देवदत्तः एकदा प्राचीनेषु देशेषु स्थित्वा, स्वर्गपृथिव्योरन्तरिक्षस्य च, मृत्यवे च नमस्कारं कृत्वा, उन्नतं शिरः कृत्वा, तिष्ठन् उपरि ईक्षितुम् आरभत। सः प्रार्थयत—“माम् अधिपतयः न हिंस्युः।” तदा सः चिन्तयामास—“कः नः एनं हानिकरं दुष्टं च दूरं करिष्यति यो वीरस्य वित्तम् इच्छति? कः यज्ञान् इच्छन्, कः पूर्णत्वम् इच्छन्, कः देवतानाम् मध्ये दीर्घायुः दास्यति?” तत्र कश्चन, वरुणेन अथर्वणे प्रदत्तां चित्राङ्गीं गावं लब्ध्वा, या नित्यं दुह्यमाना, नित्यश्च वत्सयुक्ता, बृहस्पतेः सख्यं पालयन्ती, स्वेच्छया तनुं संकल्पयति। तदा देवदत्तः मानववाचः परित्यज्य, दिव्यां वाचम् अवृणोत्; सः प्रार्थयत—“सम्यग्गमनाय, सर्वैः मित्रैः सह, प्रतिनिवर्तस्व।” यदा च स्मरणदोषः कश्चिद् अग्निजातवेदसं प्रति कृतः, सः प्रार्थयामास—“यद् यद् विजानता अविजानता वा कृतम्, तत् सर्वं पावक, त्वं नः पालय; सुहृदां मध्ये अमृतत्वं नः अस्तु।” तदा सप्त सूर्यरश्मयः दिनस्य तमः अपानयन्, सागरजलानां धाराः शल्यं निष्कासयन्। यः कश्चन नः हिंसितुम् इच्छति, प्रत्यक्षः वा गूढरूपेण वा, अग्ने, ज्ञातोऽज्ञातः वा, तं प्रतिनिवर्तय, तस्य सन्ततिं मा स्थापय। यः स्वपन् वा जागरन् वा, स्थितः वा गच्छन् वा, नः प्रति आक्रमति, तं वैश्वानरस्य सहाय्येन, अग्ने, ज्वालय। ततः सः उग्राय हरिताय यः स्वयम् आत्मा ज्यूयते अक्षेषु, तस्मै नमः कृत्वा, स्नेहेन पराजयं शमयति—“सः अस्माकं कृते सौम्यः अस्तु।” अग्नये प्रार्थयामास—“अक्षाणां धूलिं, शर्कराम्, कण्टकं च, स्नेहेन अप्सरसः कृते, दूरं नय; यथा देवाः हृष्टाः हविर्भागं गृह्णन्ति, एवं द्विविधं बलिं प्रियं कुर्वन्तु।” अप्सरसः संयुक्ते भोज्ये, सूर्यस्य मध्ये स्थापिते बलौकसि, स्नेहेन मम हस्तौ संयुञ्जन्तु, शठं जुआरिं विजेष्यन्तु। नूतनं पुनरागतम् स्नेहेन अस्मासु सिञ्च; प्रतिद्वन्द्विनं वृक्षमिव कुलिशेन छिन्धि। यः दिवा नः धनं समारभत, यः विजयपराजयं च अकरोत्, सः देवः एतां बलिं गृह्णन्, गन्धर्वैः सह संयुक्ते भोज्ये अस्मभ्यं हर्षं ददातु। “संवसव” इति वः नाम, हे उग्राः अक्षाः, राज्यस्य अधिपतयः; तेषां हविषा आहुतिं दद्मः—वयं धनस्य अधिपतयः स्याम। यदा देवतान् आवहामि, यदा तपः चरामि, यदा हरितान् अक्षान् गृह्णामि—तदा अस्माकं कृते सौम्याः भवन्तु। अग्न्यिन्द्रौ, यजमानस्य कृते, शत्रून् अवधीताम्; युवां शत्रुघ्नौ। येन लोका आदौ विजिताः, येन सर्वाणि भूतानि प्रतिष्ठितानि, तौ बलवन्तौ दीर्घबाहू, शत्रुघ्नौ अग्न्यिन्द्रौ, आवहामि। तुभ्यं देवः स्रुचं गृहीत्वा, हे इन्द्र बृहस्पते, स्तुतिभिः आगच्छतु, यजमानस्य हविर्दातुः कृते। त्वं इन्द्रस्य उदरं, सोमस्य स्थानम्, देवानां मनुष्याणां च आत्मा; अत्र सन्तानं सृज, ये अत्र, ये च अन्यत्र, ते अत्र