पूर्वदिशायाः प्रति अग्नये प्रभवे, कृष्णरक्षायै, आदित्याय धन्विन्यै च एतत् समर्पयामः। सः नः पातु, नः रक्षतु। यदिह वृद्ध्यै नियोजितं तद् न जीर्णत्वं न मृत्युम् आनयेत्, तद् अस्माकं पार्श्वे स्थापयेत्, वयम् च पक्कता सह एकीभवेम। दक्षिणदिशायाः प्रति इन्द्राय प्रभवे, तिर्यग्राजाय यमाय धन्विन्यै च एतत् समर्पयामः। सः नः पातु, नः रक्षतु। यदिह वृद्ध्यै नियोजितं तद् न जीर्णत्वं न मृत्युम् आनयेत्, तद् अस्माकं पार्श्वे स्थापयेत्, वयम् च पक्कता सह एकीभवेम। पश्चिमदिशायाः प्रति वरुणाय प्रभवे, विभाजकाय, अन्नरक्षाय धन्विन्यै च एतत् समर्पयामः। सः नः पातु, नः रक्षतु। यदिह वृद्ध्यै नियोजितं तद् न जीर्णत्वं न मृत्युम् आनयेत्, तद् अस्माकं पार्श्वे स्थापयेत्, वयम् च पक्कता सह एकीभवेम। उत्तरदिशायाः प्रति सोमाय प्रभवे, स्वयम्भूरक्षाय धन्विन्यै च एतत् समर्पयामः। सः नः पातु, नः रक्षतु। यदिह वृद्ध्यै नियोजितं तद् न जीर्णत्वं न मृत्युम् आनयेत्, तद् अस्माकं पार्श्वे स्थापयेत्, वयम् च पक्कता सह एकीभवेम। स्थिरदिशायाः प्रति विष्णवे प्रभवे, श्यामग्रीवारक्षाय, औषधिभ्यः धन्विन्यः च एतत् समर्पयामः। सः नः पातु, नः रक्षतु। यदिह वृद्ध्यै नियोजितं तद् न जीर्णत्वं न मृत्युम् आनयेत्, तद् अस्माकं पार्श्वे स्थापयेत्, वयम् च पक्कता सह एकीभवेम। ऊर्ध्वदिशायाः प्रति बृहस्पतये प्रभवे, श्वेतरक्षाय, वर्षधन्विन्यै च एतत् समर्पयामः। सः नः पातु, नः रक्षतु। यदिह वृद्ध्यै नियोजितं तद् न जीर्णत्वं न मृत्युम् आनयेत्, तद् अस्माकं पार्श्वे स्थापयेत्, वयम् च पक्कता सह एकीभवेम। ततः, यः ब्राह्मणान् याचमानान् गाम् ददाति, सः 'ददामि' इति वदेत्, ततः सः तस्याः उपभोगं कुर्यात्। सा गाः ब्राह्मणान् दत्तवती सन्ताना सन्ततौ फलवती भवति। सः तां सन्तानेन क्रेतुम् इच्छति, पशून् अपि दास्यति। यः देवगाम् ऋषिभ्यः याचमानाय न ददाति, सः देवैः विच्छिन्नः भवति। तस्याः शृङ्गाणि मुषलेन भग्नानि, पुच्छं शिलया पीडितम्, गृहाणि अग्निदण्डेन दग्धानि, स्वं च अन्धेन दत्तम्। रक्तवर्णा तस्याः मूलात् रक्षं प्राप्नोति; अतः गाम् बोधयितुम् कठिनम् इति कथ्यते। तस्याः पदमूलात् 'विक्लिन्दु' नाम प्राप्यते; ये मुखेन गाम् सूष्मन्ति, तेषां नाम नाश्यते। यः तस्याः कर्णौ विदारयति, सः देवेषु विच्छिन्नः भवति; 'चिन्हं करिष्यामि' इति चिन्तयति, किन्तु कनिष्ठः स्वं प्राप्नोति। यदा कश्चित् सुखाय तस्याः शिशून् छिनत्ति, तदा वत्साः म्रियन्ते, वृकोऽपि सन्ततिम् हन्ति। यदा उलूकः रक्षस्य केशं खादति, तदा बालाः म्रियन्ते, नामरहितान् रोगः ग्रसति। यदा दासी तस्याः विष्ठां स्वादयति, तदा विकृतं जातम्; अतः पापं वर्जनीयम्। सा गाः देवैः ब्राह्मणैः च सह जाताः; अतः ब्राह्मणाय दातव्या, 'स्वस्य