ଦ୍ଯୂତରାଜସେଵଯୋ: ପ୍ରତିଷେଧାଚ୍ଚ
ଜୁଆ ଓ ରାଜାଙ୍କ ସେବାକୁ ନିଷେଧ କରାଯାଇଛି।
ଵାସୁଦେଵେଽପୀତି ଚେନ୍ନାକରମାତ୍ରତ୍ଵାତ୍
ଯଦି କୁହାଯାଏ ଯେ ଏହା ବାସୁଦେବ ମଧ୍ୟରେ ଅଛି, ତେବେ ଏହା କେବଳ କାର୍ଯ୍ୟହୀନତା।
ପ୍ରତ୍ଯଭିଜ୍ଞାନାଚ୍ଚ
ପରିଚୟ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ।
ଵୃଷ୍ଣିଷୁ ଶ୍ରୈଷ୍ଠ୍ଯେନ ତତ୍
ବୃଷ୍ଣିମାନ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ଦ୍ୱାରା।
ଏଵଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧେଷୁ ଚ
ଏଭଳି ସ୍ଥିର ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ମାନେ ମଧ୍ୟରେ,
ଭକ୍ତ୍ଯା ଭଜନୋପସଂହାରାଦ୍ଗୌଣ୍ଯା ପରାଯୈତଦ୍ଧେତୁତ୍ଵାତ୍
ଭକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଭଜନର ସମାପ୍ତି ହେଉଥିବାରୁ, ଏହା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଉପରେ ଗୌଣ ଓ ଏହାର କାରଣ ହେଉଛି।
ରାଗାର୍ଥପ୍ରକୀର୍ତ୍ତିସାହଚର୍ଯାଚ୍ଚେତରେଷାମ୍
ଅନ୍ୟମାନେ ପାଇଁ, ରାଗ ଓ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟର ଉଲ୍ଲେଖ ସହିତ ସଂଯୋଗ ଥିବାରୁ।
ଅନ୍ତରାଲେ ତୁ ଶେଷା: ସ୍ଯୁରୁପାସ୍ଯାଦୌ ଚ କାଣ୍ଡତ୍ଵାତ୍
ଯେଉଁଠି ଅନ୍ୟ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟସ୍ଥ; ଏବଂ ପୂଜାର ଆରମ୍ଭରେ, ଅଂଶିକ ହେବାରୁ।
ତାଭ୍ଯ: ପାଵିତ୍ର୍ଯମୁପକ୍ରମାତ୍
ଏମାନଙ୍କ ଠାରୁ ଆରମ୍ଭରେ ପବିତ୍ରତା ଆସେ।
ତାସୁ ପ୍ରଧାନଯୋଗାତ୍ ଫ଼ଲାଧିକ୍ଯମେକେ
ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ମୁଖ୍ୟ ସଂଯୋଗ ଥିବାରୁ କିଛି ଅଧିକ ଫଳ ଦେଖାନ୍ତି।
ନାମ୍ନେତି ଜୈମିନି: ସମ୍ଭଵାତ୍
ଜୈମିନି କହନ୍ତି, 'ଏମିତି ନୁହେଁ', କାରଣ ସମ୍ଭବ ଅଛି।
ଅତ୍ରାଙ୍ଗପ୍ରଯୋଗାଣାଂ ଯଥାକାଲସମ୍ଭଵୋ ଗୃହାଦିଵତ୍
ଏଠାରେ ଅଂଗ ଆଚରଣ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ସମୟରେ ହୁଏ, ଘର ଓ ଅନ୍ୟ କାମରେ ଯେପରି।
ଈଶ୍ଵରତୁଷ୍ଟେରେକୋଽପି ବଲୀ
ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିଥିବା ଏକ କାମ ମଧ୍ୟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ।
ଅବନ୍ଧୋଽର୍ପଣସ୍ଯ ମୁଖମ୍
ଅର୍ପଣ କୌଣସି ବନ୍ଧନ ନୁହେଁ; ଏହା ପ୍ରବେଶଦ୍ୱାର।
ଧ୍ଯାନନିଯମସ୍ତୁ ଦୃଷ୍ଟସୌକର୍ଯାତ୍
ଧ୍ୟାନର ନିୟମ ସ୍ପଷ୍ଟ ସୁବିଧା ଦେଖି ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ।
ତଦ୍ଯଜି: ପୂଜଯାମିତରେଷାଂ ନୈଵମ୍
ସେଠି ୟଜ୍ଞ ପାଇଁ ପୂଜା ଅନ୍ୟମାନେ ପାଇଁ ଏପରି ନୁହେଁ।
ପାଦୋଦକଂ ତୁ ପାଦ୍ଯମଵ୍ଯାପ୍ତେ:
ପାଦ ଧୋଇବା ପାଇଁ ଜଳ, ପାଦ୍ୟ ଜଳ ସହିତ ଏକ, ଯଦି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନୁହେଁ।
