హిరణ్యవర్ణాః శుచయః పావకా యాసు జాతః సవితా యాస్వగ్నిః । యా అగ్నిం గర్భం దధిరే సువర్ణాస్తా న ఆపః శం స్యోనా భవన్తు
బంగారు వర్ణంతో, పవిత్రంగా, ప్రకాశవంతంగా ఉన్న ఆ నీళ్లలో సవితా జన్మించాడు, ఆ నీళ్లలో అగ్ని పుట్టాడు. అగ్నిని గర్భంగా ధరించిన ఆ నీళ్లు మనకు మంగళకరంగా, శాంతిగా ఉండాలి.
యాసాం రాజా వరుణో యాతి మధ్యే సత్యానృతే అవపశ్యన్ జనానామ్ । యా అగ్నిం గర్భం దధిరే సువర్ణాస్తా న ఆపః శం స్యోనా భవన్తు
వాటిలో రాజు వరుణుడు నడుస్తూ, మనుషులలో సత్యాన్ని, అసత్యాన్ని తెలుసుకుంటాడు. అగ్నిని గర్భంగా ధరించిన ఆ బంగారు నీళ్లు మనకు మంగళకరంగా, శాంతిగా ఉండాలి.
యాసాం దేవా దివి కృణ్వన్తి భక్షం యా అన్తరిక్షే బహుధా భవన్తి । యా అగ్నిం గర్భం దధిరే సువర్ణాస్తా న ఆపః శం స్యోనా భవన్తు
దేవతలు ఆకాశంలో ఆ నీళ్లలో ఆహారం సిద్ధం చేస్తారు, అవి మధ్యలో అనేక రూపాల్లో ఉంటాయి. అగ్నిని గర్భంగా ధరించిన ఆ బంగారు నీళ్లు మనకు మంగళకరంగా, శాంతిగా ఉండాలి.
శివేన మా చక్షుషా పశ్యతాపః శివయా తన్వోప స్పృశత త్వచం మే । ఘృతశ్చుతః శుచయో యాః పావకాస్తా న ఆపః శం స్యోనా భవన్తు
నీళ్లు, మీరు మమ్మల్ని మంగళకరమైన దృష్టితో చూడండి, మంగళకరమైన స్పర్శతో నా చర్మాన్ని తాకండి. నెయ్యి ప్రవహించే పవిత్రమైన, ప్రకాశవంతమైన ఆ నీళ్లు మనకు మంగళకరంగా, శాంతిగా ఉండాలి.
ఇయం వీరున్ మధుజాతా మధునా త్వా ఖనామసి । మధోరధి ప్రజాతాసి సా నో మధుమతస్కృధి
ఇది తేనెలో పుట్టిన వీరుని. తేనెతో మేము నిన్ను త్రవ్వుతున్నాము. నువ్వు తేనెలో జన్మించినవాడివి. మాకు తేనె తీపి నిండుగా చేయుము.
జిహ్వాయా అగ్రే మధు మే జిహ్వామూలే మధూలకమ్ । మమేదహ క్రతావసో మమ చిత్తముపాయసి
నా నాలుక చివర తేనె ఉంది, నాలుక మూలలో తేనెరసం ఉంది. నా మాటలు అందరికి ఇష్టంగా ఉండాలని, నా మనసు నీవైపు ఆకర్షితమవాలని కోరుకుంటున్నాను.
మధుమన్ మే నిక్రమణం మధుమన్ మే పరాయణమ్ । వాచా వదామి మధుమద్భూయాసం మధుసందృశః
నా చేరిక తేనె తీపిగా ఉండాలి, నా వెళ్ళిక కూడా తేనె తీపిగా ఉండాలి. నేను మాట్లాడే మాటలు తేనె తీపిగా ఉండాలి. నేను అందరికీ తేనె తీపిగా కనిపించేవాడిని కావాలి.
మధోరస్మి మధుతరో మదుఘాన్ మధుమత్తరః । మామిత్కిల త్వం వనాః శాఖాం మధుమతీమివ
నేను తేనెయే, తేనె కంటే తీపిగా ఉన్నవాడిని, తేనెలో అత్యంత తీపిగా ఉన్నవాడిని. అడవిలోని ఓ చెట్టు, తేనెతో నిండిన కొమ్మలా నన్ను విరగొట్టవద్దు.
పరి త్వా పరితత్నునేక్షుణాగామవిద్విషే । యథా మాం కమిన్యసో యథా మన్ నాపగా అసః
నిన్ను చుట్టూ తీపి చెరకు చుట్టుతున్నాను, ద్వేషం లేని వాడికి. మహిళలు నన్ను కోరాలని, పురుషులు నన్ను దూరం చేయకూడదని కోరుకుంటున్నాను.
యదాబధ్నన్ దాక్షాయణా హిరణ్యం శతానీకాయ సుమనస్యమానాః । తత్తే బధ్నామ్యాయుషే వర్చసే బలాయ దీర్ఘాయుత్వాయ శతశారదాయ
దాక్షాయణులు ఆనందంగా, శతానీకుడి కోసం బంగారాన్ని కట్టినప్పుడు, నేను కూడా నీకు దీన్ని కడుతున్నాను — దీర్ఘాయువు, కాంతి, బలము, దీర్ఘకాలం, వంద శరదులు కలిగేందుకు.
