ਅष੍ਟਾਵਕ੍ਰਗੀਤਾ

ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਸ੍ਫੁਰਤਿ ਯਤ੍ਰੇਦਂ ਤਰਂਗਾ ਇਵ ਸਾਗਰੇ। ਤਤ੍ਤ੍ਵਮੇਵ ਨ ਸਨ੍ਦੇਹਸ਼੍ਚਿਨ੍ਮੂਰ੍ਤੇ ਵਿਜ੍ਵਰੋ ਭਵ

ਜਿਸ ਵਿਚ ਇਹ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਸੱਚ ਹੈ, ਕੋਈ ਸ਼ੱਕ ਨਹੀਂ। ਚਿੱਤ-ਸਰੂਪ, ਚਿੰਤਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਓ।

ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਸ੍ਵ ਤਾਤ ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਸ੍ਵ ਨਾਤ੍ਰ ਮੋऽਹਂ ਕੁਰੁष੍ਵ ਭੋਃ। ਜ੍ਞਾਨਸ੍ਵਰੂਪੋ ਭਗਵਾਨਾਤ੍ਮਾ ਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਕृਤੇਃ ਪਰਃ

ਪਿਆਰੇ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖੋ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖੋ—ਇੱਥੇ ਭਟਕਾਵਾ ਨਾ ਕਰੋ। ਤੇਰਾ ਆਪ, ਤੇਰੀ ਸਚੀ ਸੁਰਤ, ਗਿਆਨ-ਸਰੂਪ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ।

ਗੁਣੈਃ ਸਂਵੇष੍ਟਿਤੋ ਦੇਹਸ੍ਤਿष੍ਠਤ੍ਯਾਯਾਤਿ ਯਾਤਿ ਚ। ਆਤ੍ਮਾ ਨ ਗਂਤਾ ਨਾਗਂਤਾ ਕਿਮੇਨਮਨੁਸ਼ੋਚਸਿ

ਸਰੀਰ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਖੜਾ ਰਹਿੰਦਾ, ਆਉਂਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਆਤਮਾ ਨਾ ਆਉਂਦੀ ਨਾ ਜਾਂਦੀ—ਫਿਰ ਇਸ ਲਈ ਤੂੰ ਦੁਖੀ ਕਿਉਂ ਹੋਂਦਾ ਹੈਂ?

ਦੇਹਸ੍ਤਿष੍ਠਤੁ ਕਲ੍ਪਾਨ੍ਤਂ ਗਚ੍ਛਤ੍ਵਦ੍ਯੈਵ ਵਾ ਪੁਨਃ। ਕ੍ਵ ਵृਦ੍ਧਿਃ ਕ੍ਵ ਚ ਵਾ ਹਾਨਿਸ੍ਤਵ ਚਿਨ੍ਮਾਤ੍ਰਰੂਪਿਣਃ

ਸਰੀਰ ਚਾਹੇ ਕਲਪ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਰਹੇ ਜਾਂ ਅੱਜ ਹੀ ਚਲਾ ਜਾਵੇ—ਤੇਰੇ ਲਈ, ਜੋ ਚਿੱਤ-ਮਾਤਰ ਹੈਂ, ਨਾ ਵਾਧਾ ਹੈ ਨਾ ਘਾਟ।

ਤ੍ਵਯ੍ਯਨਂਤਮਹਾਂਭੋਧੌ ਵਿਸ਼੍ਵਵੀਚਿਃ ਸ੍ਵਭਾਵਤਃ। ਉਦੇਤੁ ਵਾਸ੍ਤਮਾਯਾਤੁ ਨ ਤੇ ਵृਦ੍ਧਿਰ੍ਨ ਵਾ ਕ੍ਸ਼ਤਿਃ

ਤੇਰੇ ਵਿਚ, ਅਨੰਤ ਸਮੁੰਦਰ, ਸੰਸਾਰ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਉਠਦੀਆਂ ਹਨ; ਚਾਹੇ ਉਠਣ ਜਾਂ ਡੁੱਬਣ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਨਾ ਵਾਧਾ ਹੈ ਨਾ ਘਾਟ।

ਤਾਤ ਚਿਨ੍ਮਾਤ੍ਰਰੂਪੋऽਸਿ ਨ ਤੇ ਭਿਨ੍ਨਮਿਦਂ ਜਗਤ੍। ਅਤਃ ਕਸ੍ਯ ਕਥਂ ਕੁਤ੍ਰ ਹੇਯੋਪਾਦੇਯਕਲ੍ਪਨਾ

ਪਿਆਰੇ, ਤੂੰ ਚਿੱਤ-ਮਾਤਰ ਹੈਂ; ਇਹ ਜਗਤ ਤੈਥੋਂ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ। ਫਿਰ, ਕਿਸ ਲਈ, ਕਿਵੇਂ, ਤੇ ਕਿੱਥੇ, ਲੈਣ ਜਾਂ ਛੱਡਣ ਦੀ ਕੋਈ ਸੋਚ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?

