ನ ಧರ್ಮಯುಕ್ತೋ ನ ಚ ಪಾಪಯುಕ್ತೋ ನ ಬನ್ಧಯುಕ್ತೋ ನ ಚ ಮೋಕ್ಷಯುಕ್ತಃ। ಯುಕ್ತಂ ತ್ವಯುಕ್ತಂ ನ ಚ ಮೇ ವಿಭಾತಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ನಾನು ಧರ್ಮದ ಜೊತೆಗೆ ಇಲ್ಲ, ಪಾಪದ ಜೊತೆಗೆ ಇಲ್ಲ; ಬಂಧನದ ಜೊತೆಗೆ ಇಲ್ಲ, ಮೋಕ್ಷಣದ ಜೊತೆಗೆ ಇಲ್ಲ. ಏನು ಕೂಡಿಕೊಂಡಿದೆಯೋ, ಏನು ಕೂಡಿಕೊಳ್ಳದಿದೆಯೋ ಅದು ನನಗೆ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ. ನಾನು ನನ್ನ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ, ಯಾವುದೇ ವ್ಯಾಧಿಯಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದೇನೆ.
ಪರಾಪರಂ ವಾ ನ ಚ ಮೇ ಕದಾಚಿತ್ ಮಧ್ಯಸ್ಥಭಾವೋ ಹಿ ನ ಚಾರಿಮಿತ್ರಮ್। ಹಿತಾಹಿತಂ ಚಾಪಿ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ನನಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಮೇಲಿನದು ಅಥವಾ ಕೆಳಗಿನದು ಇಲ್ಲ, ಮಧ್ಯಸ್ಥಭಾವವೂ ಇಲ್ಲ, ಶತ್ರು ಅಥವಾ ಮಿತ್ರವೂ ಇಲ್ಲ. ಹಿತ ಅಥವಾ ಅಹಿತವನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಹೇಳಬಹುದು? ನಾನು ನನ್ನ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ, ಯಾವುದೇ ವ್ಯಾಧಿಯಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದೇನೆ.
ನೋಪಾಸಕೋ ನೈವಮುಪಾಸ್ಯರೂಪಂ ನ ಚೋಪದೇಶೋ ನ ಚ ಮೇ ಕ್ರಿಯಾ ಚ। ಸಂವಿತ್ಸ್ವರೂಪಂ ಚ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ನಾನು ಉಪಾಸಕನಲ್ಲ, ನನಗೆ ಉಪಾಸ್ಯರೂಪವೂ ಇಲ್ಲ; ನನಗೆ ಉಪದೇಶವೂ ಇಲ್ಲ, ಯಾವ ಕ್ರಿಯೆಯೂ ಇಲ್ಲ. ಚೇತನಸ್ವರೂಪವನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಹೇಳಬಹುದು? ನಾನು ನನ್ನ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ, ಯಾವುದೇ ವ್ಯಾಧಿಯಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದೇನೆ.
ನೋ ವ್ಯಾಪಕಂ ವ್ಯಾಪ್ಯಮಿಹಾಸ್ತಿ ಕಿಞ್ಚಿತ್ ನ ಚಾಲಯಂ ವಾಪಿ ನಿರಾಲಯಂ ವಾ। ಅಶೂನ್ಯಶೂನ್ಯಂ ಚ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ಇಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವೂ ಇಲ್ಲ, ವ್ಯಾಪ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ; ಆಶ್ರಯವೂ ಇಲ್ಲ, ನಿರಾಶ್ರಯವೂ ಇಲ್ಲ. ಶೂನ್ಯ ಅಥವಾ ಅಶೂನ್ಯವನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಹೇಳಬಹುದು? ನಾನು ನನ್ನ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ, ಯಾವುದೇ ವ್ಯಾಧಿಯಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದೇನೆ.
