ମଚ୍ଚିତ୍ତଃ ସର୍ଵଦୁର୍ଗାଣି ମତ୍ପ୍ରସାଦାତ୍ତରିଷ୍ଯସି।ଅଥ ଚେତ୍ତ୍ଵମହଙ୍କାରାନ୍ନ ଶ୍ରୋଷ୍ଯସି ଵିନଙ୍କ୍ଷ୍ଯସି।।18.58।।
ମନ ମୋପରେ ଲଗାଇ ରଖିଲେ, ମୋର କୃପାରେ ସମସ୍ତ କଷ୍ଟ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବୁ। କିନ୍ତୁ ଯଦି ଅହଂକାରରେ ମୋ କଥା ଶୁଣିବୁ ନାହିଁ, ତେବେ ନଷ୍ଟ ହେଇଯିବୁ।
ଯଦହଙ୍କାରମାଶ୍ରିତ୍ଯ ନ ଯୋତ୍ସ୍ଯ ଇତି ମନ୍ଯସେ।ମିଥ୍ଯୈଷ ଵ୍ଯଵସାଯସ୍ତେ ପ୍ରକୃତିସ୍ତ୍ଵାଂ ନିଯୋକ୍ଷ୍ଯତି।।18.59।।
ଯଦି ଅହଂକାର ଧରି ଭାବୁଛୁ—'ମୁଁ ଯୁଦ୍ଧ କରିବି ନାହିଁ', ତେବେ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ତୁମର ଭୁଲ। ତୁମ ସ୍ୱଭାବ ତୁମକୁ କାମ କରାଇବ।
ସ୍ଵଭାଵଜେନ କୌନ୍ତେଯ ନିବଦ୍ଧଃ ସ୍ଵେନ କର୍ମଣା।କର୍ତୁଂ ନେଚ୍ଛସି ଯନ୍ମୋହାତ୍କରିଷ୍ଯସ୍ଯଵଶୋଽପି ତତ୍।।18.60।।
ହେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର, ନିଜ ସ୍ୱଭାବ ଜନ୍ମ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବନ୍ଧା ହୋଇ, ମୁହଁ ଦ୍ୱାରା ଯାହା କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରୁନାହଁ, ତାହା ମଧ୍ୟ ଅବଶ୍ୟ କରିବ।
ଈଶ୍ଵରଃ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ହୃଦ୍ଦେଶେଽର୍ଜୁନ ତିଷ୍ଠତି।ଭ୍ରାମଯନ୍ସର୍ଵଭୂତାନି ଯନ୍ତ୍ରାରୂଢାନି ମାଯଯା।।18.61।।
ହେ ଅର୍ଜୁନ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ହୃଦୟରେ ଈଶ୍ୱର ବସିଛନ୍ତି। ସେ ମାୟା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଯନ୍ତ୍ରରେ ବସିଥିବା ପରି ଘୁରାଇ ରଖିଛନ୍ତି।
ତମେଵ ଶରଣଂ ଗଚ୍ଛ ସର୍ଵଭାଵେନ ଭାରତ।ତତ୍ପ୍ରସାଦାତ୍ପରାଂ ଶାନ୍ତିଂ ସ୍ଥାନଂ ପ୍ରାପ୍ସ୍ଯସି ଶାଶ୍ଵତମ୍।।18.62।।
ହେ ଭାରତ, ସମସ୍ତ ଭାବରେ ସେଉଁଠି ଶରଣ ନେ। ତାଙ୍କର କୃପାରେ ତୁମେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶାନ୍ତି ଏବଂ ଚିରସ୍ଥାୟୀ ନିବାସକୁ ପାଇପାରିବ।
ଇତି ତେ ଜ୍ଞାନମାଖ୍ଯାତଂ ଗୁହ୍ଯାଦ୍ଗୁହ୍ଯତରଂ ମଯା।ଵିମୃଶ୍ଯୈତଦଶେଷେଣ ଯଥେଚ୍ଛସି ତଥା କୁରୁ।।18.63।।
ମୁଁ ତୁମକୁ ସମସ୍ତ ଗୁପ୍ତ ଜ୍ଞାନ ଖୋଲି କହିଦେଲି। ଏହାକୁ ଭଲଭାବେ ଚିନ୍ତା କର, ତାପରେ ଯେପରି ଇଚ୍ଛା କର, ସେପରି କର।
ସର୍ଵଗୁହ୍ଯତମଂ ଭୂଯଃ ଶ୍ରୃଣୁ ମେ ପରମଂ ଵଚଃ।ଇଷ୍ଟୋଽସି ମେ ଦୃଢମିତି ତତୋ ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ତେ ହିତମ୍।।18.64।।
ମୋର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଓ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁପ୍ତ କଥାଟିଏ ପୁଣି ଶୁଣ। ତୁମେ ମୋତେ ଅତି ପ୍ରିୟ ଥିବାରୁ, ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ଭଲ କଥା କହୁଛି।
ମନ୍ମନା ଭଵ ମଦ୍ଭକ୍ତୋ ମଦ୍ଯାଜୀ ମାଂ ନମସ୍କୁରୁ।ମାମେଵୈଷ୍ଯସି ସତ୍ଯଂ ତେ ପ୍ରତିଜାନେ ପ୍ରିଯୋଽସି ମେ।।18.65।।
