ಅವಧೂತಗೀತಾ

ಇಹ ಸರ್ವನಿರನ್ತರಸರ್ವಚಿತೇ ಇಹ ಕೇವಲನಿಶ್ಚಲಸರ್ವಚಿತೇ। ದ್ವಿಪದಾದಿವಿವರ್ಜಿತಸರ್ವಚಿತೇ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್

ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಚೈತನ್ಯ ನಿರಂತರವಾಗಿದೆ; ಎಲ್ಲೆಡೆ ಚೈತನ್ಯ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ; ಎಲ್ಲೆಡೆ ಚೈತನ್ಯ ದ್ವಂದ್ವದಿಂದ ಮುಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಮನವೇ, ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನವಾಗಿರುವಾಗ ನೀನು ಯಾಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?

ಅತಿಸರ್ವನಿರನ್ತರಸರ್ವಗತಂ ಅತಿನಿರ್ಮಲನಿಶ್ಚಲಸರ್ವಗತಮ್। ದಿನರಾತ್ರಿವಿವರ್ಜಿತಸರ್ವಗತಂ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್

ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ; ಇಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಶುದ್ಧವಾಗಿ, ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ; ಇಲ್ಲಿ ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಎಂಬ ಭೇದವಿಲ್ಲದೆ ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ. ಮನವೇ, ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನವಾಗಿರುವಾಗ ನೀನು ಯಾಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?

ನ ಹಿ ಬನ್ಧವಿಬನ್ಧಸಮಾಗಮನಂ ನ ಹಿ ಯೋಗವಿಯೋಗಸಮಾಗಮನಮ್। ನ ಹಿ ತರ್ಕವಿತರ್ಕಸಮಾಗಮನಂ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್

ಇಲ್ಲಿ ಬಂಧನ ಮತ್ತು ಮುಕ್ತಿಯ ಸಂಗಮವಿಲ್ಲ; ಯೋಗ ಮತ್ತು ವಿಯೋಗದ ಸಂಗಮವಿಲ್ಲ; ತರ್ಕ ಮತ್ತು ತರ್ಕವಿಲ್ಲದ ಸಂಗಮವೂ ಇಲ್ಲ. ಮನವೇ, ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನವಾಗಿರುವಾಗ ನೀನು ಯಾಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?

ಇಹ ಕಾಲವಿಕಾಲನಿರಾಕರಣಂ ಅಣುಮಾತ್ರಕೃಶಾನುನಿರಾಕರಣಮ್। ನ ಹಿ ಕೇವಲಸತ್ಯನಿರಾಕರಣಂ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್

ಇಲ್ಲಿ ಕಾಲವೂ ಇಲ್ಲ, ಕಾಲವಿಲ್ಲದಿರುವುದೂ ಇಲ್ಲ; ಅಣುವಿನಷ್ಟು ಸಣ್ಣದೂ ಇಲ್ಲ, ಅದಕ್ಕಿಂತ ಸಣ್ಣದೂ ಇಲ್ಲ; ಶುದ್ಧ ಸತ್ಯವನ್ನಷ್ಟೇ ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗದು. ಮನವೇ, ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನವಾಗಿರುವಾಗ ನೀನು ಯಾಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?

ಇಹ ದೇಹವಿದೇಹವಿಹೀನ ಇತಿ ನನು ಸ್ವಪ್ನಸುಷುಪ್ತಿವಿಹೀನಪರಮ್। ಅಭಿಧಾನವಿಧಾನವಿಹೀನಪರಂ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್

ಇಲ್ಲಿ ದೇಹವೂ ಇಲ್ಲ, ದೇಹವಿಲ್ಲದಿರುವುದೂ ಇಲ್ಲ; ನಿಜಕ್ಕೂ, ಕನಸು ಮತ್ತು ಗಾಢನಿದ್ರೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತವಾದ ಪರಮಾತ್ಮನು ಇಲ್ಲ; ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಹೆಸರಿಲ್ಲದಿರುವುದರಿಂದ ಮುಕ್ತನೂ ಇಲ್ಲ. ಮನವೇ, ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನವಾಗಿರುವಾಗ ನೀನು ಯಾಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?

