అయం యో భూరిమూలః సముద్రమవతిష్ఠతి । దర్భః పృథివ్యా ఉత్థితో మన్యుశమన ఉచ్యతే
ఈ దర్భ గడ్డికి అనేక వేర్లు ఉన్నాయి, అది సముద్రంలో నిలబడి ఉంది. భూమి మీద పుట్టిన ఈ దర్భను కోపాన్ని శాంతించేది అని అంటారు.
వి తే హనవ్యాం శరణిం వి తే ముఖ్యాం నయామసి । యథావశో న వాదిషో మమ చిత్తముపాయసి
నీ హానికరమైన ఆయుధాన్ని త్యజించాము, నీ ప్రధాన ఆయుధాన్ని దూరం చేశాము. నువ్వు నాపై మాటలతో ఎదురు చెప్పకుండా, నా మనస్సు నీ ఆధీనంలో ఉండాలని కోరుకుంటున్నాను.
అస్థాద్ద్యౌరస్థాత్పృథివ్యస్థాద్విశ్వమిదం జగత్। అస్థుర్వృక్షా ఊర్ధ్వస్వప్నాస్తిష్ఠాద్రోగో అయం తవ
ఆకాశం నుండి, భూమి నుండి, ఈ ప్రపంచంలోని ప్రతి వస్తువులోనుండి — చెట్లు నిటారుగా నిలబడి, కలలు కంటూ ఉంటాయి; నీకు ఈ వ్యాధి దూరమవ్వాలి.
శతం యా భేషజాని తే సహస్రం సంగతాని చ । శ్రేష్ఠమాస్రావభేషజం వసిష్ఠం రోగనాశనమ్
నీ వద్ద వంద మందులు ఉన్నాయి, వెయ్యి మందులు కూడి ఉన్నాయి; వాటిలో ఉత్తమమైనది, వ్యాధిని తొలగించేదాన్ని మనకు ప్రసరించు.
రుద్రస్య మూత్రమస్యమృతస్య నాభిః । విషాణకా నామ వా అసి పితౄణాం మూలాదుత్థితా వాతీకృతనాశనీ
నీవు రుద్రుని మూత్రం, అమృతానికి నాభి; నీ పేరు విషాణకా, పితృదేవతల మూలాల నుండి పుట్టినది, వాయువుతో కలిగే వ్యాధిని పోగొట్టేది.
పరోఽపేహి మనస్పాప కిమశస్తాని శంససి । పరేహి న త్వా కామయే వృక్షాం వనాని సం చర గృహేషు గోషు మే మనః
దుష్టమనస్సా! దూరంగా పో. నీవు ఎందుకు హానికరమైన మాటలు మాట్లాడుతున్నావు? నీవు నాకు అవసరం లేదు, వెళ్ళిపో. అడవిలో చెట్ల మధ్య తిరుగు; నా మనస్సు ఇంట్లో, పశువుల దగ్గర ఉండాలి.
అవశసా నిఃశసా యత్పరాశసోపారిమ జాగ్రతో యత్స్వపన్తః । అగ్నిర్విశ్వాన్యప దుష్కృతాన్యజుష్టాన్యారే అస్మద్దధాతు
ఏదైనా శత్రుత్వం, పైగా ఉన్నదైనా, మేల్కొన్నపుడు లేదా నిద్రలో ఉన్నదైనా, దాన్ని బయటకు పంపించు, తొలగించు. అగ్ని, మన చెడు కార్యాలన్నీ, మనకు ఇష్టంకాని వాటిని దూరంగా తీసుకుపో.
యదిన్ద్ర బ్రహ్మణస్పతేఽపి మృషా చరామసి । ప్రచేతా న ఆఙ్గిరసో దురితాత్పాత్వంహసః
ఇంద్రా, వాక్పతీ, మనం పొరపాటుగా తప్పు చేసినా, జ్ఞానులు అయిన ఆంగిరసులు మనలను దుర్మార్గం, పాపం నుండి రక్షించాలి.
