18.2 యమాయ సోమః పవతే యమాయ క్రియతే హవిః । యమం హ యజ్ఞో గచ్ఛత్యగ్నిదూతో అరంకృతః
యముని కోసం సోమరసం శుద్ధి చేయబడుతుంది; యముని కోసం బలి సమర్పించబడుతుంది. యజ్ఞం యముని వద్దకు వెళుతుంది, అగ్ని దూతగా పంపించి, బాగా సిద్ధం చేసి.
యమాయ మధుమత్తమం జుహోతా ప్ర చ తిష్ఠత । ఇదం నమ ఋషిభ్యః పూర్వజేభ్యః పూర్వేభ్యః పథికృద్భ్యః
యమునికి తీపి తేనెతో కూడిన నైవేద్యాన్ని సమర్పించండి, ముందుకు వచ్చి నిలబడి నివాళి అర్పించండి. ఇది పూర్వకాల ఋషులకు, పూర్వీకులకు, మార్గాన్ని చూపినవారికి నమస్కారం.
యమాయ ఘృతవత్పయో రాజ్ఞే హవిర్జుహోతన । స నో జీవేష్వా యమేద్దీర్ఘమాయుః ప్ర జీవసే
యమునికి, రాజైనవారికి, నెయ్యితో, పాలతో కూడిన బలిని సమర్పించండి. ఆయన మనకు దీర్ఘాయువు ప్రసాదించాలి, జీవించేవారిలో మనం ఎక్కువ కాలం ఉండాలని కోరుకుంటున్నాము.
మైనమగ్నే వి దహో మాభి శూశుచో మాస్య త్వచం చిక్షిపో మా శరీరమ్ । శృతం యదా కరసి జాతవేదోఽథేమేనం ప్ర హిణుతాత్పితౄంరుప
అగ్నిదేవా, అతన్ని పూర్తిగా కాలబెట్టకూడదు, అతని చర్మాన్ని, శరీరాన్ని తగలబెట్టకూడదు. జాతవేదా, నీవు అతన్ని సిద్ధం చేసిన తర్వాత, అతన్ని పితృదేవతల వద్దకు పంపించు.
యదా శృతం కృణవో జాతవేదోఽథేమమేనం పరి దత్తాత్పితృభ్యః । యదో గఛాత్యసునీతిమేతామథ దేవానాం వశనీర్భవాతి
జాతవేదా, నీవు అతన్ని సిద్ధం చేసిన తర్వాత, అతన్ని పితృదేవతలకు అప్పగించు. అతను దుర్మార్గాన్ని అనుసరిస్తే, దేవతల అధికారానికి లోనవుతాడు.
త్రికద్రుకేభిః పవతే షడుర్వీరేకమిద్బృహత్। త్రిష్టుబ్గాయత్రీ ఛన్దాంసి సర్వా తా యమ ఆర్పితా
మూడు కద్రువులతో సోమరసం శుద్ధి చేయబడుతుంది; ఆరు విశాల పాత్రలతో ఈ గొప్పదనం. త్రిష్టుప్, గాయత్రీ వంటి అన్ని ఛందస్సులు యమునికి అర్పించబడతాయి.
సూర్యం చక్షుషా గచ్ఛ వాతమాత్మనా దివం చ గచ్ఛ పృథివీం చ ధర్మభిః । అపో వా గచ్ఛ యది తత్ర తే హితమోషధీషు ప్రతి తిష్ఠా శరీరైః
నీ కళ్లతో సూర్యుని వద్దకు పో, నీ ఊపిరితో గాలిలోకి పో; ధర్మంతో స్వర్గానికి, భూమికి చేరుకో. నీకు ఇష్టమైతే నీళ్లలోకి పో, లేక మొక్కలలో నీ శరీరంతో నిలవు.