ਏਕਸ੍ਮਿਨ੍ਨਵ੍ਯਯੇ ਸ਼ਾਨ੍ਤੇ ਚਿਦਾਕਾਸ਼ੇऽਮਲੇ ਤ੍ਵਯਿ। ਕੁਤੋ ਜਨ੍ਮ ਕੁਤੋ ਕਰ੍ਮ ਕੁਤੋऽਹਂਕਾਰ ਏਵ ਚ

ਤੇਰੇ ਵਿਚ, ਇਕੋ, ਅਟੱਲ, ਸ਼ਾਂਤ, ਪਵਿੱਤਰ ਚਿੱਤ-ਆਕਾਸ਼—ਉਥੇ ਜਨਮ, ਕਰਮ ਜਾਂ ਅਹੰਕਾਰ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ?

ਯਤ੍ਤ੍ਵਂ ਪਸ਼੍ਯਸਿ ਤਤ੍ਰੈਕਸ੍ਤ੍ਵਮੇਵ ਪ੍ਰਤਿਭਾਸਸੇ। ਕਿਂ ਪृਥਕ੍ ਭਾਸਤੇ ਸ੍ਵਰ੍ਣਾਤ੍ ਕਟਕਾਂਗਦਨੂਪੁਰਮ੍

ਜੋ ਕੁਝ ਤੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈਂ, ਉਥੇ ਤੂੰ ਹੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ। ਸੋਨੇ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਕੜਾ, ਬਾਂਹ-ਬੰਦ, ਪੈਰ-ਬੰਦ ਵੱਖਰੇ ਚਮਕਦੇ ਹਨ?

ਅਯਂ ਸੋऽਹਮਯਂ ਨਾਹਂ ਵਿਭਾਗਮਿਤਿ ਸਂਤ੍ਯਜ। ਸਰ੍ਵਮਾਤ੍ਮੇਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤ੍ਯ ਨਿਃਸਙ੍ਕਲ੍ਪਃ ਸੁਖੀ ਭਵ

‘ਇਹ ਮੈਂ ਹਾਂ, ਇਹ ਮੈਂ ਨਹੀਂ’ ਦੀ ਵੰਡ ਛੱਡੋ। ਸਭ ਕੁਝ ਆਪ ਹੈ, ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, ਹਰ ਭਾਵ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਰਹੋ।

ਤਵੈਵਾਜ੍ਞਾਨਤੋ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਤ੍ਵਮੇਕਃ ਪਰਮਾਰ੍ਥਤਃ। ਤ੍ਵਤ੍ਤੋऽਨ੍ਯੋ ਨਾਸ੍ਤਿ ਸਂਸਾਰੀ ਨਾਸਂਸਾਰੀ ਚ ਕਸ਼੍ਚਨ

ਤੇਰੀ ਅਗਿਆਨਤਾ ਕਰਕੇ ਸੰਸਾਰ ਦਿਸਦਾ ਹੈ; ਅਸਲ ਵਿਚ ਤੂੰ ਇਕੋ ਹੈਂ। ਤੈਥੋਂ ਵੱਖਰਾ ਕੋਈ ਬੰਧਨ ਵਿਚ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਕੋਈ ਮੁਕਤ ਹੈ।

ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਿਮਾਤ੍ਰਮਿਦਂ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਨ ਕਿਂਚਿਦਿਤਿ ਨਿਸ਼੍ਚਯੀ। ਨਿਰ੍ਵਾਸਨਃ ਸ੍ਫੂਰ੍ਤਿਮਾਤ੍ਰੋ ਨ ਕਿਂਚਿਦਿਵ ਸ਼ਾਮ੍ਯਤਿ

ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਕੇਵਲ ਭਟਕਾਵਾ ਹੈ, ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ—ਇਹ ਪੱਕਾ ਜਾਣੋ। ਇੱਛਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਸਿਰਫ ਚਿੱਤ-ਸਰੂਪ ਹੋ ਕੇ, ਤੂੰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਜਿਹਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ।

