ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਇੰਦਰ, ਜੋ ਕਿ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਹਾਨ ਦੇਵਤਾ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਨੇ ਭਜਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਜਾਂ ਜੋ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਭਜਾਏ ਜਾਣਗੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਤੂੰ ਮੁੜ ਇਕੱਠਾ ਕਰ ਦੇ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਖਰੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਫਿਰ ਜੋੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈਂ। ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਉਸ ਨੇ ਬੋਲਣ ਦੀ ਤਾਕਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਨੀਵੀਂ ਥਾਂ ਬਣਾਈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਦਾ ਕਾਇਮ ਰਹਿਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਫਿਰ, ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਦੁਆਈ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਕਿ, "ਇਥੇ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ-ਸੰਘਾਰੀ ਇੰਦਰ, ਤੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਤਿੱਖਾ ਵਾਰ ਕਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜੜ ਤੇ ਵੱਜ; ਇਥੇ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਰਹਿ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਭਗਤ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਫੜਦੇ ਹਾਂ, ਇੰਦਰ, ਸਾਡੀ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਬਣੀ ਰਹੇ।" ਇਸ ਤੋ ਬਾਅਦ, ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਹਵਨ ਦੀ ਭੇਟ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਹਵਨ ਦੀ ਭੇਟ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਫਿਰ, ਵਾਤਾਵਰਣ ਨੂੰ ਦੋ ਵਾਰੀ ਭੇਟ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਮੁੜ ਆਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਭੇਟ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਇੱਕ ਆਤਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸੂਰਜ ਮੇਰੀ ਨਜ਼ਰ ਹੈ, ਹਵਾ ਮੇਰੀ ਸਾਹ ਹੈ, ਵਾਤਾਵਰਣ ਮੇਰਾ ਆਪ ਹੈ, ਧਰਤੀ ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਅਸਤ੍ਰਿਤਾ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਹੀ ਮੇਰੀ ਸੱਚੀ ਪਛਾਣ ਹੈ। ਮੈਂ ਸਵਰਗ ਤੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਆਪ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।" ਫਿਰ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ ਗਈ, "ਤਾਕਤ ਵਧੇ, ਸ਼ਕਤੀ ਵਧੇ, ਵਿਵੇਕ ਤੇ ਬਲ ਵਧੇ; ਜੋ ਪ੍ਰਾਣ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸਹਚਰੀ, ਆਪਣੀ ਹੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹਨ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ, ਗੋਪਾਲਕ ਨੂੰ, ਰੱਖਿਆ ਦੇਣ। ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਵਸੋ, ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਹੋਵੇ।" ਫਿਰ, ਕਹਾਣੀ ਅੱਗੇ ਵਧਦੀ ਹੈ ਕਿ, "ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਪੱਥਰ ਦੀ ਕਵਚ ਹੈਂ, ਜੋ ਮੈਨੂੰ ਪੂਰਬ ਦਿਸ਼ਾ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦੁਸ਼ਟ ਤੋਂ ਬਚਾਉਂਦੀ ਹੈ; ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਰੱਖਿਆ ਦੇਵੇ।" ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਕਹਿ ਕੇ ਦੱਖਣ, ਪੱਛਮ, ਉੱਤਰ, ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਦਿਸ਼ਾ, ਉਪਰਲੀ ਦਿਸ਼ਾ ਅਤੇ ਮੱਧ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਵੀ ਪੱਥਰ ਦੀ ਕਵਚ ਦੀ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿ ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਹਰ ਪਾਸੇ ਰੱਖਿਆ ਦੇਵੇ। ਇਸ ਤੋ ਬਾਅਦ, ਮਹਾਨ ਚਿੱਤ ਨਾਲ, ਮੈ ਮਾਤਰਿਸ਼ਵਾਨ, ਪ੍ਰਾਣ ਅਤੇ ਅਪਾਨ ਨੂੰ ਸੱਦਦਾ ਹਾਂ। ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਅੱਖ, ਅੰਤਰਾਲ ਤੋਂ ਸੁਣਨ ਦੀ ਤਾਕਤ, ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਸਰੀਰ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਅਤੇ ਸਰਸਵਤੀ ਤੋਂ, ਜੋ ਮਨ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਬੋਲੀ ਦੀ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਫਿਰ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, "ਹੇ ਮਹਾਨ, ਮੈਂ ਇਥੇ ਅਸੁਰ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਗੱਲ ਕੀਤੀ? ਮੈਂ ਪਿਤਾ, ਹਰੀ, ਜੋ ਉੱਤਮ ਅਤੇ ਭਿਆਨਕ ਬਲ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਗੱਲ ਕੀਤੀ? ਵਰੁਣ, ਤੂੰ ਦੱਖਣੀ ਦਿਸ਼ਾ ਪ੍ਰਿਸ਼ਨੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ; ਫਿਰ, ਹੇ ਦਾਤਾ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨਾਲ ਮੁੜ ਚੰਗਿਆਈ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।" "ਮੈਂ ਲਾਲਚ ਨਾਲ ਮੁੜ ਦਾਤਾ ਨਹੀਂ ਬਣਦਾ; ਮੈਂ ਸੋਚਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਕਿਸ ਕੋਲ ਜਾਵਾਂ, ਕਿਸ ਨਾਲ ਮਿਲਾਂ। ਕੇਹੜੀ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ, ਹੇ ਅਥਰਵਣ, ਕੇਹੜੇ ਜਨਮ ਨਾਲ ਤੂੰ ਜਾਤਵੇਦਸ ਬਣਿਆ?" "ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ, ਮੈਂ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਗੰਭੀਰ ਹਾਂ; ਜਨਮ ਨਾਲ ਮੈਂ ਜਾਤਵੇਦਸ ਹਾਂ। ਕੋਈ ਦਾਸ, ਕੋਈ ਇਸਤਰੀ, ਮੇਰੇ ਵਰਤ ਦੇ ਮਹਾਨਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਾਪ ਸਕੀ।" "ਤੇਰੇ ਵਾਂਗ, ਹੇ ਵਰੁਣ, ਰਿਤ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਹੋਰ ਕੋਈ ਵਧੀਆ ਕਵੀ ਜਾਂ ਗਿਆਨਵਾਨ ਨਹੀਂ। ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ; ਤੇਰਾ ਆਪਣਾ ਵੀ ਤੇਰੀ ਤਾਕਤ ਤੋਂ ਡਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।" "ਤੂੰ, ਹੇ ਵਰੁਣ, ਸਾਰੇ ਉਤਪੱਤੀਆਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ। ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਤੋਂ ਪਰੇ ਕੀ ਹੈ? ਇਸ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਕੁਝ ਹੋਰ ਹੈ? ਹੇ ਅਮਰ, ਹੇਠਾਂ ਕੀ ਹੈ, ਉੱਤੇ ਕੀ ਹੈ?" "ਇੱਕ ਇਲਾਕਾ ਉੱਤੇ, ਦੂਜਾ ਹੇਠਾਂ; ਇੱਕ ਨਾਲ ਦੁਸ਼ਟ ਵੀ ਹੇਠਾਂ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਇਹ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਹੇ ਵਰੁਣ, ਜਾਣ ਕੇ: ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦੀ ਕਮਾਈ ਹੇਠਾਂ ਪਏ, ਦਾਸ ਧਰਤੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆ ਜਾਣ।" "ਤੂੰ, ਹੇ ਵਰੁਣ, ਦਾਤਿਆਂ ਨੂੰ ਬੇਦੋਸ਼ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈਂ; ਲਾਲਚੀ ਲੋਕ ਉਪਹਾਰਾਂ ਕੋਲ ਨਾ ਆ ਸਕਣ। ਲੋਕ ਤੈਨੂੰ ਕਠੋਰ ਨਾ ਆਖਣ, ਹੇ ਰਾਜਨ।" "ਲੋਕ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਕਠੋਰ ਨਾ ਆਖਣ; ਮੈਂ ਮੁੜ ਗਾਇਕ ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਦਿਸ਼ਾ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਮੇਰੀ ਸਤਿਕਾਰ ਭਰੀ ਸਤੁਤੀ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਜਾਵੇ।" "ਤੇਰੀ ਸਤੁਤੀ, ਉੱਚੀ ਕਰਕੇ, ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਵੇ। ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਦੇ, ਜੋ ਤੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ; ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਸੱਤ ਕਦਮਾਂ ਵਾਲਾ ਸਾਥੀ, ਦੋਸਤ ਹੈਂ।" "ਸਾਡਾ ਰਿਸ਼ਤਾ, ਹੇ ਵਰੁਣ, ਇਕੱਠਾ ਰਹੇ; ਸਾਡਾ ਜਨਮ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਜਿਵੇਂ ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇਕੋ ਜਿਹੇ ਜਨਮ ਵਾਲੇ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਉਹ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ ਜੋ ਤੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ; ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਸੱਤ ਕਦਮਾਂ ਵਾਲਾ ਦੋਸਤ ਹੈਂ।" "ਦੇਵਤਾ, ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਗਿਆਨਵਾਨ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਵਰੁਣ, ਰਿਤ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਅਥਰਵਣ ਨੂੰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪੁਰਖਾ ਮਿੱਤਰ ਨੂੰ, ਉਤਪੰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਸਾਨੂੰ ਕਿਰਪਾ ਦੇ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਹੋਇਆ; ਤੂੰ ਸਾਡਾ ਮਿੱਤਰ, ਸਾਡਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜਲਾ ਹੈਂ।" ਅੱਜ, ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਜਗਾਇਆ ਗਿਆ ਅੱਗ, ਹੇ ਜਾਤਵੇਦਸ, ਤੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ। ਮਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਵਰੁਣ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੋਲ ਗਿਆਨ ਹੈ, ਉਹ ਲਿਆ; ਤੂੰ ਦੂਤ, ਰਿਸ਼ੀ ਤੇ ਚੇਤਨ ਹੈਂ। "ਹੇ ਤਨੂਨਪਾਤ, ਜੋ ਸੱਚਾਈ ਦੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਤੁਰਦਾ ਹੈ, ਮਿੱਠਾ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ, ਮਧੁਰਤਾ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਸਾਡੀਆਂ ਸੋਚਾਂ ਨੂੰ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਠੀਕ ਕਰ, ਹੋਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਜਵਲਿਤ ਕਰ, ਤੇ ਸਾਡੀ ਰਸਮ ਨੂੰ ਦਿਵ੍ਯ ਬਣਾ।" "ਸੱਦਿਆ ਤੇ ਸਤਿਕਾਰਿਆ, ਆ, ਹੇ ਅਗਨੀ, ਵਾਸੁਆਂ ਸਮੇਤ, ਸਾਂਝ ਨਾਲ। ਤੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਮਹਾਨ ਪੁਜਾਰੀ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇਂਗਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਯੋਗ ਹੈਂ।" "ਪੁਰਾਤਨ ਕੁਸ਼, ਧਰਤੀ ਦੀ ਪੂਰਬੀ ਦਿਸ਼ਾ 'ਤੇ ਵਿਛਾ, ਜੋ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਥਾਂ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਅਪਕ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਖੁੱਲਾ ਰਸਤਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ, ਅਦਿਤੀ ਲਈ, ਸੁਖਦਾਇਕ ਆਸਨ।" "ਚਮਕਦੀਆਂ, ਵਿਅਪਕ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਖੁਲਣ, ਜਿਵੇਂ ਪਤਨੀਆਂ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਲਈ ਸਜਦੀਆਂ ਹਨ। ਮਹਾਨ, ਦਿਵ੍ਯ ਦਰਵਾਜ਼ੇ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਣ ਵਾਲੀਆਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਆਸਾਨ ਹੋਣ।" "ਜੋ ਭਾਗਿਆ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਜਾ ਕਰੇ, ਉਸ਼ਾ ਅਤੇ ਰਾਤ ਇਕੱਠੇ ਆਪਣੀ ਜਗ੍ਹਾ ਤੇ ਬੈਠਣ। ਵੱਡੀਆਂ, ਆਕਾਸ਼ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ, ਸੋਹਣੀਆਂ ਸਜਾਵਟਾਂ ਨਾਲ, ਚਮਕਦਾਰ ਸੁੰਦਰਤਾ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣ।" "ਦਿਵ੍ਯ ਹੋਤ੍ਰਿ, ਜੋ ਪਹਿਲੇ ਤੇ ਵਚਨਕੁਸ਼ਲ ਹਨ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਲਈ ਯਜਨਾ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਪੁਰਾਤਨ ਜੋਤ ਨੂੰ ਠੀਕ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਭਾਰਤੀ, ਜੋ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੈ, ਸਾਡੀ ਯਜਨਾ ਤੇ ਆਵੇ, ਇਥੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਗੇ; ਤਿੰਨ ਸਰਸਵਤੀਆਂ, ਸੱਚੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਵਾਲੀਆਂ, ਇਸ ਸੁਖਦਾਇਕ ਕੁਸ਼ ਤੇ ਆ ਬੈਠਣ।" "ਉਹ, ਜਿਸ ਨੇ ਅਕਾਸ਼ ਤੇ ਧਰਤੀ, ਦੋ ਮਾਵਾਂ, ਆਪਣੇ ਰੂਪਾਂ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਬਣਾਏ—ਅੱਜ, ਹੋਤ੍ਰਿ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਨਾਲ, ਆਓ, ਅਸੀਂ ਉਸ ਤਵਸ਼ਟਰ ਦੀ ਇੱਥੇ ਪੂਜਾ ਕਰੀਏ, ਜਾਣ ਕੇ।" "ਹੇ ਵਨਸਪਤੀ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾਲ, ਯਥਾ-ਕ੍ਰਮ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਭੇਟਾਂ ਛੱਡ। ਦਿਵ੍ਯ ਅਗਨੀ, ਜੋ ਸ਼ਾਂਤੀਦਾਤਾ ਹੈ, ਮਧੁ ਤੇ ਘਿਉ ਨਾਲ ਹਵਨ ਦੀ ਭੇਟ ਚੱਖੇ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਸਭ ਅਰਦਾਸਾਂ, ਸਤਿਕਾਰ, ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਦੀ ਬੇਨਤੀ, ਇੰਦਰ, ਵਰੁਣ, ਅਗਨੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦਿਵ੍ਯ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਕੀਤੀ ਗਈਆਂ, ਤਾਂ ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਤਾ, ਸ਼ਕਤੀ, ਗਿਆਨ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਬਣੀ ਰਹੇ।