यदा कस्यचित् चित्तं विक्षिप्तं भवति, तदा अग्निः तस्य चित्तं शमयतु। अहं तद्विद्वान् भेषजं संकल्पयामि, यथा त्वं पुनः प्रज्ञया युक्तः स्यात्। देवेभ्यः, निष्पापेभ्यः, उन्मादात्, उन्मत्तेभ्यः, रक्षोभ्यः—एषां सर्वेषां दोषेभ्यः अहं विज्ञाय भेषजं करोमि, यथा त्वं उन्मादात् पुनः प्रतिनियतः स्यात्। पापात्मानः प्रेत्य त्वां प्रत्यावर्तयन्तु, इन्द्रः त्वां प्रत्यावर्तयतु, भगः त्वां प्रत्यावर्तयतु, ये च देवाः अस्मद्-अनिष्टाः, ते सर्वे त्वां प्रत्यावर्तयन्तु, यथा त्वं उन्मादात् पुनः प्रतिनियतः स्यात्। हे अग्ने! एषः ज्येष्ठान् न हन्तु, यमस्य प्रसृत्याः मूलात् एनं रक्ष; त्वं विज्ञाय बन्धनानि विमोचय, यथा सर्वे देवाः त्वां अभिजानन्तु। त्रयस्त्रिंशद्भिः बन्धनैः येन एते बद्धाः, तेषां बन्धनानि विमोचय, हे अग्ने, पितरं पुत्रं मातरं च सर्वान् विमोचय। येन येन बन्धनैः अयं सर्वतः परिवृतः, बद्धः, अङ्गानि अङ्गानि बद्धानि—ते बन्धनानि तुभ्यं विमुच्यन्ताम्; विमोचका एवात्र सन्ति। हे पूषन्, पापनाशक! ये गर्भघ्नानि पापानि, तानि शुद्धय। देवैः एषः पापः त्रितस्य कृते शुद्धीकृतः; त्रितः तं मनुष्येषु शुद्धीकृतवान्। यदि ग्रहः त्वां गृहीतवान्, तदा देवाः मन्त्रेण तं नाशयन्तु। हे पाप! रश्मयः, धूमः त्वां वितरन्तु; त्वं विस्तीर्णानि देशान् वा तिमिरं वा गच्छ; नद्यः यत्र फेनं वहन्ति, तत्र त्वं गच्छ। हे पूषन्, पापनाशक! ये गर्भघ्नानि पापानि, तानि शुद्धय। द्वादशधा विन्यस्तं यत् पापं मनुष्यस्य त्रितात् अपोहितम्—यदि तस्मात् त्वां ग्रहः न गृहीतवान्, तदा देवाः मन्त्रेण तं नाशयन्तु। यद् देवद्रुहं पापं वयं देवाः कृतवन्तः, हे आदित्या! तस्माद् अस्मान् सत्यम् ऋतेन मुंचत। ऋतेन, हे पूज्या आदित्या, अस्मान् अत्र विमोचयत; यदि यज्ञे प्रवृत्ताः वयं विधिम् अतीत्य किञ्चिद् अकरवाम। हविष्मन्तः यजमानाः स्नेहपूर्णं घृतं स्रुचा जुहुति; वयं सर्वे देवाः, यज्ञे प्रवृत्ता अपि, न सम्पादयाम। यानि पापानि वयं जानन्तः अजानन्तो वा अकरवाम, तस्मात् सर्वे देवाः अस्मान् विमोचयन्तु। जागरितः स्वपन् वा यदि एतत् पापं मया कृतम्, तस्मात् अतीतानि अनागतानि माम् विमोचयन्तु, यथा यवपेषणात् यवः विमुच्यते। यथा पेषणात् विमुक्तः, यथा स्नानेन मलात् शुद्धः, यथा छिन्नः घृतं परिष्कृतं भवति, एवं सर्वे देवाः माम् पापात् शुद्धयन्तु। यदि पूर्वे, ये अन्नं तु जानन्ति, न तु ज्ञानं, कार्षीवणाः इव, एतद् बन्धनं कृतवन्तः, अहं एतत् वैवस्वताय राज्ञे जुहोमि; तदा अस्माकं हविः मधुरं भवतु। वैवस्वतः भागं विभागयति, मधुना मधुयुक्तं संयोजयति; या मातरः इच्छन्ति सा न प्राप्ता, अथवा पितरः यद्यपि किञ्चिद् अकरोत्, सः प्रतिहृतवान्। यदि एषः दोषः अस्माकं मातुः, पितुः, भ्रातुः, पुत्रस्य वा आगतः, ये ये पितरः अस्माभिः सह सम्बद्धाः, तेषां सर्वेषां भावाः शान्ताः सन्तु। यद् ऋणं मया कृतम्, अप्रदत्तं, येन अहं यमस्य वशे चरामि—अस्मात् हे अग्ने, अहम् ऋणात् मुक्तः स्याम्; त्वं सर्वाणि बन्धनानि जानासि। अत्रैव, वयं एतं दोषं प्रतिदत्तवन्तः, जीवेषु जीवन् एनं