యో న జీవోఽసి న మృతో దేవానామమృతగర్భోఽసి స్వప్న । వరుణానీ తే మాతా యమః పితారరుర్నామాసి
నీవు జీవుడు కాదు, మృతుడు కూడా కాదు; దేవతల్లో అమృతకణం, కలగా ఉన్నావు. వరుణానీ నీ తల్లి, యముడు నీ తండ్రి, నీ పేరు అరరు.
విద్మ తే స్వప్న జనిత్రం దేవజామీనాం పుత్రోఽసి యమస్య కరణః । అన్తకోఽసి మృత్యురసి తం త్వా స్వప్న తథా సం విద్మ స నః స్వప్న దుష్వప్న్యాత్పాహి
ఓ కల! నీ జననాన్ని మేము తెలుసు; నీవు దేవతా సంతానమైనవాడవు, యముని కార్యదారుడవు. నీవే అంతకుడు, నీవే మరణం. మేము నిన్ను ఇలా తెలుసు; కలా, దుష్ట కలల నుండి మమ్మల్ని కాపాడు.
యథా కలాం యథా శఫం యథర్ణం సంనయన్తి । ఏవా దుష్వప్న్యం సర్వం ద్విషతే సం నయామసి
ఎలా భాగాన్ని, నఖాన్ని, నాడిని కలిపి ఉంచుతారో, అలాగే అన్ని చెడు కలలను శత్రువుని దగ్గరికి కలిపి పంపిస్తున్నాం.
అగ్నిః ప్రాతఃసవనే పాత్వస్మాన్ వైశ్వానరో విశ్వకృద్విశ్వశంభూః । స నః పావకో ద్రవిణే దధాత్వాయుష్మన్తః సహభక్షాః స్యామ
ప్రభాత సమయపు యజ్ఞంలో, విశ్వాన్ని సృష్టించే, అందరికీ మేలు చేసే అగ్ని మమ్మల్ని కాపాడాలి. ఆ పవిత్రుడు మాకు ఐశ్వర్యాన్ని ప్రసాదించాలి. మనం దీర్ఘాయువులతో, కలిసికట్టుగా తినే వారు కావాలి.
విశ్వే దేవా మరుత ఇన్ద్రో అస్మాన్ అస్మిన్ ద్వితీయే సవనే న జహ్యుః । ఆయుష్మన్తః ప్రియమేషాం వదన్తో వయం దేవానాం సుమతౌ స్యామ
అన్ని దేవతలు, మరుతులు, ఇంద్రుడు — ఈ రెండవ యజ్ఞ సమయంలో మమ్మల్ని వదలిపెట్టరాదు. వారికి ప్రీతికరమైన మాటలు మాట్లాడుతూ, దేవతల అనుగ్రహంతో, దీర్ఘాయుష్మంతులమై ఉండాలి.
ఇదం తృతీయం సవనం కవీనామృతేన యే చమసమైరయన్త । తే సౌధన్వనాః స్వరానశానాః స్విష్టిం నో అభి వస్యో నయన్తు
ఇది మూడవ యజ్ఞ సమయం; జ్ఞానులు అమృతంతో పాత్రను నింపారు. సౌధన్వన వంశస్థులు, ప్రకాశవంతులు, వృద్ధాప్యము లేని వారు, మాకు ఉత్తమమైన హవిని తీసుకురావాలి.
శ్యేనోఽసి గాయత్రచ్ఛన్దా అను త్వా రభే । స్వస్తి మా సం వహాస్య యజ్ఞస్యోదృచి స్వాహా
నీవు గాయత్రీ ఛందస్సుతో కూడిన గద్ద; నిన్ను పట్టుకున్నాను. యజ్ఞ మార్గంలో నన్ను శుభంగా నడిపించు. స్వాహా!
