ਸ਼ਿਂਸ਼ੁਮਾਰਾ ਅਜਗਰਾਃ ਪੁਰੀਕਯਾ ਜषਾ ਮਤ੍ਸ੍ਯਾ ਰਜਸਾ ਯੇਭ੍ਯੋ ਅਸ੍ਯਸਿ । ਨ ਤੇ ਦੂਰਂ ਨ ਪਰਿष੍ਠਾਸ੍ਤਿ ਤੇ ਭਵ ਸਦ੍ਯਃ ਸਰ੍ਵਾਂ ਪਰਿ ਪਸ਼੍ਯਸਿ ਭੂਮਿਂ ਪੂਰ੍ਵਸ੍ਮਾਦ੍ਧਂਸ੍ਯੁਤ੍ਤਰਸ੍ਮਿਨ੍ਤ੍ਸਮੁਦ੍ਰੇ
ਸ਼ਿੰਸ਼ੁਮਾਰ, ਅਜਗਰ, ਕੜਕ ਵਾਲੇ, ਮੱਛੀਆਂ, ਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੂੰ ਧੂੜ ਨਾਲ ਮਾਰਦਾ ਹੈਂ—ਤੇਰੇ ਲਈ ਕੋਈ ਥਾਂ ਦੂਰ ਜਾਂ ਪਰੇ ਨਹੀਂ; ਤੂੰ ਹਰ ਥਾਂ ਮੌਜੂਦ ਹੈਂ, ਪੂਰੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਵੇਖਦਾ ਹੈਂ, ਪੂਰਬ ਤੋਂ ਪੱਛਮ ਸਮੁੰਦਰ ਤੱਕ।
ਮਾ ਨੋ ਰੁਦ੍ਰ ਤਕ੍ਮਨਾ ਮਾ ਵਿषੇਣ ਮਾ ਨਃ ਸਂ ਸ੍ਰਾ ਦਿਵ੍ਯੇਨਾਗ੍ਨਿਨਾ । ਅਨ੍ਯਤ੍ਰਾਸ੍ਮਦ੍ਵਿਦ੍ਯੁਤਂ ਪਾਤਯੈਤਾਮ੍
ਹੇ ਰੁਦ੍ਰ, ਸਾਨੂੰ ਬੁਖਾਰ ਨਾਲ, ਜ਼ਹਿਰ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਦਿਵੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਨਾ ਤਕਲੀਫ਼ ਦੇ; ਆਪਣੀ ਬਿਜਲੀ ਸਾਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਥਾਂ ਪਾ।
ਭਵੋ ਦਿਵੋ ਭਵ ਈਸ਼ੇ ਪृਥਿਵ੍ਯਾ ਭਵ ਆ ਪਪ੍ਰ ਉਰ੍ਵਨ੍ਤਰਿਕ੍ਸ਼ਮ੍ । ਤਸ੍ਯੈ ਨਮੋ ਯਤਮਸ੍ਯਾਂ ਦਿਸ਼ੀਤਃ
ਤੂੰ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਭਵ ਹੈਂ, ਧਰਤੀ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈਂ, ਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈਂ। ਜਿਸ ਤਾਕਤ ਵੱਲ ਤੂੰ ਰੁਖ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
ਭਵ ਰਾਜਨ੍ ਯਜਮਾਨਾਯ ਮृਡ ਪਸ਼ੂਨਾਂ ਹਿ ਪਸ਼ੁਪਤਿਰ੍ਬਭੂਥ । ਯਃ ਸ਼੍ਰਦ੍ਦਧਾਤਿ ਸਨ੍ਤਿ ਦੇਵਾ ਇਤਿ ਚਤੁष੍ਪਦੇ ਦ੍ਵਿਪਦੇऽਸ੍ਯ ਮृਡ
ਹੇ ਭਵ, ਰਾਜਾ, ਯਜਮਾਨ ਤੇ ਦਇਆ ਕਰ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੂੰ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਬਣਿਆ ਹੈਂ। ਜੋ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੇਵਤਾ ਹਨ, ਉਸ ਦੇ ਚਾਰ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਦੋ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਤੇ ਦਇਆ ਕਰ।
ਮਾ ਨੋ ਮਹਾਨ੍ਤਮੁਤ ਮਾ ਨੋ ਅਰ੍ਭਕਂ ਮਾ ਨੋ ਵਹਨ੍ਤਮੁਤ ਮਾ ਨੋ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਤਃ । ਮਾ ਨੋ ਹਿਂਸੀਃ ਪਿਤਰਂ ਮਾਤਰਂ ਚ ਸ੍ਵਾਂ ਤਨ੍ਵਂ ਰੁਦ੍ਰ ਮਾ ਰੀਰਿषੋ ਨਃ
ਸਾਡੇ ਵੱਡੇ ਨੂੰ, ਸਾਡੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ, ਲਿਜਾਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਾ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ; ਸਾਡੇ ਪਿਤਾ, ਮਾਤਾ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਦੇਹ ਨੂੰ ਨਾ ਆਘਾਤ ਕਰ, ਹੇ ਰੁਦ੍ਰ, ਸਾਨੂੰ ਕੁਝ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਰੁਦ੍ਰਸ੍ਯੈਲਬਕਾਰੇਭ੍ਯੋऽਸਂਸੂਕ੍ਤਗਿਲੇਭ੍ਯਃ । ਇਦਂ ਮਹਾਸ੍ਯੇਭ੍ਯਃ ਸ਼੍ਵਭ੍ਯੋ ਅਕਰਂ ਨਮਃ
ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਹੌਂਕਣ ਵਾਲੇ ਰੂਪਾਂ, ਅਣਕਹੇ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣ ਵਾਲਿਆਂ, ਵੱਡੇ ਮੂੰਹ ਵਾਲਿਆਂ, ਤੇ ਕੁੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।
ਨਮਸ੍ਤੇ ਘੋषਿਣੀਭ੍ਯੋ ਨਮਸ੍ਤੇ ਕੇਸ਼ਿਨੀਭ੍ਯਃ । ਨਮੋ ਨਮਸ੍ਕृਤਾਭ੍ਯੋ ਨਮਃ ਸਂਭੁਞ੍ਜਤੀਭ੍ਯਃ । ਨਮਸ੍ਤੇ ਦੇਵ ਸੇਨਾਭ੍ਯਃ ਸ੍ਵਸ੍ਤਿ ਨੋ ਅਭਯਂ ਚ ਨਃ
ਸ਼ੋਰ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਲੰਮੇ ਵਾਲਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਸਤਿਕਾਰਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਇਕੱਠੇ ਖਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਦੇਵਤਾਈ ਫੌਜਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ; ਸਾਨੂੰ ਚੰਗੀ ਹਾਲਤ ਤੇ ਨਿਰਭੈਤਾ ਮਿਲੇ।
ਤਸ੍ਯੌਦਨਸ੍ਯ ਬृਹਸ੍ਪਤਿਃ ਸ਼ਿਰੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਮੁਖਮ੍
ਉਸ ਯਜਨ ਦੇ ਖੀਰ ਦਾ ਸਿਰ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਹੈ, ਮੂੰਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਹੈ।
ਦ੍ਯਾਵਾਪृਥਿਵੀ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰੇ ਸੂਰ੍ਯਾਚਨ੍ਦ੍ਰਮਸਾਵਕ੍ਸ਼ਿਣੀ ਸਪ੍ਤऋषਯਃ ਪ੍ਰਾਣਾਪਾਨਾਃ
ਅਕਾਸ਼ ਤੇ ਧਰਤੀ ਉਸ ਦੇ ਕੰਨ ਹਨ, ਸੂਰਜ ਤੇ ਚੰਦ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਹਨ, ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਉਸ ਦੀ ਸਾਹ ਤੇ ਨਿਕਾਸ ਹਨ।
ਚਕ੍ਸ਼ੁਰ੍ਮੁਸਲਂ ਕਾਮ ਉਲੂਖਲਮ੍
ਮਸਲਣ ਵਾਲਾ ਉਸ ਦੀ ਅੱਖ ਹੈ, ਇੱਛਾ ਉਸ ਦਾ ਓਖਲਾ ਹੈ।
ਦਿਤਿਃ ਸ਼ੂਰ੍ਪਮਦਿਤਿਃ ਸ਼ੂਰ੍ਪਗ੍ਰਾਹੀ ਵਾਤੋऽਪਾਵਿਨਕ੍
ਦਿਤੀ ਛਾਣਣ ਵਾਲਾ ਟੋਕਰਾ ਹੈ, ਅਦਿਤੀ ਟੋਕਰਾ ਫੜਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਹਵਾ ਫੂਕਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ਅਸ਼੍ਵਾਃ ਕਣਾ ਗਾਵਸ੍ਤਣ੍ਡੁਲਾ ਮਸ਼ਕਾਸ੍ਤੁषਾਃ
ਘੋੜੇ ਦਾਣੇ ਹਨ, ਗਾਂ ਚਾਵਲ ਹਨ, ਮੱਛਰ ਛਿਲਕਾ ਹਨ।
ਕਬ੍ਰੁ ਫਲੀਕਰਣਾਃ ਸ਼ਰੋऽਭ੍ਰਮ੍
ਕਬਰੂ ਫਲ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਤੀਰ ਬੱਦਲ ਹੈ।
ਸ਼੍ਯਾਮਮਯੋऽਸ੍ਯ ਮਾਂਸਾਨਿ ਲੋਹਿਤਮਸ੍ਯ ਲੋਹਿਤਮ੍
ਉਸ ਦਾ ਮਾਸ ਕਾਲੀ ਧਾਤੂ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਲਹੂ ਲਾਲ ਹੈ।