हरामः; यद् अन्यस्य धान्यं भुक्त्वा मया ऋणं कृतम्, तस्मात् हे अग्ने, अहं ऋणात् मुक्तः स्याम्। अत्र ऋणात् मुक्ताः, अन्यत्र ऋणात् मुक्ताः, तृतीये लोके अपि ऋणात् मुक्ताः स्याम; सर्वेषु देवपितृणां पथिषु वयं ऋणात् मुक्ताः वसाम। ये पापानि हस्ताभ्यां क्रीडायाः लाभाय कृतानि, तस्मात् तीक्ष्णा अप्सराः, उग्रजिता, अद्य अस्मान् ऋणात् विमोचयन्तु। तीक्ष्णा अप्सराः, क्षेत्रपतिः, ये द्यूतपापानि कृतानि, तस्मात् अस्मान् विमोचयन्तु; न ऋणं, न ऋणी यमस्य लोके शेषः भवेत्। येभ्यः अहम् ऋणं गृहीतवान्, यस्य भार्यां अहम् उपगच्छामि, यो मे शरणार्थी, तेषां वचनानि देवाः अनुकूलानि कुर्वन्तु, अप्सराः देवपत्नीः अनुमोदन्तु। यद् द्यूतैः, यद् अन्नेन मया ऋणं कृतम्, हे अग्ने, अहम् अभिजानामि; वैश्वानरः, अस्माकं नाथः, अस्मान् धर्मस्य लोकं नयतु। वैश्वानराय अहं ब्रवीमि—यदि देवेषु किञ्चित् ऋणं संचितम् अस्ति, सः सर्वाणि बन्धनानि जानाति; तदा वयं पक्वेन हविषा संयुज्याम। वैश्वानरः शुद्धिकर्ता माम् विशुद्धं करोतु, यदा अहं स्पर्धायाम् आशां कृत्वा आगच्छामि; यत् तत्र अजानन् कृतवान्, मनसा पृच्छन्, तद् अहं प्रायश्चित्तं करोमि। यद् अन्तरिक्षे, पृथिव्याम्, दिवि, मातरि पितरि वा वयं दुष्कृतं कृतवन्तः, तस्मात् अस्मान् गार्हपत्यः अग्निः धर्मस्य लोकं प्रति नयतु। पृथिवी अस्माकं माता, अदितिः जन्मदा, अन्तरिक्षं भ्राता, नः शापः न भवतु; द्यौः पितरः, पितृभागः शुभः अस्तु; मृत्युम् जयित्वा वयं लोके न पताम। यत्र सखायः सुमनसः, धर्मकर्मणः, स्वशरीरात् रोगं निष्कास्य, अकल्मषाः, अक्लिष्टाङ्गाः, तस्मिन् दिवि वयं मातरं पितरं च पुत्रांश्च पश्येम। वरुणस्य यानि उच्चावचानि पाशानि, तानि अस्माभ्यं विमुच्यन्ताम्; दुःस्वप्नं, अमंगलं च अस्माभ्यं अपसारय, ततः धर्मस्य लोकं गच्छेम। यानि काष्ठेन, रज्ज्वा, भूम्ना, वाचा वा बद्धानि, तस्मात् अस्मान् गार्हपत्यः अग्निः धर्मस्य लोकं प्रति नयतु। स भाग्यवान् सभायाम् उत्तिष्ठतु, विमोचकस्य नाम्ना; अमृतदातृ विमोचनं प्रेषयतु। पश्य, पन्थानं कुरु, बन्धनानि विमोचय, बद्धं विमोचय; यथा गर्भः योनिं त्यजति, तथा त्वं सर्वान् पन्थान् गच्छ। एषः भागः, हे विश्वकर्मन्, प्राज्ञ, सत्यस्य प्रथमज, तुभ्यं समर्पितः; यद् अस्माभिः दत्तं, जरायातीताः वयं अखण्डसूत्रं तराम। केचित् तन्नतान् सूत्रं तरन्ति, येषां पितृदत्तं लब्धम्; अन्ये विमुक्ताः ददाति, यः दातुम् इच्छति, सः स्वर्गं प्राप्नुयात्। ते गृह्णन्तु, यत्नं कुर्वन्तु, श्रद्धावन्तः लोकेन संयुज्यन्ताम्; यत् तव पक्वं अग्नौ हुतं, तस्य रक्षणाय दम्पती शरणं गच्छेताम्। तपसा अहं महायज्ञं आरोहामि, एकचित्तः; हे अग्ने, आहिताग्ने, जरायातीताः वयं तृतीये दिवि सह भोजने मोदेम। शुद्धाः, विशुद्धाः, युक्ताः महिलाः, एताः पृथक् ऋत्विजां हस्तेषु उपवेशयामि; यथा त्वां एतेन अभिषिञ्चामि, तव कामाय, तथा इन्द्रः मरुद्भिः मे तद् ददातु। एतत् आसनं अहं युष्मभ्यं ददामि, हे संनिहिताः, यत् जातवेदाः निधिरूपेण आनयत्; यजमानः कल्याणेन अनुवर्तेत, सः परमे दिवि ज्ञायेत।