ఒకప్పుడు, ఋషులు, మహర్షులు, దేవతలు, గంధర్వులు, అప్సరసలు, మరియు భూతగణాలు ఈ భూమిపై అనేక విధాలుగా సంచరించేవారు. కలుషితమైన శక్తులు, దుష్టాత్ములు, మరియు మనుష్యులను బాధించేవారు కూడా ఉన్నారు. అప్పుడు, ఋషులు, రక్షణ కోసం, ఒక అత్యంత శక్తివంతమైన ఔషధిని పిలిచారు. ఆ ఔషధి మేకపెంగిలి వంటి కొమ్ముతో, రాజస్వభావంతో, పదునైన కొమ్ములతో వచ్చి, దుష్టశక్తులను పారద్రోలాలని ప్రార్థించారు. ఆ సమయంలో, గంధర్వులు, అప్సరసలు, మరియు ముకుటాలు ధరించిన నర్తకులు తమ మాయతో సంచరించేవారు. వారు మనుష్యుల శక్తిని హరిస్తూ, వారి వీర్యాన్ని తీసుకుపోతూ, వారికి హాని కలిగించేవారు. అప్పుడు ఋషులు, వారి శక్తిని నాశనం చేయాలని సంకల్పించారు. ఇంద్రుని ఆయుధాలు అత్యంత ఉగ్రంగా, వంద కొమ్ములతో, ఇనుపతో తయారైనవి. ఆ ఆయుధాలతో, హవిస్సును హరించేందుకు వచ్చిన గంధర్వులను, అడుగున దాగి ఉన్న దుష్టశక్తులను పారద్రోలాలని ప్రార్థించారు. అంతేకాక, బంగారంతో తయారైన వంద కొమ్ముల ఆయుధాలతో కూడా, ఇంద్రుడు ఆ దుష్టశక్తులను నాశనం చేయాలని కోరారు. ఈ విధంగా, అడుగున దాగి ఉన్నవారిని, బాధను తెచ్చేవారిని, జలములో సంచరించే ప్రేతాత్మలను, ఆ ఔషధి పూర్తిగా నాశనం చేయాలని, సమస్త రాక్షసశక్తులపై విజయం సాధించాలని ప్రార్థించారు. గంధర్వుడు, కుక్కలా, కుందేలిలా, శరీరమంతా జుట్టుతో ఉన్న బాలుడిలా, ఆకర్షణీయంగా కనిపిస్తూ, స్త్రీల్ని ఆక్రమించేవాడు. అతడిని, ఋషులు తమ పవిత్ర జ్ఞానబలంతో నాశనం చేశారు. ఓ గంధర్వులారా, మీ భార్యలు అప్సరసలు, మీరు వారి భర్తలు. మీరు అమరులు, మేము మానవులు. అందువల్ల, మమ్మల్ని విడిచిపెట్టండి, మానవులతో మిళితమవకండి అని ఋషులు కోరారు. ఆ తరువాత, ఒక అప్సరసను పిలిచారు. ఆమె చతురంగా, దివ్యంగా, ఆటలో పాశాలను విసిరి, వాటిని కలిపి, గెలుపును తెచ్చే శక్తివంతురాలు. ఆమెను పిలిచి, ఆమె దయతో తమకు విజయాన్ని ప్రసాదించమని ప్రార్థించారు. ఆమె, ఆటలో పాశాలను వెతికి, వాటిని చేర్చి, తిరిగి గెలుపును ప్రసాదించేది. ఆమె చుట్టూ నర్తిస్తూ, పాశాలను తీసుకుని, తమకు గొప్ప విజయాన్ని ఇవ్వాలని, తమ ధనం ఇతరులు గెలుచుకోకుండా ఉండాలని కోరారు. ఆమె ఆనందంగా, సంతోషంగా, ప్రకాశంతో, కొంత కోపంతో కూడినవారు. ఆమెకు పూజలు సమర్పించారు. ఆ సమయంలో, సూర్యకిరణాలపై సంచరించే వారు, లేదా కాంతిరేఖలపై ప్రయాణించే వారు, ఒక వృషభుడు అన్ని లోకాలను వేగంగా చుట్టి, రక్షిస్తూ, మధ్యాకాశంలో ఉన్న అశ్వంతో కలసి, ఈ హవిని స్వీకరించమని ఆహ్వానించారు. అశ్వంతో