Pāṇini ഈശ്വരാനുഗ്രഹാദേവ പുംസാമദ്വൈതവാസനാ। മഹദ്ഭയപരിത്രാണാദ്വിപ്രാണാമുപജായതേ
ഭഗവാന്റെ അനുഗ്രഹം കൊണ്ടുമാത്രം മനുഷ്യരിൽ അദ്വൈതബോധം ഉണരുന്നു; അതാണ് മഹാഭയത്തിൽ നിന്ന് ജ്ഞാനികൾക്ക് മോചനം നൽകുന്നത്.
യേനേദം പൂരിതം സര്വമാത്മനൈവാത്മനാത്മനി। നിരാകാരം കഥം വന്ദേ ഹ്യഭിന്നം ശിവമവ്യയമ്
എല്ലാം ആ ആത്മാവാൽ ആത്മാവിൽ ആത്മാവായി നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. രൂപമില്ലാത്ത, അഖണ്ഡമായ, മാറ്റമില്ലാത്ത ശിവനെ ഞാൻ എങ്ങനെ ആരാധിക്കാം?
പഞ്ചഭൂതാത്മകം വിശ്വം മരീചിജലസന്നിഭമ്। കസ്യാപ്യഹോ നമസ്കുര്യാമഹമേകോ നിരഞ്ജനഃ
അഞ്ചു ഭൂതങ്ങളാൽ നിർമ്മിതമായ ഈ ലോകം മരുഭൂമിയിലെ മായാജലത്തോട് സമാനമാണ്. ഞാൻ ഒരുവൻ മാത്രമാണ്, നിഷ്കളങ്കൻ; ഞാൻ ആരെ വണങ്ങണം?
ആത്മൈവ കേവലം സര്വം ഭേദാഭേദോ ന വിദ്യതേ। അസ്തി നാസ്തി കഥം ബ്രൂയാം വിസ്മയഃ പ്രതിഭാതി മേ
എല്ലാം ആത്മാവു മാത്രമാണ്; ഭേദവും അഭേദവും ഇല്ല. ഉണ്ട്, ഇല്ല എന്ന് ഞാൻ എങ്ങനെ പറയാം? അത്ഭുതം മാത്രം എന്നിൽ നിറയുന്നു.
വേദാന്തസാരസര്വസ്വം ജ്ഞാനം വിജ്ഞാനമേവ ച। അഹമാത്മാ നിരാകാരഃ സര്വവ്യാപീ സ്വഭാവതഃ
വേദാന്തത്തിന്റെ സാരവും സമ്പൂർണ്ണതയും ജ്ഞാനവും അനുഭവവും തന്നെയാണ്; ഞാൻ ആ ആത്മാവാണ്—രൂപമില്ലാത്തത്, സ്വഭാവത്തിൽ എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നത്.
യോ വൈ സര്വാത്മകോ ദേവോ നിഷ്കലോ ഗഗനോപമഃ। സ്വഭാവനിര്മലഃ ശുദ്ധഃ സ ഏവായം ന സംശയഃ
എല്ലാവരുടെയും ആത്മാവായ ദൈവം, ഭാഗങ്ങളില്ലാത്തത്, ആകാശംപോലെയുള്ളത്, സ്വഭാവത്തിൽ ശുദ്ധവും നിർമ്മലവുമാണ്—അവൻ തന്നെയാണ് ഇതെല്ലാം, സംശയമില്ല.
അഹമേവാവ്യയോഽനന്തഃ ശുദ്ധവിജ്ഞാനവിഗ്രഹഃ। സുഖം ദുഃഖം ന ജാനാമി കഥം കസ്യാപി വര്തതേ
ഞാൻ ഒരുവൻ മാത്രം, നശിക്കാത്തത്, അനന്തം, ശുദ്ധമായ ജ്ഞാനരൂപം; സുഖവും ദുഃഖവും എനിക്ക് അറിയില്ല—അവ എങ്ങനെയാണ് ആര്ക്കും ഉണ്ടാകുന്നത്?
ന മാനസം കര്മ ശുഭാശുഭം മേ ന കായികം കര്മ ശുഭാശുഭം മേ। ന വാചികം കര്മ ശുഭാശുഭം മേ ജ്ഞാനാമൃതം ശുദ്ധമതീന്ദ്രിയോഽഹമ്
എനിക്ക് മനസ്സിൽ നല്ലതോ ചീത്തയോ പ്രവർത്തി ഇല്ല; ശരീരത്തിൽ നല്ലതോ ചീത്തയോ പ്രവർത്തി ഇല്ല; വാക്കിൽ നല്ലതോ ചീത്തയോ പ്രവർത്തി ഇല്ല. ഞാൻ ജ്ഞാനാമൃതം, ശുദ്ധം, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്ക് അതീതൻ.