ಗಗನೋಪಮಶುದ್ಧವಿಶಾಲಸಮಂ ಅತಿಸರ್ವವಿವರ್ಜಿತಸರ್ವಸಮಮ್। ಗತಸಾರವಿಸಾರವಿಕಾರಸಮಂ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್

ಆಕಾಶದಂತೆ, ಶುದ್ಧವೂ, ವಿಶಾಲವೂ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನವೂ, ಯಾವ ಭೇದವೂ ಇಲ್ಲದಂತೆ, ಯಾವ ಬದಲಾವಣೆಗಳೂ ಇಲ್ಲದಂತೆ, ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ ಆಗಿರುವಾಗ, ಮನವೇ, ನೀನು ಏಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ? ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನವಾಗಿರುವಾಗ.

ಇಹ ಧರ್ಮವಿಧರ್ಮವಿರಾಗತರ- ಮಿಹ ವಸ್ತುವಿವಸ್ತುವಿರಾಗತರಮ್। ಇಹ ಕಾಮವಿಕಾಮವಿರಾಗತರಂ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್

ಇಲ್ಲಿ ಧರ್ಮವೂ ಅಧರ್ಮವೂ ಮೀರಿ ಹೋಗಿವೆ; ಇಲ್ಲಿ ವಸ್ತುವೂ ಅವಸ್ತುವೂ ಮೀರಿ ಹೋಗಿವೆ; ಇಲ್ಲಿ ಕಾಮವೂ ಕಾಮವಿಲ್ಲದಿರುವುದೂ ಮೀರಿ ಹೋಗಿವೆ. ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನವಾಗಿರುವಾಗ, ಮನವೇ, ನೀನು ಏಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?

ಸುಖದುಃಖವಿವರ್ಜಿತಸರ್ವಸಮ- ಮಿಹ ಶೋಕವಿಶೋಕವಿಹೀನಪರಮ್। ಗುರುಶಿಷ್ಯವಿವರ್ಜಿತತತ್ತ್ವಪರಂ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್

ಇಲ್ಲಿ ಸುಖವೂ ದುಃಖವೂ ಇಲ್ಲ; ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನವಾಗಿದೆ; ಇಲ್ಲಿ ಶೋಕವೂ ಶೋಕವಿಲ್ಲದಿರುವುದೂ ಮೀರಿ ಹೋಗಿವೆ; ಗುರು ಮತ್ತು ಶಿಷ್ಯನ ಭೇದವೂ ಇಲ್ಲ, ಸತ್ಯವೇ ಮೇಲಾಗಿದೆ. ಮನವೇ, ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನವಾಗಿರುವಾಗ ನೀನು ಏಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?

ನ ಕಿಲಾಙ್ಕುರಸಾರವಿಸಾರ ಇತಿ ನ ಚಲಾಚಲಸಾಮ್ಯವಿಸಾಮ್ಯಮಿತಿ। ಅವಿಚಾರವಿಚಾರವಿಹೀನಮಿತಿ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್

ಇಲ್ಲಿ ಮೊಳೆ, ಸಾರ, ವಿಸ್ತಾರ ಎಂಬುದೇ ಇಲ್ಲ; ಚಲನೆ, ಸ್ಥಿರತೆ, ಸಮಾನತೆ, ಭಿನ್ನತೆ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ; ವಿಚಾರವೋ ಅಥವಾ ವಿಚಾರವಿಲ್ಲದಿರುವುದೋ ಇಲ್ಲ. ಮನವೇ, ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನವಾಗಿರುವಾಗ ನೀನು ಏಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?