నైనం రక్షాంసి న పిశాచాః సహన్తే దేవానామోజః ప్రథమజం హ్యేతత్। యో బిభర్తి దాక్షాయణం హిరణ్యం స జీవేషు కృణుతే దీర్ఘమాయుః
దీనిని రాక్షసులు, పిశాచులు ఏవీ తట్టుకోలేవు, ఇది దేవతల మొదటి శక్తి. దాక్షాయణుల బంగారం ధరించినవాడు జీవుల్లో దీర్ఘాయువు పొందుతాడు.
అపాం తేజో జ్యోతిరోజో బలం చ వనస్పతీనాముత వీర్యాణి । ఇన్ద్ర ఇవేన్ద్రియాణ్యధి ధారయామో అస్మిన్ తద్దక్షమాణో బిభరద్ధిరణ్యమ్
చెట్ల కాంతి, వెలుగు, ఉత్సాహం, బలం — ఇవన్నీ, ఇంద్రుడు తన శక్తులను ధరించినట్టు, ఈ బంగారం ధరించినవాడిలో నిలిపి పెడతాము.
సమానాం మాసామృతుభిష్ట్వా వయం సంవత్సరస్య పయసా పిపర్మి । ఇన్ద్రాగ్నీ విశ్వే దేవాస్తేఽను మన్యన్తామహృణీయమానాః
మాసాలు, ఋతువులు గడిపి, సంవత్సరపు సారం నాలో నిండింది. ఇంద్రుడు, అగ్ని, సమస్త దేవతలు — నేను అలంకరించబడినప్పుడు వారు ఆనందించాలి.
వేనస్తత్పశ్యత్పరమం గుహా యద్యత్ర విశ్వం భవత్యేకరూపమ్ । ఇదం పృశ్నిరదుహజ్జాయమానాః స్వర్విదో అభ్యనూషత వ్రాః
వేణుడు ఆ పరమ రహస్యాన్ని చూశాడు, అందులో అన్నీ ఒక్క రూపంగా మారతాయి. రంగు రంగుల ఆవు ప్రసవించి పాలిచ్చింది; వెలుగు తెలిసిన వారు ఆ ప్రవాహాలను చేరారు.
ప్ర తద్వోచేదమృతస్య విద్వాన్ గన్ధర్వో ధామ పరమం గుహా యత్। త్రీణి పదాని నిహితా గుహాస్య యస్తాని వేద స పితుష్పితాసత్
అమృతాన్ని తెలిసినవాడు, గంధర్వుడు, ఆ పరమ గుహ్య స్థలాన్ని ప్రకటించాడు. అతని గుహలో మూడు అడుగులు ఉన్నాయి; వాటిని తెలిసినవాడు పితామహుడవుతాడు.
స నః పితా జనితా స ఉత బన్ధుర్ధామాని వేద భువనాని విశ్వా । యో దేవానాం నామధ ఏక ఏవ తం సంప్రశ్నం భువనా యన్తి సర్వా
అతడు మన తండ్రి, సృష్టికర్త, బంధువు కూడా. అతడు అన్ని లోకాలను, నివాసాలను తెలుసు. దేవతల్లో అతడే ఒకడే పేరుగలవాడు; అన్ని లోకాలు అతడిని తెలుసుకోవడానికి చేరుకుంటాయి.
పరి ద్యావాపృథివీ సద్య ఆయముపాతిష్ఠే ప్రథమజామృతస్య । వాచమివ వక్తరి భువనేష్ఠా ధాస్యురేష నన్వేషో అగ్నిః
ఆయన ఆకాశం, భూమిని వెంటనే చుట్టుకుంటాడు, అమృతానికి మొదటి పుట్టినవాడు. మాట మాట్లాడేవాడిలో మాటలా, లోకాల్లో స్థిరంగా ఉన్నవాడు — ఇదే అగ్ని.
పరి విశ్వా భువనాన్యాయమృతస్య తన్తుం వితతం దృశే కమ్ । యత్ర దేవా అమృతమానశానాః సమానే యోనావధ్యైరయన్త
అతడు అన్ని లోకాలను చుట్టుకుంటాడు, అమృతపు తంతువు చూపించడానికి విస్తరించబడి ఉంది. అక్కడ దేవతలు అమృతాన్ని ఆస్వాదిస్తూ, ఒకే గర్భంలో పుట్టారు.
దివ్యో గన్ధర్వో భువనస్య యస్పతిరేక ఏవ నమస్యో విక్ష్వీడ్యః । తం త్వా యౌమి బ్రహ్మణా దివ్య దేవ నమస్తే అస్తు దివి తే సధస్థమ్
దివ్య గంధర్వుడు, భూతాల అధిపతి, తెగల్లో పూజకు, స్తుతికి అర్హుడు. ఓ దేవా, నేను నీ వద్ద వేదపఠనంతో వచ్చాను. నీకు నమస్కారం, నీ స్థానం ఆకాశంలో ఉంది.