ఋభురసి జగచ్ఛన్దా అను త్వా రభే । స్వస్తి మా సం వహాస్య యజ్ఞస్యోదృచి స్వాహా
నీవు జగతీ ఛందస్సుతో కూడిన ఋభు; నిన్ను పట్టుకున్నాను. యజ్ఞ మార్గంలో నన్ను శుభంగా నడిపించు. స్వాహా!
వృషాసి త్రిష్టుప్ఛన్దా అను త్వా రభే । స్వస్తి మా సం వహాస్య యజ్ఞస్యోదృచి స్వాహా
నీవు త్రిష్టుప్ ఛందస్సుతో కూడిన వృషభుడు; నిన్ను పట్టుకున్నాను. యజ్ఞ మార్గంలో నన్ను శుభంగా నడిపించు. స్వాహా!
నహి తే అగ్నే తన్వః క్రూరమానంశ మర్త్యః । కపిర్బభస్తి తేజనం స్వం జరాయు గౌరివ
అగ్ని! మానవుడు నీ రూపానికి హాని చేయలేడు. నీవు కోతి వలె, నీ సంతానాన్ని తినేవాడివి, ఆవు తన మడదను తినినట్లే.
మేష ఇవ వై సం చ వి చోర్వచ్యసే యదుత్తరద్రావుపరశ్చ ఖాదతః । శీర్ష్ణా శిరోఽప్ససాప్సో అర్దయన్న్ అంశూన్ బభస్తి హరితేభిరాసభిః
నీవు మేషంలా, పిలవబడుతూ, పూజించబడుతావు. పై దవడ, క్రింది దవడతో తినిపోతావు. నీ తలతో నీళ్ల తలలను ఢీకొంటావు, ఆకుపచ్చ మంటలతో తంతువులను తినిపోతావు.
సుపర్ణా వాచమక్రతోప ద్యవ్యాఖరే కృష్ణా ఇషిరా అనర్తిషుః । ని యన్ నియన్తి ఉపరస్య నిష్కృతిం పురూ రేతో దధిరే సూర్యశ్రితః
పక్షులు వాక్యం పలుకుతారు, నల్లవారు పొలాల్లో అరుస్తారు. వారు పైభాగాన్ని తీసుకుపోతారు, అనేక విత్తనాలు సూర్యుని మీద నిలిపారు.
హతం తర్దం సమఙ్కమాఖుమశ్వినా ఛిన్తం శిరో అపి పృష్టీః శృణీతమ్ । యవాన్ నేదదాన్ అపి నహ్యతం ముఖమథాభయం కృణుతం ధాన్యాయ
అశ్వినీదేవతలారా, తర్దా, సమంక, ఆఖుమ అనే పురుగులను నాశనం చేయండి. వాటి తలలు, వెన్నెముకలు నలిపేయండి. నా మాట వినండి. వాటి నోళ్లు తెరవకుండా, మమ్మల్ని ఏదీ హాని చేయకుండా, మాకు భద్రతను, ధాన్యసంపదను ప్రసాదించండి.
తర్ద హై పతఙ్గ హై జభ్య హా ఉపక్వస । బ్రహ్మేవాసంస్థితం హవిరనదన్త ఇమాన్ యవాన్ అహింసన్తో అపోదిత
తర్దా, పతంగ, జభ్య, ఉపక్వస — ఇవన్నీ పురుగులే. బ్రాహ్మణుని ఇంట్లోని హవిస్సులా, ఈ యవధాన్యాలు వాటివల్ల ఏమీ హాని కలగకుండా, అవి తాకకుండా, సురక్షితంగా ఉంటాయి.
తర్దాపతే వఘాపతే తృష్టజమ్భా ఆ శృణోత మే । య ఆరణ్యా వ్యద్వరా యే కే చ స్థ వ్యద్వరాస్తాన్త్సర్వాన్ జమ్భయామసి
తర్దా అధిపతీ, వఘా అధిపతీ, పదును నోళ్లు ఉన్నవాడా, నా ప్రార్థన వినండి. అడవిలో ఉండే పురుగులు, ఇంకా ఏ పురుగులైనా ఉన్నా, వాటన్నింటినీ మేము జయించగలుగుతాము.
