ఒకప్పుడు, సుదీర్ఘ విస్తృతిలో ప్రసిద్ధులైన అసురుల వీరులు, ఆకాశాన్ని మోయు మహానుభావులు, స్నేహానికి అసహాయంగా ఉండేవారిని స్నేహితులుగా పరిగణించరు. ఈ అమరులు, మరణశీలుడైన ఒకరిని కూడా కోరుతారు; అందుచేత, ఓ యౌవనుడు, నీ మనస్సు మాపై నిలవకూడదు, మా శరీరాన్ని ఆక్రమించాలనే కోరిక పెట్టుకోకూడదు. ఇంతకు ముందు మనం చేసినదానిని ఇప్పుడు చేయకూడదు; మనం సత్యాన్ని మాట్లాడాలి, అసత్యాన్ని హత్తుకోకూడదు. గంధర్వుడు జలాల్లో ఉన్నాడు, ఆ కన్య కూడా అక్కడే—అది మనకు అత్యున్నతమైన బంధంగా, బంధుత్వంగా ఉండాలని ఆశించాలి. మన జనకుడు, తల్లిదండ్రులిద్దరూ, గర్భంలో మనకు జన్మనిచ్చారు; త్వష్ట, అనేక రూపాల సవితా దేవుడు, ఆయన నియమాలను ఎవరూ ఉల్లంఘించరు; భూమి, ఆకాశం ఆయన పాత్రను తెలుసు. ఈ రోజు ఎవరు ఆవులను సత్యయుక్తమైన యోగానికి కట్టారు? బలవంతులు, ప్రకాశవంతులు, దీర్ఘాయుష్కులు—వారు మన హృదయానికి ఆనందాన్ని తెచ్చారు. వారి సేవను నెరవేర్చినవాడు జీవించగలడు. ఈ జీవన ప్రారంభ దినాన్ని ఎవరు తెలుసు? ఎవరు చూశారు? ఎవరు ప్రకటించగలరు? మిత్ర, వరుణుల మహా రాజ్యంలో, మనుషుల ఆది ఎలా వివరించగలను? యముని సోదరి యముని కోరింది—ఒకే గర్భంలో కలిసిపోవాలని, కలసి ఉండాలని. భార్య భర్తను కోరినట్లు, ఆమె తన శరీరాన్ని కలిపే యత్నం చేసింది. అయితే యముడు దూరమయ్యాడు, రథచక్రం మార్గం నుంచి విడిపోయినట్లు. ఇక్కడ ఉన్నవారు నిలబడరు, కూర్చోవరు; వీరు దేవతల గూఢచారులు, ఇక్కడ సంచరిస్తుంటారు. నిన్ను సంతోషపెట్టే వేరొకరితో పో, అతనితో బంధాన్ని విడిచిపెట్టు, రథచక్రం మార్గం నుంచి విడిపోయినట్లు. రాత్రి, పగలు మనకు అనుగ్రహించాలి; సూర్యుని కంటి చూపు మమ్మల్ని పునఃపునః కొలవాలి; పగలు, రాత్రి, భూమి, ఆకాశం బంధుత్వంతో కలిసుంటాయి—యముని యముని నుంచి వేరుపడింది. ఇప్పుడిప్పుడు తరాలవైపు సాగిపో, అక్కడ భార్యలు సంతానాన్ని కలుగజేస్తారు; బలవంతుడి భుజాన్ని ఆలింగనం చేయి, భర్తను కోరుకో, ఓ సౌభాగ్యవతి. సోదరుడు బలహీనుడైతే, అతనిలో ఏముంది? సోదరి దురదృష్టవశాత్తు పడిపోతే, ఆమెలో ఏముంది? నేను ఏదైనా పాపం చేశానంటే, దానిని నేను భరిస్తాను; నా శరీరాన్ని నీ శరీరంతో రక్షించు. ఇక్కడ నేను నీ రక్షకుడిని కాదు యమి, నా శరీరాన్ని నీతో కలపలేదు; వేరొకరితో సంతోషాన్ని వెతుకు, సోదరుడితో కాదు, ఓ సుభగే—అతడు దీన్ని కోరడు. నేను నీ శరీరాన్ని కలపను; సోదరి దగ్గరికి వస్తే దాన్ని పాపంగా పిలుస్తారు; సోదరుడు సోదరితో కలిసిపోవాలని నాకు ఆలోచన, భావన లేదు. హాయ్ యమా, నీ మనస్సు, హృదయం నాకు దొరకలేదు; వేరొకరు, సహచరులా పుట్టుకలో