యే తే పన్థానోఽవ దివో యేభిర్విశ్వమైరయః । తేభిః సుమ్నయా ధేహి నో వసో
నీకు ఆకాశంలో ఉన్న మార్గాలు, వాటితో నీవు సమస్తాన్ని నడిపిస్తావు. ఆ దయతో నన్ను మంగళానికి నడిపించు ఓ దయామయుడా.
తిరశ్చిరాజేరసితాత్పృదాకోః పరి సంభృతమ్ । తత్కఙ్కపర్వణో విషమియం వీరుదనీనశత్
దీర్ఘాయువుతో ఉన్నవారి నుంచి, నల్ల ఎలుక నుంచి, మట్టిగుట్ట నుంచి నేను ఈ విషాన్ని, కంక జంటలోని విషాన్ని, వంద మూలికలను సేకరిస్తున్నాను.
ఇయం వీరున్ మధుజాతా మధుశ్చున్ మధులా మధూః । సా విహ్రుతస్య భేషజ్యథో మశకజమ్భనీ
ఈ మూలిక తేనెలో పుట్టింది, తేనెతో మధురంగా ఉంది, తేనెతో నిండింది. ఇది చితరమైన వారికి ఔషధం, దోమ కాటు నివారణ మంత్రం.
యతో దష్టం యతో ధీతం తతస్తే నిర్హ్వయామసి । అర్భస్య తృప్రదంశినో మశకస్యారసం విషమ్
ఎక్కడ కాటేసిందో, ఎక్కడ గోకిందో, అక్కడినుంచి మేము దీనిని పిలుస్తున్నాము. చిన్న పిల్లవాడిని కాటేసే, గోకే దోమ విషాన్ని మేము తొలగిస్తున్నాము.
అయం యో వక్రో విపరుర్వ్యఙ్గో ముఖాని వక్రా వృజినా కృణోషి । తాని త్వం బ్రహ్మణస్పతే ఇషీకామివ సం నమః
నీవు వంకరగా, వంకర ముఖాన్ని, హాని కలిగించేలా చేసే వాడివి. ఓ వాక్పతే, వాటిని నీవు నేరుగా, నల్లికలను నేరుగా చేసేలా చేయు.
అరసస్య శర్కోటస్య నీచీనస్యోపసర్పతః । విషం హ్యస్యాదిష్యథో ఏనమజీజభమ్
ఈ వంకరగా, క్రిందికి వచ్చే కంక విషాన్ని నీవు అతనిలో నుంచి తొలగించావు. అతను మళ్లీ ఆరోగ్యంగా అయ్యాడు.
న తే బాహ్వోర్బలమస్తి న శీర్షే నోత మధ్యతః । అథ కిం పాపయాఽముయా పుచ్ఛే బిభర్ష్యర్భకమ్
నీ చేతుల్లో బలం లేదు, తలలో లేదు, మధ్యలో లేదు. మరి నీ చెడ్డ తోకతో ఎందుకు ఈ పిల్లవాడిని బాధ పెడుతున్నావు?
అదన్తి త్వా పిపీలికా వి వృశ్చన్తి మయూర్యః । సర్వే భల బ్రవాథ శార్కోటమరసం విషమ్
పిపీలికలు నిన్ను కరిస్తున్నాయి, మయూరులు నిన్ను చీల్చుతున్నాయి. అన్ని జంతువులు చెప్పు—కంక విషం రుచిలేని దానని.
య ఉభాభ్యాం ప్రహరసి పుచ్ఛేన చాస్యేన చ । ఆస్యే న తే విషం కిము తే పుచ్ఛధావసత్
నీవు తోకతో, నోటితో రెండింటితో దెబ్బ కొడతావు. నీ నోటిలో విషం లేదు. మరి నీ తోకలో ఏముంది?
యదాశసా వదతో మే విచుక్షుభే యద్యాచమానస్య చరతో జనామను । యదాత్మని తన్వో మే విరిష్టం సరస్వతీ తదా పృణద్ఘృతేన
నేను మాట్లాడుతున్నప్పుడు, అడుగుతున్నప్పుడు, జనాలలో తిరుగుతున్నప్పుడు నా లోపల ఏదైనా కలవరపడి ఉంటే, నా శరీరంలో ఏదైనా చితరిపోయి ఉంటే, సరస్వతి దానిని నెయ్యితో నింపాలి.
సప్త క్షరన్తి శిశవే మరుత్వతే పిత్రే పుత్రాసో అప్యవీవృతన్న్ ఋతాని । ఉభే ఇదస్యోభే అస్య రాజత ఉభే యతేతే ఉభే అస్య పుష్యతః
ఏడు కుమారులు, మరుత్పతికి, శిశువుకు ప్రవహిస్తున్నారు. కుమారులు సత్యాలను వెల్లడించారు. ఇవి రెండూ, రెండూ అతనికి ప్రయోజనకరంగా పోటీ పడుతూ, అభివృద్ధి చెందుతున్నాయి.
