નારદભક્તિસૂત્રમ્

सा त्वस्मिन् परमप्रेमरूपा

એ તો સર્વોચ્ચ પ્રેમનું સ્વરૂપ છે.

अमृतस्वरूपा च

અને એ અમરતાનું સ્વરૂપ છે.

यल्लब्ध्वा पुमान्सिद्धो भवत्यमृतो भवति तृप्तो भवति

એ પ્રાપ્ત થતાં, માણસ પૂર્ણ બને છે, અમર બને છે અને સંતોષ પામે છે.

यत्प्राप्य ना किञ्चिद्वाञ्छति न शोचति न द्वेष्टि न रमते नोत्साही भवति

એ પ્રાપ્ત કર્યા પછી, કોઈને કંઈ ઈચ્છા રહેતી નથી, દુઃખ નથી, દ્વેષ નથી, આનંદ નથી અને ઉદાસીન પણ નથી.

यज्ज्ञात्वा मत्तो भवति स्तब्धो भवत्यात्मारामो भवति

એ જાણ્યા પછી, માણસ મસ્ત થઈ જાય છે, અડગ રહે છે અને આત્મામાં આનંદ પામે છે.

सा न कामयमाना निरोधरूपत्वात्

એ ઈચ્છાવાળી નથી, કારણ કે એ સ્વરૂપે નિયંત્રણ છે.

निरोधस्तु लोकवेदव्यापारन्यासः

નિયંત્રણ એટલે લોક અને વેદના કાર્યોનો ત્યાગ.

तस्मिन्ननन्यता तद्विरोधिषूदासीनता च

એમાં એકમાત્રતા અને એના વિરોધી વિષયોમાં ઉદાસીનતા રહે છે.

अन्याश्रयाणां त्यागोऽनन्यता

અન્ય આધારનો ત્યાગ એ એકમાત્રતા છે.

लोकवेदेषु तदनुकूलाचरणं तद्विरोधिषूदासीनता च

લોક અને વેદના કાર્યોમાં, એ મુજબ વર્તવું અને એના વિરોધી વિષયોમાં ઉદાસીન રહેવું.

भवतु निश्चयदाढ्यादूर्ध्वं शास्त्ररक्षणम्

નિશ્ચયની દૃઢતા પછીથી શાસ્ત્રનું રક્ષણ થવું જોઈએ.

अन्यथा पातित्यशङ्कया

અન્યથા, પતનની ભયથી.

लोकोऽपि तावदेव भोजनादिव्यापारस्त्वाशरीरधारणावधि

લોકના કાર્યો, જેમ કે ખાવા-પીવા, માત્ર શરીર જાળવવા માટે જ છે.

तल्लक्षणानि वाच्यन्ते नानामतभेदात

એના લક્ષણો વિવિધ મતભેદ પ્રમાણે કહેવામાં આવે છે.

पूजादिष्वनुराग इति पाराशर्यः

પારાશર્ય કહે છે: પૂજા વગેરેમાં લગાવ.

कथादिष्विति गर्गः

ગર્ગ કહે છે: કથા વગેરેમાં.

आत्मरत्यविरोधेनेति शाण्डिल्यः

શાંડિલ્ય કહે છે: આત્મા આનંદના વિરોધ ન થાય ત્યાં સુધી.

नारदस्तु तदर्पिताखिलाचारता तद्विस्मरणे परमव्याकुलतेति

નારદ કહે છે: સર્વ કાર્યો એમાં અર્પણ કરવું અને એ ભૂલાય તો અત્યંત વ્યથિત થવું.

अस्त्येवमेवम्

હા, એ જ રીતે છે.

यथा व्रजगोपिकानाम्

જેમ વ્રજની ગોપીઓમાં,

तत्रापि न माहात्म्यज्ञानविस्मृत्यपवादः

ત્યાં પણ મહાત્મ્યના જ્ઞાનને ભૂલી જવાની શંકા લાગુ પડતી નથી.

तद्विहीनं जाराणामिव

એ જ્ઞાન વગર, એ પ્રેમ પરકિયા પ્રેમ જેવું છે.

नास्त्येव तस्मिंस्तत्सुखसुखित्वम्

એમાં પોતાનું સુખ કે બીજાના સુખમાં આનંદ, કશું જ નથી.

सा तु कर्मज्ञानयोगेभ्योऽप्यधिकतरा

પણ એ કર્મ, જ્ઞાન અને યોગ કરતાં પણ વધુ શ્રેષ્ઠ છે.

फलरूपत्वात

કારણ કે એ ફળરૂપ છે.

ईश्वरस्याप्यभिमानद्वेषित्वाद्दैन्यप्रियत्वाच्च

કારણ કે ભગવાનને પણ અહંકાર નાપસંદ છે અને વિનમ્રતા પ્રિય છે.

तस्या ज्ञानमेव साधनमित्येके

કેટલાંક કહે છે કે એનું સાધન માત્ર જ્ઞાન છે.

अन्योऽन्याश्रयत्वमित्यन्ये

બીજાં કહે છે કે એ પરસ્પર આધાર છે.

स्वयं फलरूपतेति ब्रह्मकुमारः

બ્રહ્મકુમાર કહે છે: એ પોતે જ ફળરૂપ છે.