ਅष੍ਟਾਵਕ੍ਰਗੀਤਾ

ਸ੍ਵਪ੍ਨੇਨ੍ਦ੍ਰਜਾਲਵਤ੍ ਪਸ਼੍ਯ ਦਿਨਾਨਿ ਤ੍ਰੀਣਿ ਪਂਚ ਵਾ। ਮਿਤ੍ਰਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਧਨਾਗਾਰਦਾਰਦਾਯਾਦਿਸਂਪਦਃ

ਤੂੰ ਤਿੰਨ ਜਾਂ ਪੰਜ ਦਿਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁਪਨੇ ਜਾਂ ਮਾਇਆ ਵਾਂਗ ਹੀ ਸਮਝ। ਦੋਸਤ, ਜਮੀਨ, ਧਨ, ਘਰ, ਪਤਨੀ, ਵਾਰਸ, ਤੇ ਹੋਰ ਸਾਰੀਆਂ ਮਿਲਕਤਾਂ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਨ।

ਯਤ੍ਰ ਯਤ੍ਰ ਭਵੇਤ੍ਤृष੍ਣਾ ਸਂਸਾਰਂ ਵਿਦ੍ਧਿ ਤਤ੍ਰ ਵੈ। ਪ੍ਰੌਢਵੈਰਾਗ੍ਯਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਵੀਤਤृष੍ਣਃ ਸੁਖੀ ਭਵ

ਜਿੱਥੇ-ਜਿੱਥੇ ਲੋਭ ਹੈ, ਉਥੇ-ਉਥੇ ਸੰਸਾਰ ਹੈ। ਪੱਕੀ ਵੈਰਾਗਤਾ ਨੂੰ ਅਪਣਾਕੇ, ਲੋਭ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਰਹੋ।

ਤृष੍ਣਾਮਾਤ੍ਰਾਤ੍ਮਕੋ ਬਨ੍ਧਸ੍ਤਨ੍ਨਾਸ਼ੋ ਮੋਕ੍ਸ਼ ਉਚ੍ਯਤੇ। ਭਵਾਸਂਸਕ੍ਤਿਮਾਤ੍ਰੇਣ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਿਤੁष੍ਟਿਰ੍ਮੁਹੁਰ੍ਮੁਹੁਃ

ਬੰਧਨ ਸਿਰਫ਼ ਲੋਭ ਹੀ ਹੈ; ਇਸ ਦਾ ਨਾਸ ਹੀ ਮੁਕਤੀ ਹੈ। ਸਿਰਫ਼ ਸੰਸਾਰ ਨਾਲ ਅਟਕਣ ਨਾ ਹੋਣ ਨਾਲ, ਮੁੜ ਮੁੜ ਤਸੱਲੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।

ਤ੍ਵਮੇਕਸ਼੍ਚੇਤਨਃ ਸ਼ੁਦ੍ਧੋ ਜਡਂ ਵਿਸ਼੍ਵਮਸਤ੍ਤਥਾ। ਅਵਿਦ੍ਯਾਪਿ ਨ ਕਿਂਚਿਤ੍ਸਾ ਕਾ ਬੁਭੁਤ੍ਸਾ ਤਥਾਪਿ ਤੇ

ਤੂੰ ਇਕੱਲਾ ਚੇਤਨ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੈਂ; ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਮੂਰਖ ਤੇ ਝੂਠਾ ਹੈ। ਅਗਿਆਨ ਵੀ ਕੁਝ ਨਹੀਂ, ਫਿਰ ਤੇਰੀ ਇਹ ਜਿਗਿਆਸਾ ਕਿਉਂ?

ਰਾਜ੍ਯਂ ਸੁਤਾਃ ਕਲਤ੍ਰਾਣਿ ਸ਼ਰੀਰਾਣਿ ਸੁਖਾਨਿ ਚ। ਸਂਸਕ੍ਤਸ੍ਯਾਪਿ ਨष੍ਟਾਨਿ ਤਵ ਜਨ੍ਮਨਿ ਜਨ੍ਮਨਿ

ਰਾਜ, ਪੁੱਤਰ, ਪਤਨੀਆਂ, ਸਰੀਰ, ਤੇ ਸੁਖ—even ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਲਗਾਵ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਤੇਰੇ ਹਰ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਖੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਅਲਮਰ੍ਥੇਨ ਕਾਮੇਨ ਸੁਕृਤੇਨਾਪਿ ਕਰ੍ਮਣਾ। ਏਭ੍ਯਃ ਸਂਸਾਰਕਾਨ੍ਤਾਰੇ ਨ ਵਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਮਭੂਨ੍ ਮਨਃ