దివి స్పృష్టో యజతః సూర్యత్వగవయాతా హరసో దైవ్యస్య । మృడాత్గన్ధర్వో భువనస్య యస్పతిరేక ఏవ నమస్యః సుశేవాః
ఆకాశంలో తాకినవాడు, సూర్యుడిలా ప్రకాశించేవాడు, గుర్రంలా వేగవంతుడు, దివ్యశక్తిగలవాడు — భూతాల అధిపతి గంధర్వుడు, దయగలవాడు, పూజకు అర్హుడు, మాకు శాంతిని ఇవ్వాలి.
అనవద్యాభిః సము జగ్మ ఆభిరప్సరాస్వపి గన్ధర్వ ఆసీత్। సముద్ర ఆసాం సదనం మ ఆహుర్యతః సద్య ఆ చ పరా చ యన్తి
నిర్దోషిణులతో కలిసి వచ్చాడు, అప్సరసల మధ్య గంధర్వుడు ఉన్నాడు. సముద్రమే వారి నివాసమని చెబుతారు, అక్కడి నుంచి వారు వెంటనే వచ్చి పోతారు.
అభ్రియే దిద్యున్ నక్షత్రియే యా విశ్వావసుం గన్ధర్వం సచధ్వే । తాభ్యో వో దేవీర్నమ ఇత్కృణోమి
మేఘంతో, మెరుపుతో, నక్షత్రాలతో — మీరు విశ్వావసు గంధర్వునితో కలుస్తారు. మీ దేవతలకు నేను నమస్కారం చేస్తున్నాను.
యాః క్లన్దాస్తమిషీచయోఽక్షకామా మనోముహః । తాభ్యో గన్ధర్వభ్యోఽప్సరాభ్యోఽకరం నమః
మనస్సును ముంచే అలసట, చీకటి, జూదానికి మోహం, మాయలు కలిగించే గంధర్వులు, అప్సరసలకు నా నమస్కారం.
అదో యదవధావత్యవత్కమధి పర్వతాత్। తత్తే కృణోమి భేషజం సుభేషజం యథాససి
పర్వత శిఖరంపై నుంచి దిగువకు పారే దానిని, నీవు కోరినట్లు, మంచి ఔషధంగా చేసాను.
ఆదఙ్గా కువిదఙ్గ శతం యా భేషజాని తే । తేషామసి త్వముత్తమమనాస్రావమరోగణమ్
నీ శరీరంలోని ప్రతి భాగంలో వందలాది ఔషధాలు ఉన్నాయి. వాటిలో నీవు శ్రేష్ఠమైనది, పారిపోని, వ్యాధిలేని ఔషధవు.
నీచైః ఖనన్త్యసురా అరుస్రాణమిదం మహత్। తదాస్రావస్య భేషజం తదు రోగమనీనశత్
అసురులు భూమిలో లోతుగా తవ్వి తీసే ఈ గొప్ప ఎర్ర పదార్థం, అది రక్తస్రావానికి ఔషధం, వ్యాధిని నాశనం చేస్తుంది.
ఉపజీకా ఉద్భరన్తి సముద్రాదధి భేషజమ్ । తదాస్రావస్య భేషజం తదు రోగమశీశమత్
జలౌకలు సముద్రంలోంచి ఔషధాన్ని పైకి తీస్తాయి. అది రక్తస్రావానికి ఔషధం, వ్యాధిని నశింపజేస్తుంది.
అరుస్రాణమిదం మహత్పృథివ్యా అధ్యుద్భృతమ్ । తదాస్రావస్య భేషజం తదు రోగమనీనశత్
భూమి మీద నుంచి పైకి వచ్చిన ఈ గొప్ప ఎర్ర పదార్థం, అది రక్తస్రావానికి ఔషధం, వ్యాధిని నశింపజేస్తుంది.
శం నో భవన్త్వప ఓషధయః శివాః । ఇన్ద్రస్య వజ్రో అప హన్తు రక్షస ఆరాద్విసృష్టా ఇషవః పతన్తు రక్షసామ్
నీళ్లు, ఔషధ మొక్కలు మనకు శుభం కలగజేయాలి. ఇంద్రుని వజ్రాయుధం రాక్షసులను తూర్పు పారద్రోలాలి. దూరం నుంచి వదిలిన బాణాలు రాక్షసుల మీద పడాలి.
దీర్ఘాయుత్వాయ బృహతే రణాయారిష్యన్తో దక్షమాణాః సదైవ । మణిం విష్కన్ధదూషణం జఙ్గిడం బిభృమో వయమ్
దీర్ఘాయువు, మహిమ, యుద్ధంలో విజయానికి, ఎప్పుడూ చురుకుగా ఉండేందుకు, విషాన్ని, అపవిత్రతను దూరం చేసే జంగిడ అనే మణిని మేము ధరించాము.