ମୋତେ ମନ ଲଗା, ମୋର ଭକ୍ତ ହେ, ମୋତେ ପୂଜା କର, ମୋକୁ ନମସ୍କାର କର। ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ତୁମେ ମୋ ପାଖକୁ ଆସିବ; ଏହା ସତ୍ୟ, କାରଣ ତୁମେ ମୋତେ ପ୍ରିୟ।
ସର୍ଵଧର୍ମାନ୍ପରିତ୍ଯଜ୍ଯ ମାମେକଂ ଶରଣଂ ଵ୍ରଜ।ଅହଂ ତ୍ଵା ସର୍ଵପାପେଭ୍ଯୋ ମୋକ୍ଷଯିଷ୍ଯାମି ମା ଶୁଚଃ।।18.66।।
ସମସ୍ତ କର୍ତ୍ତବ୍ୟକୁ ଛାଡ଼ି, ମୋ ଏକାଙ୍କୁ ଶରଣ ନେ। ମୁଁ ତୁମକୁ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ କରିଦେବି, ଚିନ୍ତା କରିବା ଦରକାର ନାହିଁ।
ଇଦଂ ତେ ନାତପସ୍କାଯ ନାଭକ୍ତାଯ କଦାଚନ।ନ ଚାଶୁଶ୍ରୂଷଵେ ଵାଚ୍ଯଂ ନ ଚ ମାଂ ଯୋଽଭ୍ଯସୂଯତି।।18.67।।
ଏହି କଥା କେବେ ମଧ୍ୟ ତପସ୍ୟା ନଥିବା, ଭକ୍ତି ନଥିବା, ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା ନଥିବା କିମ୍ବା ମୋତେ ଉପହାସ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ କହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଯ ଇମଂ ପରମଂ ଗୁହ୍ଯଂ ମଦ୍ଭକ୍ତେଷ୍ଵଭିଧାସ୍ଯତି।ଭକ୍ିତଂ ମଯି ପରାଂ କୃତ୍ଵା ମାମେଵୈଷ୍ଯତ୍ଯସଂଶଯଃ।।18.68।।
ଯେଉଁଠି ମୋର ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଗୁପ୍ତ କଥା କହିବେ, ସେ ମୋ ପ୍ରତି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଭକ୍ତି ରଖି, ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ମୋ ପାଖକୁ ଆସିବେ।
ନ ଚ ତସ୍ମାନ୍ମନୁଷ୍ଯେଷୁ କଶ୍ିଚନ୍ମେ ପ୍ରିଯକୃତ୍ତମଃ।ଭଵିତା ନ ଚ ମେ ତସ୍ମାଦନ୍ଯଃ ପ୍ରିଯତରୋ ଭୁଵି।।18.69।।
ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏଠାରୁ ଅଧିକ ପ୍ରିୟ କାର୍ଯ୍ୟ କେହି କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ଏବଂ ପୃଥିବୀରେ ମୋ ପାଇଁ ଏଠାରୁ ଅଧିକ ପ୍ରିୟ କେହି ହେବେ ନାହିଁ।
ଅଧ୍ଯେଷ୍ଯତେ ଚ ଯ ଇମଂ ଧର୍ମ୍ଯଂ ସଂଵାଦମାଵଯୋଃ।ଜ୍ଞାନଯଜ୍ଞେନ ତେନାହମିଷ୍ଟଃ ସ୍ଯାମିତି ମେ ମତିଃ।।18.70।।
ଯେଉଁଠି ଏହି ଧାର୍ମିକ ସଂବାଦକୁ ଅଧ୍ୟୟନ କରିବେ, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଜ୍ଞାନ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ମୋତେ ପୂଜା କରିଛନ୍ତି ବୋଲି ଭାବେ।
ଶ୍ରଦ୍ଧାଵାନନସୂଯଶ୍ଚ ଶ୍ରୃଣୁଯାଦପି ଯୋ ନରଃ।ସୋଽପି ମୁକ୍ତଃ ଶୁଭାଁଲ୍ଲୋକାନ୍ପ୍ରାପ୍ନୁଯାତ୍ପୁଣ୍ଯକର୍ମଣାମ୍।।18.71।।
ଯେଉଁ ଲୋକ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ଅନସୂୟା ଭାବରେ ଏହାକୁ ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ମୁକ୍ତ ହେଇ, ଶୁଭ କର୍ମ କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କର ଶୁଭ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବେ।
କଚ୍ଚିଦେତଚ୍ଛ୍ରୁତଂ ପାର୍ଥ ତ୍ଵଯୈକାଗ୍ରେଣ ଚେତସା।କଚ୍ଚିଦଜ୍ଞାନସଂମୋହଃ ପ୍ରନଷ୍ଟସ୍ତେ ଧନଞ୍ଜଯ।।18.72।।
ହେ ପାର୍ଥ, ତୁମେ ଏହି କଥାକୁ ଏକାଗ୍ର ମନେ ଶୁଣିଲ କି? ହେ ଧନଞ୍ଜୟ, ତୁମର ଅଜ୍ଞାନ ଓ ମୂଢତା ନଶ୍ଟ ହେଲା କି?
