పూర్వో జాతో బ్రహ్మణో బ్రహ్మచారీ ఘర్మం వసానస్తపసోదతిష్ఠత్। తస్మాజ్జాతం బ్రాహ్మణం బ్రహ్మ జ్యేష్ఠం దేవాశ్చ సర్వే అమృతేన సాకమ్
బ్రహ్మచారి బ్రహ్మనుంచి మొదట పుట్టాడు, ఘర్మాన్ని ధరించి తపస్సుతో నిలుస్తాడు. అతనివల్ల బ్రాహ్మణుడు, బ్రహ్మ, పెద్దవాడు, దేవతలు, అమృతంతో కూడి పుట్టారు.
బ్రహ్మచార్యేతి సమిధా సమిద్ధః కార్ష్ణం వసానో దీక్షితో దీర్ఘశ్మశ్రుః । స సద్య ఏతి పూర్వస్మాదుత్తరం సముద్రం లోకాన్త్సంగృభ్య ముహురాచరిక్రత్
బ్రహ్మచారి సమిధతో దీప్తిగా, నల్ల వస్త్రం ధరించి, దీక్షతో, పొడవాటి జుట్టుతో ఉంటాడు. అతడు వెంటనే ఒక సముద్రం నుంచి మరొక సముద్రానికి, లోకాలను ఒక క్షణంలో అందుకుంటూ వెళ్తాడు.
బ్రహ్మచారీ జనయన్ బ్రహ్మాపో లోకం ప్రజాపతిం పరమేష్ఠినం విరాజమ్ । గర్భో భూత్వామృతస్య యోనావిన్ద్రో హ భూత్వాసురాంస్తతర్హ
బ్రహ్మచారి బ్రహ్మను, జలాలను, లోకాన్ని, ప్రజాపతిని, పరమేశ్వరుడిని, విరాటును సృష్టిస్తాడు. అమృత గర్భంలో గర్భంగా మారి, ఇంద్రుడై, అసురులను జయించాడు.
ఆచార్యస్తతక్ష నభసీ ఉభే ఇమే ఉర్వీ గమ్భీరే పృథివీం దివం చ । తే రక్షతి తపసా బ్రహ్మచారీ తస్మిన్ దేవాః సంమనసో భవన్తి
గురువు ఈ విస్తారమైన, లోతైన భూమి, ఆకాశాన్ని నిర్మించాడు. బ్రహ్మచారి తపస్సుతో వాటిని రక్షిస్తాడు. అందులో దేవతలు మనసుతో ఏకమవుతారు.
ఇమాం భూమిం పృథివీం బ్రహ్మచారీ భిక్షామా జభార ప్రథమో దివం చ । తే కృత్వా సమిధావుపాస్తే తయోరార్పితా భువనాని విశ్వా
బ్రహ్మచారి భిక్షాటన చేస్తూ మొదట భూమిని, ఆకాశాన్ని పొందాడు. వాటిని సాధించిన తర్వాత సమిధతో ఆరాధన చేస్తాడు. ఆ భూమి, ఆకాశంపై అన్ని లోకాలు ఆధారపడి ఉంటాయి.
అర్వాగన్యః పరో అన్యో దివస్పృష్ఠాద్గుహా నిధీ నిహితౌ బ్రాహ్మణస్య । తౌ రక్షతి తపసా బ్రహ్మచారీ తత్కేవలం కృణుతే బ్రహ్మ విద్వాన్
ఒకటి దగ్గరగా, మరొకటి దూరంగా, ఆకాశంలో ఉన్న రహస్యమైన నిధులు బ్రాహ్మణునిలో దాగి ఉంటాయి. బ్రహ్మచారి తపస్సుతో వాటిని కాపాడతాడు. బ్రహ్మను తెలిసినవాడు వాటిని తనవిగా చేసుకుంటాడు.