ਧਨ, ਇੱਛਾ, ਤੇ ਚੰਗੇ ਕਰਮ—ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਹੋਰ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰੇਤ ਵਿੱਚ ਮਨ ਕਦੇ ਵੀ ਆਰਾਮ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ।

ਕृਤਂ ਨ ਕਤਿ ਜਨ੍ਮਾਨਿ ਕਾਯੇਨ ਮਨਸਾ ਗਿਰਾ। ਦੁਃਖਮਾਯਾਸਦਂ ਕਰ੍ਮ ਤਦਦ੍ਯਾਪ੍ਯੁਪਰਮ੍ਯਤਾਮ੍

ਕਿੰਨੇ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ, ਮਨ, ਤੇ ਬੋਲ ਨਾਲ ਦੁੱਖ ਤੇ ਥਕਾਵਟ ਵਾਲੇ ਕੰਮ ਕੀਤੇ ਹਨ? ਇਹ ਹੁਣ ਅੱਜ ਹੀ ਰੁਕ ਜਾਣ।

ਅष੍ਟਾਵਕ੍ਰ ਉਵਾਚ॥ ਭਾਵਾਭਾਵਵਿਕਾਰਸ਼੍ਚ ਸ੍ਵਭਾਵਾਦਿਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਯੀ। ਨਿਰ੍ਵਿਕਾਰੋ ਗਤਕ੍ਲੇਸ਼ਃ ਸੁਖੇਨੈਵੋਪਸ਼ਾਮ੍ਯਤਿ

ਅਸ਼ਟਾਵਕ੍ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਤਪੱਤੀ, ਅਨੁਤਪੱਤੀ, ਤੇ ਬਦਲਾਅ—all ਕੁਦਰਤੀ ਹਨ, ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਜੋ ਬਦਲਾਅ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਤੇ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੈ, ਉਹ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।

ਈਸ਼੍ਵਰਃ ਸਰ੍ਵਨਿਰ੍ਮਾਤਾ ਨੇਹਾਨ੍ਯ ਇਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਯੀ। ਅਨ੍ਤਰ੍ਗਲਿਤਸਰ੍ਵਾਸ਼ਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤਃ ਕ੍ਵਾਪਿ ਨ ਸਜ੍ਜਤੇ

ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਕਿ ਪ੍ਰਭੂ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ ਤੇ ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਆਸਾਂ ਅੰਦਰੋਂ ਮੁੱਕ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਸ਼ਾਂਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਕਿਤੇ ਵੀ ਲਗਾਵ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।

ਆਪਦਃ ਸਂਪਦਃ ਕਾਲੇ ਦੈਵਾਦੇਵੇਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਯੀ। ਤृਪ੍ਤਃ ਸ੍ਵਸ੍ਥੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਨ ਵਾਨ੍ਛਤਿ ਨ ਸ਼ੋਚਤਿ

ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਕਿ ਦੁੱਖ ਤੇ ਸੁਖ ਸਮੇਂ ਤੇ ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੈ ਤੇ ਜਿਸ ਦੇ ਇੰਦਰੇ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਹ ਕਦੇ ਲੋਭ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਦੁੱਖੀ ਹੁੰਦਾ।

ਸੁਖਦੁਃਖੇ ਜਨ੍ਮਮृਤ੍ਯੂ ਦੈਵਾਦੇਵੇਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਯੀ। ਸਾਧ੍ਯਾਦਰ੍ਸ਼ੀ ਨਿਰਾਯਾਸਃ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਨਪਿ ਨ ਲਿਪ੍ਯਤੇ

ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਕਿ ਸੁਖ-ਦੁਖ, ਜਨਮ-ਮੌਤ—all ਕਿਸਮਤ ਨਾਲ ਹਨ, ਜੋ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਬਿਨਾ ਕਿਸੇ ਜਤਨ ਦੇ, ਤੇ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਲੱਗਦਾ ਨਹੀਂ।

