శింశుమారా అజగరాః పురీకయా జషా మత్స్యా రజసా యేభ్యో అస్యసి । న తే దూరం న పరిష్ఠాస్తి తే భవ సద్యః సర్వాం పరి పశ్యసి భూమిం పూర్వస్మాద్ధంస్యుత్తరస్మిన్త్సముద్రే
డాల్ఫిన్లు, పెద్ద పాములు, కవచం ఉన్నవి, చేపలు, దుమ్ముతో నీవు తాకినవన్నీ నీకు చెందుతాయి. నీకు ఎక్కడా దూరం లేదు, ఏదీ దాగలేదు; నువ్వు తూర్పు సముద్రం నుంచి పడమటి సముద్రం వరకు భూమిని అంతటినీ చూస్తావు.
మా నో రుద్ర తక్మనా మా విషేణ మా నః సం స్రా దివ్యేనాగ్నినా । అన్యత్రాస్మద్విద్యుతం పాతయైతామ్
ఓ రుద్రా, జ్వరంతోను, విషంతోను, ఆకాశాగ్నితోను మమ్మల్ని హానిచేయకు. నీ మెరుపును మమ్మల్ని దాటి వేరే చోట పడవేయు.
భవో దివో భవ ఈశే పృథివ్యా భవ ఆ పప్ర ఉర్వన్తరిక్షమ్ । తస్యై నమో యతమస్యాం దిశీతః
నీవు ఆకాశంలో భవుడవు, భూమికి అధిపతివి, విశాలమైన మధ్యలో నీవు వ్యాపించివున్నావు. నీవు ఎక్కడ ఉన్నా, ఆ శక్తికి నమస్కారం.
భవ రాజన్ యజమానాయ మృడ పశూనాం హి పశుపతిర్బభూథ । యః శ్రద్దధాతి సన్తి దేవా ఇతి చతుష్పదే ద్విపదేఽస్య మృడ
ఓ భవా రాజా, యజ్ఞం చేసే వారికి దయ చూపు; ఎందుకంటే నీవే పశువులకు అధిపతి. దేవతలు ఉన్నారు అని నమ్మే వారికి, వారి నాలుగు కాళ్ల జంతువులకు, రెండు కాళ్ల వారికి దయ చూపు.
మా నో మహాన్తముత మా నో అర్భకం మా నో వహన్తముత మా నో వక్ష్యతః । మా నో హింసీః పితరం మాతరం చ స్వాం తన్వం రుద్ర మా రీరిషో నః
మా పెద్దవారిని గానీ, మా పిల్లవారిని గానీ, మోసేవారిని గానీ, మోసే వారవ్వబోయేవారిని గానీ హానిచేయకు. మా తండ్రిని, తల్లిని, మా స్వంత శరీరాన్ని హింసించకు, ఓ రుద్రా, మమ్మల్ని క్షమించు.
రుద్రస్యైలబకారేభ్యోఽసంసూక్తగిలేభ్యః । ఇదం మహాస్యేభ్యః శ్వభ్యో అకరం నమః
రుద్రుని గర్జించే రూపాలకు, పలుకని శ్లోకాలను మింగే వారికి, పెద్ద నోరున్న వారికి, కుక్కలకు నమస్కారం.
నమస్తే ఘోషిణీభ్యో నమస్తే కేశినీభ్యః । నమో నమస్కృతాభ్యో నమః సంభుఞ్జతీభ్యః । నమస్తే దేవ సేనాభ్యః స్వస్తి నో అభయం చ నః
శబ్దంగా ఉండేవారికి నమస్కారం, పొడవాటి జుట్టు ఉన్నవారికి నమస్కారం, నమస్కారం అందుకునేవారికి నమస్కారం, కలిసి భోజనం చేసే వారికి నమస్కారం. దేవతల సైన్యాలకు నమస్కారం; మాకు శుభం కలగాలి, భయం దూరం కావాలి.
తస్యౌదనస్య బృహస్పతిః శిరో బ్రహ్మ ముఖమ్
ఆ యాగ అన్నంలో బృహస్పతి తల, బ్రహ్మ ముఖం.