ఇన్ద్రావరుణా సుతపావిమం సుతం సోమం పిబతం మద్యం ధృతవ్రతౌ । యువో రథో అధ్వరో దేవవీతయే ప్రతి స్వసరముప యాతు పీతయే
ఇంద్ర, వరుణా! మీరు వ్రతంలో స్థిరంగా ఉండి, ఈ పిండిన సోమరసాన్ని, మత్తు కలిగించే పానీయాన్ని సేవించండి. మీ రథం యజ్ఞ సమయంలో దేవతలకు అర్పణకు, మీ స్వంత ప్రవాహానికి చేరుకోవాలి.
ఇన్ద్రావరుణా మధుమత్తమస్య వృష్ణః సోమస్య వృషణా వృషేథామ్ । ఇదం వామన్ధః పరిషిక్తమాసద్యాస్మిన్ బర్హిషి మాదయేథామ్
ఇంద్రుడు, వరుణుడు, మీరు ఇద్దరూ మధురమైన, బలమైన సోమరసాన్ని ఆస్వాదించండి. ఇక్కడ పుష్కలంగా పోయిన ఈ పానీయాన్ని వచ్చి, ఈ దర్భపై ఆనందంగా ఉండండి.
యో నః శపాదశపతః శపతో యశ్చ నః శపాత్। వృక్ష ఇవ విద్యుతా హత ఆ మూలాదను శుష్యతు
మనపై ఎవరు శపించినా, శపించకపోయినా, ఏ విధంగా అయినా శపించిన వారు, మెరుపుతో కొట్టిన చెట్టు వలె, వేరుతో పాటు ఎండిపోవాలి.
ఊర్జం బిభ్రద్వసువనిః సుమేధా అఘోరేణ చక్షుషా మిత్రియేణ । గృహాన్ ఐమి సుమనా వన్దమానో రమధ్వం మా బిభీత మత్
బలాన్ని కలిగి, ధనాన్ని ఇచ్చేవాడిగా, మంచి బుద్ధి కలవాడిగా, హానికరం కాని స్నేహపూర్వక దృష్టితో, నేను మంచి మనసుతో, నమస్కరిస్తూ ఇళ్లలోకి వస్తున్నాను. మీరు ఆనందించండి, నన్ను భయపడవద్దు.
ఇమే గృహా మయోభువ ఊర్జస్వన్తః పయస్వన్తః । పూర్ణా వామేన తిష్ఠన్తస్తే నో జానన్త్వాయతః
ఈ ఇళ్లు ఆనందాన్ని ఇచ్చేవి, బలంతో, పుష్కలంగా పాలు కలిగి ఉన్నాయి. అవి సంపదతో నిండినవిగా ఎడమవైపు నిలిచాయి. మనం వస్తున్నప్పుడు అవి మనలను గుర్తించాలి.
యేషామధ్యేతి ప్రవసన్ యేషు సౌమనసో బహుః । గృహాన్ ఉప హ్వయామహే తే నో జానన్త్వాయతః
ఎవరి మధ్యలో ప్రయాణికుడు నివసించాడో, ఎవరిలో మంచి మనసు ఎక్కువగా ఉందో, అలాంటి ఇళ్లను మేము పిలుస్తున్నాము. మనం వస్తున్నప్పుడు అవి మనలను గుర్తించాలి.
ఉపహూతా భూరిధనాః సఖాయః స్వాదుసంముదః । అక్షుధ్యా అతృష్యా స్త గృహా మాస్మద్బిభీతన
పిలవబడ్డ స్నేహితులు ధనవంతులు, మధురంగా కలిసే వారు. ఇళ్లారా, మీరు ఆకలితో లేక దాహంతో ఉండకండి. మమ్మల్ని భయపడవద్దు.
ఉపహూతా ఇహ గావ ఉపహూతా అజావయః । అథో అన్నస్య కీలాల ఉపహూతో గృహేషు
ఇక్కడ ఆవులు పిలవబడ్డాయి, మేకలు, గొర్రెలు కూడా పిలవబడ్డాయి. అలాగే అన్నపదార్థాల సారం కూడా ఇళ్లలోకి పిలవబడింది.
సూనృతావన్తః సుభగా ఇరావన్తో హసాముదాః । అతృష్యా అక్షుధ్యా స్త గృహా మాస్మద్బిభీతన
మంచి మాటలు మాట్లాడే, అదృష్టవంతులు, సమృద్ధిగా ఆహారం కలిగి, నవ్వుతో ఆనందంగా ఉన్న ఇళ్లారా, మీరు దాహంతో లేక ఆకలితో ఉండకండి. మమ్మల్ని భయపడవద్దు.