മനോ വൈ ഗഗനാകാരം മനോ വൈ സര്വതോമുഖമ്। മനോഽതീതം മനഃ സര്വം ന മനഃ പരമാര്ഥതഃ
മനസ്സ് ആകാശസദൃശം, എല്ലായിടത്തും മുഖം തിരിക്കുന്നു; മനസ്സ് അതീതം, മനസ്സ് എല്ലാം തന്നെയാണ്—എന്നാൽ പരമാർത്ഥത്തിൽ മനസ്സ് ഇല്ല.
അഹമേകമിദം സര്വം വ്യോമാതീതം നിരന്തരമ്। പശ്യാമി കഥമാത്മാനം പ്രത്യക്ഷം വാ തിരോഹിതമ്
ഞാൻ ഒരുവൻ മാത്രമാണ്, ഇതെല്ലാം, ആകാശത്തേക്കാൾ അതീതം, ഇടവേളയില്ലാതെ. ആത്മാവിനെ ഞാൻ എങ്ങനെ നേരിട്ട് കാണും, അല്ലെങ്കിൽ മറഞ്ഞതായി കാണും?
ത്വമേവമേകം ഹി കഥം ന ബുധ്യസേ സമം ഹി സര്വേഷു വിമൃഷ്ടമവ്യയമ്। സദോദിതോഽസി ത്വമഖണ്ഡിതഃ പ്രഭോ ദിവാ ച നക്തം ച കഥം ഹി മന്യസേ
നീ ഒരുവൻ മാത്രമാണ്—എന്തുകൊണ്ട് നീ മനസ്സിലാക്കുന്നില്ല? അഖണ്ഡമായ, നശിക്കാത്തത് എല്ലായിടത്തും സമമായി നിലകൊള്ളുന്നു. നീ എപ്പോഴും തെളിഞ്ഞിരിക്കുന്നു, അഖണ്ഡൻ, പ്രഭോ; പകലും രാത്രിയും നീ എങ്ങനെ ചിന്തിക്കുന്നു?
ആത്മാനം സതതം വിദ്ധി സര്വത്രൈകം നിരന്തരമ്। അഹം ധ്യാതാ പരം ധ്യേയമഖണ്ഡം ഖണ്ഡ്യതേ കഥമ്
ആത്മാവിനെ എല്ലായ്പ്പോഴും, എല്ലായിടത്തും, ഒരേ പോലെ, ഇടവേളയില്ലാതെ അറിയണം. ഞാൻ ധ്യാനിക്കുന്നവനും പരമധ്യേയവുമാണ്—അഖണ്ഡമായത് എങ്ങനെ വിഭജിക്കപ്പെടും?
ന ജാതോ ന മൃതോഽസി ത്വം ന തേ ദേഹഃ കദാചന। സര്വം ബ്രഹ്മേതി വിഖ്യാതം ബ്രവീതി ബഹുധാ ശ്രുതിഃ
നിനക്ക് ജനനമോ മരണമോ ഇല്ല; ഒരിക്കലും നിനക്ക് ശരീരം ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. എല്ലാം ബ്രഹ്മമാണെന്ന് ശാസ്ത്രങ്ങൾ പലവിധത്തിൽ പറയുന്നു.
സ ബാഹ്യാഭ്യന്തരോഽസി ത്വം ശിവഃ സര്വത്ര സര്വദാ। ഇതസ്തതഃ കഥം ഭ്രാന്തഃ പ്രധാവസി പിശാചവത്
നീ പുറത്തും ഉള്ളിലും ആണു; നീ ശിവൻ, എല്ലായിടത്തും, എല്ലായ്പ്പോഴും. എങ്കിൽ, നീ എന്തിന് ഭ്രമിച്ച് പിശാചുപോലെ ഓടുന്നു?
സംയോഗശ്ച വിയോഗശ്ച വര്തതേ ന ച തേ ന മേ। ന ത്വം നാഹം ജഗന്നേദം സര്വമാത്മൈവ കേവലമ്
യോജിപ്പും വേർപാടും നടക്കുന്നു, പക്ഷേ അതു നിനക്കും എനിക്കും അല്ല. നീയുമില്ല, ഞാനുമില്ല, ഈ ലോകവും ഇല്ല—ആത്മാവു മാത്രമാണ് എല്ലാം.
ശബ്ദാദിപഞ്ചകസ്യാസ്യ നൈവാസി ത്വം ന തേ പുനഃ। ത്വമേവ പരമം തത്ത്വമതഃ കിം പരിതപ്യസേ
ശബ്ദം മുതലായ അഞ്ചു വസ്തുക്കളിൽ നിന്നുമല്ല നീ, അവയും നിന്റെതല്ല. നീയാണു പരമസത്യം—എന്തിന് നീ വിഷമിക്കുന്നു?
