{౧౪} అధా యథా నః పితరః పరాసః ప్రత్నాసో అగ్న ఋతమాశశానాః । శుచీదయన్ దీధ్యత ఉక్థశసః క్షామా భిన్దన్తో అరుణీరప వ్రన్
హే అగ్ని! మన పూర్వీకులు, పురాతనులు, సత్యాన్ని ఆనందించేవారు, పవిత్రంగా ప్రకాశించి, స్తోత్రాలతో ప్రశంసింపబడుతూ, భూమిని చీల్చి, చీకటిని తొలగించినట్లు, మేము కూడా అలాగే ఉండాలని కోరుకుంటున్నాము.
సుకర్మానః సురుచో దేవయన్తో అయో న దేవా జనిమా ధమన్తః । శుచన్తో అగ్నిం వావృధన్త ఇన్ద్రముర్వీం గవ్యాం పరిషదం నో అక్రన్
మంచి పనులు చేసే వారు, ప్రకాశవంతులు, దేవతలను భక్తితో సేవించే వారు, దేవతలవలె తమ జన్మను నిలబెట్టుకున్న వారు, పవిత్రులు, అగ్నిని, ఇంద్రుడిని బలపరిచారు. వారు మనకు విశాలమైన, పశువులతో నిండిన సభను ఏర్పరిచారు.
ఆ యూథేవ క్షుమతి పశ్వో అఖ్యద్దేవానాం జనిమాన్త్యుగ్రః । మర్తాసశ్చిదుర్వశీరకృప్రన్ వృధే చిదర్య ఉపరస్యాయోః
పుష్కలమైన మైదానంలో గొఱ్ఱెల మందల వలె, పరాక్రమశాలి దేవతల జన్మలను వెల్లడించాడు. మరణించేవారు కూడా అమరత్వాన్ని కోరుతూ, పరమ స్థలాల్లో అభివృద్ధి కోసం ప్రయత్నిస్తున్నారు, ఓ మహానుభావా!
అకర్మ తే స్వపసో అభూమ ఋతమవస్రన్న్ ఉషసో విభాతీః । విశ్వం తద్భద్రం యదవన్తి దేవా బృహద్వదేమ విదథే సువీరాః
ఓ స్వయంప్రతాపి! మేము ఏ పనీ చేయలేదు, కానీ సత్యాన్ని చేరుకున్నాము, ఉదయించే ఉషస్సులు వెలుగునిచ్చాయి. దేవతలు కాపాడే అన్ని శుభాలు మాకు కలగాలని, మంచి సంతానంతో కూడిన మేము సభలో గొప్పగా మాట్లాడాలని కోరుకుంటున్నాము.
ఇన్ద్రో మా మరుత్వాన్ ప్రాచ్యా దిశః పాతు బాహుచ్యుతా పృథివీ ద్యామివోపరి । లోకకృతః పథికృతో యజామహే యే దేవానాం హుతభాగా ఇహ స్థ
మరుతులతో కూడిన ఇంద్రుడు తూర్పు దిక్కునుంచి నన్ను కాపాడాలి. తన భుజాలతో భూమిని ఆపి, ఆకాశానికి పైగా నిలిపాడు. లోకాలను, మార్గాలను సృష్టించినవారిని, ఇక్కడ దేవతల హవిస్సును స్వీకరించే వారిని మేము ఆరాధిస్తున్నాము.
ధాతా మా నిర్ఋత్యా దక్షిణాయా దిశః పాతు బాహుచ్యుతా పృథివీ ద్యామివోపరి । లోకకృతః పథికృతో యజామహే యే దేవానాం హుతభాగా ఇహ స్థ
ధాతృదేవుడు దక్షిణ దిక్కునుంచి నన్ను కాపాడాలి. తన భుజాలతో భూమిని ఆపి, ఆకాశానికి పైగా నిలిపాడు. లోకాలను, మార్గాలను సృష్టించినవారిని, ఇక్కడ దేవతల హవిస్సును స్వీకరించే వారిని మేము ఆరాధిస్తున్నాము.
అదితిర్మాదిత్యైః ప్రతీచ్యా దిశః పాతు బాహుచ్యుతా పృథివీ ద్యామివోపరి । లోకకృతః పథికృతో యజామహే యే దేవానాం హుతభాగా ఇహ స్థ
అదితి మరియు ఆదిత్యులు పశ్చిమ దిక్కునుంచి నన్ను కాపాడాలి. ఆమె భుజాలతో భూమిని ఆపి, ఆకాశానికి పైగా నిలిపింది. లోకాలను, మార్గాలను సృష్టించినవారిని, ఇక్కడ దేవతల హవిస్సును స్వీకరించే వారిని మేము ఆరాధిస్తున్నాము.