ఇహైవ స్త మాను గాత విశ్వా రూపాణి పుష్యత । ఐష్యామి భద్రేణా సహ భూయాంసో భవతా మయా
ఇక్కడే ఉండండి, వెళ్లిపోవద్దు. అన్ని రూపాల్లో అభివృద్ధి చెందండి. నేను శుభఫలితంతో వస్తాను. మీరు నాతో కలిసి మరింత పెరుగండి.
యదగ్నే తపసా తప ఉపతప్యామహే తపః । ప్రియాః శ్రుతస్య భూయాస్మాయుష్మన్తః సుమేధసః
అగ్ని దేవా, తపస్సు ద్వారా మేము తపస్సు చేస్తూ ఉన్నాము. మేము పండితులకు ప్రియమైనవారిగా, దీర్ఘాయుష్కులుగా, మంచి బుద్ధి కలవారిగా మారాలి.
అగ్నే తపస్తప్యామహ ఉప తప్యామహే తపః । శ్రుతాని శృణ్వన్తః వయమాయుష్మన్తః సుమేధసః
అగ్ని దేవా, మేము తపస్సు చేస్తున్నాము, తపస్సు ఆచరిస్తున్నాము. శాస్త్రాలను వినుతూ, మేము దీర్ఘాయుష్కులు, మంచి బుద్ధి కలవారిగా ఉండాలి.
అయమగ్నిః సత్పతిర్వృద్ధవృష్ణో రథీవ పత్తీన్ అజయత్పురోహితః । నాభా పృథివ్యాం నిహితో దవిద్యుతదధస్పదం కృణుతాం యే పృతన్యవః
ఈ అగ్ని దేవుడు నిజమైన అధిపతి, ఎప్పుడూ బలవంతుడు, రథికుడు పాదసేనను జయించినట్టు, ముందున్న పురోహితుడు. భూమి నాభిలో స్థాపించబడి, మెరుపులా ప్రకాశిస్తాడు. పోరాడేవారు బలమైన స్థానం ఏర్పరచాలి.
పృతనాజితం సహమానమగ్నిముక్థ్యైర్హవామహే పరమాత్సధస్థాత్। స నః పర్షదతి దుర్గాణి విశ్వా క్షామద్దేవోఽతి దురితాన్యగ్నిః
పోరులో విజేత, సహనశీలుడు అయిన అగ్ని దేవుని, మేము స్తోత్రాలతో, ఉన్నత స్థానంలో నుండి పిలుస్తున్నాము. ఆయన మమ్మల్ని అన్ని కష్టాలనుండి రక్షించాలి, అగ్ని దేవుడు మమ్మల్ని అన్ని దురితాలనుండి దాటించాలి.
ఇదం యత్కృష్ణః శకునిరభినిష్పతన్న్ అపీపతత్। ఆపో మా తస్మాత్సర్వస్మాద్దురితాత్పాన్త్వంహసః
కృష్ణపక్షి ఎగిరిపోయినా లేదా కిందపడినా, ఆ అపశకునం వల్ల కలిగే అన్ని దురితాలనుండి, నీళ్ళు మమ్మల్ని రక్షించాలి.
ఇదం యత్కృష్ణః శకునిరవామృక్షన్ నిర్ఋతే తే ముఖేన । అగ్నిర్మా తస్మాదేనసో గార్హపత్యః ప్ర ముఞ్చతు
కృష్ణపక్షి అరవడం వల్ల, ఓ నాశనదేవతా, నీ నోటితో జరిగిన దోషం నుండి, గృహాగ్ని అయిన అగ్ని మమ్మల్ని విముక్తి చేయాలి.
ప్రతీచీనఫలో హి త్వమపామార్గ రురోహిథ । సర్వాన్ మచ్ఛపథామధి వరీయో యవయా ఇతః
నీవు, అపామార్గ వృక్షమా, వెనక్కి ఫలమిచ్చే వాడివి, పెరిగావు. ఇక్కడ నుండి అన్ని హానికరమైన మార్గాల్లో నడిచేవారిని దూరం చేయు.
యద్దుష్కృతం యచ్ఛమలం యద్వా చేరిమ పాపయా । త్వయా తద్విశ్వతోముఖాపామార్గాప మృజ్మహే
మేము చేసిన దుష్కర్మ, మలినత, లేదా ఏదైనా పాపం, నీవు, అన్ని దిశలకు ముఖం ఉన్న అపామార్గ వృక్షమా, వాటిని పూర్తిగా తుడిచివేయు.
శ్యావదతా కునఖినా బణ్డేన యత్సహాసిమ । అపామార్గ త్వయా వయం సర్వం తదప మృజ్మహే
మేము నల్లటి పళ్లవారు, చెడ్డ గోర్లు ఉన్నవారు, లేదా బహిష్కృతులతో కలిసి చేసిన ఏదైనా, అపామార్గ వృక్షమా, వాటిని నీవు పూర్తిగా తుడిచివేయు.