ਤ੍ਰਪੁ ਭਸ੍ਮ ਹਰਿਤਂ ਵਰ੍ਣਃ ਪੁष੍ਕਰਮਸ੍ਯ ਗਨ੍ਧਃ
ਟਿਨ, ਰਾਖ, ਹਰਾ ਰੰਗ, ਕਮਲ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੂ।
ਖਲਃ ਪਾਤ੍ਰਂ ਸ੍ਫ੍ਯਾਵਂਸਾਵੀषੇ ਅਨੂਕ੍ਯੇ
ਕੁਟਾਈ ਵਾਲੀ ਥਾਂ, ਬਰਤਨ, ਮਸਲਣ ਵਾਲਾ, ਢੇਲ ਅਤੇ ਬਲਦਾਂ ਦੀ ਥਾਂ।
ਆਨ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਜਤ੍ਰਵੋ ਗੁਦਾ ਵਰਤ੍ਰਾਃ
ਅੰਤੜੀਆਂ, ਜਬੜੇ, ਪਿਛਲਾ ਰਸਤਾ, ਅਤੇ ਪੱਟੇ।
ਇਯਮੇਵ ਪृਥਿਵੀ ਕੁਮ੍ਭੀ ਭਵਤਿ ਰਾਧ੍ਯਮਾਨਸ੍ਯੌਦਨਸ੍ਯ ਦ੍ਯੌਰਪਿਧਾਨਮ੍
ਇਹ ਧਰਤੀ ਹੀ ਪਕ ਰਹੇ ਚੌਲਾਂ ਲਈ ਘੜਾ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਅਸਮਾਨ ਉਸ ਦਾ ਢੱਕਣ ਹੈ।
ਸੀਤਾਃ ਪਰ੍ਸ਼ਵਃ ਸਿਕਤਾ ਊਬਧ੍ਯਮ੍
ਹਲ ਦੀਆਂ ਲਕੀਰਾਂ, ਪਾਸੇ, ਰੇਤ, ਦੋ ਹੱਦਾਂ।
ऋਤਂ ਹਸ੍ਤਾਵਨੇਜਨਂ ਕੁਲ੍ਯੋਪਸੇਚਨਮ੍
ਸਚਾਈ ਹੱਥ ਧੋਣੀ ਹੈ, ਨਾਲੀ ਪਾਣੀ ਛਿੜਕਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।
ऋਚਾ ਕੁਮ੍ਭ੍ਯਧਿਹਿਤਾਰ੍ਤ੍ਵਿਜ੍ਯੇਨ ਪ੍ਰੇषਿਤਾ
ਮੰਤ੍ਰ ਘੜੇ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਯਜਮਾਨ ਪੰਡਤ ਵਲੋਂ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਪਰਿਗृਹੀਤਾ ਸਾਮ੍ਨਾ ਪਰ੍ਯੂਢਾ
ਪਵਿੱਤਰ ਬਚਨ ਨਾਲ ਘੇਰਿਆ, ਗੀਤ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ।
ਬृਹਦਾਯਵਨਂ ਰਥਨ੍ਤਰਂ ਦਰ੍ਵਿਃ
ਵੱਡਾ ਆਯਵਨ, ਰਥੰਤਰੀ, ਚਮਚਾ।
ऋਤਵਃ ਪਕ੍ਤਾਰ ਆਰ੍ਤਵਾਃ ਸਮਿਨ੍ਧਤੇ
ਮੌਸਮ ਪਕਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹਨ; ਮੌਸਮ ਦੇ ਕਰਮ ਅੱਗ ਜਗਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਚਰੁਂ ਪਞ੍ਚਬਿਲਮੁਖਂ ਘਰ੍ਮੋऽਭੀਨ੍ਧੇ
ਪੰਜ ਮੂੰਹਾਂ ਵਾਲਾ ਯਜਨਾ ਭੋਜਨ, ਘਰਮਾ ਉਸਨਦਾ ਹੈ।
ਓਦਨੇਨ ਯਜ੍ਞਵਤਃ ਸਰ੍ਵੇ ਲੋਕਾਃ ਸਮਾਪ੍ਯਾਃ
ਚੌਲਾਂ ਨਾਲ, ਯਜਨਾ ਵਾਲੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਦੁਨੀਆਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਤ੍ਸਮੁਦ੍ਰੋ ਦ੍ਯੌਰ੍ਭੂਮਿਸ੍ਤ੍ਰਯੋऽਵਰਪਰਂ ਸ਼੍ਰਿਤਾਃ
ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰ, ਅਸਮਾਨ ਤੇ ਧਰਤੀ — ਇਹ ਤਿੰਨ ਉੱਪਰ ਤੇ ਹੇਠਾਂ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਯਸ੍ਯ ਦੇਵਾ ਅਕਲ੍ਪਨ੍ਤੋਚ੍ਛਿष੍ਟੇ षਡਸ਼ੀਤਯਃ
ਜਿਸ ਲਈ ਦੇਵਤੇ ਛਿਆਸੀ ਬਚੀਆਂ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤਂ ਤ੍ਵੌਦਨਸ੍ਯ ਪृਚ੍ਛਾਮਿ ਯੋ ਅਸ੍ਯ ਮਹਿਮਾ ਮਹਾਨ੍
ਮੈਂ ਚੌਲਾਂ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਵੱਡੀ ਹੈ।
ਸ ਯ ਓਦਨਸ੍ਯ ਮਹਿਮਾਨਂ ਵਿਦ੍ਯਾਤ੍
ਜੋ ਚੌਲਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਜਾਣਦਾ ਹੈ।