रमन्ताम्। हे स्वर्गपृथिव्यौ, तपस्विन्यौ, महाव्रते, सप्त दिव्याः आपः प्रवहन्ति—ता अस्मान् क्लेशात् मोचयन्तु। ता माम् शापात्, वरुणस्य क्रोधात्, यमस्य पाशात्, सर्वात् देवदोषात् च विमोचयन्तु। हे तृष्णे, तृष्णापहारे, तां तृष्णां छिन्धि; यथा पापिणः तस्य बध्नन्ति, तथा बध्नातु बन्धनीये। त्वं तृष्णा, त्वं तृष्णापहा, त्वं विषम्, त्वं विषापहा; यथा रज्जुः वृषभात् विमुच्यते, एवं मां विमुच। तुभ्यं पार्श्वतः ददामि, तुभ्यं हृदयतः ददामि, तुभ्यं वदनस्य दीप्तेः ददामि—एवं सर्वं तेजः तुभ्यं ददामि। रोगाः दूरे गच्छन्तु, दुष्टवाचः अपसृत्यन्ताम्; अग्निः हानिकारिणः नाशयतु, सोमः पापिनः नाशयतु। दुष्टचिह्नं पततु, नश्यतु, समूलं पततु; आयसीं लाञ्छनां शत्रौ संयोजयामि। यद् दुर्भाग्यं दारिद्र्येण द्वेषेण च युक्तं मयि पतितम्, लता इव वृक्षात् पतति—सवितः, सुवर्णहस्त, धनद, तत् अस्मद् अन्यत्र नय। शतम् दुर्भाग्यानि मर्त्येन सह देहेन प्राणेन च जायन्ते; तेषु पापिष्ठानि विनाशकानि दूरं नय—हे जातवेदः, शुभानि अस्मभ्यं ददातु। एतैः वचोभिः विवृणोमि, यथा गवां गणात् गाः विवृणोति; शुभानि सौभाग्यानि अत्र रमन्ताम्, पापिष्ठानि दूरं गच्छन्तु। रूराय, चलाय, प्रेरकाय, धृतीमते नमः; शीताय, पुराकामप्रदाय नमः। यः अन्यस्मिन दिने वा उभयत्र वा एतां मण्डूकां उपगच्छति—सः अनियमवान् एव आगच्छतु। इन्द्रः प्रियैः हरिद्रैः मयूरपिच्छवद्भिः अश्वैः आगच्छतु; तं कश्चित् न निरुन्ध्यात्, न बन्धनकारः तं बध्नीयात्—सः बाणवत् साक्षात् आगच्छतु। तेजसि तव मर्यादां कवचेन आवृत्य, सोमराजः त्वां अमृतत्वेन अभिषिञ्चतु; वरुणः त्वां विस्तीर्णवक्षसं करोतु; देवाः त्वां विजयीं करोतु, त्वयि हृष्यन्तु। मृत्यवे, अन्तकाय नमः; तव प्राणाः अपानाः अत्र सन्तु; अयं जनः अत्र जीवेत्, सूर्यभागे, अमृतस्य लोके। भगः एनं उत्तिष्ठतु, सोमः प्रजापतिः, मरुतः, इन्द्रः, अग्निः च सुखाय एनं उत्तिष्ठन्तु। एषः तव प्राणः, एषः तव आयुः, एषः तव मनः; वयं त्वां निरृत्याः पाशेभ्यः देववचोभिः नयामः। उत्तिष्ठ पुरुष, मृत्युपथं मा गा; विशालं गृहम् मा गाः, अस्मात् लोकात्, अग्निसूर्ययोः दर्शनात् मा गाः। मातरिश्वन्, तव कृते वायुः वातु; अमृताः आपः वृष्टिं कुर्युः; सूर्यः तव शरीरे शुभं दीप्तिं ददातु; मृत्युः त्वयि सौम्यः अस्तु—मा गाः। अहम् तव कृते प्रतिनिवर्तनपथं निर्मिमि, जीवाय नौकां, तेजसि कौशलम्; एषः अमृतः सुखयुक्तः रथः आरुह, स्वरेण भाषस्व। तव मनः तत्र मा गच्छतु, मा लीयताम्; जीवतः मा गाः, पितृभ्यः मा गाः; सर्वे देवाः त्वां अत्र रक्षन्तु। एवं सः देवदत्तः, देवतानां कृपया, अग्न्यिन्द्रादिभिः संरक्षितः, अमृतस्य लोकं, शुभानि सौभाग्यानि च प्रार्थयन्, जीवनस्य पथं प्रतिपद्य, मित्रैः सह आनन्दम् उपजगाम।