ജന്മ മൃത്യുര്ന തേ ചിത്തം ബന്ധമോക്ഷൌ ശുഭാശുഭൌ। കഥം രോദിഷി രേ വത്സ നാമരൂപം ന തേ ന മേ
ജന്മവും മരണവും നിന്റെതല്ല, മനസേ, ബന്ധവും മോക്ഷവും നല്ലതും ചീത്തയും നിന്റെതല്ല. നീ എന്തിന് കരയുന്നു, കുഞ്ഞേ? നാമവും രൂപവും നിന്റെതല്ല, എന്റെതുമല്ല.
അഹോ ചിത്ത കഥം ഭ്രാന്തഃ പ്രധാവസി പിശാചവത്। അഭിന്നം പശ്യ ചാത്മാനം രാഗത്യാഗാത്സുഖീ ഭവ
മനസേ, നീ എങ്ങനെ ഭ്രമിച്ച് പിശാചുപോലെ ഓടുന്നു? അഖണ്ഡമായ ആത്മാവിനെ കാണുക; ആസക്തിയും ദ്വേഷവും വിട്ട് സന്തോഷത്തോടെ ഇരിക്കു.
ത്വമേവ തത്ത്വം ഹി വികാരവര്ജിതം നിഷ്കമ്പമേകം ഹി വിമോക്ഷവിഗ്രഹമ്। ന തേ ച രാഗോ ഹ്യഥവാ വിരാഗഃ കഥം ഹി സന്തപ്യസി കാമകാമതഃ
നീ മാത്രമാണ് സത്യമായത്, മാറ്റങ്ങളൊന്നുമില്ലാത്തത്, അചഞ്ചലമായത്, ഒരൊറ്റത്, മോക്ഷത്തിന്റെ സ്വരൂപം. നിനക്കു ആസക്തിയും വിരക്തിയും ഇല്ല. അങ്ങനെ നീ എങ്ങനെയാണ് ആഗ്രഹങ്ങളാൽ വേദനിക്കേണ്ടത്?
വദന്തി ശ്രുതയഃ സര്വാഃ നിര്ഗുണം ശുദ്ധമവ്യയമ്। അശരീരം സമം തത്ത്വം തന്മാം വിദ്ധി ന സംശയഃ
എല്ലാ ശാസ്ത്രങ്ങളും പറയുന്നു സത്യം ഗുണങ്ങളില്ലാത്തത്, ശുദ്ധമായത്, നശിക്കാത്തത്, ശരീരമില്ലാത്തത്, സമമായത് ആണെന്ന്. അതാണ് ഞാനെന്ന് സംശയമില്ലാതെ അറിയണം.
സാകാരമനൃതം വിദ്ധി നിരാകാരം നിരന്തരമ്। ഏതത്തത്ത്വോപദേശേന ന പുനര്ഭവസമ്ഭവഃ
രൂപമുള്ളത് യാഥാർത്ഥ്യമല്ലെന്ന് മനസ്സിലാക്കണം. രൂപമില്ലാത്തത് അനന്തമാണ്. ഈ സത്യോപദേശമനുസരിച്ച് വീണ്ടും ജനനം ഉണ്ടാകില്ല.
ഏകമേവ സമം തത്ത്വം വദന്തി ഹി വിപശ്ചിതഃ। രാഗത്യാഗാത്പുനശ്ചിത്തമേകാനേകം ന വിദ്യതേ
ജ്ഞാനികൾ പറയുന്നു ഒരൊറ്റ സത്യം എല്ലായ്പ്പോഴും സമമാണ്. ആസക്തി ഉപേക്ഷിച്ചാൽ മനസ്സ് വീണ്ടും ഒന്നോ പലതോ ആവില്ല.
അനാത്മരൂപം ച കഥം സമാധി- രാത്മസ്വരൂപം ച കഥം സമാധിഃ। അസ്തീതി നാസ്തീതി കഥം സമാധി- ര്മോക്ഷസ്വരൂപം യദി സര്വമേകമ്
ആത്മാവല്ലാത്തതിൽ എങ്ങനെയാണ് സമാധി ഉണ്ടാകുക? ആത്മാവിന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവത്തിൽ എങ്ങനെയാണ് സമാധി? എല്ലാം ഒന്നാണെങ്കിൽ 'ഇത് ഉണ്ട്', 'ഇത് ഇല്ല' എന്നതിൽ എങ്ങനെയാണ് സമാധി?