{౧౪} అర్వాగన్య ఇతో అన్యః పృథివ్యా అగ్నీ సమేతో నభసీ అన్తరేమే । తయోః శ్రయన్తే రశ్మయోఽధి దృఢాస్తాన్ ఆ తిష్ఠతి తపసా బ్రహ్మచారీ
ఇక్కడ రెండు అగ్నులు ఉన్నాయి. ఒకటి మన దగ్గరికి వస్తోంది, మరొకటి భూమి నుండి మధ్య ఆకాశంలో కలిసిపోయాయి. వాటి బలమైన కిరణాలు వాటిపై నిలిచిపోతున్నాయి. బ్రహ్మచారి తన తపస్సుతో వాటిపై నిలబడతాడు.
అభిక్రన్దన్ స్తనయన్న్ అరుణః శితిఙ్గో బృహచ్ఛేపోఽను భూమౌ జభార । బ్రహ్మచారీ సిఞ్చతి సానౌ రేతః పృథివ్యాం తేన జీవన్తి ప్రదిశశ్చతస్రః
అగ్ని గర్జిస్తూ, మేఘంలా మ్రోగుతూ, ఎరుపు రంగుతో, తెల్లటి అంచులతో, దీర్ఘమైన జ్వాలలతో భూమిని పట్టుకున్నాడు. బ్రహ్మచారి శిఖరంపై బీజాన్ని పోస్తాడు. ఆ బీజంతో భూమి నాలుగు దిక్కులు జీవంతో నిండిపోతాయి.
అగ్నౌ సూర్యే చన్ద్రమసి మాతరిశ్వన్ బ్రహ్మచార్యప్సు సమిధమా దధాతి । తాసామర్చీంషి పృథగభ్రే చరన్తి తాసామాజ్యం పురుషో వర్షమాపః
అగ్నిలో, సూర్యునిలో, చంద్రునిలో, వాయువులో బ్రహ్మచారి నీళ్లలో సమిధను ఉంచుతాడు. వాటి జ్వాలలు వేర్వేరుగా కలిసిపోతూ సంచరిస్తాయి. వాటి ద్వారా మనిషికి నెయ్యి, వర్షం, నీరు లభిస్తాయి.
ఆచార్యో మృత్యుర్వరుణః సోమ ఓషధయః పయః । జీమూతా ఆసన్త్సత్వానస్తైరిదం స్వరాభృతమ్
ఆచార్యుడు మరణం, వరుణుడు, సోముడు, మొక్కలు, పాలూ, మేఘాలు జీవులు. వీటి ద్వారా ఈ ప్రకాశవంతమైన లోకం నిలబడుతుంది.
అమా ఘృతం కృణుతే కేవలమాచార్యో భూత్వా వరుణః యద్యదైచ్ఛత్ప్రజాపతౌ। తద్బ్రహ్మచారీ ప్రాయచ్ఛత్స్వాన్ మిత్రో అధ్యాత్మనః
ఇంట్లో ఆచార్యుడు స్వచ్ఛమైన నెయ్యిని తయారు చేస్తాడు. వరుణుడిగా మారి, ప్రాణుల్లో ఏది కావాలనుకున్నాడో, దాన్ని బ్రహ్మచారి తన స్నేహితుడిగా తనకు అర్పిస్తాడు.
ఆచార్యో బ్రహ్మచారీ బ్రహ్మచారీ ప్రజాపతిః । ప్రజాపతిర్వి రాజతి విరాడిన్ద్రోఽభవద్వశీ
ఆచార్యుడు బ్రహ్మచారి, బ్రహ్మచారి ప్రజాపతి. ప్రజాపతి ప్రకాశిస్తాడు. విరాట్ ఇంద్రుడై అధిపతిగా మారాడు.
బ్రహ్మచర్యేణ తపసా రాజా రాష్ట్రం వి రక్షతి । ఆచార్యో బ్రహ్మచర్యేణ బ్రహ్మచారిణమిచ్ఛతే
బ్రహ్మచర్యం, తపస్సుతో రాజు తన రాజ్యాన్ని కాపాడుతాడు. ఆచార్యుడు బ్రహ్మచర్యంతో బ్రహ్మచారిని కోరుకుంటాడు.