నిన్ను ఆలింగనం చేశారు, వల్లి వృక్షాన్ని చుట్టుకున్నట్లు. వేరొక స్త్రీ, ఓ యమి, కలయికలో నిన్ను ఆలింగనం చేస్తుంది, వల్లి వృక్షాన్ని చుట్టుకున్నట్లుగా. నీ మనస్సు ఆమెవైపు, ఆమెది నీవైపు ఉండాలి; మీ ఇద్దరి మధ్య సౌఖ్యభావం స్థాపించు. కవులు మూడు ఛందస్సులను సృష్టించారు, అనేక రూపాలను, సర్వదృష్టిని గ్రహించారు. జలాలు, గాలులు, ఔషధాలు—ఇవి అన్నీ ఒక లోకంలో స్థిరంగా ఉన్నాయి. బలవంతుడు, అజేయుడు, అదితి కుమారుడు, పరాక్రమంతో స్వర్గ జలాలను పాలు పీల్చాడు. వరుణుడు జ్ఞానంతో అన్నీ తెలుసు; ఆయన యోగ్య కాలాలను పూజిస్తాడు. గంధర్వి, ఆ స్త్రీ ఇద్దరూ, నదీ ధ్వనితో మన మనస్సును రక్షించాలి. కోరికగా ఉన్న చోట, అదితి మమ్మల్ని స్థాపించాలి; మన సోదరుడు, పెద్దవాడు ముందుగా పలుకుతాడు. ఆ దేవి, కాంతిమంతురాలు, మంగళకరురాలు, మహిమతో నిండినవారు, మను కొరకు వెలుగుతో మేల్కొంది. మేల్కొన్నవారు మేల్కొన్నవారిని అనుసరిస్తే, వారు అగ్నిని, హోతను, కర్మ కోసం ఉత్పత్తి చేస్తారు. అప్పుడు ఆ తుండు, ప్రకాశవంతమైనది, బలమైన గుడ్లగూబ, యజ్ఞంలో మెరిసింది. ఉత్తమ అగ్నిని హోతగా ఎన్నుకున్నప్పుడు, జ్ఞానం జన్మిస్తుంది. అగ్ని సర్వదా ఆనందంగా ఉంటాడు, యజ్ఞబలితో వడిగా పెరుగుతాడు; అగ్ని, మనుషుల స్వయంహోత. ప్రేరితుడు స్తోత్రాన్ని పఠిస్తే, నీవు అనేక బహుమతులతో విజయాన్ని ఇస్తావు. ఓ పితృదేవతలారా, మేల్కొనండి, భర్త సమీపిస్తున్నాడు; అతడు అదృష్టాన్ని కోరుకుంటూ, అందమైనవారిలో హృదయాన్ని కోరుతున్నాడు. అగ్ని యజ్ఞాన్ని పరిశీలిస్తూ, శక్తివంతుడు ఉత్తేజంతో, మనస్సు ఆలోచనతో కంపించిపోతుంది. ఏ మానవుడు నీ అనుగ్రహాన్ని కోరాడో, ఓ అగ్ని, బలపుత్రుడా, అతడిని దూరానికీ వినిపించవచ్చు. గుర్రాలతో పోషణను ఇస్తూ, కాంతివంతమైన దినాలను రక్షణతో అలంకరిస్తాడు. ఓ అగ్ని, నివాసంలో, ఆసనంలో మమ్మల్ని విను; అమృతత్వ రథాన్ని వేగంగా కట్టండి. దేవతా కుమార్తెలైన ఈ రెండు లోకాల్ని మాకు తీసుకురా; మేము ఇక్కడ దేవతలకు దూరంగా ఉండకూడదు. ఈ సభ యెప్పుడు ఏర్పడితేనైనా, ఓ అగ్ని, దేవతల్లో ఉత్తముడా, పూజించదగినవాడా; నీవు పంచే ధనాన్ని మాకు ఇక్కడ సమృద్ధిగా ఇవ్వు. అగ్ని అన్ని ఉషస్సులను అనుసరించాడు, జననాన్ని తెలిసిన మొదటి వాడు, దినాలను అనుసరించాడు. సూర్యరశ్ములను, ఉషస్సులను అనుసరించి, స్వర్గ, భూమిలో ప్రవేశించాడు. అగ్ని అన్ని ఉషస్సులను ప్రదర్శించాడు, జననాన్ని తెలిసిన మొదటి వాడు, దినాలను ప్రదర్శించాడు. అనేక సూర్యరశ్ములను వ్యాపించి, స్వర్గభూములను విస్తరించాడు. ఆదిలో భూమి, ఆకాశాలు సత్యంతో ప్రసిద్ధులయ్యాయి, సత్యాన్ని