వాయోః పూతః పవిత్రేణ ప్రత్యఙ్సోమో అతి ద్రుతః । ఇన్ద్రస్య యుజః సఖా
వాయువు పవిత్రతతో శుద్ధి చేయగా, సోమరసం వేగంగా ముందుకు సాగుతుంది. అది ఇంద్రునితో కలసి మిత్రుడిగా ఉంటుంది.
ఆపో అస్మాన్ మాతరః సూదయన్తు ఘృతేన నో ఘృతప్వః పునన్తు । విశ్వం హి రిప్రం ప్రవహన్తి దేవీరుదిదాభ్యః శుచిరా పూత ఏమి
నీళ్ళు, మా తల్లులు, మమ్మల్ని శుద్ధి చేయండి. నెయ్యితో నిండిన నీళ్ళు మమ్మల్ని నెయ్యితో పవిత్రం చేయండి. దేవతలైన నీళ్ళు అన్ని మలినాలను తుడిచిపెట్టేస్తాయి. శుద్ధులైన నీళ్ళు, నేను మీ వద్దకు శుభ్రంగా వచ్చాను.
యత్కిం చేదం వరుణ దైవ్యే జనేఽభిద్రోహం మనుష్యాశ్చరన్తి । అచిత్త్యా చేత్తవ ధర్మ యుయోపిమ మా నస్తస్మాదేనసో దేవ రీరిషః
వరుణదేవా, ఇక్కడ మనుషులు దైవజనుల మధ్య ఏ తప్పు చేసినా, తెలియక లేదా ఉద్దేశపూర్వకంగా చేసినా, ఆ పాపం నుంచి మమ్మల్ని మీరు విమోచించండి. ఆ దోషానికి మమ్మల్ని శిక్షించవద్దు దేవా.
ఉత్సూర్యో దివ ఏతి పురో రక్షాంసి నిజూర్వన్ । ఆదిత్యః పర్వతేభ్యో విశ్వదృష్టో అదృష్టహా
సూర్యుడు ఆకాశ గర్భంలో నుంచి ఉదయిస్తాడు, ముందుగా రాక్షసులను తరిమేస్తాడు. అందరికీ కనబడే ఆదిత్యుడు, పర్వతాలపై దాగి ఉన్న దుష్టశక్తులను నాశనం చేస్తాడు.
ని గావో గోష్ఠే అసదన్ ని మృగాసో అవిక్షత । న్యూర్మయో నదీనాం న్యదృష్టా అలిప్సత
ఆవులు గోశాలలో కూర్చున్నాయి, అడవి జంతువులు వెనక్కి వెళ్లిపోయాయి. నదుల నీళ్ళు తగ్గిపోయాయి, కనబడని దుష్టశక్తులు అంతా మాయమయ్యాయి.
ఆయుర్దదం విపశ్చితం శ్రుతాం కణ్వస్య వీరుధమ్ । ఆభారిషం విశ్వభేషజీమస్యాదృష్టాన్ ని శమయత్
నేను ఆయుష్షు, జ్ఞానం, కణ్వుని ప్రసిద్ధమైన ఔషధ మొక్కను తెచ్చాను. అన్ని రకాల ఔషధాలను తెచ్చాను — అవి కనబడని దుష్టశక్తులను శాంతింపజేయాలి.
ద్యౌశ్చ మ ఇదం పృథివీ చ ప్రచేతసౌ శుక్రో బృహన్ దక్షిణయా పిపర్తు । అను స్వధా చికితాం సోమో అగ్నిర్వాయుర్నః పాతు సవితా భగశ్చ
దివి, భూమి — ఈ రెండూ జ్ఞానవంతులై, తమ ప్రకాశవంతమైన గొప్ప కుడిచేతితో నన్ను కాపాడాలి. సోముడు, అగ్ని, వాయువు, సవిత, భగుడు — వీరందరూ తమ క్రమంలో మమ్మల్ని రక్షించాలి.