ਏਕ ਏਵ ਭਵਾਂਭੋਧਾਵਾਸੀਦਸ੍ਤਿ ਭਵਿष੍ਯਤਿ। ਨ ਤੇ ਬਨ੍ਧੋऽਸ੍ਤਿ ਮੋਕ੍ਸ਼ੋ ਵਾ ਕृਤ੍ਯਕृਤ੍ਯਃ ਸੁਖਂ ਚਰ

ਇਕੋ ਜੀਵਨ-ਸਮੁੰਦਰ ਵਿਚ, ਸਿਰਫ ਇਕੋ ਹੀ ਹੈ—ਪਹਿਲਾਂ, ਹੁਣ, ਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲਾ। ਤੇਰੇ ਲਈ ਨਾ ਬੰਧਨ ਹੈ, ਨਾ ਮੁਕਤੀ, ਨਾ ਕੋਈ ਕਰਨਾ ਤੇ ਨਾ ਕੋਈ ਛੱਡਣਾ—ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾਓ।

ਮਾ ਸਙ੍ਕਲ੍ਪਵਿਕਲ੍ਪਾਭ੍ਯਾਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਕ੍ਸ਼ੋਭਯ ਚਿਨ੍ਮਯ। ਉਪਸ਼ਾਮ੍ਯ ਸੁਖਂ ਤਿष੍ਠ ਸ੍ਵਾਤ੍ਮਨ੍ਯਾਨਨ੍ਦਵਿਗ੍ਰਹੇ

ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਤੇ ਸੰਦੇਹਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਮਨ ਨਾ ਉਲਝਾ, ਚਿੱਤ-ਸਰੂਪ। ਸ਼ਾਂਤ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿਚ, ਆਨੰਦ-ਸਰੂਪ ਹੋ ਕੇ, ਖੁਸ਼ ਰਹੋ।

ਤ੍ਯਜੈਵ ਧ੍ਯਾਨਂ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਮਾ ਕਿਂਚਿਦ੍ ਹृਦਿ ਧਾਰਯ। ਆਤ੍ਮਾ ਤ੍ਵਂ ਮੁਕ੍ਤ ਏਵਾਸਿ ਕਿਂ ਵਿਮृਸ਼੍ਯ ਕਰਿष੍ਯਸਿ

ਧਿਆਨ ਛੱਡ ਦੇ, ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵੀ ਨਾ ਰੱਖ। ਤੂੰ ਆਪ ਹੀ ਆਤਮਾ ਹੈਂ, ਮੁਕਤ ਹੈਂ—ਫਿਰ ਸੋਚਣ ਨਾਲ ਕੀ ਮਿਲੇਗਾ?

ਅष੍ਟਾਵਕ੍ਰ ਉਵਾਚ॥ ਆਚਕ੍ਸ਼੍ਵ ਸ਼ृਣੁ ਵਾ ਤਾਤ ਨਾਨਾਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਣ੍ਯਨੇਕਸ਼ਃ। ਤਥਾਪਿ ਨ ਤਵ ਸ੍ਵਾਸ੍ਥ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਵਿਸ੍ਮਰਣਾਦ੍ ऋਤੇ

ਅਸ਼ਟਾਵਕ੍ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਪਿਆਰੇ, ਚਾਹੇ ਤੂੰ ਕਈ ਵਾਰੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਸੁਣ ਲੈ ਜਾਂ ਸਮਝਾ ਲੈ, ਪਰ ਆਪਣਾ ਅਸਲੀ ਸੁਖ ਤਾਂ ਸਭ ਕੁਝ ਭੁਲਾ ਕੇ ਹੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਭੋਗਂ ਕਰ੍ਮ ਸਮਾਧਿਂ ਵਾ ਕੁਰੁ ਵਿਜ੍ਞ ਤਥਾਪਿ ਤੇ। ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਿਰਸ੍ਤਸਰ੍ਵਾਸ਼ਮਤ੍ਯਰ੍ਥਂ ਰੋਚਯਿष੍ਯਤਿ

ਸੁਝੀ ਹੋਈਏ, ਭੋਗ ਕਰ, ਕਰਮ ਕਰ ਜਾਂ ਸਮਾਧੀ ਲਾ—ਜੋ ਚਾਹੇ ਕਰ। ਪਰ ਤੇਰਾ ਮਨ, ਜਦੋਂ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਵੱਡਾ ਸੁਖ ਪਾਵੇਗਾ।

ਆਯਾਸਾਤ੍ਸਕਲੋ ਦੁਃਖੀ ਨੈਨਂ ਜਾਨਾਤਿ ਕਸ਼੍ਚਨ। ਅਨੇਨੈਵੋਪਦੇਸ਼ੇਨ ਧਨ੍ਯਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਨਿਰ੍ਵृਤਿਮ੍