ଅର୍ଜୁନ ଉଵାଚନଷ୍ଟୋ ମୋହଃ ସ୍ମୃତିର୍ଲବ୍ଧା ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦାନ୍ମଯାଚ୍ଯୁତ।ସ୍ଥିତୋଽସ୍ମି ଗତସନ୍ଦେହଃ କରିଷ୍ଯେ ଵଚନଂ ତଵ।।18.73।।
ଅର୍ଜୁନ କହିଲେ: ମୋର ମୋହ ନଶ୍ଟ ହୋଇଛି, ତୁମ କୃପାରେ ସ୍ମୃତି ଫେରିଛି, ହେ ଅଚ୍ୟୁତ। ମୁଁ ଏବେ ଦୃଢ଼ ଓ ସନ୍ଦେହ ଶୂନ୍ୟ, ତୁମ କଥା ଅନୁସାରେ କରିବି।
ସଞ୍ଜଯ ଉଵାଚଇତ୍ଯହଂ ଵାସୁଦେଵସ୍ଯ ପାର୍ଥସ୍ଯ ଚ ମହାତ୍ମନଃ।ସଂଵାଦମିମମଶ୍ରୌଷମଦ୍ଭୁତଂ ରୋମହର୍ଷଣମ୍।।18.74।।
ସଞ୍ଜୟ କହିଲେ: ଏଭଳି ମୁଁ ବାସୁଦେବ ଓ ମହାତ୍ମା ପାର୍ଥଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଓ ରୋମାଞ୍ଚକର ସଂବାଦ ଶୁଣିଲି।
ଵ୍ଯାସପ୍ରସାଦାଚ୍ଛ୍ରୁତଵାନେତଦ୍ଗୁହ୍ଯମହଂ ପରମ୍।ଯୋଗଂ ଯୋଗେଶ୍ଵରାତ୍କୃଷ୍ଣାତ୍ସାକ୍ଷାତ୍କଥଯତଃ ସ୍ଵଯମ୍।।18.75।।
ବ୍ୟାସଙ୍କର କୃପାରେ ମୁଁ ଏହି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଗୁପ୍ତ ଯୋଗ, ଯୋଗେଶ୍ୱର କୃଷ୍ଣଙ୍କ ନିଜ ମୁଖରୁ କହିଥିବା କଥା, ଶୁଣିପାରିଲି।
ରାଜନ୍ସଂସ୍ମୃତ୍ଯ ସଂସ୍ମୃତ୍ଯ ସଂଵାଦମିମମଦ୍ଭୁତମ୍।କେଶଵାର୍ଜୁନଯୋଃ ପୁଣ୍ଯଂ ହୃଷ୍ଯାମି ଚ ମୁହୁର୍ମୁହୁଃ।।18.76।।
ହେ ରାଜା, କେଶବ ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଓ ପବିତ୍ର ସଂବାଦକୁ ପୁଣିପୁଣି ସ୍ମରଣ କରି, ମୁଁ ପୁଣିପୁଣି ଆନନ୍ଦିତ ହେଉଛି।
ତଚ୍ଚ ସଂସ୍ମୃତ୍ଯ ସଂସ୍ମୃତ୍ଯ ରୂପମତ୍ଯଦ୍ଭୁତଂ ହରେଃ। ଵିସ୍ମଯୋ ମେ ମହାନ୍ ରାଜନ୍ ହୃଷ୍ଯାମି ଚ ପୁନଃ ପୁନଃ।।18.77।।
ହରିଙ୍କର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅଦ୍ଭୁତ ରୂପକୁ ପୁଣିପୁଣି ସ୍ମରଣ କରି, ମୁଁ ବଡ଼ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଓ ପୁଣିପୁଣି ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରୁଛି, ହେ ରାଜା।
ଯତ୍ର ଯୋଗେଶ୍ଵରଃ କୃଷ୍ଣୋ ଯତ୍ର ପାର୍ଥୋ ଧନୁର୍ଧରଃ। ତତ୍ର ଶ୍ରୀର୍ଵିଜଯୋ ଭୂତିର୍ଧ୍ରୁଵା ନୀତିର୍ମତିର୍ମମ।।18.78।
ଯେଉଁଠି ଯୋଗେଶ୍ୱର କୃଷ୍ଣ ଓ ଧନୁର୍ଧର ପାର୍ଥ ଅଛନ୍ତି, ସେଉଁଠି ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଶ୍ରୀ, ବିଜୟ, ସମୃଦ୍ଧି ଓ ଦୃଢ଼ ନୀତି ରହିବ; ଏହା ମୋର ଦୃଢ଼ ବିଶ୍ୱାସ।