ನ ಗ್ರಾಹಕೋ ಗ್ರಾಹ್ಯಕಮೇವ ಕಿಞ್ಚಿತ್ ನ ಕಾರಣಂ ವಾ ಮಮ ನೈವ ಕಾರ್ಯಮ್। ಅಚಿನ್ತ್ಯಚಿನ್ತ್ಯಂ ಚ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ನನಗೆ ಗ್ರಹಿಸುವವನೂ ಇಲ್ಲ, ಗ್ರಹ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ; ಕಾರಣವೂ ಇಲ್ಲ, ಪರಿಣಾಮವೂ ಇಲ್ಲ. ಯೋಚಿಸಬಹುದಾದ ಅಥವಾ ಯೋಚಿಸಲಾಗದ ವಿಷಯವನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಹೇಳಬಹುದು? ನಾನು ನನ್ನ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ, ಯಾವುದೇ ವ್ಯಾಧಿಯಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದೇನೆ.
ನ ಭೇದಕಂ ವಾಪಿ ನ ಚೈವ ಭೇದ್ಯಂ ನ ವೇದಕಂ ವಾ ಮಮ ನೈವ ವೇದ್ಯಮ್। ಗತಾಗತಂ ತಾತ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ನನಗೆ ವಿಭಜಿಸುವವನೂ ಇಲ್ಲ, ವಿಭಜಿತವೂ ಇಲ್ಲ; ಅರಿಯುವವನೂ ಇಲ್ಲ, ಅರಿಯಬೇಕಾದುದೂ ಇಲ್ಲ. ಬರುವುದನ್ನು ಅಥವಾ ಹೋಗುವುದನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಹೇಳಬಹುದು, ಪ್ರಿಯನೇ? ನಾನು ನನ್ನ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ, ಯಾವುದೇ ವ್ಯಾಧಿಯಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದೇನೆ.
ನ ಚಾಸ್ತಿ ದೇಹೋ ನ ಚ ಮೇ ವಿದೇಹೋ ಬುದ್ದಿರ್ಮನೋ ಮೇ ನ ಹಿ ಚೇನ್ದ್ರಿಯಾಣಿ। ರಾಗೋ ವಿರಾಗಶ್ಚ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ನನಗೆ ದೇಹವೂ ಇಲ್ಲ, ದೇಹವಿಲ್ಲದವನೂ ಅಲ್ಲ; ಬುದ್ಧಿಯೂ ಇಲ್ಲ, ಮನಸ್ಸೂ ಇಲ್ಲ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳೂ ಇಲ್ಲ. ರಾಗ ಅಥವಾ ವಿರಾಗವನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಹೇಳಬಹುದು? ನಾನು ನನ್ನ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ, ಯಾವುದೇ ವ್ಯಾಧಿಯಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದೇನೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಮಾತ್ರಂ ನ ಹಿ ಭಿನ್ನಮುಚ್ಚೈ- ರುಲ್ಲೇಖಮಾತ್ರಂ ನ ತಿರೋಹಿತಂ ವೈ। ಸಮಾಸಮಂ ಮಿತ್ರ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿ ತೋರುವ ಯಾವ ರೂಪವೂ ಇಲ್ಲ, ಮರೆಯಾದರೂ ಇಲ್ಲ. ಏಕತೆ ಅಥವಾ ವಿಭಿನ್ನತೆಯನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಹೇಳಬಹುದು, ಮಿತ್ರನೇ? ನಾನು ನನ್ನ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ, ಯಾವುದೇ ವ್ಯಾಧಿಯಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದೇನೆ.
ಜಿತೇನ್ದ್ರಿಯೋಽಹಂ ತ್ವಜಿತೇನ್ದ್ರಿಯೋ ವಾ ನ ಸಂಯಮೋ ಮೇ ನಿಯಮೋ ನ ಜಾತಃ। ಜಯಾಜಯೌ ಮಿತ್ರ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ನಾನು ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿದವನಲ್ಲ, ಜಯಿಸದವನೂ ಅಲ್ಲ; ನನಗೆ ನಿಯಮ ಅಥವಾ ನಿಯಮವಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಿತಿಯೂ ಇಲ್ಲ. ಜಯ ಅಥವಾ ಪರಾಜಯವನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಹೇಳಬಹುದು, ಮಿತ್ರನೇ? ನಾನು ನನ್ನ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ, ಯಾವುದೇ ವ್ಯಾಧಿಯಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದೇನೆ.