ಇಹ ಸಾರಸಮುಚ್ಚಯಸಾರಮಿತಿ। ಕಥಿತಂ ನಿಜಭಾವವಿಭೇದ ಇತಿ। ವಿಷಯೇ ಕರಣತ್ವಮಸತ್ಯಮಿತಿ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್

ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಸಾರಗಳ ಸಾರವೇ ಇದೆ; ಇದನ್ನು ಸ್ವಭಾವದ ವಿಭೇದವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಕ್ರಿಯೆ ನಿಜವಲ್ಲ. ಮನವೇ, ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನವಾಗಿರುವಾಗ ನೀನು ಏಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?

ಬಹುಧಾ ಶ್ರುತಯಃ ಪ್ರವದನ್ತಿ ಯತೋ ವಿಯದಾದಿರಿದಂ ಮೃಗತೋಯಸಮಮ್। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಸಮಂ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್

ಬಹುಪಾಲು ಶಾಸ್ತ್ರಗಳು ಈ ಜಗತ್ತು, ಆಕಾಶದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ, ಮೃಗತೃಷ್ಣೆಯಂತಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿವೆ; ಆದರೆ ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ, ನಿರಂತರವೂ, ಸಮಾನವಾಗಿರುವಾಗ, ಮನವೇ, ನೀನು ಏಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?

ವಿನ್ದತಿ ವಿನ್ದತಿ ನ ಹಿ ನ ಹಿ ಯತ್ರ ಛನ್ದೋಲಕ್ಷಣಂ ನ ಹಿ ನ ಹಿ ತತ್ರ। ಸಮರಸಮಗ್ನೋ ಭಾವಿತಪೂತಃ ಪ್ರಲಪತಿ ತತ್ತ್ವಂ ಪರಮವಧೂತಃ

ಅವನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ, ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ ಎಂದರೂ, ಇಲ್ಲ, ಇಲ್ಲ ಎಂದೂ; ಅಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಗುರುತು ಇಲ್ಲ; ಸಮಾನತೆಯ ರಸದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ, ಮನಸ್ಸನ್ನು ಶುದ್ಧಪಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಪರಮ ಅವಧೂತನು ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ.

ಇತಿ ಪಞ್ಚಮೋಽಧ್ಯಾಯಃ

ಈ ಮೂಲಕ ಐದನೇ ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಕ್ತಾಯವಾಗಿದೆ.

ಬಹುಧಾ ಶ್ರುತಯಃ ಪ್ರವದನ್ತಿ ವಯಂ ವಿಯದಾದಿರಿದಂ ಮೃಗತೋಯಸಮಮ್। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವ- ಮುಪಮೇಯಮಥೋಹ್ಯುಪಮಾ ಚ ಕಥಮ್

ಬಹುಪಾಲು ಶಾಸ್ತ್ರಗಳು ನಾವು ಮತ್ತು ಈ ಜಗತ್ತು, ಆಕಾಶದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ, ಮೃಗತೃಷ್ಣೆಯಂತಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿವೆ; ಆದರೆ ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ, ನಿರಂತರವೂ, ಪರಮ ಶಿವವೂ, ಉಪಮೆಗೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಹೋಲಿಕೆ ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ?

ಅವಿಭಕ್ತಿವಿಭಕ್ತಿವಿಹೀನಪರಂ ನನು ಕಾರ್ಯವಿಕಾರ್ಯವಿಹೀನಪರಮ್। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವಂ ಯಜನಂ ಚ ಕಥಂ ತಪನಂ ಚ ಕಥಮ್

ಭೇದವೂ ಅಭೇದವೂ ಮೀರಿ ಹೋಗಿರುವುದು, ಕ್ರಿಯೆಯೂ ಅಕ್ರಿಯೆಯೂ ಮೀರಿ ಹೋಗಿರುವುದು; ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ, ನಿರಂತರವೂ, ಪರಮ ಶಿವವಾಗಿರುವಾಗ, ಪೂಜೆ ಅಥವಾ ತಪಸ್ಸು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ?