అజో భాగస్తపసస్తం తపస్వ తం తే శోచిస్తపతు తం తే అర్చిః । యాస్తే శివాస్తన్వో జాతవేదస్తాభిర్వహైనం సుకృతాము లోకమ్
అజన్మ భాగం తపస్సుతో కూడినది; దానికి తపస్సు చేయాలి. నీ జ్వాల దానికి తపించాలి, నీ కాంతి దానికి వెలిగించాలి. జాతవేదా, నీ మంగళకరమైన రూపాలతో అతన్ని సత్కార్యుల లోకానికి తీసుకెళ్ళు.
యాస్తే శోచయో రంహయో జాతవేదో యాభిరాపృణాసి దివమన్తరిక్షమ్ । అజం యన్తమను తాః సమృణ్వతామథేతరాభిః శివతమాభిః శృతం కృధి
ఓ జాతవేదా, నీ వేగంగా మెరుస్తున్న అగ్ని జ్వాలలు ఆకాశాన్ని, మధ్యలోని ప్రాంతాన్ని నింపుతున్నాయి. ఆ జ్వాలలు ఈ ప్రేతాన్ని వెంటాడాలని, మరికొన్ని శుభమైన జ్వాలలతో అతడిని పవిత్రుడిని చేయమని కోరుతున్నాను.
అవ సృజ పునరగ్నే పితృభ్యో యస్త ఆహుతశ్చరతి స్వధావాన్ । ఆయుర్వసాన ఉప యాతు శేషః సం గచ్ఛతాం తన్వా సువర్చాః
ఓ అగ్నిదేవా, యజ్ఞంలో సమర్పించబడిన వాడిని మళ్లీ పితృదేవతల దగ్గరకు పంపించు. మిగిలినవారు ఆయురారోగ్యాలతో, కాంతిమంతమైన శరీరంతో, కలిసిపోవాలని ఆశించు.
{౭} అతి ద్రవ శ్వానౌ సారమేయౌ చతురక్షౌ శబలౌ సాధునా పథా । అధా పితౄన్త్సువిదత్రామపీహి యమేన యే సధమాదం మదన్తి
నీవు మంచి మార్గంలో నడుచుకుంటూ, యముని ఇద్దరు నాలుగు కళ్ల కలిగిన, మచ్చలున్న శునకులను దాటి వెళ్లి, యముని తోడు ఆనందంగా ఉన్న పితృదేవతల దగ్గరకు చేరు.
యౌ తే శ్వానౌ యమ రక్షితారౌ చతురక్షౌ పథిషదీ నృచక్షసా । తాభ్యాం రాజన్ పరి ధేహ్యేనం స్వస్త్యస్మా అనమీవం చ ధేహి
ఓ యమధర్మరాజా, నీవు నియమించిన నాలుగు కళ్ల కలిగిన, మార్గాన్ని కాపాడే ఆ ఇద్దరు శునకులకు ఈ ప్రేతాన్ని అప్పగించు. మాకు శాంతిని, రోగరహితమైన జీవనాన్ని దయచేయు.
ఉరూణసావసుతృపావుదుమ్బలౌ యమస్య దూతౌ చరతో జనామను । తావస్మభ్యం దృశయే సూర్యాయ పునర్దాతామసుమద్యేహ భద్రమ్
విశాలమైన ముక్కు, నైవేద్యానికి ఆశతో, ఉడుంబరంగు కలిగిన యముని దూతలు ప్రజల్లో సంచరిస్తారు. వారు మమ్మల్ని మళ్లీ సూర్యుని కాంతిలోకి తీసుకురావాలని, ఆయుష్షుతో కూడిన మంగళాన్ని ప్రసాదించాలని కోరుతున్నాం.
సోమ ఏకేభ్యః పవతే ఘృతమేక ఉపాసతే । యేభ్యో మధు ప్రధావతి తాంశ్చిదేవాపి గచ్ఛతాత్
కొంతమందికి సోమరసం ప్రవహిస్తుంది, మరికొందరికి నైవేద్యంగా నెయ్యి సమర్పించబడుతుంది. మరికొందరికి తీపి తేనె లభిస్తుంది. దేవతలారా, అతడిని వారందరి దగ్గరికి చేర్చండి.