ਹਰ ਕੋਈ ਜਤਨ ਕਰ ਕੇ ਦੁਖੀ ਹੈ; ਇਹ ਗੱਲ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ। ਪਰ ਇਸੀ ਸਿੱਖਿਆ ਨਾਲ, ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤ ਮਨੁੱਖ ਅਸਲੀ ਚੈਨ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।

ਵ੍ਯਾਪਾਰੇ ਖਿਦ੍ਯਤੇ ਯਸ੍ਤੁ ਨਿਮੇषੋਨ੍ਮੇषਯੋਰਪਿ। ਤਸ੍ਯਾਲਸ੍ਯ ਧੁਰੀਣਸ੍ਯ ਸੁਖਂ ਨਨ੍ਯਸ੍ਯ ਕਸ੍ਯਚਿਤ੍

ਜੋ blink ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕਰ ਕੇ ਥੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਆਲਸੀ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ; ਅਸਲੀ ਸੁਖ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਨਹੀਂ।

ਇਦਂ ਕृਤਮਿਦਂ ਨੇਤਿ ਦ੍ਵਂਦ੍ਵੈਰ੍ਮੁਕ੍ਤਂ ਯਦਾ ਮਨਃ। ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਕਾਮਮੋਕ੍ਸ਼ੇषੁ ਨਿਰਪੇਕ੍ਸ਼ਂ ਤਦਾ ਭਵੇਤ੍

ਜਦੋਂ ਮਨ 'ਇਹ ਹੋ ਗਿਆ, ਇਹ ਨਹੀਂ' ਵਾਲੇ ਦੁੰਦਿਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਧਰਮ, ਧਨ, ਇੱਛਾ ਤੇ ਮੁਕਤੀ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਤੋਂ ਬੇਪਰਵਾਹ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਵਿਰਕ੍ਤੋ ਵਿषਯਦ੍ਵੇष੍ਟਾ ਰਾਗੀ ਵਿषਯਲੋਲੁਪਃ। ਗ੍ਰਹਮੋਕ੍ਸ਼ਵਿਹੀਨਸ੍ਤੁ ਨ ਵਿਰਕ੍ਤੋ ਨ ਰਾਗਵਾਨ੍

ਜੋ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੈਰਾਗੀ ਹੈ; ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਰਾਗੀ ਹੈ। ਪਰ ਜਿਸ ਨੂੰ ਫੜਨ ਤੇ ਛੱਡਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਨਾ ਵੈਰਾਗੀ ਹੈ, ਨਾ ਰਾਗੀ।

ਹੇਯੋਪਾਦੇਯਤਾ ਤਾਵਤ੍ਸਂਸਾਰਵਿਟਪਾਂਕੁਰਃ। ਸ੍ਪृਹਾ ਜੀਵਤਿ ਯਾਵਦ੍ ਵੈ ਨਿਰ੍ਵਿਚਾਰਦਸ਼ਾਸ੍ਪਦਮ੍

ਜਦ ਤੱਕ ਇੱਛਾ ਜਿੰਦਾ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਤਦ ਤੱਕ ਲੈਣ-ਛੱਡਣ ਦੀ ਸੋਚ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪੌਦੇ ਵਾਂਗ ਹੈ; ਇਹ ਸਭ ਨਿਰਵਿਚਾਰ ਅਵਸਥਾ ਆਉਣ ਤੱਕ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

ਪ੍ਰਵृਤ੍ਤੌ ਜਾਯਤੇ ਰਾਗੋ ਨਿਰ੍ਵृਤ੍ਤੌ ਦ੍ਵੇष ਏਵ ਹਿ। ਨਿਰ੍ਦ੍ਵਨ੍ਦ੍ਵੋ ਬਾਲਵਦ੍ ਧੀਮਾਨ੍ ਏਵਮੇਵ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਃ

ਕੰਮ ਕਰਦਿਆਂ ਰਾਗ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਰਦਿਆਂ ਵੈਰ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਜੋ ਦੋਵਾਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੈ, ਉਹ ਬੱਚੇ ਵਾਂਗ, ਸਿਆਣਾ ਹੋ ਕੇ, ਸਥਿਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਹਾਤੁਮਿਚ੍ਛਤਿ ਸਂਸਾਰਂ ਰਾਗੀ ਦੁਃਖਜਿਹਾਸਯਾ। ਵੀਤਰਾਗੋ ਹਿ ਨਿਰ੍ਦੁਃਖਸ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਪਿ ਨ ਖਿਦ੍ਯਤਿ