ਚਿਨ੍ਤਯਾ ਜਾਯਤੇ ਦੁਃਖਂ ਨਾਨ੍ਯਥੇਹੇਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਯੀ। ਤਯਾ ਹੀਨਃ ਸੁਖੀ ਸ਼ਾਨ੍ਤਃ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਗਲਿਤਸ੍ਪृਹਃ

ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਕਿ ਦੁੱਖ ਸਿਰਫ਼ ਚਿੰਤਾ ਨਾਲ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਚਿੰਤਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਉਹ ਹਰ ਥਾਂ ਖੁਸ਼, ਸ਼ਾਂਤ, ਤੇ ਲੋਭ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਨਾਹਂ ਦੇਹੋ ਨ ਮੇ ਦੇਹੋ ਬੋਧੋऽਹਮਿਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਯੀ। ਕੈਵਲ੍ਯਂ ਇਵ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਨ ਸ੍ਮਰਤ੍ਯਕृਤਂ ਕृਤਮ੍

ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਕਿ 'ਮੈਂ ਸਰੀਰ ਨਹੀਂ, ਸਰੀਰ ਮੇਰਾ ਨਹੀਂ, ਮੈਂ ਬੋਧ ਹਾਂ', ਉਹ ਇਕੱਲਾ ਹੋ ਕੇ ਮੁਕਤੀ ਵਰਗਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂ ਨਾ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।

ਆਬ੍ਰਹ੍ਮਸ੍ਤਂਬਪਰ੍ਯਨ੍ਤਂ ਅਹਮੇਵੇਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਯੀ। ਨਿਰ੍ਵਿਕਲ੍ਪਃ ਸ਼ੁਚਿਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਾਪ੍ਰਾਪ੍ਤਵਿਨਿਰ੍ਵृਤਃ

ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਕਿ 'ਮੈਂ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹਾਂ', ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਘਾਹ ਤੱਕ, ਜੋ ਅਟੱਲ, ਪਵਿੱਤਰ, ਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਹੈ, ਉਹ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਜਾਂ ਨਾ-ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਨਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯਮਿਦਂ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਨ ਕਿਂਚਿਦਿਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਯੀ। ਨਿਰ੍ਵਾਸਨਃ ਸ੍ਫੂਰ੍ਤਿਮਾਤ੍ਰੋ ਨ ਕਿਂਚਿਦਿਵ ਸ਼ਾਮ੍ਯਤਿ

ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਕਿ 'ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਅਜੀਬ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ', ਜੋ ਇੱਛਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਸਿਰਫ਼ ਚੇਤਨਾ ਹੀ ਹੈ, ਉਹ ਐਸਾ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕੁਝ ਨਹੀਂ।

ਜਨਕ ਉਵਾਚ॥ ਕਾਯਕृਤ੍ਯਾਸਹਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਤਤੋ ਵਾਗ੍ਵਿਸ੍ਤਰਾਸਹਃ। ਅਥ ਚਿਨ੍ਤਾਸਹਸ੍ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਏਵਮੇਵਾਹਮਾਸ੍ਥਿਤਃ

ਜਨਕ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਸਰੀਰਕ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਅਸਮਰਥ ਸੀ; ਫਿਰ ਬੋਲ ਵਧਾਉਣ ਤੋਂ ਅਸਮਰਥ ਹੋ ਗਿਆ; ਫਿਰ ਸੋਚਣ ਤੋਂ ਵੀ ਅਸਮਰਥ ਹੋ ਗਿਆ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਟਿਕ ਗਿਆ ਹਾਂ।

ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਭਾਵੇਨ ਸ਼ਬ੍ਦਾਦੇਰਦृਸ਼੍ਯਤ੍ਵੇਨ ਚਾਤ੍ਮਨਃ। ਵਿਕ੍ਸ਼ੇਪੈਕਾਗ੍ਰਹृਦਯ ਏਵਮੇਵਾਹਮਾਸ੍ਥਿਤਃ

ਸ਼ਬਦ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਨਾ ਹੋਣ ਤੇ ਆਤਮਾ ਦੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟਤਾ ਨਾਲ, ਮਨ ਇੱਕਾਗਰ ਤੇ ਅਡੋਲ ਹੋ ਗਿਆ—ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਟਿਕ ਗਿਆ ਹਾਂ।