ద్యావాపృథివీ శ్రోత్రే సూర్యాచన్ద్రమసావక్షిణీ సప్తఋషయః ప్రాణాపానాః
ఆ అన్నానికి ఆకాశం, భూమి చెవులు; సూర్యుడు, చంద్రుడు కళ్ళు; ఏడుగురు ఋషులు ఊపిరి, ఊపిరిపీల్చు.
చక్షుర్ముసలం కామ ఉలూఖలమ్
కుట్టెడు దాని కన్ను, కోరిక దాని ఊతికొండ.
దితిః శూర్పమదితిః శూర్పగ్రాహీ వాతోఽపావినక్
దితి వడక గిన్నె, అదితి దాన్ని పట్టేవారు, గాలి ఊదేవాడు.
అశ్వాః కణా గావస్తణ్డులా మశకాస్తుషాః
గుర్రాలు ధాన్యాలు, ఆవులు బియ్యం, దోమలు పొట్టు.
కబ్రు ఫలీకరణాః శరోఽభ్రమ్
కబ్రు పంట పండించే వారు, బాణం మేఘం.
శ్యామమయోఽస్య మాంసాని లోహితమస్య లోహితమ్
దాని మాంసం నల్ల లోహంతో, దాని రక్తం ఎరుపు రంగులో ఉంటుంది.
త్రపు భస్మ హరితం వర్ణః పుష్కరమస్య గన్ధః
తగరం, బూడిద, ఆకుపచ్చ రంగు, కమలపు సువాసన.
ఖలః పాత్రం స్ఫ్యావంసావీషే అనూక్యే
కొతికట్ట, పాత్రం, ముద్దకర్ర, రాయి, ఎద్దుల బంధన స్థలం.
ఆన్త్రాణి జత్రవో గుదా వరత్రాః
ఆంత్రములు, దవడలు, గుదం, నరాలు.
ఇయమేవ పృథివీ కుమ్భీ భవతి రాధ్యమానస్యౌదనస్య ద్యౌరపిధానమ్
ఈ భూమే వండుతున్న అన్నానికి గడగా మారుతుంది; ఆకాశం దాని మూతగా ఉంటుంది.
సీతాః పర్శవః సికతా ఊబధ్యమ్
కోత రేఖలు, పక్క భాగాలు, ఇసుక, రెండు అంచులు.
ఋతం హస్తావనేజనం కుల్యోపసేచనమ్
సత్యమే చేతులు కడుగుట, కాలువలో నీరు పోయడం చల్లడం.
ఋచా కుమ్భ్యధిహితార్త్విజ్యేన ప్రేషితా
మంత్రాన్ని పాత్రపై యజ్ఞికుడు ఉంచుతాడు.
బ్రహ్మణా పరిగృహీతా సామ్నా పర్యూఢా
వేదపదంతో ఆవరణ, స్తోత్రంతో చుట్టుముట్టబడింది.
బృహదాయవనం రథన్తరం దర్విః
బృహదాయవనం, రథాంతరం, కలం.
ఋతవః పక్తార ఆర్తవాః సమిన్ధతే
ఋతువులే వంటచేసేవారు; కాలానుగుణ కర్మలు అగ్ని వెలిగిస్తాయి.
చరుం పఞ్చబిలముఖం ఘర్మోఽభీన్ధే
ఐదు రంధ్రాలున్న పాయసం, ఘర్మం దాన్ని వేడెక్కిస్తుంది.
ఓదనేన యజ్ఞవతః సర్వే లోకాః సమాప్యాః
అన్నంతో యజ్ఞానికి సంబంధించిన అన్ని లోకాలు సంపూర్ణమవుతాయి.
యస్మిన్త్సముద్రో ద్యౌర్భూమిస్త్రయోఽవరపరం శ్రితాః
దానిలో సముద్రం, ఆకాశం, భూమి — ఈ మూడు పైకీ కిందకీ స్థిరంగా ఉంటాయి.
యస్య దేవా అకల్పన్తోచ్ఛిష్టే షడశీతయః
దేవతలు ఎనభై ఆరు మిగులు భాగాలు సిద్ధం చేస్తారు.
తం త్వౌదనస్య పృచ్ఛామి యో అస్య మహిమా మహాన్
ఈ అన్నానికి ఎంత గొప్పతనం ఉందో అడుగుతున్నాను.
స య ఓదనస్య మహిమానం విద్యాత్
అన్న గొప్పతనం ఎవరికీ తెలుసు.