ಅಮೂರ್ತಮೂರ್ತಿರ್ನ ಚ ಮೇ ಕದಾಚಿ- ದಾದ್ಯನ್ತಮಧ್ಯಂ ನ ಚ ಮೇ ಕದಾಚಿತ್। ಬಲಾಬಲಂ ಮಿತ್ರ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ನನಗೆ ರೂಪವೂ ಇಲ್ಲ, ರೂಪವಿಲ್ಲದವನೂ ಅಲ್ಲ; ನನಗೆ ಆದಿ, ಅಂತ್ಯ, ಮಧ್ಯ ಎಂಬುದೇ ಇಲ್ಲ. ಬಲ ಅಥವಾ ದುರ್ಬಲತೆಯನ್ನು ನಾನು ಹೇಗೆ ಹೇಳಬಹುದು, ಮಿತ್ರನೇ? ನಾನು ನನ್ನ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ, ಯಾವುದೇ ವ್ಯಾಧಿಯಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದೇನೆ.
ಮೃತಾಮೃತಂ ವಾಪಿ ವಿಷಾವಿಷಂ ಚ ಸಞ್ಜಾಯತೇ ತಾತ ನ ಮೇ ಕದಾಚಿತ್। ಅಶುದ್ಧಶುದ್ಧಂ ಚ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ಓ ಪ್ರಿಯನೇ, ಜೀವವೂ ಅಲ್ಲ, ಅಮೃತವೂ ಅಲ್ಲ, ವಿಷವೂ ಅಲ್ಲ, ಅಮೃತವೂ ಅಲ್ಲ — ಯಾವಾಗಲೂ ನನಗೆ ಯಾವುದೂ ಸಂಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ನಾನು ಸ್ವರೂಪವಾದ ಮುಕ್ತಿಯೇ, ಎಲ್ಲ ರೋಗಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದವನು; ಶುದ್ಧ, ಅಶುದ್ಧ ಎಂಬ ಮಾತನ್ನೇನು ಹೇಳಲಿ?
ಸ್ವಪ್ನಃ ಪ್ರಬೋಧೋ ನ ಚ ಯೋಗಮುದ್ರಾ ನಕ್ತಂ ದಿವಾ ವಾಪಿ ನ ಮೇ ಕದಾಚಿತ್। ಅತುರ್ಯತುರ್ಯಂ ಚ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ನನಗೆ ಕನಸು ಇಲ್ಲ, ಜಾಗೃತಿಯೂ ಇಲ್ಲ, ಯೋಗಾಸನಗಳೂ ಇಲ್ಲ, ರಾತ್ರಿ ಇಲ್ಲ, ಹಗಲೂ ಇಲ್ಲ. ನಾನು ಸ್ವರೂಪವಾದ ಮುಕ್ತಿಯೇ, ಎಲ್ಲ ರೋಗಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದವನು; ನಾಲ್ಕನೇ ಸ್ಥಿತಿ ಅಥವಾ ಅದರ ಹೊರಗಿನದು ಎಂಬುದನ್ನೇನು ಹೇಳಲಿ?
ಸಂವಿದ್ಧಿ ಮಾಂ ಸರ್ವವಿಸರ್ವಮುಕ್ತಂ ಮಾಯಾ ವಿಮಾಯಾ ನ ಚ ಮೇ ಕದಾಚಿತ್। ಸನ್ಧ್ಯಾದಿಕಂ ಕರ್ಮ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ನನ್ನನ್ನು ಶುದ್ಧ ಚೇತನವೆಂದು ತಿಳಿ, ನಾನು ಎಲ್ಲದಿಂದಲೂ ಮುಕ್ತನಾದವನು, ಮಾಯೆಯೂ ಇಲ್ಲ, ಮಾಯೆಯಿಲ್ಲದದೂ ಇಲ್ಲ. ನಾನು ಸ್ವರೂಪವಾದ ಮುಕ್ತಿಯೇ, ಎಲ್ಲ ರೋಗಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದವನು; ಸಂಧ್ಯೆ ಮುಂತಾದ ಕರ್ಮಗಳನ್ನೇನು ಹೇಳಲಿ?
ಸಂವಿದ್ಧಿ ಮಾಂ ಸರ್ವಸಮಾಧಿಯುಕ್ತಂ ಸಂವಿದ್ಧಿ ಮಾಂ ಲಕ್ಷ್ಯವಿಲಕ್ಷ್ಯಮುಕ್ತಮ್। ಯೋಗಂ ವಿಯೋಗಂ ಚ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ನನ್ನನ್ನು ಎಲ್ಲ ಸಮಾಧಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಏಕಮಯವಾದ ಚೇತನವೆಂದು ತಿಳಿ, ಎಲ್ಲ ಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದ ಚೇತನವೆಂದು ತಿಳಿ. ನಾನು ಸ್ವರೂಪವಾದ ಮುಕ್ತಿಯೇ, ಎಲ್ಲ ರೋಗಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದವನು; ಯೋಗ ಅಥವಾ ವಿಯೋಗ ಎಂಬುದನ್ನೇನು ಹೇಳಲಿ?
ಮೂರ್ಖೋಽಪಿ ನಾಹಂ ನ ಚ ಪಣ್ಡಿತೋಽಹಂ ಮೌನಂ ವಿಮೌನಂ ನ ಚ ಮೇ ಕದಾಚಿತ್। ತರ್ಕಂ ವಿತರ್ಕಂ ಚ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ನಾನು ಮೂರ್ಖನೂ ಅಲ್ಲ, ಪಂಡಿತನೂ ಅಲ್ಲ; ಮೌನವೂ ಇಲ್ಲ, ಮಾತಿನೂ ಇಲ್ಲ. ನಾನು ಸ್ವರೂಪವಾದ ಮುಕ್ತಿಯೇ, ಎಲ್ಲ ರೋಗಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದವನು; ತರ್ಕ ಅಥವಾ ವಿವಾದದ ಮಾತನ್ನೇನು ಹೇಳಲಿ?
ಪಿತಾ ಚ ಮಾತಾ ಚ ಕುಲಂ ನ ಜಾತಿ- ರ್ಜನ್ಮಾದಿ ಮೃತ್ಯುರ್ನ ಚ ಮೇ ಕದಾಚಿತ್। ಸ್ನೇಹಂ ವಿಮೋಹಂ ಚ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ನನಗೆ ತಂದೆಯೂ ಇಲ್ಲ, ತಾಯಿಯೂ ಇಲ್ಲ, ಕುಲವೂ ಇಲ್ಲ, ಜಾತಿಯೂ ಇಲ್ಲ, ಜನ್ಮವೂ ಇಲ್ಲ, ಮರಣವೂ ಇಲ್ಲ. ನಾನು ಸ್ವರೂಪವಾದ ಮುಕ್ತಿಯೇ, ಎಲ್ಲ ರೋಗಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದವನು; ಪ್ರೀತಿ ಅಥವಾ ಮೋಹದ ಮಾತನ್ನೇನು ಹೇಳಲಿ?
ಅಸ್ತಂ ಗತೋ ನೈವ ಸದೋದಿತೋಽಹಂ ತೇಜೋವಿತೇಜೋ ನ ಚ ಮೇ ಕದಾಚಿತ್। ಸನ್ಧ್ಯಾದಿಕಂ ಕರ್ಮ ಕಥಂ ವದಾಮಿ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ನಾನು ಅಸ್ತಮಿಸಿದವನೂ ಅಲ್ಲ, ಸದಾ ಉದಿತನೂ ಅಲ್ಲ; ಪ್ರಕಾಶವೂ ಇಲ್ಲ, ಪ್ರಕಾಶವಿಲ್ಲದದೂ ಇಲ್ಲ. ನಾನು ಸ್ವರೂಪವಾದ ಮುಕ್ತಿಯೇ, ಎಲ್ಲ ರೋಗಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದವನು; ಸಂಧ್ಯೆ ಮುಂತಾದ ಕರ್ಮಗಳನ್ನೇನು ಹೇಳಲಿ?
ಅಸಂಶಯಂ ವಿದ್ಧಿ ನಿರಾಕುಲಂ ಮಾಂ ಅಸಂಶಯಂ ವಿದ್ಧಿ ನಿರನ್ತರಂ ಮಾಮ್। ಅಸಂಶಯಂ ವಿದ್ಧಿ ನಿರಞ್ಜನಂ ಮಾಂ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ನನ್ನನ್ನು ಯಾವ ಸಂಶಯವೂ ಇಲ್ಲದೆ, ಅಚಲವಾದವನಾಗಿ ತಿಳಿ; ಯಾವ ಸಂಶಯವೂ ಇಲ್ಲದೆ, ನಿರಂತರವಾಗಿರುವವನಾಗಿ ತಿಳಿ; ಯಾವ ಸಂಶಯವೂ ಇಲ್ಲದೆ, ಕಲಂಕರಹಿತನಾಗಿ ತಿಳಿ. ನಾನು ಸ್ವರೂಪವಾದ ಮುಕ್ತಿಯೇ, ಎಲ್ಲ ರೋಗಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದವನು.
ಧ್ಯಾನಾನಿ ಸರ್ವಾಣಿ ಪರಿತ್ಯಜನ್ತಿ ಶುಭಾಶುಭಂ ಕರ್ಮ ಪರಿತ್ಯಜನ್ತಿ। ತ್ಯಾಗಾಮೃತಂ ತಾತ ಪಿಬನ್ತಿ ಧೀರಾಃ ಸ್ವರೂಪನಿರ್ವಾಣಮನಾಮಯೋಽಹಮ್
ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಎಲ್ಲ ಧ್ಯಾನಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬಿಡುತ್ತಾರೆ, ಶುಭ-ಅಶುಭ ಕರ್ಮಗಳನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವರು ತ್ಯಾಗ ಎಂಬ ಅಮೃತವನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾರೆ, ಏಕೆಂದರೆ ನಾನು ಸ್ವರೂಪವಾದ ಮುಕ್ತಿಯೇ, ಎಲ್ಲ ರೋಗಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದವನು.
ವಿನ್ದತಿ ವಿನ್ದತಿ ನ ಹಿ ನ ಹಿ ಯತ್ರ ಛನ್ದೋಲಕ್ಷಣಂ ನ ಹಿ ನ ಹಿ ತತ್ರ। ಸಮರಸಮಗ್ನೋ ಭಾವಿತಪೂತಃ ಪ್ರಲಪತಿ ತತ್ತ್ವಂ ಪರಮವಧೂತಃ
ಅವನು ಸಾಧಿಸುತ್ತಾನೆ, ಸಾಧಿಸುತ್ತಾನೆ — ಅಲ್ಲಿ ಯಾವ ಆಸೆಯ ಗುರುತು ಇಲ್ಲವೋ, ಅಲ್ಲಿ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಸಾಧನೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಸಮಭಾವದಲ್ಲಿ ಲೀನನಾಗಿ, ಮನಸ್ಸನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ, ಪರಮ ಅವಧೂತನು ತತ್ವವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ.
ಇತಿ ಚತುರ್ಥೋಽಧ್ಯಾಯಃ
ಈ ಮೂಲಕ ನಾಲ್ಕನೇ ಅಧ್ಯಾಯ ಮುಕ್ತಾಯವಾಗಿದೆ.
ಓಂ ಇತಿ ಗದಿತಂ ಗಗನಸಮಂ ತತ್ ನ ಪರಾಪರಸಾರವಿಚಾರ ಇತಿ। ಅವಿಲಾಸವಿಲಾಸನಿರಾಕರಣಂ ಕಥಮಕ್ಷರಬಿನ್ದುಸಮುಚ್ಚರಣಮ್
ಓಂ. ಆಕಾಶದಂತಿರುವುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ; ಇದು ಉನ್ನತ-ಅಧಮ ವಿಚಾರವಲ್ಲ. ಎಲ್ಲ ಲೀಲೆಯೂ ಇಲ್ಲದಾಗ, ಅಕ್ಷರಬಿಂದು ಎಂಬ ಉಚ್ಚಾರಣೆಯೇ ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ?
ಇತಿ ತತ್ತ್ವಮಸಿಪ್ರಭೃತಿಶ್ರುತಿಭಿಃ ಪ್ರತಿಪಾದಿತಮಾತ್ಮನಿ ತತ್ತ್ವಮಸಿ। ತ್ವಮುಪಾಧಿವಿವರ್ಜಿತಸರ್ವಸಮಂ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್
‘ನೀನು ಅದು’ ಎಂಬ ಉಪನಿಷತ್ತಿನ ವಾಕ್ಯಗಳಿಂದ ಆತ್ಮದಲ್ಲಿ ತತ್ವವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ನೀನು ಎಲ್ಲ ಬದ್ಧತೆಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಿ ಸಮಭಾವದಿಂದಿರುವವನು; ಹೀಗಿರುತ್ತಾ ಮನವೆ, ನೀನು ಸಮನಾಗಿದ್ದರೂ ಏಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?
ಅಧಊರ್ಧ್ವವಿವರ್ಜಿತಸರ್ವಸಮಂ ಬಹಿರನ್ತರವರ್ಜಿತಸರ್ವಸಮಮ್। ಯದಿ ಚೈಕವಿವರ್ಜಿತಸರ್ವಸಮಂ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್
ಮೇಲೆ-ಕೆಳಗೆ ಎಂಬ ಭೇದವಿಲ್ಲದೆ ಸಮನಾಗಿರುವವನು, ಒಳಗೆ-ಹೊರಗೆ ಎಂಬ ಭೇದವಿಲ್ಲದೆ ಸಮನಾಗಿರುವವನು; ಒಂದೇ ಎಂಬ ಭಾವವನ್ನೂ ಮೀರಿ ಸಮನಾಗಿರುವವನು; ಹೀಗಿರುತ್ತಾ ಮನವೆ, ನೀನು ಸಮನಾಗಿದ್ದರೂ ಏಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?
ನ ಹಿ ಕಲ್ಪಿತಕಲ್ಪವಿಚಾರ ಇತಿ ನ ಹಿ ಕಾರಣಕಾರ್ಯವಿಚಾರ ಇತಿ। ಪದಸನ್ಧಿವಿವರ್ಜಿತಸರ್ವಸಮಂ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್
ಕಲ್ಪಿತ ಕಲ್ಪನೆಗಳ ವಿಚಾರ ಇಲ್ಲ, ಕಾರಣ-ಕಾರ್ಯಗಳ ವಿಚಾರವೂ ಇಲ್ಲ; ಪದಗಳ ಸಂಧಿಯ ಭೇದವಿಲ್ಲದೆ ಸಮನಾಗಿರುವವನು; ಹೀಗಿರುತ್ತಾ ಮನವೆ, ನೀನು ಸಮನಾಗಿದ್ದರೂ ಏಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?
ನ ಹಿ ಬೋಧವಿಬೋಧಸಮಾಧಿರಿತಿ ನ ಹಿ ದೇಶವಿದೇಶಸಮಾಧಿರಿತಿ। ನ ಹಿ ಕಾಲವಿಕಾಲಸಮಾಧಿರಿತಿ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್
ಜ್ಞಾನ-ಅಜ್ಞಾನಗಳ ಸಮಾಧಿಯೂ ಇಲ್ಲ, ಸ್ಥಳ-ಅಸ್ಥಳಗಳ ಸಮಾಧಿಯೂ ಇಲ್ಲ, ಕಾಲ-ಅಕಾಲಗಳ ಸಮಾಧಿಯೂ ಇಲ್ಲ; ಹೀಗಿರುತ್ತಾ ಮನವೆ, ನೀನು ಸಮನಾಗಿದ್ದರೂ ಏಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?
ನ ಹಿ ಕುಮ್ಭನಭೋ ನ ಹಿ ಕುಮ್ಭ ಇತಿ ನ ಹಿ ಜೀವವಪುರ್ನ ಹಿ ಜೀವ ಇತಿ। ನ ಹಿ ಕಾರಣಕಾರ್ಯವಿಭಾಗ ಇತಿ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್
ಮಡಕೆ-ಆಕಾಶವೂ ಇಲ್ಲ, ಮಡಕೆಯೂ ಇಲ್ಲ; ಜೀವಿಯೂ ಇಲ್ಲ, ಜೀವವೂ ಇಲ್ಲ; ಕಾರಣ-ಕಾರ್ಯಗಳ ವಿಭಾಗವೂ ಇಲ್ಲ; ಹೀಗಿರುತ್ತಾ ಮನವೆ, ನೀನು ಸಮನಾಗಿದ್ದರೂ ಏಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?
ಇಹ ಸರ್ವನಿರನ್ತರಮೋಕ್ಷಪದಂ ಲಘುದೀರ್ಘವಿಚಾರವಿಹೀನ ಇತಿ। ನ ಹಿ ವರ್ತುಲಕೋಣವಿಭಾಗ ಇತಿ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್
ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಕಾಲದಲ್ಲೂ ಮೋಕ್ಷ ಸ್ಥಿತಿ ಇದೆ, ಚಿಕ್ಕ-ದೊಡ್ಡ ಎಂಬ ಭೇದವಿಲ್ಲ; ವೃತ್ತ-ಕೋಣಗಳ ವಿಭಾಗವೂ ಇಲ್ಲ; ಹೀಗಿರುತ್ತಾ ಮನವೆ, ನೀನು ಸಮನಾಗಿದ್ದರೂ ಏಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?
ಇಹ ಶೂನ್ಯವಿಶೂನ್ಯವಿಹೀನ ಇತಿ ಇಹ ಶುದ್ಧವಿಶುದ್ಧವಿಹೀನ ಇತಿ। ಇಹ ಸರ್ವವಿಸರ್ವವಿಹೀನ ಇತಿ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್
ಇಲ್ಲಿ ಖಾಲಿತನವೂ ಇಲ್ಲ, ಖಾಲಿತನ ಇಲ್ಲದಿರುವುದೂ ಇಲ್ಲ; ಇಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧತೆಯೂ ಇಲ್ಲ, ಅಶುದ್ಧತೆಯೂ ಇಲ್ಲ; ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವೂ ಇಲ್ಲ, ಎಲ್ಲವಿಲ್ಲದಿರುವುದೂ ಇಲ್ಲ. ಮನವೇ, ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನವಾಗಿರುವಾಗ ನೀನು ಯಾಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?
ನ ಹಿ ಭಿನ್ನವಿಭಿನ್ನವಿಚಾರ ಇತಿ ಬಹಿರನ್ತರಸನ್ಧಿವಿಚಾರ ಇತಿ। ಅರಿಮಿತ್ರವಿವರ್ಜಿತಸರ್ವಸಮಂ ಕಿಮು ರೋದಿಷಿ ಮಾನಸಿ ಸರ್ವಸಮಮ್
ಇಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನತೆ ಅಥವಾ ಅಭಿನ್ನತೆ ಎಂಬ ವಿಚಾರವೇ ಇಲ್ಲ; ಒಳಗೆ ಅಥವಾ ಹೊರಗೆ ಎಂಬ ವಿಚಾರವೂ ಇಲ್ಲ. ಶತ್ರುವೂ ಇಲ್ಲ, ಮಿತ್ರರೂ ಇಲ್ಲ, ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನ. ಮನವೇ, ಎಲ್ಲವೂ ಸಮಾನವಾಗಿರುವಾಗ ನೀನು ಯಾಕೆ ದುಃಖಪಡುತ್ತೀಯೆ?