సోమో మా విశ్వైర్దేవైరుదీచ్యా దిశః పాతు బాహుచ్యుతా పృథివీ ద్యామివోపరి । లోకకృతః పథికృతో యజామహే యే దేవానాం హుతభాగా ఇహ స్థ
సోమదేవుడు మరియు సమస్త దేవతలు ఉత్తర దిక్కునుంచి నన్ను కాపాడాలి. తన భుజాలతో భూమిని ఆపి, ఆకాశానికి పైగా నిలిపాడు. లోకాలను, మార్గాలను సృష్టించినవారిని, ఇక్కడ దేవతల హవిస్సును స్వీకరించే వారిని మేము ఆరాధిస్తున్నాము.
ధర్తా హ త్వా ధరుణో ధారయాతా ఊర్ధ్వం భానుం సవితా ద్యామివోపరి । లోకకృతః పథికృతో యజామహే యే దేవానాం హుతభాగా ఇహ స్థ
ధారకుడు, ఆధారమైనవాడు, నిన్ను నిలబెట్టాలి. సవితా భగవాన్ నీ తేజస్సును పైకి, ఆకాశానికి పైగా ఎత్తాలి. లోకాలను, మార్గాలను సృష్టించినవారిని, ఇక్కడ దేవతల హవిస్సును స్వీకరించే వారిని మేము ఆరాధిస్తున్నాము.
ప్రాచ్యాం త్వా దిశి పురా సమ్వృతః స్వధాయామా దధామి బాహుచ్యుతా పృథివీ ద్యామివోపరి । లోకకృతః పథికృతో యజామహే యే దేవానాం హుతభాగా ఇహ స్థ
తూర్పు దిక్కులో, ముందు మూసివుండగా, నీ స్వంత భాగంలో నిన్ను స్థాపిస్తున్నాను. భూమి తన భుజాలతో ఆకాశానికి పైగా నిలిపివుంది. లోకాలను, మార్గాలను సృష్టించినవారిని, ఇక్కడ దేవతల హవిస్సును స్వీకరించే వారిని మేము ఆరాధిస్తున్నాము.
{౧౫} దక్షిణాయాం త్వా దిశి పురా సమ్వృతః స్వధాయామా దధామి బాహుచ్యుతా పృథివీ ద్యామివోపరి । లోకకృతః పథికృతో యజామహే యే దేవానాం హుతభాగా ఇహ స్థ
దక్షిణ దిక్కులో, ముందు మూసివుండగా, నీ స్వంత భాగంలో నిన్ను స్థాపిస్తున్నాను. భూమి తన భుజాలతో ఆకాశానికి పైగా నిలిపివుంది. లోకాలను, మార్గాలను సృష్టించినవారిని, ఇక్కడ దేవతల హవిస్సును స్వీకరించే వారిని మేము ఆరాధిస్తున్నాము.
ప్రతీచ్యాం త్వా దిశి పురా సంవృతః స్వధాయామా దధామి బాహుచ్యుతా పృథివీ ద్యామివోపరి । లోకకృతః పథికృతో యజామహే యే దేవానాం హుతభాగా ఇహ స్థ
పశ్చిమ దిక్కులో, ముందు మూసివుండగా, నీ స్వంత భాగంలో నిన్ను స్థాపిస్తున్నాను. భూమి తన భుజాలతో ఆకాశానికి పైగా నిలిపివుంది. లోకాలను, మార్గాలను సృష్టించినవారిని, ఇక్కడ దేవతల హవిస్సును స్వీకరించే వారిని మేము ఆరాధిస్తున్నాము.
ఉదీచ్యాం త్వా దిశి పురా సమ్వృతః స్వధాయామా దధామి బాహుచ్యుతా పృథివీ ద్యామివోపరి । లోకకృతః పథికృతో యజామహే యే దేవానాం హుతభాగా ఇహ స్థ
ఉత్తర దిక్కులో, ముందు మూసివుండగా, నీ స్వంత భాగంలో నిన్ను స్థాపిస్తున్నాను. భూమి తన భుజాలతో ఆకాశానికి పైగా నిలిపివుంది. లోకాలను, మార్గాలను సృష్టించినవారిని, ఇక్కడ దేవతల హవిస్సును స్వీకరించే వారిని మేము ఆరాధిస్తున్నాము.
ధ్రువాయాం త్వా దిశి పురా సంవృతః స్వధాయామా దధామి బాహుచ్యుతా పృథివీ ద్యామివోపరి । లోకకృతః పథికృతో యజామహే యే దేవానాం హుతభాగా ఇహ స్థ
ధ్రువ దిక్కులో, ముందు మూసివుండగా, నీ స్వంత భాగంలో నిన్ను స్థాపిస్తున్నాను. భూమి తన భుజాలతో ఆకాశానికి పైగా నిలిపివుంది. లోకాలను, మార్గాలను సృష్టించినవారిని, ఇక్కడ దేవతల హవిస్సును స్వీకరించే వారిని మేము ఆరాధిస్తున్నాము.