యే చిత్పూర్వ ఋతసాతా ఋతజాతా ఋతావృధః । ఋషీన్ తపస్వతో యమ తపోజామపి గచ్ఛతాత్
సత్యాన్ని అనుసరించినవారు, సత్యంలో జన్మించినవారు, సత్యంతో పెరిగినవారు, తపస్సుతో జీవించిన ఋషులు, ఓ యమా, తపస్సుతో పుట్టినవారి దగ్గరకు కూడా అతడు చేరాలని కోరుతున్నాం.
తపసా యే అనాధృష్యాస్తపసా యే స్వర్యయుః । తపో యే చక్రిరే మహస్తాంశ్చిదేవాపి గచ్ఛతాత్
తపస్సుతో ఎవ్వరూ జయించలేని వారు, తపస్సుతో స్వర్గాన్ని చేరినవారు, గొప్ప తపస్సు చేసినవారు—దేవతలారా, అతడిని వారందరి దగ్గరకు కూడా చేర్చండి.
యే యుధ్యన్తే ప్రధనేషు శూరాసో యే స్వర్తనూత్యజః । యే వా సహస్రదక్షిణాస్తాం చిదేవాపి గచ్ఛతాత్
పోరాటాల్లో యుద్ధించిన వీరులు, తమ ప్రజల కోసం శరీరాన్ని త్యజించినవారు, వేలాది దానాలు చేసినవారు—దేవతలారా, అతడిని వారందరి దగ్గరకు కూడా చేర్చండి.
సహస్రణీథాః కవయో యే గోపాయన్తి సూర్యమ్ । ఋషీన్ తపస్వతో యమ తపోజామపి గచ్ఛతాత్
వెయ్యి మార్గాలను రక్షించే జ్ఞానులు, సూర్యుని కాపాడే ఋషులు, తపస్సుతో జీవించే వారు—ఓ యమా, తపస్సుతో పుట్టినవారి దగ్గరకు కూడా అతడు చేరాలని కోరుతున్నాం.
స్యోనాస్మై భవ పృథివ్యనృక్షరా నివేశనీ । యఛాస్మై శర్మ సప్రథాః
ఓ భూమాత, నీవు అతడికి మృదువుగా, కదిలిపోని, భద్రమైన విశ్రాంతి స్థలంగా ఉండి, విశాలమైన ఆశ్రయాన్ని ప్రసాదించు.
అసంబాధే పృథివ్యా ఉరౌ లోకే ని ధీయస్వ । స్వధా యాశ్చకృషే జీవన్ తాస్తే సన్తు మధుశ్చుతః
భూమి యొక్క విస్తృతమైన, నిర్బంధమైన ప్రదేశంలో అతడిని విశ్రాంతి చెందించు. అతడు బ్రతికుండగా చేసిన నైవేద్యాలు, తీపిగా ప్రవహిస్తూ అతడికి లభించాలి.
{౮} హ్వయామి తే మనసా మన ఇహేమాన్ గృహాముప జుజుషాణ ఏహి । సం గచ్ఛస్వ పితృభిః సం యమేన స్యోనాస్త్వా వాతా ఉప వాన్తు శగ్మాః
నా మనసుతో నిన్ను పిలుస్తున్నాను, ఈ ఇళ్లలో నివసించాలనే కోరికతో రా. పితృదేవతలతో, యమునితో కలసి వెళ్ళు. మృదువైన గాలులు నిన్ను శుభంగా ఇక్కడికి తీసుకురావాలి.
ఉత్త్వా వహన్తు మరుత ఉదవాహా ఉదప్రుతః । అజేన కృణ్వన్తః శీతం వర్షేణోక్షన్తు బాలితి
మరుత్ దేవతలు నిన్ను పైకి ఎత్తిపోనివ్వాలి. పైకి తీసుకెళ్లేవారు నిన్ను పైకి చేర్చాలి. మేకతో నిన్ను చల్లగా చేసి, వాన నీటితో నిన్ను తడిపించాలి, ఓ బాలకా.