ಮನ ಏವ ನಿರನ್ತರಸರ್ವಗತಂ ಹ್ಯವಿಶಾಲವಿಶಾಲವಿಹೀನಪರಮ್। ಮನ ಏವ ನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವಂ ಮನಸಾಪಿ ಕಥಂ ವಚಸಾ ಚ ಕಥಮ್

ಮನಸ್ಸು ತಾನೇ ನಿರಂತರವೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇರುವುದೂ, ಸೀಮಿತವೂ ವಿಶಾಲವೂ ಅಲ್ಲದುದೂ; ಮನಸ್ಸು ತಾನೇ ನಿರಂತರವೂ ಪರಮ ಶಿವವೂ ಆಗಿದೆ. ಅದನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಿಂದಲೋ ಮಾತಿನಿಂದಲೋ ಹೇಗೆ ಹಿಡಿಯಬಹುದು?

ದಿನರಾತ್ರಿವಿಭೇದನಿರಾಕರಣ- ಮುದಿತಾನುದಿತಸ್ಯ ನಿರಾಕರಣಮ್। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವಂ ರವಿಚನ್ದ್ರಮಸೌ ಜ್ವಲನಶ್ಚ ಕಥಮ್

ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಭೇದವನ್ನೂ, ಉದಯ-ಅನುದಯವನ್ನೂ ಇಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡುವುದು; ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ, ನಿರಂತರವೂ, ಪರಮ ಶಿವವಾಗಿರುವಾಗ, ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರ, ಬೆಂಕಿ ಹೇಗೆ ಇರಬಹುದು?

ಗತಕಾಮವಿಕಾಮವಿಭೇದ ಇತಿ ಗತಚೇಷ್ಟವಿಚೇಷ್ಟವಿಭೇದ ಇತಿ। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವಂ ಬಹಿರನ್ತರಭಿನ್ನಮತಿಶ್ಚ ಕಥಮ್

ಕಾಮ ಮತ್ತು ಕಾಮವಿಲ್ಲದ ಭೇದವನ್ನೂ, ಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಅಕ್ರಿಯೆಯ ಭೇದವನ್ನೂ ಮೀರಿ ಹೋಗಿರುವುದು; ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ, ನಿರಂತರವೂ, ಪರಮ ಶಿವವಾಗಿರುವಾಗ, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೊರಗಿನದು, ಒಳಗಿನದು ಎಂಬ ಭೇದ ಹೇಗೆ ಇರಬಹುದು?

ಯದಿ ಸಾರವಿಸಾರವಿಹೀನ ಇತಿ ಯದಿ ಶೂನ್ಯವಿಶೂನ್ಯವಿಹೀನ ಇತಿ। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವಂ ಪ್ರಥಮಂ ಚ ಕಥಂ ಚರಮಂ ಚ ಕಥಮ್

ಸಾರವೂ ಅಸಾರವೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಶೂನ್ಯವೂ ಅಶೂನ್ಯವೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ, ನಿರಂತರವೂ, ಪರಮ ಶಿವವಾಗಿರುವಾಗ, ಮೊದಲನೆಯದು ಅಥವಾ ಕೊನೆಯದು ಹೇಗೆ ಇರಬಹುದು?

ಯದಿಭೇದವಿಭೇದನಿರಾಕರಣಂ ಯದಿ ವೇದಕವೇದ್ಯನಿರಾಕರಣಮ್। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವಂ ತೃತೀಯಂ ಚ ಕಥಂ ತುರೀಯಂ ಚ ಕಥಮ್

ಭೇದವೂ ಅಭೇದವೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಅರಿಯುವವನೂ ಅರಿಯಲ್ಪಡುವುದೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ, ನಿರಂತರವೂ, ಪರಮ ಶಿವವಾಗಿರುವಾಗ, ಮೂರನೆಯದು ಅಥವಾ ನಾಲ್ಕನೆಯದು ಹೇಗೆ ಇರಬಹುದು?