కలసి, మధ్యలో ఉన్న దూడను రక్షించమని, ఆయన సమీపంలో ఉన్నవారు, ఇక్కడ గడ్డి, ఇక్కడ గొడుగు, ఇక్కడ దూడను కట్టినాము—మీకు అనుగుణంగా మాకు శుభం కలగాలని ప్రార్థించారు. "స్వాహా" అని పూజను ముగించారు. భూమిపై అగ్నికి సమానంగా, సమృద్ధిగా అన్నం ఉండాలని కోరారు. అగ్ని కోసం భూమిపై అన్నం సమంగా ఉన్నట్లే, నాకు కూడా సమృద్ధి కలగాలని, అందరూ నాకు గౌరవం చూపాలని ప్రార్థించారు. భూమి గోవు, అగ్ని దాని దూడ. అగ్ని దూడగా ఉన్న భూమి నాకు కావలసిన అన్నం, బలాన్ని, దీర్ఘాయుష్సును, ప్రథమ సంతానాన్ని, పోషణను, ధనాన్ని ప్రసాదించాలి. "స్వాహా" అని పూజించారు. మధ్యలో వాయువు కోసం కూడా అదే విధంగా సమృద్ధి ఉండాలని, అందరూ గౌరవించాలనీ ప్రార్థించారు. మధ్యలోని ఆకాశం గోవు, వాయువు దాని దూడ. ఆ గోవు నాకు కావలసిన అన్నం, బలాన్ని, దీర్ఘాయుష్సును, సంతానాన్ని, ధనాన్ని ప్రసాదించాలి. అంతరిక్షంలో ఆహారం సమంగా ఉండాలని, అందరూ గౌరవించాలనీ ప్రార్థించారు. అంతరిక్షం గోవు, వాయువు దాని దూడ. ఆకాశంలో, ఆదిత్యునికి సమానంగా, సమృద్ధిగా అన్నం ఉండాలని, అందరూ గౌరవించాలనీ ప్రార్థించారు. ఆకాశం గోవు, ఆదిత్యుడు దాని దూడ. ఆ గోవు నాకు కావలసిన అన్నం, బలాన్ని, దీర్ఘాయుష్సును, సంతానాన్ని, ధనాన్ని ప్రసాదించాలి. దిశలకు చంద్రునికి హవిస్సు సమర్పించాను. దిశల్లో చంద్రునికి పూజ చేసినట్లే, అందరూ నన్ను నమస్కరించాలి. దిశలు గోవులు, చంద్రుడు వాటి దూడ. ఆ దూడతో నేను కావలసిన బలం, పోషణ, దీర్ఘాయుష్సు, ప్రథమ సంతానం, ధనాన్ని పొందాలని ప్రార్థించారు. అగ్నిలో, అగ్ని ప్రవేశించి సంచరిస్తాడు. ఋషిపుత్రుడు, శాపనివారకుడు. భక్తితో అగ్నికి నివేదించారు. దేవకార్యాల్లో భాగస్వామ్యం నాకు కలగకూడదని ప్రార్థించారు. జాతవేదసా, హృదయంతో, మనసుతో పవిత్రుడవై, అన్ని దేవకార్యాలను తెలిసినవాడవు. నీ ఏడు నోర్లకు ఆహుతులు సమర్పిస్తున్నాను. దయచేసి ఈ హవిని స్వీకరించుము. తూర్పు దిశనుంచి జాతవేదస్కు హవి సమర్పించి, మమ్మల్ని హింసించేవారిని అగ్ని పురోహితునిగా తిప్పికొట్టాలని, ప్రతీశాంతి మంత్రంతో వారిని నిరోధించమని ప్రార్థించారు. దక్షిణ దిశనుంచి హవిస్సు సమర్పించి హింసించేవారిని, యమధర్మరాజును పురోహితునిగా తిప్పికొట్టాలని ప్రార్థించారు. పశ్చిమ దిశనుంచి హవిస్సు సమర్పించేవారిని, వరుణుని పురోహితునిగా తిప్పికొట్టాలని ప్రార్థించారు. ఉత్తర దిశనుంచి హవిస్సు సమర్పించేవారిని, సోమనును పురోహితునిగా తిప్పికొట్టాలని ప్రార్థించారు. క్రింద