रक्षिका' इति कथ्यते। यः वनात् तां आनयति, तस्य देवैः गा निर्मिता; सा ब्रह्मणा विजयितव्या इति कथ्यते; यः तां प्रियं करोति। यः देवगाम् ऋषिभ्यः याचमानाय न ददाति, सः देवैः ब्राह्मणैः च विच्छिन्नः भवति। यः तां धारयति, अन्यां कामयति, सः अप्राप्ताय जनाय हानि करोति, याचमानाय न ददाति। यथा निधिः ब्राह्मणाय स्थाप्यते, तथा गाः; सा यस्यां जायते, तां ते अन्विच्छन्ति। ब्राह्मणाः गाम् समीप्य स्वं अन्विच्छन्ति; अन्यः तान् जयेत् इति सा तस्य निग्रहः। सा त्रिवर्षं अज्ञातया गच्छतु, अज्ञातरोगं वहन्ती; हे नारद, ब्राह्मणाः गाम् ज्ञात्वा, सा आगच्छति। यः गाम् देवैः स्थापितं निधिं इति उद्घोषयति, तं भवः शर्वः च वृत्य परितः भ्रमतः। यः तस्याः स्तनं वा स्तन्यं वा न जानाति, तथापि दूहितुम् इच्छति, सः यदि शक्नोति, उभाभ्याम् गाम् दूहति। सः तस्याः दूरं शयितः, याचमानाय न ददाति; तस्य कामाः न सिध्यन्ति, यद्यपि प्राप्त्वा दातुम् इच्छति। देवाः गाम् याचितवन्तः, ब्राह्मणं तस्याः मुखं कृत्वा; सर्वेभ्यः 'हेडा' शब्दं दत्तवान्, मानवः न दत्तवान्। सः पशुभ्यः 'हेडा' शब्दं दत्तवान्, गाम् ब्राह्मणाय दत्तवान्; यः मर्त्यः देवैः स्थापितं भागं हरति, सः प्रियताम् न प्राप्नोति। अन्ये ब्राह्मणाः गोस्वामिनं शतगाम् याचन्ति चेत्, तदा देवाः तस्यै उक्तवन्तः—'गाः विदुषां' इति। यः विदुषां न ददाति, अन्येभ्यः ददाति, तस्मिन् पृथिवी देवता च क्लेशं स्थापयन्ति। देवाः गाम् याचितवन्तः, यस्यां सा प्रथमं जाता; नारदः तां ज्ञातुं अर्हति, देवैः सह तां उद्दधार। गाः पुरुषं अपुत्रं अल्पपशुं करोति; ब्राह्मणैः याच्यमानाय, सा तं अप्रियं करोति। कामाय अग्नये सोमाय मित्राय वरुणाय ब्राह्मणाः याचन्ति; तेषु यः ददाति, सः समृद्धिम् प्राप्नोति। यावद् गोस्वामी स्वयम् मन्त्रं न शृणोति, तावद् गाम् मध्ये विचरतु; श्रुत्वा, गृहं न वसेत्। यः मन्त्रं श्रुत्वा गाम् मध्ये भ्रमति, देवाः आहूताः तस्य आयुः संपदं च हरन्ति। गाः नानाविधं विचरन्ती देवैः स्थापितं निधिः; गोस्वामी हिंसां चिन्तयति चेत्, सा स्वं रूपं प्रकटयतु। सा स्वं प्रकटयति, यदा गोस्वामी हिंसां चिन्तयति; तदा सा ब्राह्मणात् याचितुम् मनः प्रवर्तयति। सः मनसा संकल्पं कुर्यात्, ततः तां देवीं प्राप्नोति; तदा ब्राह्मणाः तस्याः शक्तिम् याचितुं आगच्छन्ति। पितृयज्ञेन, देवयज्ञेन, दानेन च क्षत्रियः शक्तिम् उपैति; मातुः निन्दा न प्राप्नोति। गाः क्षत्रियस्य माता, अतः सा प्रथमं जाता; ब्राह्मणाय यत् दत्तं तस्याः तत् न प्रतिरोध्यम्। यथा घृतं गृहित्वा अग्नये स्रुचि समर्प्यते, तथा अग्नयः गाम् ब्राह्मणाय दत्त्वा आहरन्ति। एवं गाया महत्त्वं, तस्याः दानस्य धर्मं, दिशानां देवतानां च रक्षणं, मन्त्रदृष्ट्या उपनिबद्धं कथायां प्रकाशितम्।