ఒక పవిత్ర ఘట్టంలో, ఋషులు మహాశక్తులతో కూడిన జలాలను ప్రార్థిస్తూ, వారి మహిమను స్మరిస్తూ ఇలా వర్ణించారు: ‘‘నీకు ఇంద్రుని బలము, ఇంద్రుని పరాక్రమము, ఇంద్రుని శక్తి, ఇంద్రుని వీరత్వం నిండినవి. విజయానికి, ఐక్యానికి సోమ యోగాలతో నేను నిన్ను యోగపరచుతున్నాను. నీలో ఇంద్రుని శక్తి, పరాక్రమం, వీరత్వం నిండినవి. నీకు జల యోగాలతో విజయాన్ని, ఐక్యాన్ని కలిగించేందుకు నేను నిన్ను యోగపరచుతున్నాను. నీలో ఇంద్రుని బలము, పరాక్రమము, శక్తి, వీరత్వం నిండినవి. నీ విజయానికి, ఐక్యానికి సమస్త భూతాలు నీకు తోడుగా నిలవాలి. నీతో పాటు జలాలు నాకు అనుసంధానించబడాలి.’’ ‘‘నీవు అగ్నికి భాగము, జలాల ప్రకాశము; దైవిక జలమా, మాకు తేజస్సును ప్రసాదించు. ప్రజాపతికి అనుగుణంగా, ఈ లోకంలో అతడిని స్థాపించుచున్నాను. నీవు ఇంద్రునికి భాగము, జలాల ప్రకాశము; దైవిక జలమా, మాకు తేజస్సును ప్రసాదించు. ప్రజాపతి ఆజ్ఞతో అతడిని ఈ భూమిపై స్థాపించుచున్నాను. నీవు సోమునికి భాగము, జలాల ప్రకాశము; దైవిక జలమా, మాకు తేజస్సును ప్రసాదించు. ప్రజాపతి ఆజ్ఞతో అతడిని స్థాపించుచున్నాను. నీవు వరుణునికి భాగము, జలాల పవిత్ర సారం; దైవిక జలమా, నీ ప్రకాశాన్ని మాపై ప్రసరించు. ప్రజాపతి ఆజ్ఞతో ఈ లోకానికి ఇక్కడ స్థిరపడు. నీవు మిత్ర, వరుణులకు భాగము, జలాల పవిత్ర సారం; దైవిక జలమా, నీ ప్రకాశాన్ని మాపై ప్రసరించు. ప్రజాపతి ఆజ్ఞతో ఈ లోకానికి ఇక్కడ స్థిరపడు.’’ ‘‘నీవు యమునికి భాగము, జలాల పవిత్ర సారం; దైవిక జలమా, నీ ప్రకాశాన్ని మాపై ప్రసరించు. ప్రజాపతి ఆజ్ఞతో ఈ లోకానికి ఇక్కడ స్థిరపడు. నీవు పితృదేవతలకు భాగము, జలాల పవిత్ర సారం; దైవిక జలమా, నీ ప్రకాశాన్ని మాపై ప్రసరించు. ప్రజాపతి ఆజ్ఞతో ఈ లోకానికి ఇక్కడ స్థిరపడు. నీవు సవితృదేవునికి భాగము, జలాల పవిత్ర సారం; దైవిక జలమా, నీ ప్రకాశాన్ని మాపై ప్రసరించు. ప్రజాపతి ఆజ్ఞతో ఈ లోకానికి ఇక్కడ స్థిరపడు.’’ ‘‘జలాల మధ్య ఎవరు జలాలకు భాగమై, దేవతలకు పూజార్హులై, జలాలలో ప్రీతిపాత్రులై ఉన్నారో, వారి మీద నా సంకల్పాన్ని వదిలిపెడతాను, దానిని ఆపను. ఈ ద్వారా, మమ్మల్ని ద్వేషించేవారిని, మనం ద్వేషించేవారిని మించిపోతాము. ఈ ప్రార్థనతో, ఈ కార్యంతో, ఈ సంకల్పంతో వారిని సంహరిస్తాము, త్రోసికొడతాము.’’ అలాగే, జలాల మధ్య ఎవరు తరంగమై, దూడగా, ఎద్దుగా, హిరణ్యగర్భంగా, రత్నంగా, అగ్నిగా, దేవతలకు ఆరాధ్యులై ఉన్నారో, వారందరి మీదా ఇదే సంకల్పాన్ని వదిలిపెడతారు. ‘‘ఇలా మేము మమ్మల్ని ద్వేషించేవారిని మించిపోతాము, వారిని త్రోసికొడతాము, సంహరిస్తాము.’’ ‘‘ఏదైనా దోషము, పాపము మన చేత జరిగినా, తెలిసి తెలియక చేసినా, ఓ జలమా, ఆ దుష్ప్రభావాలనుండి మమ్మల్ని రక్షించు. సమస్త పాపాలనుండి మమ్మల్ని కాపాడు. ఓ జలమా, సముద్రానికి నిన్ను పంపుతున్నాను; నీ మూలానికి తిరిగి వెళ్ళు. నీవు హానికరంగా లేకుండా ఉండాలి, మాకు ఏ నష్టమూ కలగకూడదు.’’ ‘‘ఓ జలమా, శత్రువులను మాపై నుండి తరిమివేయు; అపవాదాన్ని, పాపాన్ని మాపై నుండి తొలగించు. నీ శుభ్రమైన రూపాలతో చెడు కలల్ని, అపవిత్రతను మాపై నుండి తీసుకెళ్ళు.’’ ‘‘నీవు విష్ణువు అడుగు, శత్రు సంహారిణి, భూమిలో స్థాపితమై, అగ్ని శక్తిని కలిగి ఉన్నది. విష్ణువు అడుగుగా నేనూ భూమిపై అడుగుపెడతాను; భూమి నుండి మమ్మల్ని ద్వేషించేవారిని, మనం ద్వేషించేవారిని నడిపిస్తాము. వారు బ్రతకరాదు; వారి ప్రాణం విడిపోవాలి. నీవు విష్ణువు అడుగు, శత్రు సంహారిణి, మధ్యలో స్థాపితమై, వాయువు శక్తిని కలిగి ఉన్నది. విష్ణువు అడుగుగా వాయుమండలంలో అడుగుపెడతాను; అక్కడి నుండి మమ్మల్ని ద్వేషించేవారిని నడిపిస్తాము. వారు బ్రతకరాదు; వారి ప్రాణం విడిపోవాలి. నీవు విష్ణువు అడుగు, శత్రు సంహారిణి, ఆకాశంలో స్థాపితమై, సూర్యుని శక్తిని కలిగి ఉన్నది. విష్ణువు అడుగుగా ఆకాశంలో అడుగుపెడతాను; అక్కడి నుండి మమ్మల్ని ద్వేషించేవారిని నడిపిస్తాము. వారు బ్రతకరాదు; వారి ప్రాణం విడిపోవాలి.’’ ‘‘నీవు విష్ణువు అడుగు, శత్రు సంహారిణి, దిశల్లో స్థాపితమై, మనస్సు శక్తిని కలిగి ఉన్నది. దిశల్లో అడుగుపెడతాను; అక్కడి నుండి మమ్మల్ని ద్వేషించేవారిని వేరుచేస్తాము. వారి ప్రాణం, ఊపిరి విడిపోవాలి. నీవు విష్ణువు అడుగు, శత్రు సంహారిణి, ఆశలో స్థాపితమై, వాయువు శక్తిని కలిగి ఉన్నది. ఆశలో అడుగుపెడతాను; అక్కడి నుండి మమ్మల్ని ద్వేషించేవారిని వేరుచేస్తాము. వారి ప్రాణం, ఊపిరి విడిపోవాలి. నీవు విష్ణువు అడుగు, శత్రు సంహారిణి, ఋగ్వేదంలో స్థాపితమై, సామ్యత శక్తిని కలిగి ఉన్నది. ఋగ్వేదంలో అడుగుపెడతాను; అక్కడి నుండి మమ్మల్ని ద్వేషించేవారిని వేరుచేస్తాము. వారి ప్రాణం, ఊపిరి విడిపోవాలి. నీవు విష్ణువు అడుగు, శత్రు సంహారిణి, యజ్ఞంలో స్థాపితమై, బ్రహ్మశక్తిని కలిగి ఉన్నది. యజ్ఞంలో అడుగుపెడతాను; అక్కడి నుండి మమ్మల్ని ద్వేషించేవారిని వేరుచేస్తాము. వారి ప్రాణం, ఊపిరి విడిపోవాలి.’’ ‘‘నీవు విష్ణువు అడుగు, శత్రు సంహారిణి, ఔషధాలలో స్థాపితమై, సోమశక్తిని కలిగి ఉన్నది. ఔషధాల్లో అడుగుపెడతాను; అక్కడి నుండి మమ్మల్ని ద్వేషించేవారిని వేరుచేస్తాము. వారి ప్రాణం, ఊపిరి విడిపోవాలి. నీవు విష్ణువు అడుగు, శత్రు సంహారిణి, జలాలలో స్థాపితమై, వరుణుని శక్తిని కలిగి ఉన్నది. జలాల్లో అడుగుపెడతాను; అక్కడి నుండి మమ్మల్ని ద్వేషించేవారిని వేరుచేస్తాము. వారి ప్రాణం, ఊపిరి విడిపోవాలి. నీవు విష్ణువు అడుగు, శత్రు సంహారిణి, వ్యవసాయంలో స్థాపితమై, అన్నశక్తిని కలిగి ఉన్నది. వ్యవసాయంలో అడుగుపెడతాను; అక్కడి నుండి మమ్మల్ని ద్వేషించేవారిని వేరుచేస్తాము. వారి ప్రాణం, ఊపిరి విడిపోవాలి. నీవు విష్ణువు అడుగు, శత్రు సంహారిణి, ప్రాణంలో స్థాపితమై, మనుష్యశక్తిని కలిగి ఉన్నది. ప్రాణంలో అడుగుపెడతాను; అక్కడి నుండి మమ్మల్ని ద్వేషించేవారిని వేరుచేస్తాము. వారి ప్రాణం, ఊపిరి విడిపోవాలి.’’ ‘‘విజయం మాది, విజృంభణ మాది; సమస్త యుద్ధాలు, విరోధాలు దాటి వచ్చాము. ఈ విజయాన్ని ఆ వంశ సంతానుని మీద, ఆ కుమారుని మీద కట్టిపెడతాను—అతని తేజస్సు, శక్తి, ప్రాణము, ఊపిరిని బంధించి, అతడిని అణిచివేస్తాను. నేను సూర్యుని ప్రదక్షిణను అనుసరిస్తాను, ధర్మాన్ని అనుసరిస్తాను; ఆమె నాకు ధనం, బ్రహ్మతేజస్సు ప్రసాదించాలని కోరుకుంటాను. ప్రకాశవంతమైన దిశలను అనుసరిస్తాను; అవి నాకు ధనం, బ్రహ్మతేజస్సు ప్రసాదించాలని కోరుకుంటాను. ఏడు ఋషులను అనుసరిస్తాను; వారు నాకు ధనం, బ్రహ్మతేజస్సు ప్రసాదించాలని కోరుకుంటాను. బ్రహ్మను అనుసరిస్తాను; అది నాకు ధనం, బ్రహ్మతేజస్సు ప్రసాదించాలని కోరుకుంటాను. బ్రాహ్మణులను అనుసరిస్తాను; వారు నాకు ధనం, బ్రహ్మతేజస్సు ప్రసాదించాలని కోరుకుంటాను.’’ ‘‘ఎవరిని మేము లక్ష్యంగా చేసుకున్నామో, అతడిని పడగొడతాము. పరమ బ్రహ్మణుని తెరిచిన దవడలతో అతడిని నాశనం చేస్తాము. వైశ్వానరుని పళ్ళతో ఆయుధాన్ని అతడిపై స్థాపించాము. ఈ హవిని, ఈ ఇంధనాన్ని, ఓ దేవతా, విజయవంతమైనదిగా, శక్తివంతమైనదిగా చేయుము.’’ ఈ విధంగా ఋషులు జలమహిమను, దేవతా వైభవాన్ని, పరమ శక్తిని స్మరించుచూ, శత్రునాశనాన్ని, విజయాన్ని, పవిత్రతను కోరుతూ మహా మంత్రాన్ని ఆవిష్కరించారు.