నుండి హవిస్సు సమర్పించేవారిని, భూమిని పురోహితునిగా తిప్పికొట్టాలని ప్రార్థించారు. మధ్యదిశనుంచి హవిస్సు సమర్పించేవారిని, వాయువును పురోహితునిగా తిప్పికొట్టాలని ప్రార్థించారు. పై నుండి హవిస్సు సమర్పించేవారిని, సూర్యుని పురోహితునిగా తిప్పికొట్టాలని ప్రార్థించారు. మధ్యప్రదేశాల నుండి హవిస్సు సమర్పించేవారిని, బ్రహ్మను పురోహితునిగా తిప్పికొట్టాలని ప్రార్థించారు. ఇలా, ఋషులు అన్ని దిశలలోని శత్రువులను, దుష్టశక్తులను, దేవతల సహాయంతో నాశనం చేయాలని సంకల్పించారు. అనంతరం, ఓ మహాశక్తిమంతుడైన త్రితుడు, గర్భంలో నుండి ఉద్భవించి, అమరుడై, మహాబలంతో, నిత్యవృద్ధితో, కీర్తిశాలి, అపరాజితుడిగా ప్రకాశించాడు. అతడు మొదట ధర్మాలను స్థాపించాడు, అక్కడినుంచి అనేక రూపాలను సృష్టించాడు. ఆ సంరక్షకుడు మొదట గర్భంలో ప్రవేశించి, మౌనంగా ఉన్న మాటను గ్రహించాడు. అతడు తన రూపాన్ని త్యజించి, తపస్సుతో, తేజంతో, స్వచ్ఛమైన స్వభావాన్ని అనుసరించేవారితో కలసి, ఇక్కడ అమర నామాలను స్థాపించాడు. "ఓ వంశస్థులారా, ఆ కీర్తి వస్త్రాలు మాపై ఆవరణం కావాలి" అని ప్రార్థించారు. ఆ ఇద్దరు పురాణమైన మార్గాన్ని చేరుకుని, సత్యాసత్యాలలో నిలిచి, వృద్ధాప్యములేని స్థితిలో ఉన్నారు. కవి, ఆ ఎండినవాడి తల్లులు, యోగానికి ఆసక్తి చూపించి, సంతానానికి అధిపతిని నియమించాలని కోరారు. అందుకే, ఓ మహాశక్తివంతుడా, నీకు నేను నమస్కరిస్తున్నాను. కవి అయిన నేను, నీకు కవిత్వంతో పూజలు చేస్తున్నాను. ఆ ఇద్దరు కలిసి వచ్చినప్పుడు, ఈ భూమి, ఆకాశం విస్తరించి, అంతరాలాన్ని ఆవృతం చేశాయి. ఏడు హద్దులను కవులు రూపొందించారు. వాటిలో ఒకదాన్ని నేను సమీపించమని పిలుస్తున్నాను. ఇనుప స్థంభం సమానత్వపు గూటిలో, మార్గాల విస్తారంలో, ఆధారాల్లో నిలిచింది. నేను అమరులతో, మహాబలులతో సంచరిస్తూ, అసుర వ్రతాన్ని ఆచరిస్తున్నాను. అసుర శక్తి నా దేహంలో ఉంది. అది జ్ఞానులకు ఆనందాన్ని ఇస్తుంది. శక్రుడు ధనాన్ని ఇక్కడ ఉంచవచ్చు, లేదా హవిస్సు సమర్పించేవాడు శక్తితో కావలసిన ఫలితాన్ని పొందవచ్చు. కొడుకు తన తండ్రిని, క్షత్రియుడిని, పెద్దవాడిని, శ్రేయస్సు కోసం, సత్కార్యానికి పిలుస్తాడు. ఓ వరుణా, నీ స్థలాలను నేను చూడాలని కోరుతున్నాను. నీ నియమాన్ని అనుసరించి, కొత్త రూపాలను సృష్టిస్తున్నాను. ఇలా, ఋషులు, ఔషధశక్తితో, దేవతల అనుగ్రహంతో, ధర్మాన్ని స్థాపిస్తూ, సమస్త లోకానికి శాంతిని, సంపదను, రక్షణను కోరుతూ, మహా మంత్రాలతో పూజలు నిర్వహించారు.