വിശുദ്ധോഽസി സമം തത്ത്വം വിദേഹസ്ത്വമജോഽവ്യയഃ। ജാനാമീഹ ന ജാനാമീത്യാത്മാനം മന്യസേ കഥമ്
നീ ശുദ്ധനും സമമായ സത്യവുമാണ്, ശരീരമില്ലാത്തതും ജനനം ഇല്ലാത്തതും നശിക്കാത്തതുമാണ്. എങ്ങനെയാണ് നീ സ്വയം 'ഞാൻ അറിയുന്നു' അല്ലെങ്കിൽ 'ഞാൻ അറിയുന്നില്ല' എന്ന് കരുതുന്നത്?
തത്ത്വമസ്യാദിവാക്യേന സ്വാത്മാ ഹി പ്രതിപാദിതഃ। നേതി നേതി ശ്രുതിര്ബ്രൂയാദനൃതം പാഞ്ചഭൌതികമ്
'നീ അതാണ്' എന്ന മഹാവാക്യത്തിൽ നിന്നാണ് നിന്റെ ആത്മാവിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. 'ഇല്ല, ഇല്ല' എന്ന് ശാസ്ത്രം പറയുന്നു യാഥാർത്ഥ്യമല്ലാത്ത പഞ്ചഭൗതികത്തെക്കുറിച്ച്.
ആത്മന്യേവാത്മനാ സര്വം ത്വയാ പൂര്ണം നിരന്തരമ്। ധ്യാതാ ധ്യാനം ന തേ ചിത്തം നിര്ലജ്ജം ധ്യായതേ കഥമ്
ആത്മാവിൽ ആത്മാവിനാൽ നീ എല്ലാം നിറച്ചിരിക്കുന്നു, തുടർച്ചയില്ലാതെ. നിനക്ക് ധ്യാനിക്കാനും ധ്യാതാവിനും ഇല്ല. എങ്ങനെ നിന്റെ മനസ്സ് ലജ്ജയില്ലാതെ ധ്യാനിക്കാം?
ശിവം ന ജാനാമി കഥം വദാമി ശിവം ന ജാനാമി കഥം ഭജാമി। അഹം ശിവശ്ചേത്പരമാര്ഥതത്ത്വം സമസ്വരൂപം ഗഗനോപമം ച
ശിവനെ ഞാൻ അറിയുന്നില്ല—എങ്ങനെ ഞാൻ പറയാം? ശിവനെ ഞാൻ അറിയുന്നില്ല—എങ്ങനെ ഞാൻ ഭജിക്കാം? ഞാൻ ശിവനാണെങ്കിൽ, പരമാർത്ഥസത്യം, സമസ്വഭാവം, ആകാശംപോലെയുള്ളത്—
നാഹം തത്ത്വം സമം തത്ത്വം കല്പനാഹേതുവര്ജിതമ്। ഗ്രാഹ്യഗ്രാഹകനിര്മുക്തം സ്വസംവേദ്യം കഥം ഭവേത്
ഞാൻ സത്യമല്ല, സമമായ സത്യമല്ല, കൽപ്പനയാൽ ഉണ്ടാകുന്നതുമല്ല. ഗ്രാഹ്യവും ഗ്രാഹകനുമില്ലാത്തത് എങ്ങനെ സ്വയം അനുഭവിക്കപ്പെടും?
അനന്തരൂപം ന ഹി വസ്തു കിംചി- ത്തത്ത്വസ്വരൂപം ന ഹി വസ്തു കിംചിത്। ആത്മൈകരൂപം പരമാര്ഥതത്ത്വം ന ഹിംസകോ വാപി ന ചാപ്യഹിംസാ
അനന്തമായ രൂപങ്ങളുള്ളത് ഒന്നുമില്ല, സത്യസ്വഭാവമുള്ളത് ഒന്നുമില്ല. ആത്മാവിന്റെ ഒരൊറ്റ രൂപമായ പരമാർത്ഥസത്യം അഹിംസകനുമല്ല, അഹിംസയുമല്ല.
വിശുദ്ധോഽസി സമം തത്ത്വം വിദേഹമജമവ്യയമ്। വിഭ്രമം കഥമാത്മാര്ഥേ വിഭ്രാന്തോഽഹം കഥം പുനഃ
നീ ശുദ്ധനും സമമായ സത്യവുമാണ്, ശരീരമില്ലാത്തതും ജനനം ഇല്ലാത്തതും നശിക്കാത്തതുമാണ്. ആത്മാവിനെക്കുറിച്ച് എങ്ങനെ ഭ്രമം ഉണ്ടാകാം, അല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ വീണ്ടും എങ്ങനെ ഭ്രമിക്കാം?