ਸਾਮਾਨਿ ਯਸ੍ਯ ਲੋਮਾਨਿ ਯਜੁਰ੍ਹृਦਯਮੁਚ੍ਯਤੇ ਪਰਿਸ੍ਤਰਣਮਿਦ੍ਧਵਿਃ
ਜਿਸ ਦੇ ਵਾਲ ਸਾਮ ਗੀਤ ਹਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਦਿਲ ਯਜੁਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਢਕਣੀ ਅੱਗ ਦੀ ਲਕੜੀ ਹੈ।
ਯਦ੍ਵਾ ਅਤਿਥਿਪਤਿਰਤਿਥੀਨ੍ ਪ੍ਰਤਿਪਸ਼੍ਯਤਿ ਦੇਵਯਜਨਂ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ਤੇ
ਜਦੋਂ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਦੇਖਦਾ ਹੈ।
ਯਦਭਿਵਦਤਿ ਦੀਕ੍ਸ਼ਾਮੁਪੈਤਿ ਯਦੁਦਕਂ ਯਾਚਤ੍ਯਪਃ ਪ੍ਰ ਣਯਤਿ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਬੋਲਦਾ ਹੈ, ਦীক্ষਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਪਾਣੀ ਮੰਗਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯਾ ਏਵ ਯਜ੍ਞ ਆਪਃ ਪ੍ਰਣੀਯਨ੍ਤੇ ਤਾ ਏਵ ਤਾਃ
ਉਹ ਪਾਣੀ ਜੋ ਯਜਨ ਲਈ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਪਾਣੀ ਹਨ।
ਯਤ੍ਤਰ੍ਪਣਮਾਹਰਨ੍ਤਿ ਯ ਏਵਾਗ੍ਨੀषੋਮੀਯਃ ਪਸ਼ੁਰ੍ਬਧ੍ਯਤੇ ਸ ਏਵ ਸਃ
ਜੋ ਭੋਜਨ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਅਗਨੀ-ਸੋਮ ਯਜਨ ਦਾ ਪਸ਼ੂ ਕੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਹੈ।
ਯਦਾਵਸਥਾਨ੍ ਕਲ੍ਪਯਨ੍ਤਿ ਸਦੋਹਵਿਰ੍ਧਾਨਾਨ੍ਯੇਵ ਤਤ੍ਕਲ੍ਪਯਨ੍ਤਿ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਵਾਸਤੇ ਥਾਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਭੋਜਨ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਂ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਯਦੁਪਸ੍ਤृਣਨ੍ਤਿ ਬਰ੍ਹਿਰੇਵ ਤਤ੍
ਜੋ ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਸ ਬਿਛਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹੀ ਹੈ।
ਯਦੁਪਰਿਸ਼ਯਨਮਾਹਰਨ੍ਤਿ ਸ੍ਵਰ੍ਗਮੇਵ ਤੇਨ ਲੋਕਮਵ ਰੁਨ੍ਦ੍ਧੇ
ਜੋ ਉਪਰਲੀ ਢਕਣੀ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਨਾਲ ਉਹ ਸੁਵਰਗ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਯਤ੍ਕਸ਼ਿਪੂਪਬਰ੍ਹਣਮਾਹਰਨ੍ਤਿ ਪਰਿਧਯ ਏਵ ਤੇ
ਜੋ ਗੱਦੀਆਂ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਘੇਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਲਕੜੀਆਂ ਹਨ।
ਯਦਾਞ੍ਜਨਾਭ੍ਯਞ੍ਜਨਮਾਹਰਨ੍ਤ੍ਯਾਜ੍ਯਮੇਵ ਤਤ੍
ਜੋ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਘੀ ਹੈ।
ਯਤ੍ਪੁਰਾ ਪਰਿਵੇषਾਤ੍ਸ੍ਵਾਦਮਾਹਰਨ੍ਤਿ ਪੁਰੋਡਾਸ਼ਾਵੇਵ ਤੌ
ਜੋ ਭੋਜਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਚੱਖਣ ਲਈ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਪੁਰੋਡਾਸ਼ਾ ਦੀ ਭੇਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਯਦਸ਼ਨਕृਤਂ ਹ੍ਵਯਨ੍ਤਿ ਹਵਿष੍ਕृਤਮੇਵ ਤਦ੍ਧ੍ਵਯਨ੍ਤਿ