బ్రహ్మచర్యేణ కన్యా యువానం విన్దతే పతిమ్ । అనడ్వాన్ బ్రహ్మచర్యేణాశ్వో ఘాసం జిగీషతి
బ్రహ్మచర్యంతో యువతి యువకుడిని భర్తగా పొందుతుంది. బ్రహ్మచర్యంతో ఎద్దు గడ్డి కోసం, గుర్రం మేత కోసం ఆశపడతాయి.
బ్రహ్మచర్యేణ తపసా దేవా మృత్యుమపాఘ్నత । ఇన్ద్రో హ బ్రహ్మచర్యేణ దేవేభ్యః స్వరాభరత్
బ్రహ్మచర్యం, తపస్సుతో దేవతలు మరణాన్ని తొలగించారు. నిజంగా, బ్రహ్మచర్యంతో ఇంద్రుడు దేవతలకు ప్రకాశవంతమైన లోకాన్ని ఇచ్చాడు.
ఓషధయో భూతభవ్యమహోరాత్రే వనస్పతిః । సంవత్సరః సహ ఋతుభిస్తే జాతా బ్రహ్మచారిణః
మొక్కలు, గతమైనవి, రాబోయేవి, పగలు, రాత్రి, వృక్షాలు, సంవత్సరం, ఋతువులు — ఇవన్నీ బ్రహ్మచారి నుండి పుట్టాయి.
{౧౫} పార్థివా దివ్యాః పశవ ఆరణ్యా గ్రామ్యాశ్చ యే । అపక్షాః పక్షిణశ్చ యే తే జాతా బ్రహ్మచారిణః
భూమిలో, ఆకాశంలో ఉన్న జంతువులు, అడవి, ఇంటి జంతువులు, రెక్కలున్నవి, లేనివి — ఇవన్నీ బ్రహ్మచారి నుండి పుట్టాయి.
పృథక్సర్వే ప్రాజాపత్యాః ప్రాణాన్ ఆత్మసు బిభ్రతి । తాన్త్సర్వాన్ బ్రహ్మ రక్షతి బ్రహ్మచారిణ్యాభృతమ్
ప్రజాపతి సృష్టించిన ప్రాణులు ఒక్కొక్కరు తమలో ప్రాణాన్ని ఉంచుకుంటారు. బ్రహ్మచారి ద్వారా నిండిన వీటిని బ్రహ్మం కాపాడుతుంది.
దేవానామేతత్పరిషూతమనభ్యారూఢం చరతి రోచమానమ్ । తస్మాజ్జాతం బ్రాహ్మణం బ్రహ్మ జ్యేష్ఠం దేవాశ్చ సర్వే అమృతేన సాకమ్
ఇది దేవతల్లో అగ్రస్థానం, అందరికీ అందని, ప్రకాశవంతంగా సంచరిస్తుంది. దానివల్ల దేవతలు, అమృతులు, బ్రాహ్మణుడు పుట్టారు. బ్రహ్మం పెద్దది.
బ్రహ్మచారీ బ్రహ్మ భ్రాజద్బిభర్తి తస్మిన్ దేవా అధి విశ్వే సమోతాః । ప్రాణాపానౌ జనయన్న్ ఆద్వ్యానం వాచం మనో హృదయం బ్రహ్మ మేధామ్
బ్రహ్మచారి ప్రకాశించే బ్రహ్మాన్ని మోస్తాడు. అందులో అన్ని దేవతలు చేరిపోతారు. అతడు ఊపిరి, శ్వాస, వ్యాన, మాట, మనస్సు, హృదయం, బ్రహ్మం, జ్ఞానాన్ని సృష్టిస్తాడు.
చక్షుః శ్రోత్రం యశో అస్మాసు ధేహ్యన్నం రేతో లోహితముదరమ్
మాకు చూపు, వినికిడి, కీర్తి, అన్నం, బీజం, రక్తం, కడుపు కలిగించు.
తాని కల్పన్ బ్రహ్మచారీ సలిలస్య పృష్ఠే తపోఽతిష్ఠత్తప్యమానః సముద్రే । స స్నాతో బభ్రుః పిఙ్గలః పృథివ్యాం బహు రోచతే
బ్రహ్మచారి ఇవన్నీ సృష్టించి, నీటి మీద నిలబడి, సముద్రంలో తపస్సు చేస్తూ తపించుకుంటాడు. స్నానం చేసి, పసుపు, గోధుమ రంగుతో భూమిపై బాగా ప్రకాశిస్తాడు.