ಗದಿತಾವಿದಿತಂ ನ ಹಿ ಸತ್ಯಮಿತಿ ವಿದಿತಾವಿದಿತಂ ನಹಿ ಸತ್ಯಮಿತಿ। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವಂ ವಿಷಯೇನ್ದ್ರಿಯಬುದ್ಧಿಮನಾಂಸಿ ಕಥಮ್

ಹೇಳಿದುದೂ ಹೇಳದಿದ್ದುದೂ ಸತ್ಯವಲ್ಲ; ತಿಳಿದುದೂ ತಿಳಿಯದಿದ್ದುದೂ ಸತ್ಯವಲ್ಲ; ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ, ನಿರಂತರವೂ, ಪರಮ ಶಿವವಾಗಿರುವಾಗ, ವಿಷಯ, ಇಂದ್ರಿಯ, ಬುದ್ಧಿ, ಮನಸ್ಸು ಹೇಗೆ ಇರಬಹುದು?

ಗಗನಂ ಪವನೋ ನ ಹಿ ಸತ್ಯಮಿತಿ ಧರಣೀ ದಹನೋ ನ ಹಿ ಸತ್ಯಮಿತಿ। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವಂ ಜಲದಶ್ಚ ಕಥಂ ಸಲಿಲಂ ಚ ಕಥಮ್

ಆಕಾಶವೂ ಗಾಳಿಯೂ ಸತ್ಯವಲ್ಲ; ಭೂಮಿಯೂ ಅಗ್ನಿಯೂ ಸತ್ಯವಲ್ಲ; ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ, ನಿರಂತರವೂ, ಪರಮ ಶಿವವಾಗಿರುವಾಗ, ಮೇಘ ಅಥವಾ ನೀರು ಹೇಗೆ ಇರಬಹುದು?

ಯದಿ ಕಲ್ಪಿತಲೋಕನಿರಾಕರಣಂ ಯದಿ ಕಲ್ಪಿತದೇವನಿರಾಕರಣಮ್। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವಂ ಗುಣದೋಷವಿಚಾರಮತಿಶ್ಚ ಕಥಮ್

ಕಲ್ಪಿತ ಜಗತ್ತಿನ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನೂ, ಕಲ್ಪಿತ ದೇವರ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನೂ ಇಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡಿದರೆ, ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ, ನಿರಂತರವೂ, ಪರಮ ಶಿವವಾಗಿರುವಾಗ, ಗುಣ ಮತ್ತು ದೋಷಗಳ ವಿಚಾರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಇರಬಹುದು?

ಮರಣಾಮರಣಂ ಹಿ ನಿರಾಕರಣಂ ಕರಣಾಕರಣಂ ಹಿ ನಿರಾಕರಣಮ್। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವಂ ಗಮನಾಗಮನಂ ಹಿ ಕಥಂ ವದತಿ

ಮರಣವೂ ಜನನವೂ ಇಲ್ಲದಂತೆಯೇ, ಮಾಡುವುದೂ ಮಾಡದೇ ಇರುವುದೂ ಇಲ್ಲ. ಎಲ್ಲೆಡೆ ಒಂದೇ ಅನಂತ ಶಿವನು ಇದ್ದಾಗ, ಹೋಗುವುದು ಬರುವುದೆಂಬ ಮಾತು ಹೇಗೆ ಬರುತ್ತದೆ?

ಪ್ರಕೃತಿಃ ಪುರುಷೋ ನ ಹಿ ಭೇದ ಇತಿ ನ ಹಿ ಕಾರಣಕಾರ್ಯವಿಭೇದ ಇತಿ। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವಂ ಪುರುಷಾಪುರುಷಂ ಚ ಕಥಂ ವದತಿ

ಪ್ರಕೃತಿಯೂ ಪುರುಷನೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಅಲ್ಲ; ಕಾರಣವೂ ಫಲವೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಅಲ್ಲ. ಎಲ್ಲೆಡೆ ಒಂದೇ ಅನಂತ ಶಿವನು ಇದ್ದಾಗ, ಪುರುಷನೂ ಪುರುಷನಲ್ಲದವನೂ ಎಂಬ ಮಾತು ಹೇಗೆ ಬರುತ್ತದೆ?