ਜਦੋਂ ਖਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਭੇਟ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਯੇ ਵ੍ਰੀਹਯੋ ਯਵਾ ਨਿਰੁਪ੍ਯਨ੍ਤੇऽਂਸ਼ਵ ਏਵ ਤੇ
ਚੌਲ ਅਤੇ ਜੌ ਜੋ ਤੋਲ ਕੇ ਰੱਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਭਾਗ ਹਨ।
ਯਾਨ੍ਯੁਲੂਖਲਮੁਸਲਾਨਿ ਗ੍ਰਾਵਾਣ ਏਵ ਤੇ
ਉਲੂਖਲ ਅਤੇ ਮੁਸਲ, ਇਹੀ ਪੀਸਣ ਵਾਲੇ ਪੱਥਰ ਹਨ।
ਸ਼ੂਰ੍ਪਂ ਪਵਿਤ੍ਰਂ ਤੁषਾ ऋਜੀषਾਭਿषਵਣੀਰਾਪਃ
ਛਾਣਣ ਵਾਲੀ ਟੋਕਰੀ ਪਵਿਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਚਿੜਕੀਆਂ ਅੱਗ ਹਨ, ਛਾਣਣੀਆਂ ਪਾਣੀ ਹਨ।
ਸ੍ਰੁਗ੍ਦਰ੍ਵਿਰ੍ਨੇਕ੍ਸ਼ਣਮਾਯਵਨਂ ਦ੍ਰੋਣਕਲਸ਼ਾਃ ਕੁਮ੍ਭ੍ਯੋ ਵਾਯਵ੍ਯਾਨਿ ਪਾਤ੍ਰਾਣੀਯਮੇਵ ਕृष੍ਣਾਜਿਨਮ੍
ਚਮਚ, ਕਟੋਰਾ, ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ ਭਾਂਡਾ, ਛਾਣਣ ਵਾਲਾ, ਡੋਲ, ਘੜੇ, ਹਵਾ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਭਾਂਡੇ—ਇਹ ਸਭ ਕਾਲਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਮਿਰਗ ਦੀ ਖਾਲ ਹਨ।
{੧੫} ਯਜਮਾਨਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਵਾ ਏਤਦਤਿਥਿਪਤਿਃ ਕੁਰੁਤੇ ਯਦਾਹਾਰ੍ਯਾਣਿ ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ਤ ਇਦਂ ਭੂਯਾ੩ ਇਦਾ੩ ਇਤਿ
ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਭੋਜਨ ਵੇਖ ਕੇ ਸੋਚਦਾ ਹੈ 'ਇਹ ਹੋਰ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਹੋਰ ਹੋਵੇ', ਤਾਂ ਘਰ ਦਾ ਮਾਲਕ ਯਜਮਾਨ ਜਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਅਤਿਥਿ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਯਦਾਹ ਭੂਯ ਉਦ੍ਧਰੇਤਿ ਪ੍ਰਾਣਮੇਵ ਤੇਨ ਵਰ੍षੀਯਾਂਸਂ ਕੁਰੁਤੇ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ 'ਹੋਰ ਲਿਆਓ', ਤਾਂ ਉਹ ਇਸ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਣ ਨੂੰ ਵਧਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਉਪ ਹਰਤਿ ਹਵੀਂष੍ਯਾ ਸਾਦਯਤਿ
ਉਹ ਭੇਟਾਂ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੁਆਦ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਤੇषਾਮਾਸਨ੍ਨਾਨਾਮਤਿਥਿਰਾਤ੍ਮਨ੍ ਜੁਹੋਤਿ
ਜੋ ਲੋਕ ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਅਤਿਥਿ ਆਪਣੇ ਲਈ ਭੇਟ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸ੍ਰੁਚਾ ਹਸ੍ਤੇਨ ਪ੍ਰਾਣੇ ਯੂਪੇ ਸ੍ਰੁਕ੍ਕਾਰੇਣ ਵषਟ੍ਕਾਰੇਣ
ਚਮਚ ਹੱਥ ਵਿਚ, ਪ੍ਰਾਣ ਨਾਲ, ਯੂਪ ਤੇ ਯਜਨ ਭਾਂਡੇ ਨਾਲ, 'ਵਸ਼ਟ' ਕਹਿ ਕੇ।
ਏਤੇ ਵੈ ਪ੍ਰਿਯਾਸ਼੍ਚਾਪ੍ਰਿਯਾਸ਼੍ਚ ਰ੍ਤ੍ਵਿਜਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਲੋਕਂ ਗਮਯਨ੍ਤਿ ਯਦਤਿਥਯਃ
ਇਹ ਰਿਤਵਿਕ, ਚਾਹੇ ਪਿਆਰੇ ਹੋਣ ਜਾਂ ਨਾ ਪਿਆਰੇ, ਅਤਿਥੀਆਂ ਨੂੰ ਸਵਰਗ ਲੋਕ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸ ਯ ਏਵਂ ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ ਨ ਦ੍ਵਿषਨ੍ਨ੍ ਅਸ਼੍ਨੀਯਾਨ੍ ਨ ਦ੍ਵਿषਤੋऽਨ੍ਨਮਸ਼੍ਨੀਯਾਨ੍ ਨ ਮੀਮਾਂਸਿਤਸ੍ਯ ਨ ਮੀਮਾਂਸਮਾਨਸ੍ਯ