11.6(౧౧.౮) అగ్నిం బ్రూమో వనస్పతీన్ ఓషధీరుత వీరుధః । ఇన్ద్రం బృహస్పతిం సూర్యం తే నో ముఞ్చన్త్వంహసః
మేము అగ్నిని, వృక్షాలను, మొక్కలను, ఔషధులను పిలుస్తున్నాం. ఇంద్రుడు, బృహస్పతి, సూర్యుడు మమ్మల్ని పాపం నుండి విముక్తి చేయాలి.
బ్రూమో రాజానం వరుణం మిత్రం విష్ణుమథో భగమ్ । అంశం వివస్వన్తం బ్రూమస్తే నో ముఞ్చన్త్వంహసః
మేము రాజు వరుణుడిని, మిత్రుడిని, విష్ణువును, భగాన్ని పిలుస్తున్నాం. అంసుడు, వివస్వంతుడు కూడా. వారు మమ్మల్ని పాపం నుండి విముక్తి చేయాలి.
బ్రూమో దేవం సవితారం ధాతారముత పూషణమ్ । త్వష్టారమగ్రియం బ్రూమస్తే నో ముఞ్చన్త్వంహసః
మేము సవితా దేవుని, సృష్టికర్తను, పూషణుని, త్వష్టను, అగ్రగణ్యుడైన దేవుని ప్రార్థిస్తున్నాము. వారు మా బాధలనుండి విముక్తి కలిగించాలి.
గన్ధర్వాప్సరసో బ్రూమో అశ్వినా బ్రహ్మణస్పతిమ్ । అర్యమా నామ యో దేవస్తే నో ముఞ్చన్త్వంహసః
మేము గంధర్వులను, అప్సరసలను, అశ్వినీదేవతలను, బ్రహ్మణస్పతిని, మరియు అర్యమన్ అనే దేవునిని ప్రార్థిస్తున్నాము. వారు మా బాధలనుండి విముక్తి కలిగించాలి.
అహోరాత్రే ఇదం బ్రూమః సూర్యాచన్ద్రమసావుభా । విశ్వాన్ ఆదిత్యాన్ బ్రూమస్తే నో ముఞ్చన్త్వంహసః
మేము పగలు, రాత్రి, సూర్యుడు, చంద్రుడు, అన్ని ఆదిత్యులను ప్రార్థిస్తున్నాము. వారు మా బాధలనుండి విముక్తి కలిగించాలి.
వాతం బ్రూమః పర్జన్యమన్తరిక్షమథో దిశః । ఆశాశ్చ సర్వా బ్రూమస్తే నో ముఞ్చన్త్వంహసః
మేము గాలిని, వర్షదేవుడిని, మధ్యాకాశాన్ని, అన్ని దిక్కులను, అన్ని ప్రాంతాలను ప్రార్థిస్తున్నాము. వారు మా బాధలనుండి విముక్తి కలిగించాలి.
ముఞ్చన్తు మా శపథ్యాదహోరాత్రే అథో ఉషాః । సోమో మా దేవో ముఞ్చతు యమాహుశ్చన్ద్రమా ఇతి
పగలు, రాత్రి, ఉదయాలు నన్ను శాపాలనుండి విముక్తి చేయాలి. సోమదేవుడు, చంద్రుడని పిలవబడే దేవుడు, నన్ను విముక్తి చేయాలి.
పార్థివా దివ్యాః పశవ ఆరణ్యా ఉత యే మృగాః । శకున్తాన్ పక్షిణో బ్రూమస్తే నో ముఞ్చన్త్వంహసః
భూమిలో, ఆకాశంలో ఉన్న పశువులను, అడవి జంతువులను, అడవి మృగాలను, పక్షులను, రెక్కలతో ఉన్న జంతువులను ప్రార్థిస్తున్నాము. వారు మా బాధలనుండి విముక్తి కలిగించాలి.