ਸਮਾਧ੍ਯਾਸਾਦਿਵਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤੌ ਵ੍ਯਵਹਾਰਃ ਸਮਾਧਯੇ। ਏਵਂ ਵਿਲੋਕ੍ਯ ਨਿਯਮਂ ਏਵਮੇਵਾਹਮਾਸ੍ਥਿਤਃ

ਸਮਾਧੀ ਦੀ ਕ੍ਰਿਆ ਕਰਨਾ ਵੀ ਸਮਾਧੀ ਤੋਂ ਧਿਆਨ ਭਟਕਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਨਿਯਮ ਵੇਖ ਕੇ ਮੈਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਟਿਕ ਗਿਆ ਹਾਂ।

ਹੇਯੋਪਾਦੇਯਵਿਰਹਾਦ੍ ਏਵਂ ਹਰ੍षਵਿषਾਦਯੋਃ। ਅਭਾਵਾਦਦ੍ਯ ਹੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਨ੍ ਏਵਮੇਵਾਹਮਾਸ੍ਥਿਤਃ

ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਣ, ਜਦੋਂ ਕੁਝ ਲੈਣ ਜਾਂ ਛੱਡਣ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਰਹੀ, ਤਾਂ ਖੁਸ਼ੀ ਤੇ ਦੁੱਖ ਵੀ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ; ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਮੈਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਟਿਕ ਗਿਆ ਹਾਂ।

ਆਸ਼੍ਰਮਾਨਾਸ਼੍ਰਮਂ ਧ੍ਯਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਵੀਕृਤਵਰ੍ਜਨਂ। ਵਿਕਲ੍ਪਂ ਮਮ ਵੀਕ੍ਸ਼੍ਯੈਤੈਰੇਵਮੇਵਾਹਮਾਸ੍ਥਿਤਃ

ਆਸ਼ਰਮ, ਆਸ਼ਰਮ ਤੋਂ ਬਾਹਰ, ਧਿਆਨ, ਤੇ ਮਨ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮੰਨਣਾ—ਇਹ ਸਭ ਸਿਰਫ਼ ਧਾਰਨਾ ਹੀ ਹਨ; ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ ਮੈਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਟਿਕ ਗਿਆ ਹਾਂ।

ਕਰ੍ਮਾਨੁष੍ਠਾਨਮਜ੍ਞਾਨਾਦ੍ ਯਥੈਵੋਪਰਮਸ੍ਤਥਾ। ਬੁਧ੍ਵਾ ਸਮ੍ਯਗਿਦਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਏਵਮੇਵਾਹਮਾਸ੍ਥਿਤਃ

ਜਿਵੇਂ ਅਗਿਆਨ ਨਾਲ ਕਰਮ ਕਰਨਾ ਰੁਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਇਹ ਸੱਚਾਈ ਸਮਝ ਕੇ ਮੈਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਟਿਕ ਗਿਆ ਹਾਂ।

ਅਚਿਂਤ੍ਯਂ ਚਿਂਤ੍ਯਮਾਨੋऽਪਿ ਚਿਨ੍ਤਾਰੂਪਂ ਭਜਤ੍ਯਸੌ। ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਦ੍ਭਾਵਨਂ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਏਵਮੇਵਾਹਮਾਸ੍ਥਿਤਃ

ਅਸੰਭਵ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਸੋਚਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵੀ ਸੋਚ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਧਿਆਨ ਛੱਡ ਕੇ ਮੈਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਟਿਕ ਗਿਆ ਹਾਂ।

ਏਵਮੇਵ ਕृਤਂ ਯੇਨ ਸ ਕृਤਾਰ੍ਥੋ ਭਵੇਦਸੌ। ਏਵਮੇਵ ਸ੍ਵਭਾਵੋ ਯਃ ਸ ਕृਤਾਰ੍ਥੋ ਭਵੇਦਸੌ

ਜੋ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਿਸ ਦੀ ਇਹੀ ਸੁਭਾਵ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਜਨਕ ਉਵਾਚ॥ ਅਕਿਂਚਨਭਵਂ ਸ੍ਵਾਸ੍ਥਂ ਕੌਪੀਨਤ੍ਵੇऽਪਿ ਦੁਰ੍ਲਭਂ। ਤ੍ਯਾਗਾਦਾਨੇ ਵਿਹਾਯਾਸ੍ਮਾਦਹਮਾਸੇ ਯਥਾਸੁਖਮ੍

