શાણ્ડિલ્યભક્તિસૂત્રમ્

શક્તિત્વાન્નાનૃતં વેદ્યમ્

શક્તિ હોવાને કારણે જાણવામાં આવતું ખોટું નથી.

તત્પરિશુદ્ધિશ્ચ ગમ્યા લોકવલ્લિઙ્ગેભ્ય:

તેની શુદ્ધતા દુનિયાની લાક્ષણિકતાઓથી સમજાય છે.

સમ્માનબહુમાનપ્રીતિવિરહેતરવિચિકિત્સામહિમખ્યાતિતદર્થપ્રાણસ્થાનતદીયતાસર્વતદ્ ભાવા પ્રાતિકૂલ્યાદીનિ ચ સ્મરણેભ્યો બાહુલ્યાત્

માન, સન્માન, પ્રેમ, દુશ્મનાવટનો અભાવ, શંકા, ખ્યાતિ, હેતુની ઓળખ, ભક્તિ, અર્પણ અને આવા બધા ભાવો, તેમજ વિરોધ વગેરે, સ્મરણમાં વારંવાર આવે છે.

દ્વેષાદયસ્તુ નૈવમ્

પણ દ્વેષ અને આવા ભાવો એ રીતે નથી.

યદ્વાક્યશેષાત્ પ્રાદુર્ભાવેષ્વપિ સા

વાક્યના બાકી ભાગથી, પ્રગટ થવામાં પણ એ જ છે.

જન્મકર્મવિદશ્ચાજન્મશબ્દાત્

જન્મ અને કર્મ જાણનાર, 'અજન્મ' શબ્દથી સમજાય છે.

તચ્ચ દિવ્યં સ્વશક્તિમાત્રોદ્ભવાત્

અને એ દિવ્ય છે, પોતાની શક્તિથી જ ઉત્પન્ન થાય છે.

મુખ્યં તસ્ય હિ કારુણ્યમ્

કૃપા એનું મુખ્ય ગુણ છે.

પ્રાણિત્વાન્ન વિભૂતિષુ

જીવિત હોવાને કારણે, એ પ્રપંચોમાં નથી.

દ્યૂતરાજસેવયો: પ્રતિષેધાચ્ચ

જૂઆ અને રાજાની સેવા પર પ્રતિબંધ હોવાથી.

વાસુદેવેઽપીતિ ચેન્નાકરમાત્રત્વાત્

વાસુદેવમાં છે એવું કહેવાય તો, એ માત્ર અક્રિયતા તરીકે છે.

પ્રત્યભિજ્ઞાનાચ્ચ

અને ઓળખાણથી પણ.

વૃષ્ણિષુ શ્રૈષ્ઠ્યેન તત્

વૃષ્ણિમાં શ્રેષ્ઠતા દ્વારા.

એવં પ્રસિદ્ધેષુ ચ

આ રીતે, જે માન્ય અને સ્થિર થયેલા છે, તેમાં

ભક્ત્યા ભજનોપસંહારાદ્ગૌણ્યા પરાયૈતદ્ધેતુત્વાત્

ભક્તિ, પૂજનના અંતમાં, સર્વોત્તમ માટે દ્વિતીય છે, કારણ કે એનું કારણ છે.

રાગાર્થપ્રકીર્ત્તિસાહચર્યાચ્ચેતરેષામ્

બીજાઓ માટે, રાગ અને હેતુની વાત સાથે જોડાણ હોવાથી.

અન્તરાલે તુ શેષા: સ્યુરુપાસ્યાદૌ ચ કાણ્ડત્વાત્

પણ, બાકી રહેલી વસ્તુઓ મધ્યમાં આવે છે; અને પૂજનના આરંભમાં, ભાગિક સ્વરૂપ હોવાથી.

તાભ્ય: પાવિત્ર્યમુપક્રમાત્

આમાંથી, આરંભે પવિત્રતા મળે છે.

તાસુ પ્રધાનયોગાત્ ફ઼લાધિક્યમેકે

આમાં, મુખ્ય જોડાણને કારણે, કેટલાક વધારે ફળ માનતા છે.

નામ્નેતિ જૈમિનિ: સમ્ભવાત્

જૈમિની કહે છે, 'એવું નથી,' કારણ કે શક્ય છે.

અત્રાઙ્ગપ્રયોગાણાં યથાકાલસમ્ભવો ગૃહાદિવત્

અહીં, અંગરૂપ વિધિઓ યોગ્ય સમયે થાય છે, જેમ ઘરનાં કામોમાં.

ઈશ્વરતુષ્ટેરેકોઽપિ બલી

ઈશ્વર પ્રસન્ન થાય તો એક જ કાર્ય પણ શક્તિશાળી બને છે.

અબન્ધોઽર્પણસ્ય મુખમ્

અર્પણ બંધન નથી, એ પ્રવેશદ્વાર છે.

ધ્યાનનિયમસ્તુ દૃષ્ટસૌકર્યાત્

ધ્યાનનો નિયમ સ્પષ્ટ સુવિધા હોવાથી માન્ય છે.

તદ્યજિ: પૂજયામિતરેષાં નૈવમ્

તે યજ્ઞ માટે, પૂજા છે, પણ બીજાઓ માટે એવું નથી.

પાદોદકં તુ પાદ્યમવ્યાપ્તે:

પગ ધોવા માટેનું પાણી, અર્પણ માટેના પાણી જેવું જ છે, જ્યારે વ્યાપક નથી.

સ્વયમર્પિતં ગ્રાહ્યમવિશેષાત્

પોતે અર્પણ કરેલું, કોઈ ભેદ વગર સ્વીકાર્ય છે.

નિમિત્તગુણાવ્યપેક્ષણાદપરધેષુ વ્યવસ્થા

દોષ હોય ત્યારે, કારણ અને ગુણ ધ્યાનમાં રાખીને નિર્ધાર થાય છે.

પત્રાદેર્દાનમત્યથા હિ વૈશિષ્ટ્યમ્

પાન વગેરેનું દાન, જો નિર્દેશિત નથી, તો ખાસ મહત્વ ધરાવે છે.