ਰਾਗੀ ਦੁਖ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਸੰਸਾਰ ਛੱਡਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਵੈਰਾਗੀ, ਜੋ ਦੁਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।

ਯਸ੍ਯਾਭਿਮਾਨੋ ਮੋਕ੍ਸ਼ੇऽਪਿ ਦੇਹੇऽਪਿ ਮਮਤਾ ਤਥਾ। ਨ ਚ ਜ੍ਞਾਨੀ ਨ ਵਾ ਯੋਗੀ ਕੇਵਲਂ ਦੁਃਖਭਾਗਸੌ

ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੁਕਤੀ 'ਮੇਰੀ' ਹੋਣ ਦਾ ਅਹੰਕਾਰ ਹੈ, ਜਾਂ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਮਮਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਾ ਗਿਆਨੀ ਹੈ, ਨਾ ਯੋਗੀ—ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਦੁਖ ਦਾ ਹਿੱਸੇਦਾਰ ਹੈ।

ਹਰੋ ਯਦ੍ਯੁਪਦੇष੍ਟਾ ਤੇ ਹਰਿਃ ਕਮਲਜੋऽਪਿ ਵਾ। ਤਥਾਪਿ ਨ ਤਵ ਸ੍ਵਾਥ੍ਯਂ ਸਰ੍ਵਵਿਸ੍ਮਰਣਾਦृਤੇ

ਚਾਹੇ ਤੈਨੂੰ ਮਹਾਦੇਵ, ਵਿਸ਼ਨੂ ਜਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਹੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇਣ, ਪਰ ਆਪਣਾ ਅਸਲੀ ਸੁਖ ਤਾਂ ਸਭ ਕੁਝ ਭੁਲਾ ਕੇ ਹੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।

ਅष੍ਟਾਵਕ੍ਰ ਉਵਾਚ॥ ਤੇਨ ਜ੍ਞਾਨਫਲਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਯੋਗਾਭ੍ਯਾਸਫਲਂ ਤਥਾ। ਤृਪ੍ਤਃ ਸ੍ਵਚ੍ਛੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਏਕਾਕੀ ਰਮਤੇ ਤੁ ਯਃ

ਅਸ਼ਟਾਵਕ੍ਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਜਿਸ ਨੇ ਗਿਆਨ ਦਾ ਫਲ ਤੇ ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ ਦਾ ਫਲ ਪਾ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਦੇ ਇੰਦ੍ਰੇ ਸਦਾ ਸੁੱਚੇ ਤੇ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹਨ, ਉਹ ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਰਮਦਾ ਹੈ।

ਨ ਕਦਾਚਿਜ੍ਜਗਤ੍ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞਾ ਹਨ੍ਤ ਖਿਦ੍ਯਤਿ। ਯਤ ਏਕੇਨ ਤੇਨੇਦਂ ਪੂਰ੍ਣਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਮਣ੍ਡਲਮ੍

ਜੋ ਤੱਤ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੀ ਇਹ ਸਾਰਾ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਨ ਜਾਤੁ ਵਿषਯਾਃ ਕੇऽਪਿ ਸ੍ਵਾਰਾਮਂ ਹਰ੍षਯਨ੍ਤ੍ਯਮੀ। ਸਲ੍ਲਕੀਪਲ੍ਲਵਪ੍ਰੀਤਮਿਵੇਭਂ ਨਿਂਬਪਲ੍ਲਵਾਃ

ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਰਮਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਕੋਈ ਵਿਸ਼ੇ ਖੁਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਨਿੰਬ ਦੇ ਪੱਤੇ ਸੱਲਕੀ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਾਥੀ ਨੂੰ ਚੰਗੇ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦੇ।

ਯਸ੍ਤੁ ਭੋਗੇषੁ ਭੁਕ੍ਤੇषੁ ਨ ਭਵਤ੍ਯਧਿਵਾਸਿਤਾ। ਅਭੁਕ੍ਤੇषੁ ਨਿਰਾਕਾਂਕ੍ਸ਼ੀ ਤਦृਸ਼ੋ ਭਵਦੁਰ੍ਲਭਃ

ਜੋ ਭੋਗਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤੇ ਨਾ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ ਕੋਈ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦਾ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਵੱਡਾ ਹੀ ਵਿਰਲਾ ਹੈ।