ਜੋ ਇਹ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਫਰਤ ਕਰਕੇ ਨਾ ਖਾਏ, ਨਾ ਨਫਰਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦਾ ਭੋਜਨ ਖਾਏ, ਨਾ ਅਜਿਹਾ ਜੋ ਜਾਂਚਿਆ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਨਾ ਜਾਂਚਣ ਵਾਲੇ ਦਾ।
ਸਰ੍ਵੋ ਵਾ ਏष ਜਗ੍ਧਪਾਪ੍ਮਾ ਯਸ੍ਯਾਨ੍ਨਮਸ਼੍ਨਨ੍ਤਿ
ਜਿਸ ਦਾ ਭੋਜਨ ਲੋਕ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਉੱਤੇ ਸਾਰਾ ਖਾਣ ਦਾ ਪਾਪ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸਰ੍ਵੋ ਵਾ ਏਸੋऽਜਗ੍ਧਪਾਪ੍ਮਾ ਯਸ੍ਯਾਨ੍ਨਂ ਨਾਸ਼੍ਨਨ੍ਤਿ
ਜਿਸ ਦਾ ਭੋਜਨ ਲੋਕ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦੇ, ਉਸ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਖਾਣ ਦਾ ਪਾਪ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ।
ਸਰ੍ਵਦਾ ਵਾ ਏष ਯੁਕ੍ਤਗ੍ਰਾਵਾਰ੍ਦ੍ਰਪਵਿਤ੍ਰੋ ਵਿਤਤਾਧ੍ਵਰ ਆਹृਤਯਜ੍ਞਕ੍ਰਤੁਰ੍ਯ ਉਪਹਰਤਿ
ਹਮੇਸ਼ਾ, ਜੋ ਪੀਸਣ ਵਾਲਾ ਪੱਥਰ ਤਿਆਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਗੀਲਾ ਪਵਿਤ੍ਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਵਿਸਤਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਯਜਨ, ਉਹ ਯਜਨ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲਈ ਭੇਟ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਜਾਪਤ੍ਯੋ ਵਾ ਏਤਸ੍ਯ ਯਜ੍ਞੋ ਵਿਤਤੋ ਯ ਉਪਹਰਤਿ
ਜੋ ਭੇਟ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਯਜਨ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਤੋਂ ਵਿਸਤਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਜਾਪਤੇਰ੍ਵਾ ਏष ਵਿਕ੍ਰਮਾਨ੍ ਅਨੁਵਿਕ੍ਰਮਤੇ ਯ ਉਪਹਰਤਿ
ਜੋ ਭੇਟ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੇ ਪਗਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਚਲਦਾ ਹੈ।
ਯੋऽਤਿਥੀਨਾਂ ਸ ਆਹਵਨੀਯੋ ਯੋ ਵੇਸ਼੍ਮਨਿ ਸ ਗਾਰ੍ਹਪਤ੍ਯੋ ਯਸ੍ਮਿਨ੍ ਪਚਨ੍ਤਿ ਸ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਗ੍ਨਿਃ
ਜੋ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਲਈ ਹੈ, ਉਹ ਆਹਵਨੀਅ ਅੱਗ ਹੈ; ਜੋ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਉਹ ਗ੍ਰਿਹਪਤਿ ਅੱਗ ਹੈ; ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਦੱਖਣੀ ਅੱਗ ਹੈ।
{੧੬} ਇष੍ਟਂ ਚ ਵਾ ਏष ਪੂਰ੍ਤਂ ਚ ਗृਹਾਣਾਮਸ਼੍ਨਾਤਿ ਯਃ ਪੂਰ੍ਵੋऽਤਿਥੇਰਸ਼੍ਨਾਤਿ
ਜੋ ਵਿਅਕਤੀ ਮਹਿਮਾਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਯਜਨਾ ਅਤੇ ਦਾਨ ਦੋਹਾਂ ਦਾ ਫਲ ਆਪਣੇ ਲਈ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।