పలికాయి. దేవుడు మానవులను పూజింపజేసినప్పుడు, ఆయన హోతగా ఎదురుగా కూర్చుంటాడు, ప్రాణాన్ని ఇస్తాడు. దేవుడు, సత్యంతో ఇతర దేవతులను మించి, మాది అర్పణను తీసుకెళ్తాడు, మొదటి, జ్ఞానవంతుడు. పొగతో అలంకరించిన, దీప్తిమంతుడు, మృదువైన, శాశ్వత హోత, వాగ్మి. ఓ జలాలారా, నన్ను వృద్ధిచేసేలా నేను మిమ్మల్ని స్తుతిస్తాను, నెయ్యి పూసినవారు; భూమి, ఆకాశం, నా మాట వినండి. దేవతలు పగలు జీవన మార్గాన్ని వెతికినప్పుడు, మా పితృదేవతలు మమ్మల్ని తేనెతో సంతృప్తిపర్చాలి. దేవుని అమృతాన్ని, మీరు, ఆవు పుట్టినవారు, భూమిపై పోషిస్తారు. మీరు స్వర్గీయ నెయ్యిని పీల్చినప్పుడు, అన్నీ దేవతలు మీ యజ్ఞవాక్కును అనుసరిస్తారు. ఏ రాజు మమ్మల్ని స్వీకరించాడు, ఎప్పుడు వచ్చును? మనం ఏ వ్రతం చేసాము, ఎవరు తెలుసు? మిత్రుడే యజ్ఞం చేస్తూ దేవతలను పిలుస్తాడు; స్తోత్రం పోదు, అయినా శక్తి ఉంది. ఈ లోకంలో దుష్టమనస్సు కలవాడు అమృతత్వానికి దూరంగా ఉండాలి, గుర్తులతో అలంకరించబడినవాడు, అనేక రూపాలు ధరించేవాడు. ఓ అగ్ని, మంచి మనస్సుతో యముని ఆలోచించేవారిని త్వరగా రక్షించు, దారి తప్పనివ్వకు. దేవతలు యెవరిని సభలో ఆనందిస్తారో, వివస్వత్ ఆసనంలో స్థాపించబడ్డారు; వారు సూర్యంలో వెలుగును ఉంచారు, ఆయన చుట్టూ ఎప్పుడూ కదిలే కాంతిరశ్ములను ఏర్పాటు చేశారు. దేవతలు యెవరిలో ఆలోచనలో సంచరిస్తారో, మేము ఆయన తక్కువ స్వభావాన్ని తెలియము; మిత్రుడు, అర్యమన్, సవిత, వరుణుడు ఇక్కడ మాకు, నిష్పాపులకు, మేల్కొనాలి. మిత్రులారా, వజ్రాయుధుడు ఇంద్రుని కోసం ప్రార్థన చేద్దాం; అతడిని, వీరుడిని, మహాబలిని స్తుతిద్దాం. నీ పరాక్రమంతో నీవు ప్రసిద్ధుడవు, ఓ వృత్రహంతా, వృత్రుని సంహరించి; దానాలతో, ఓ దానవంతుడా, నిన్ను పూజించేవారిని మించిపోతావు. నీవు నాటినట్లు భూమిపై అలసిపోకుండా కదులుతావు; మహా వాయువులు మన కోసం భూమిపై వీచాలి; మిత్రుడు, వరుణుడు, అగ్ని కలిసి, అరణ్యంపై తమ తాపాన్ని పంపకూడదు. ప్రసిద్ధుడైన, లోకాధిపతిగా, భయంకరుడైన, మహా దండధారి రుద్రుని స్తుతించండి; స్తుతించబడినప్పుడు, ఓ రుద్రా, భక్తునిపై దయ చూపు; నీ సైన్యం వేరొకరిని, మమ్మల్ని కాదు, బాధించాలి. పూజారులు సరస్వతిని పిలుస్తారు; యజ్ఞంలో, ప్రయత్నంలో సరస్వతిని పిలుస్తారు; సత్కర్మచేయువారు సరస్వతిని పిలుస్తారు; సరస్వతి భక్తునికి కోరిక ఫలాన్ని ప్రసాదించాలి. ఇలా, ఈ మంత్రాలు మనకు ధర్మాన్ని, క్రమాన్ని, దేవతల మహిమను వివరిస్తూ, మనుషుల జీవన మార్గాన్ని, దేవతాపూజను, సోదరబంధాన్ని, యజ్ఞ మహాత్మ్యాన్ని, పరమ సత్యాన్ని మన ముందుంచాయి.