ತೃತೀಯಂ ನ ಹಿ ದುಃಖಸಮಾಗಮನಂ ನ ಗುಣಾದ್ದ್ವಿತೀಯಸ್ಯ ಸಮಾಗಮನಮ್। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವಂ ಸ್ಥವಿರಶ್ಚ ಯುವಾ ಚ ಶಿಶುಶ್ಚ ಕಥಮ್

ದುಃಖವನ್ನು ತರುವ ಮೂರನೇದು ಇಲ್ಲ; ಗುಣಗಳಿಂದ ಎರಡನೆಯದು ಹುಟ್ಟುವುದೂ ಇಲ್ಲ. ಎಲ್ಲೆಡೆ ಒಂದೇ ಅನಂತ ಶಿವನು ಇದ್ದಾಗ, ವೃದ್ಧಾಪ್ಯ, ಯೌವನ, ಬಾಲ್ಯ ಎಂಬುದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ?

ನನು ಆಶ್ರಮವರ್ಣವಿಹೀನಪರಂ ನನು ಕಾರಣಕರ್ತೃವಿಹೀನಪರಮ್। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವ- ಮವಿನಷ್ಟವಿನಷ್ಟಮತಿಶ್ಚ ಕಥಮ್

ಇದು ಆಶ್ರಮವೂ ವರ್ಣವೂ ಇಲ್ಲದ ಪರಮ; ಕಾರಣವೂ ಮಾಡುವವನೂ ಇಲ್ಲದ ಪರಮ. ಎಲ್ಲೆಡೆ ಒಂದೇ ಅನಂತ ಶಿವನು ಇದ್ದಾಗ, ನಾಶವೂ ನಾಶವಿಲ್ಲದೆಯೂ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಹೇಗೆ ಬರುತ್ತದೆ?

ಗ್ರಸಿತಾಗ್ರಸಿತಂ ಚ ವಿತಥ್ಯಮಿತಿ ಜನಿತಾಜನಿತಂ ಚ ವಿತಥ್ಯಮಿತಿ। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವ- ಮವಿನಾಶಿ ವಿನಾಶಿ ಕಥಂ ಹಿ ಭವೇತ್

ತಿನ್ನುವವನು ತಿನ್ನದವನು ಎಂಬ ಕಲ್ಪನೆ ಸುಳ್ಳು; ಹುಟ್ಟಿದವನು ಹುಟ್ಟದವನು ಎಂಬ ಕಲ್ಪನೆ ಕೂಡ ಸುಳ್ಳು. ಎಲ್ಲೆಡೆ ಒಂದೇ ಅನಂತ ಶಿವನು ಇದ್ದಾಗ, ನಾಶವಾಗುವದು ಮತ್ತು ನಾಶವಾಗದದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ?

ಪುರುಷಾಪುರುಷಸ್ಯ ವಿನಷ್ಟಮಿತಿ ವನಿತಾವನಿತಸ್ಯ ವಿನಷ್ಟಮಿತಿ। ಯದಿ ಚೈಕನಿರನ್ತರಸರ್ವಶಿವ- ಮವಿನೋದವಿನೋದಮತಿಶ್ಚ ಕಥಮ್

ಪುರುಷನೋ ಪುರುಷನಲ್ಲದವನೋ ನಾಶವಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬ ಕಲ್ಪನೆ ಸುಳ್ಳು; ಹೆಣ್ಣೋ ಹೆಣ್ಣಲ್ಲದವಳೋ ನಾಶವಾಗುತ್ತಾಳೆ ಎಂಬುದೂ ಸುಳ್ಳು. ಎಲ್ಲೆಡೆ ಒಂದೇ ಅನಂತ ಶಿವನು ಇದ್ದಾಗ, ಆನಂದವೂ ಆನಂದವಿಲ್ಲದದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ?