ఒకసారి, జ్ఞానశీలుడు ఉన్నాడు. అతను బయటకు చూస్తే ఆలోచనలతో ఉన్నట్టు కనిపిస్తాడు, కానీ లోపల మాత్రం ఆలోచనలు లేవు. అతనికి ఇంద్రియాలు ఉన్నప్పటికీ, అవి లేవన్నట్టు ఉంటాయి. బుద్ధి కలిగినప్పటికీ, బుద్ధి లేనట్టు ఉంటాడు. అతనికి అహంకారం ఉన్నట్టు కనిపిస్తే, అహంకారమనే భావం మాత్రం అతనిలో లేదు. ఆయన ఆనందంలోనూ, దుఃఖంలోనూ ఉండడు; అనుసంధానంలోనూ, విముక్తిలోనూ ఉండడు; ముక్తి కోరడంలోనూ, ముక్తి పొందడంలోనూ ఉండడు. ఆయన ఏదీ కాదు, ఏదీ లేనిదీ కూడా కాదు. చిత్తభ్రాంతిలోనూ, ఆయన భ్రాంతికి లోనవ్వడు; సమాధిలోనూ, ఆయన సమాధి లోనవ్వడు; మాంద్యంలోనూ, మాంద్యానికి లోనవ్వడు; విద్యలోనూ, విద్యను పొందినట్టు అనిపించడు. విముక్తుడై, తన స్వభావంలో స్థిరంగా, చేసిందీ చేయనందీ పట్ల సంతృప్తిగా, ఎక్కడైనా సమానంగా ఉంటాడు — ఎందుకంటే అతనికి కోరికలు లేవు. చేసిందీ, చేయనందీ గుర్తుచేసుకోడు. ఆయనను పొగిడితే ఆనందపడడు; దూషిస్తే కోపపడడు; మరణం కలిగితే కలతపడడు; జీవితం వస్తే సంభ్రమించడు. ఆయన మనస్సు ప్రశాంతంగా ఉంటుంది; జనసమూహాలవైపు పరుగెత్తడు, అడవిలోకి పరుగెత్తడు; ఏ పరిస్థితిలోనైనా, ఎక్కడైనా, ఆయన లోపల ఒకేలా ఉంటాడు. అప్పుడు జనకుడు ఇలా అన్నాడు: నా హృదయపు గుహలోనుంచి నిజమైన జ్ఞానమనే పింఛెను తీసుకుని, భ్రమాపూర్వకమైన ఆలోచనలనే ముల్లను తొలగించాను. ఇప్పుడు, నా స్వరూపంలో నిలిచిన నాకు — కర్తవ్యమేమిటి? కామమేమిటి? ధనమేమిటి? వివేచనమేమిటి? ద్వైతమేమిటి? అద్వైతమేమిటి? నాకు గతమేమిటి? భవిష్యత్తు ఏమిటి? ప్రస్తుతమేమిటి? స్థలం ఏమిటి? నిత్యం ఏమిటి? నా స్వరూపంలో నిలిచిన నాకు — ఆత్మ ఏమిటి? అనాత్మ ఏమిటి? శుభమేమిటి? అశుభమేమిటి? ఆలోచన ఏమిటి? ఆలోచన లేమేమిటి? నా స్వరూపంలో నిలిచిన నాకు — స్వప్నం ఏమిటి? గాఢ నిద్ర ఏమిటి? జాగరణ ఏమిటి? తురీయ స్థితి ఏమిటి? భయమేమిటి? నా స్వరూపంలో నిలిచిన నాకు — దూరం ఏమిటి? దగ్గర ఏమిటి? బయట ఏమిటి? లోపల ఏమిటి? స్థూలం ఏమిటి? సూక్ష్మం ఏమిటి? నా స్వరూపంలో నిలిచిన నాకు — మరణం ఏమిటి? జీవితం ఏమిటి? లోకాలు ఏమిటి? సంసారం ఏమిటి? లయ ఏమిటి? లీనత ఏమిటి? ఇంతే చాలు — ధర్మార్థకామమో, యోగమో, జ్ఞానమో గురించి మాట్లాడటం అవసరం లేదు; నేను నా స్వరూపంలో విశ్రాంతి పొందాను. జనకుడు మళ్లీ అన్నాడు: నా నిష్కళంక స్వభావంలో — భూతాలు ఏమిటి? శరీరం ఏమిటి? ఇంద్రియాలు ఏమిటి? మనస్సు ఏమిటి? శూన్యం ఏమిటి? నిరాశ ఏమిటి? ద్వైతానికి ఎప్పుడూ అతీతమైన నాకు — శాస్త్రం ఏమిటి? ఆత్మజ్ఞానం ఏమిటి? నిరాకాంక్ష మనస్సు ఏమిటి? సంతృప్తి ఏమిటి? తృప్తి లేమేమిటి? సర్వరూపాలకు అతీతమైన నిజస్వరూపానికి — జ్ఞానం ఏమిటి? అజ్ఞానం ఏమిటి? నేను ఏమిటి? నా అని భావించేది ఏమిటి? బంధం ఏమిటి? విముక్తి ఏమిటి? వివేకములేని, సర్వవివక్షత లేని నాకు — మొదలైన కర్మలు ఏమిటి? జీవన్ముక్తి ఏమిటి? శరీరరహిత పరమ విముక్తి ఏమిటి? మూలస్వరూపం లేని నాకు — కర్త ఎవరు? భోగి ఎవరు? కర్మలేని ప్రకాశం ఏమిటి? ఇతరమైనదేమిటి? అనుభవం లేదా ఫలం ఏమిటి? నా అద్వితీయ స్వభావంలో — జగత్ ఏమిటి? ముక్తి కోరేవాడు ఎవరు? యోగి ఎవరు? జ్ఞాని ఎవరు? బద్ధుడు ఎవరు? విముక్తుడు ఎవరు? నా అద్వితీయ స్వభావంలో — సృష్టి ఏమిటి? లయ ఏమిటి? పొందదగినదేమిటి? సాధన ఏమిటి? సాధకుడు ఎవరు? సిధ్ధి ఏమిటి? శుద్ధమైన నాకు — జ్ఞాత ఎవరు? జ్ఞానం సాధన ఏమిటి? జ్ఞేయం ఏమిటి? జ్ఞానం ఏమిటి? ఏదైనా ఉందా? ఏదీ లేనిదా? నిర్యోగ్యమైన నాకు — చిత్తభ్రాంతి ఏమిటి? ఏకాగ్రత ఏమిటి? అజ్ఞానం ఏమిటి? మాంద్యం ఏమిటి? సంతోషం ఏమిటి? దుఃఖం ఏమిటి? నిర్విచారమైన నాకు — లోకధర్మం ఏమిటి? పరమార్ధం ఏమిటి? ఆనందం ఏమిటి? దుఃఖం ఏమిటి? శుద్ధమైన నాకు — మాయ ఏమిటి? సంసారం ఏమిటి? అనుసంధానం లేదా విరక్తి ఏమిటి? జీవాత్మ ఎవరు? బ్రహ్మ ఎవరు? నిత్య, అవిభాజ్యమైన, స్వరూపంలో స్థిరమైన నాకు — కర్మ ఏమిటి? నిష్క్రియత ఏమిటి? విముక్తి ఏమిటి? బంధం ఏమిటి? నిర్గుణమైన శివరూపమైన నాకు — ఉపదేశం ఏమిటి? శాస్త్రం ఏమిటి? శిష్యుడు ఎవరు? గురువు ఎవరు? మానవ లక్ష్యం ఏమిటి? ఇక్కడ — సత్త్వం ఏమిటి? అసత్త్వం ఏమిటి? ఏకం ఏమిటి? ద్వయం ఏమిటి? ఎందుకు ఎక్కువగా మాట్లాడాలి? నాకు ఏదీ ఉత్పన్నం కాదు. ఇలా, జనకుడు తన స్వరూపంలో స్థిరంగా, సమస్త భేదాలకు అతీతంగా, ప్రశాంతంగా, స్వాత్మలో నిలిచాడు.