ശാണ്ഡില്യഭക്തിസൂത്രമ്

सा परानुरक्तिरीश्वरे

അത് ഭഗവാനോടുള്ള പരമമായ അനുരാഗമാണ്.

तत्संस्थस्यामृतत्वोपदेशात्

അത് പ്രാപിച്ചവന് അമൃതത്വം ലഭിക്കുമെന്ന് ഉപദേശമുണ്ട്.

ज्ञानमिति चेन्न द्विषतोऽपि ज्ञानस्य तदसंस्थिते:

അത് ജ്ഞാനമാണെന്നു പറയുന്നുവെങ്കിൽ, അങ്ങനെ അല്ല; ശത്രുക്കൾക്കും ജ്ഞാനം ഉണ്ടെങ്കിലും, അവരിൽ അത് നിലനിൽക്കുന്നില്ല.

तयोपक्षयाच्च

അതിന്റെ ക്ഷയവും കാണാം.

द्वेषप्रतिपक्षभावाद्रसशब्दाच्च राग:

വൈരത്തിന്റെ വിരുദ്ധം ഉണ്ടാകുമ്പോഴും, 'രുചി' എന്ന പദം കൊണ്ടും, ആസക്തി ഉണ്ടാകുന്നു.

न क्रिया कृत्यनपेक्षणाज्ज्ञानवत्

ഇത് കർമ്മമല്ല, ചെയ്യേണ്ടതിനെ ആശ്രയിക്കുന്നതുമല്ല, ജ്ഞാനത്തെപ്പോലെ.

अत एव फ़लानन्त्यम्

അതിനാൽ, അതിന്റെ ഫലം അനന്തമാണ്.

तद्वत: प्रपत्तिशब्दाच्च न ज्ञानमितरप्रपत्तिवत्

അത് പോലെ തന്നെ, 'ശരണം' എന്ന പദം കൊണ്ടും, ജ്ഞാനം മറ്റുള്ള ശരണാഗതിയെപ്പോലെ അല്ല.

सा मुख्येतरापेक्षितत्वात्

മറ്റുള്ളവ അതിനെ ആശ്രയിക്കുന്നതിനാൽ, ഇത് പ്രധാനമാണ്.

प्रकरणाच्च

സന്ദർഭം കൊണ്ടും ഇതേ പറയാം.

दर्शनफ़लमिति चेन्न तेन व्यवधानात्

ഇത് ദർശനഫലമാണെന്നു പറയുന്നുവെങ്കിൽ, അങ്ങനെ അല്ല; അതിനിടയിൽ ഒരു ഇടവേളയുണ്ട്.

दृष्टत्वाच्च

അത് നേരിൽ കാണപ്പെടുന്നതുകൊണ്ടും അങ്ങനെ പറയുന്നു.

अत एव तदभावाद्बल्लवीनाम्

അതുകൊണ്ടുതന്നെ, അതു ഗോപികമാരിൽ കാണുന്നില്ല.

भक्त्या जानातीति चेन्नाभिज्ञप्त्या साहाय्यात्

ഭക്തിയാൽ അറിയാം എന്നു പറയുന്നുവെങ്കിൽ, അങ്ങനെ അല്ല; തിരിച്ചറിയലിന്റെ സഹായം അവിടെ ഉണ്ടാകുന്നു.

प्रागुक्तं च

മുമ്പ് പറഞ്ഞതുപോലെയും ഇതേ പറയാം.

एतेन विकल्पोऽपि प्रयुक्त:

ഇതിലൂടെ, മറ്റൊരു ഭേദവും പരിഹരിക്കപ്പെടുന്നു.

देवभक्तिरितरस्मिन् साहचर्यात्

ദേവന്മാരോടുള്ള ഭക്തി, മറ്റുള്ളവയിൽ, കൂടെ ഉണ്ടാകുന്നതുകൊണ്ടാണ്.

योगस्तूभयार्थमपेक्षणात् प्रयाजवत्

യോഗം രണ്ടിനും വേണ്ടിയുള്ളതാണെന്ന് കാണുന്നു, അതു പ്രായോഗിക അർപ്പണങ്ങൾ പോലെ ഇരുവരുടെയും ഉദ്ദേശത്തിനായി ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്നു.

गौण्या तु समाधिसिद्धि:

പക്ഷേ, ഗൗണമായ മാർഗ്ഗത്തിലൂടെ മനസ്സിന്റെ ഏകാഗ്രതയിൽ പൂർണ്ണത നേടാം.

हेया रागत्वादिति चेन्नोत्तमास्पदत्वात् सङ्गवत्

ആസക്തി കൊണ്ടു ഉപേക്ഷിക്കണം എന്നു ചോദിച്ചാൽ, അതല്ല; കാരണം അതാണ് ഏറ്റവും ഉന്നതമായ ആശ്രയം, സ്നേഹബന്ധം പോലെയാണ്.

तदेव कर्मिज्ञानयोगिभ्य आधिक्यशब्दात्

കർമ്മം, ജ്ഞാനം, യോഗം എന്നിവയിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നവരെക്കാൾ അതിന് മേല്പ്പറയുന്നതെന്നു വ്യക്തമാക്കുന്ന വാക്ക് കൊണ്ടു അതിന് മേൽക്കൈയുണ്ട്.

प्रश्ननिरूपणाभ्यामाधिक्यसिद्धे:

ചോദ്യവും നിർണയവും കൊണ്ടാണ് അതിന്റെ മേൽക്കൈ ഉറപ്പാക്കപ്പെടുന്നത്.

नैव श्रद्धा तु साधारण्यात्

വിശ്വാസം മാത്രമല്ല, കാരണം അതൊക്കെക്കും പൊതുവായതാണ്.

तस्यां तत्त्वे चानवस्थानात्

അതിനുള്ള യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഒരിക്കലും അന്തിമത്വം ഇല്ല.

ब्रह्मकाण्डं तु भक्तौ तस्यानुज्ञानाय सामान्यात्

ബ്രഹ്മവിഷയമായ ഭാഗം ഭക്തിയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്, അതിന് അനുമതി നൽകുന്നതിനും പൊതുവായതായതിനാലുമാണ്.

बुद्धिहेतुप्रवृत्तिराविशुद्धेरवघातवत्

ശുദ്ധിയാൽ ബുദ്ധി കാരണം ഉണ്ടാകുന്ന പ്രവൃത്തി, തടസ്സങ്ങൾ നീക്കുന്നതുപോലെയാണ്.

तदङ्गानां च

അതിന്റെ ഉപാധികളുടെയും അതുപോലെ തന്നെയാണ്.

तामैश्वर्यपरां काश्यप: परत्वात्

കാശ്യപൻ പറയുന്നു അതാണ് പരമമായ ഐശ്വര്യം, അതിന്റെ അതീതത്വം കാരണം.

आत्मैकपरां बादरायण:

ബാദരായണൻ പറയുന്നു അതാണ് ആത്മാവിൽ മാത്രം പരമം.