ఉదహ్వమాయురాయుషే క్రత్వే దక్షాయ జీవసే । స్వాన్ గచ్ఛతు తే మనో అధా పితౄంరుప ద్రవ
నీ ఆయువు ఆయుష్షు కోసం, బలానికి, నైపుణ్యానికి, జీవించేందుకు పెరిగిపోవాలి. నీ మనస్సు తనవారి దగ్గరకు పోయి, తరువాత పితృదేవతల దగ్గరకు పరుగెత్తిపో.
మా తే మనో మాసోర్మాఙ్గానాం మా రసస్య తే । మా తే హాస్త తన్వః కిం చనేహ
నీ మనస్సు మాసానికి, అవయవాలకు, రసానికి పోకుండా చూడాలి. నీ శరీర భాగాల్లో ఏదీ ఇక్కడికి పోకుండా ఉండాలి.
మా త్వా వృక్షః సం బాధిష్ట మా దేవీ పృథివీ మహీ । లోకం పితృషు విత్త్వైధస్వ యమరాజసు
వృక్షం నిన్ను బాధించకూడదు, గొప్ప భూమాత కూడా నిన్ను బాధించకూడదు. పితృదేవతలలో, యముని రాజులలో నీ స్థానం కనుగొను.
యత్తే అఙ్గమతిహితం పరాచైరపానః ప్రాణో య ఉ వా తే పరేతః । తత్తే సంగత్య పితరః సనీడా ఘాసాద్ఘాసం పునరా వేశయన్తు
నీ శరీరంలో ఏ భాగమైనా, ప్రాణం అయినా, శ్వాస అయినా, దూరంగా వెళ్లిపోయినదైతే, నీ పితృదేవతలు వాటిని మళ్లీ ఒక్కొక్కటిగా చేరదీయాలి.
అపేమం జీవా అరుధన్ గృహేభ్యస్తం నిర్వహత పరి గ్రామాదితః । మృత్యుర్యమస్యాసీద్దూతః ప్రచేతా అసూన్ పితృభ్యో గమయాం చకార
బతికినవారు అతని కోసం ఏడ్చారు; అతన్ని ఇళ్ల నుంచి, ఊరంతా బయటకు తీసుకెళ్లండి. మరణం, యముని జ్ఞానవంతుడైన దూత, అతని ప్రాణాలను పితృదేవతల దగ్గరకు తీసుకెళ్లాడు.
యే దస్యవః పితృషు ప్రవిష్టా జ్ఞాతిముఖా అహుతాదశ్చరన్తి । పరాపురో నిపురో యే భరన్త్యగ్నిష్టాన్ అస్మాత్ప్ర ధమాతి యజ్ఞాత్
పితృదేవతల్లోకి ప్రవేశించిన, బంధువుల రూపంలో తిరిగే, హవనం చేయని చెడ్డవారు, అర్పణలను తీసుకెళ్లేవారు, అగ్ని మోసేవారు, ఈ యజ్ఞానికి దూరంగా పోయిపోవాలి.
సం విశన్త్విహ పితరః స్వా నః స్యోనం కృణ్వన్తః ప్రతిరన్త ఆయుః । తేభ్యః శకేమ హవిషా నక్షమాణా జ్యోగ్జీవన్తః శరదః పురూచీః
పితృదేవతలు అందరూ ఇక్కడికి వచ్చి, మనకు సుఖమైన నివాసాన్ని కలిగించి, దీర్ఘాయుష్షు ప్రసాదించాలి. మనం వారికి హవిస్సు అర్పిస్తూ, ఎన్నో శరద్కాలాలు ఆరోగ్యంగా జీవించాలి.
యాం తే ధేనుం నిపృణామి యము క్షీర ఓదనమ్ । తేనా జనస్యాసో భర్తా యోఽత్రాసదజీవనః
నీ కోసం నేను పిండిపెట్టి, పాలిచ్చే ఆవును సమర్పించాను. ఆవు ద్వారా, ఇక్కడ బతికినవాడు ప్రజలకు పోషకుడిగా ఉండాలి.