ఊర్ధ్వాయాం త్వా దిశి పురా సమ్వృతః స్వధాయామా దధామి బాహుచ్యుతా పృథివీ ద్యామివోపరి । లోకకృతః పథికృతో యజామహే యే దేవానాం హుతభాగా ఇహ స్థ
పై దిక్కులో, ముందు మూసివుండగా, నీ స్వంత భాగంలో నిన్ను స్థాపిస్తున్నాను. భూమి తన భుజాలతో ఆకాశానికి పైగా నిలిపివుంది. లోకాలను, మార్గాలను సృష్టించినవారిని, ఇక్కడ దేవతల హవిస్సును స్వీకరించే వారిని మేము ఆరాధిస్తున్నాము.
ధర్తాసి ధరునోఽసి వంసగోఽసి
నీవే ఆధారమైనవాడవు, నీవే స్థిరమైనవాడవు, నీవే వంశానికి చెందినవాడవు.
ఉదపూరసి మధుపూరసి వాతపూరసి
నీవు నీటితో నిండి ఉన్నావు, తేనెతో నిండి ఉన్నావు, గాలితో నిండి ఉన్నావు.
ఇతశ్చ మాముతశ్చావతాం యమే ఇవ యతమానే యదైతమ్ । ప్ర వాం భరన్ మానుషా దేవయన్తో ఆ సీదతాం స్వము లోకం విదానే
ఇక్కడనుండి, అక్కడనుండి వారు నన్ను కాపాడాలి, యముడు ప్రయత్నిస్తూ వెళ్లినట్లు. మానవులు, దేవతలను భక్తితో సేవిస్తూ, నిన్ను ముందుకు తేవాలి. మీరు ఇద్దరూ మీ స్వస్థానంలో కూర్చొని, దానిని తెలుసుకోవాలి.
స్వాసస్థే భవతమిన్దవే నో యుజే వాం బ్రహ్మ పూర్వ్యం నమోభిః । వి శ్లోక ఏతి పథ్యేవ సూరిః శృణ్వన్తు విశ్వే అమృతాస ఏతత్
ఇంద్రుడు! నీవు మాకు నీ స్థానంలోనే ఉండి రక్షణనిచ్చు. మేము పూర్వకాల ప్రార్థనతో, వినయంతో నిన్ను ఆహ్వానిస్తున్నాము. ఈ స్తోత్రం కవి వ్రాసిన పాటలా వ్యాపిస్తుంది. ఈ ప్రార్థనను అందరు అమృతులు వినగాక.
త్రీణి పదాని రుపో అన్వరోహచ్చతుష్పదీమన్వేతద్వ్రతేన । అక్షరేణ ప్రతి మిమీతే అర్కమృతస్య నాభావభి సం పునాతి
ఆయన మూడు రూపాలతో అడుగులు వేసి, ఆచరణతో నలుగురు పాదాలవైపు చేరాడు. మారని పదంతో స్తోత్రాన్ని కొలిచి, అమృత నాభిలో దాన్ని పవిత్రం చేశాడు.
{౧౬} దేవేభ్యః కమవృణీత మృత్యుం ప్రజాయై కిమమృతం నావృణీత । బృహస్పతిర్యజ్ఞమతనుత ఋషిః ప్రియాం యమస్తన్వమా రిరేచ
దేవతల కోసం మరణాన్ని ఎన్నుకున్నాడు, సంతానం కోసం ఎందుకు అమృతాన్ని ఎంచుకోలేదు? బృహస్పతి యజ్ఞాన్ని విస్తరించాడు, ఋషి ప్రియమైన రూపాన్ని యముడు విడిచిపెట్టాడు.
త్వమగ్న ఈడితో జాతవేదోఽవాడ్ఢవ్యాని సురభీణి కృత్వా । ప్రాదాః పితృభ్యః స్వధయా తే అక్షన్న్ అద్ధి త్వం దేవ ప్రయతా హవీంషి
అగ్ని! జన్మలను తెలిసినవాడవు, పిలవబడినప్పుడు సువాసన గల నైవేద్యాన్ని తీసుకెళ్లి పితృదేవతలకు సమర్పించావు. వారు దాన్ని స్వీకరించారు. దేవా! నీవు సిద్ధమైన హవిస్సును స్వీకరించు.