ସ୍ଵଯମର୍ପିତଂ ଗ୍ରାହ୍ଯମଵିଶେଷାତ୍
ନିଜେ ଅର୍ପଣ କରିଥିବା ଯାହା, ତାହା ଭିନ୍ନତା ଛାଡ଼ି ଗ୍ରହଣଯୋଗ୍ୟ।
ନିମିତ୍ତଗୁଣାଵ୍ଯପେକ୍ଷଣାଦପରଧେଷୁ ଵ୍ଯଵସ୍ଥା
ଦୋଷ ଘଟିଲେ, କାରଣ ଓ ଗୁଣ ଦେଖି ନିଷ୍ପତ୍ତି ହୁଏ।
ପତ୍ରାଦେର୍ଦାନମତ୍ଯଥା ହି ଵୈଶିଷ୍ଟ୍ଯମ୍
ପତ୍ର ଓ ଏପରି ଦାନ ନିୟମ ନ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ବିଶେଷ ମାନ୍ୟତା ରହିଛି।
ସୁକୃତଜତ୍ଵାତ୍ ପରହେତୁଭାଵାଚ୍ଚ କ୍ରିଯାସୁ ଶ୍ରେଯସ୍ଯ:
ସୁକୃତରୁ ଜନ୍ମ ଓ ଅନ୍ୟଙ୍କ ଉପକାର ପାଇଁ କାରଣ ହେଉଥିବାରୁ କ୍ରିୟା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ।
ଗୌଣଂ ତ୍ରୈଵିଧ୍ଯମିତରେଣ ସ୍ତୁତ୍ଯର୍ଥତ୍ଵାତ୍ ସାହଚର୍ଯମ୍
ଅନ୍ୟମାନେ ପାଇଁ ତିନି ପ୍ରକାର ଗୌଣତା, ପ୍ରଶଂସା ଓ ସହଯୋଗ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରୁ।
ବହିରନ୍ତରସ୍ଥମୁଭଯମଵେଷ୍ଟିସଵଵତ୍
ଏହା ବାହାର ଓ ଭିତର, ଦୁହିଁକୁ ଏମିତି ଘେରି ରହିଛି, ଯେପରି ବାତାସ ସବୁଠି ହାଜିଥାଏ।
ସ୍ମୃତିକୀର୍ତ୍ଯୋ: କଥାଦେଶ୍ଚାର୍ତୌ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତଭାଵାତ୍
ସ୍ମୃତି, କୀର୍ତି ଓ କଥାମାନେ ଦୁଃଖରେ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଭାବେ କାମ କରନ୍ତି।
ଭୂଯସାମନନୁଷ୍ଠିତିରିତି ଚେଦାପ୍ରଯାଣମୁପସଂହାରାନ୍ମହତ୍ସ୍ଵପି
ଯଦି କୁହାଯାଏ ଅଧିକାଂଶ ସମୟରେ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଏ ନାହିଁ, ତେବେ ବିଦାୟ ନାହିଁ, କାରଣ ବଡ଼ମାନେ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଗତ ହୁଅନ୍ତି।
ଲବ୍ଧ୍ଵପି ଭକ୍ତାଧିକାରେ ମହତ୍କ୍ଷେପକମପରସର୍ଵହାନାତ୍
ଭକ୍ତିର ଅଧିକାର ମିଳିଲେ ମଧ୍ୟ, ସବୁଠାରୁ ବଞ୍ଚିତ ହେବାରୁ ବଡ଼ ବାଧା ଆସେ।
ତତ୍ସ୍ଥାନତ୍ଵାଦନନ୍ଯଧର୍ମ: ଖଲେ ବାଲୀଵତ୍
ସେହି ଅବସ୍ଥାରେ ରହିବାରୁ, ଅନ୍ୟ କୌଣସି କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ନାହିଁ, ଯେପରି ଦୁଷ୍ଟମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଶିଶୁ।
ଆନିନ୍ଦ୍ଯଯୋନ୍ଯଧିକ୍ରିଯତେ ପାରମ୍ପର୍ଯାତ୍ ସାମାନ୍ଯଵତ୍
ନିନ୍ଦା ନଥିବାରୁ, ଅନ୍ୟ ଜଣେ ପରମ୍ପରାରେ ନିଯୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି, ସାଧାରଣ ଭଳି।
ଅତୋ ହ୍ଯଵିପକ୍ଵଭାଵାନାମପି ତଲ୍ଲୋକେ
ତେଣୁ, ଯେଉଁମାନେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ତୟାରି ନଥିବେ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସେଇ ଲୋକ ଅଛି।
କ୍ରମୈକଗତ୍ଯୁପପତ୍ତେସ୍ତୁ
ଏକ ଏକ କ୍ରମରେ ଯିବାର ସମ୍ଭାବନା ଥିବାରୁ।