ਜਨਕ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਕੁਝ ਨਾ ਹੋਣ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿਚ ਟਿਕਣਾ, ਲੰਗੋਟੀ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਵਿਰਲਾ ਹੈ; ਲੈਣ ਤੇ ਛੱਡਣ ਦੋਵੇਂ ਛੱਡ ਕੇ ਮੈਂ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਬੈਠਾ ਹਾਂ।

ਕੁਤ੍ਰਾਪਿ ਖੇਦਃ ਕਾਯਸ੍ਯ ਜਿਹ੍ਵਾ ਕੁਤ੍ਰਾਪਿ ਖੇਦ੍ਯਤੇ। ਮਨਃ ਕੁਤ੍ਰਾਪਿ ਤਤ੍ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਰੁषਾਰ੍ਥੇ ਸ੍ਥਿਤਃ ਸੁਖਮ੍

ਕਦੇ ਸਰੀਰ ਥੱਕਦਾ ਹੈ, ਕਦੇ ਜੀਭ, ਕਦੇ ਮਨ; ਇਹ ਸਭ ਛੱਡ ਕੇ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਵਿਚ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਟਿਕਿਆ ਹਾਂ।

ਕृਤਂ ਕਿਮਪਿ ਨੈਵ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਇਤਿ ਸਂਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਤਤ੍ਤ੍ਵਤਃ। ਯਦਾ ਯਤ੍ਕਰ੍ਤੁਮਾਯਾਤਿ ਤਤ੍ ਕृਤ੍ਵਾਸੇ ਯਥਾਸੁਖਮ੍

ਸੱਚੀ ਸੋਚ ਕਰਕੇ ਕਿ ਕੁਝ ਕੀਤਾ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ, ਜਦੋਂ ਜੋ ਕਰਨਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਬੈਠਾ ਹਾਂ।

ਕਰ੍ਮਨੈष੍ਕਰ੍ਮ੍ਯਨਿਰ੍ਬਨ੍ਧਭਾਵਾ ਦੇਹਸ੍ਥਯੋਗਿਨਃ। ਸਂਯੋਗਾਯੋਗਵਿਰਹਾਦਹਮਾਸੇ ਯਥਾਸੁਖਮ੍

ਜੋ ਯੋਗੀ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਕਰਮ ਜਾਂ ਅਕਰਮ ਦੀ ਜ਼ਿੱਦ ਨਹੀਂ; ਮਿਲਣ ਜਾਂ ਵੱਖ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਬੈਠਾ ਹਾਂ।

ਅਰ੍ਥਾਨਰ੍ਥੌ ਨ ਮੇ ਸ੍ਥਿਤ੍ਯਾ ਗਤ੍ਯਾ ਨ ਸ਼ਯਨੇਨ ਵਾ। ਤਿष੍ਠਨ੍ ਗਚ੍ਛਨ੍ ਸ੍ਵਪਨ੍ ਤਸ੍ਮਾਦਹਮਾਸੇ ਯਥਾਸੁਖਮ੍

ਲਾਭ ਤੇ ਹਾਨੀ ਮੇਰੇ ਲਈ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣ, ਜਾਂ ਜਾਣ, ਜਾਂ ਲੈਟਣ ਨਾਲ ਨਹੀਂ; ਖੜ੍ਹਾ, ਜਾਂਦਾ, ਜਾਂ ਸੁੱਤਾ ਹੋਇਆ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਬੈਠਾ ਹਾਂ।

ਸ੍ਵਪਤੋ ਨਾਸ੍ਤਿ ਮੇ ਹਾਨਿਃ ਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ਯਤ੍ਨਵਤੋ ਨ ਵਾ। ਨਾਸ਼ੋਲ੍ਲਾਸੌ ਵਿਹਾਯਾਸ੍ਮਦਹਮਾਸੇ ਯਥਾਸੁਖਮ੍

ਸੁੱਤੇ ਹੋਣ ਤੇ ਮੇਰੇ ਲਈ ਹਾਨੀ ਨਹੀਂ, ਤੇ ਜਤਨ ਕਰਨ ਤੇ ਸਫਲਤਾ ਨਹੀਂ; ਨਾਸ ਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਦੋਵੇਂ ਛੱਡ ਕੇ ਮੈਂ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਬੈਠਾ ਹਾਂ।