ఆసీనాసో అరుణీనాముపస్థే రయిం ధత్త దాశుషే మర్త్యాయ । పుత్రేభ్యః పితరస్తస్య వస్వః ప్ర యచ్ఛత త ఇహోర్జం దధాత
ఉషోదయ సమయంలో కూర్చున్న మానవులు, భక్తునికి ఐశ్వర్యాన్ని పొందారు. పితృదేవతలు, ఆ ఐశ్వర్యాన్ని అతని కుమారులకు దయచేసి ఇవ్వండి. ఇక్కడే వారికి బలాన్ని ప్రసాదించండి.
అగ్నిష్వాత్తాః పితర ఏహ గచ్ఛత సదఃసదః సదత సుప్రణీతయః । అత్తో హవీంషి ప్రయతాని బర్హిషి రయిం చ నః సర్వవీరం దధాత
యజ్ఞంలో భాగం పంచుకున్న పితృదేవతలు, ఇక్కడికి వచ్చి, మీ స్థానాల్లో కూర్చోండి. సిద్ధమైన నైవేద్యాన్ని దర్భపై స్వీకరించండి. మాకు సమస్త వీరులతో కూడిన ఐశ్వర్యాన్ని ప్రసాదించండి.
ఉపహూతా నః పితరః సోమ్యాసో బర్హిష్యేషు నిధిషు ప్రియేషు । త ఆ గమన్తు త ఇహ శ్రువన్త్వధి బ్రువన్తు తేఽవన్త్వస్మాన్
సోమరసంతో ఆనందించే మా పితృదేవతలు, ప్రియమైన స్థలాల్లో, దర్భపై పిలవబడ్డారు. వారు ఇక్కడికి వచ్చి, మా మాటలు వినండి, మమ్మల్ని ఆశీర్వదించండి, రక్షించండి.
యే నః పితుః పితరో యే పితామహా అనూజహిరే సోమపీథం వసిష్ఠాః । తేభిర్యమః సమ్రరాణో హవీంష్యుశన్న్ ఉశద్భిః ప్రతికామమత్తు
మా తండ్రుల తండ్రులు, మా తాతలు, సోమపానం చేసిన ఉత్తములు, యముడు వారితో కలిసి హవిస్సును వారి ఇష్టానికి అనుగుణంగా ఆనందంగా స్వీకరించుగాక.
యే తాతృషుర్దేవత్రా జేహమానా హోత్రావిదః స్తోమతష్టాసో అర్కైః । ఆగ్నే యాహి సహస్రం దేవవన్దైః సత్యైః కవిభిర్ఋషిభిర్ఘర్మసద్భిః
దేవతల్లో ఉత్సాహంగా, ప్రయత్నంతో, యజ్ఞకార్యాల్లో నిపుణులై, స్తోత్రాలు రచించిన వారు, అగ్ని! సహస్రాదిగా దేవతలందరి కీర్తితో కూడిన ఋషులతో కలిసి ఇక్కడికి రా.
యే సత్యాసో హవిరదో హవిష్పా ఇన్ద్రేణ దేవైః సరథం తురేణ । ఆగ్నే యాహి సువిదత్రేభిరర్వాఙ్పరైః పూర్వైర్ఋషిభిర్ఘర్మసద్భిః
నిజమైన వారు, హవిస్సును భుజించే వారు, ఇంద్రుడు మరియు దేవతలతో కలిసి ప్రయాణించే వారు, అగ్ని! మంచి దాతలైన, పూర్వ ఋషులు, తదుపరి ఋషులతో కలిసి ఇక్కడికి రా.
ఉప సర్ప మాతరం భూమిమేతామురువ్యచసం పృథివీం సుశేవామ్ । ఊర్ణమ్రదాః పృథివీ దక్షిణావత ఏషా త్వా పాతు ప్రపథే పురస్తాత్
ఈ విశాలమైన, దూరంగా వ్యాపించిన, మృదువైన భూమిని తల్లి వలె సమీపించు. మేకపోతుతో సంపన్నమైన భూమి, దక్షిణ భాగం నిన్ను అనుగ్రహించుగాక. భూమి నీ ముందున్న మార్గంలో నిన్ను కాపాడుగాక.
ఉచ్ఛ్వఞ్చస్వ పృథివి మా ని బాధథాః సూపాయనాస్మై భవ సూపసర్పణా । మాతా పుత్రం యథా సిచాభ్యేనం భూమ ఊర్ణుహి
భూమి! పైకి లేచి, నీవు నొక్కిపెట్టవద్దు. అతనికి సులభంగా చేరదగినదిగా, సులభంగా దాటి వెళ్లదగినదిగా ఉండు. తల్లి తన బిడ్డను ఎలా కప్పుకుంటుందో, అలాగే నీవు అతన్ని కప్పు.