ਇਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਵੈਰ-ਵਿਰੋਧ ਅਤੇ ਅਸਫਲਤਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਹ ਵੈਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਭਜਾਉਣ ਦੀ ਅਰਜ਼ੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਵੈਰ, ਜੋ ਪਲਕਾਂ ਮਾਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਹਥਿਆਰ ਨੂੰ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਮਨੁੱਖ ਜਾਣਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵੈਰ ਕਿਵੇਂ ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ, ਨੰਗਾ ਹੋ ਕੇ, ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਦਾ ਮਨ, ਉਸ ਦੀ ਅਸਫਲਤਾ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਨੀਅਤ, ਇਹ ਸਭ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਵਾਲੀ, ਸਾਰੇ ਆਸਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜਣ ਵਾਲੀ, ਸੋਨੇ ਵਾਲੇ ਕੇਸਾਂ ਵਾਲੀ ਨਿਰ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖ ਨਮਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸੋਨੇ ਦੀ ਚਮਕ ਵਾਲੀ, ਸੁਭਾਗੀ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਮਹਲ ਵਿਚ ਵੱਸਦੀ, ਵੱਡੀ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੀ, ਵੈਰੀ ਨਿਰ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਨਮਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਮਨੁੱਖ ਵੈਕੰਕਤ ਦੀ ਲੱਕੜ ਨਾਲ ਯਜਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਅੱਗ ਨੂੰ ਆਰਜ਼ੀ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਸ ਭੇਟ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਏ। ਉਹ ਅੱਗ ਨੂੰ ਆਨੰਦ ਕਰਨ ਦੀ ਅਰਜ਼ੀ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੁਲਾਵੇ ਤੇ ਆਉਣ। ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਵੀ ਬੁਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਮਨੁੱਖ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਇਹ ਕਰਮ ਕਰਨਗੇ ਤੇ ਇੰਦਰ ਸੁਣੇ। ਇੰਦਰ ਵਰਗੇ ਸਹਾਇਕ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਨੀਅਤ ਨੂੰ ਨਮ ਕਰ ਦੇਣ; ਜਾਤਵੇਦਸ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਹਾਸਲ ਕਰਨ, ਆਪਣੇ ਸਰੀਰ ਦੀ ਰਖਿਆ ਕਰਨ। ਜੇ ਕੋਈ ਨਾਸਤਿਕ, ਇੱਥੇ ਜਾਂ ਉੱਥੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਅੱਗ ਉਸ ਦੀ ਭੇਟ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾਏ; ਦੇਵਤਾ ਉਸ ਦੇ ਬੁਲਾਵੇ ਨੂੰ ਨਾ ਮੰਨਣ; ਇਹ ਭੇਟ ਸਿਰਫ਼ ਮੇਰੀ ਹੋਵੇ। ਇੰਦਰ-ਵਰਗੇ ਸਹਾਇਕ ਅੱਗੇ ਦੌੜਦੇ ਹਨ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਵਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਭੇਡੇ ਨੂੰ ਭੇੜੀ ਵਾਂਗ ਤੋੜਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਬਚੀ ਰਹੇ; ਜੇਕਰ ਉਹ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦੀ ਜਾਨ ਨਾ ਜਾਵੇ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਪ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਪੁਜਾਰੀ ਬਣਾਇਆ, ਇੰਦਰ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਤੇਰੇ ਹੇਠਾਂ ਹੋਵੇ; ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਮੌਤ ਵੱਲ ਧੱਕ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਜੇ ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਲਈ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਅਤੇ ਕਵਚ ਬਣਾਇਆ, ਸਰੀਰ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਰਖਿਆ ਲਈ, ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਰਤਿਆ, ਉਹ ਸਾਰਾ ਉਸ ਲਈ ਸੁਆਦ-ਰਹਿਤ ਕਰ ਦੇ। ਇੰਦਰ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਾ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਦੂਰ ਕੀਤਾ, ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਰੇਗਾ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆ; ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਵੰਞੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਮਿਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈਂ। ਇੰਦਰ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਉਚਾਰਣ ਪਾ ਕੇ ਹੇਠਲਾ ਸਥਾਨ ਬਣਾਇਆ, ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਦਾ ਵੱਸਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਇੰਦਰ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਾ ਸੰਘਾਰੀ, ਇੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ-ਬਿੰਦੂ ਤੇ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਵਾਰ ਕਰ; ਇੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਰਹਿ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਭਗਤ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਫੜਦੇ ਹਾਂ, ਇੰਦਰ; ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਵਿਚ ਰਹੀਏ। ਫਿਰ, ਮਨੁੱਖ ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਭੇਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਭੇਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਵਾਤਾਵਰਨ ਨੂੰ ਭੇਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਫੇਰ ਵਾਤਾਵਰਨ ਨੂੰ ਭੇਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਆਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਭੇਟ, ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਭੇਟ। ਮਨੁੱਖ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: "ਸੂਰਜ ਮੇਰੀ ਨਜ਼ਰ ਹੈ, ਹਵਾ ਮੇਰਾ ਸਾਹ, ਵਾਤਾਵਰਨ ਮੇਰਾ ਆਪ, ਧਰਤੀ ਮੇਰਾ ਸਰੀਰ। ਮੈਂ ਅਸਤ੍ਰਿਤਾ ਹਾਂ; ਇਹ ਮੈਂ ਹਾਂ। ਉਹ ਸਵਰਗ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰਖਿਆ ਲਈ ਖੁਦ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।" ਮਨੁੱਖ ਆਰਜ਼ੀ ਕਰਦੇ ਹਨ: "ਤਾਕਤ ਉਠੇ, ਸ਼ਕਤੀ ਉਠੇ, ਬੁਧੀ ਤੇ ਤਾਕਤ ਵਧੇ; ਜੀਵਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਸਹਾਇਕ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਮੇਰੀ, ਪਸ਼ੂ-ਪਾਲਕ ਦੀ, ਰਖਿਆ ਕਰੋ। ਤੁਸੀਂ ਦੋਵਾਂ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਵੱਸੋ, ਮੇਰਾ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਕਰੋ।" ਫਿਰ, ਮਨੁੱਖ ਪੂਰਬ, ਦੱਖਣ, ਪੱਛਮ, ਉੱਤਰ, ਨਿਸਚਿਤ, ਉਪਰ, ਅਤੇ ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਤੋਂ ਰਖਿਆ ਲਈ ਪੱਥਰ ਦਾ ਕਵਚ ਮੰਗਦੇ ਹਨ; ਹਰ ਦਿਸ਼ਾ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦੁਸ਼ਟ ਦੀ ਵਿਰੋਧੀ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਇਹ ਕਵਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਖਿਆ ਕਰੇ। ਮਨੁੱਖ ਮਹਾਨ ਮਨ ਨਾਲ, ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਾਹ, ਮਾਤਰਿਸ਼ਵਨ, ਅੰਦਰਲੇ ਤੇ ਬਾਹਰਲੇ ਸਾਹ ਨੂੰ ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਅੱਖ ਸੂਰਜ ਤੋਂ, ਸੁਣਨਾ ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਅਕਾਸ਼ ਤੋਂ, ਸਰੀਰ ਧਰਤੀ ਤੋਂ; ਬੋਲੀ ਸਰਸਵਤੀ ਤੋਂ, ਮਨ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਹੋਈ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਮੇਂ, ਮਨੁੱਖ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ: "ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਅਸੁਰਾ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਗੱਲ ਕੀਤੀ? ਪਿਤਾ, ਹਰੀ, ਜੋ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਤੇ ਉੱਚ ਕੁਲ ਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਗੱਲ ਕੀਤੀ? ਵਰੁਣ, ਤੂੰ ਦੱਖਣੀ ਖੇਤਰ ਪ੍ਰਸ਼ਨੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ; ਫਿਰ, ਦਯਾਲੂ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਮਨ ਨਾਲ ਚੰਗਾ ਕੀਤਾ।" "ਮੈਂ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਫਿਰ ਦਯਾਲੂ ਨਹੀਂ ਬਣ ਜਾਂਦਾ; ਮੈਂ ਸੋਚਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਕਿਸ ਨੂੰ ਮਿਲਾਂ, ਕਿਸ ਨਾਲ ਜੁੜਾਂ। ਕਿਸ ਬੁਧੀ ਨਾਲ, ਅਥਰਵਣ, ਕਿਸ ਜਨਮ ਨਾਲ ਤੂੰ ਜਾਤਵੇਦਸ ਬਣਿਆ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜਨਮ ਜਾਣਦਾ ਹੈ?" "ਸੱਚਮੁਚ, ਮੈਂ ਬੁਧੀ ਨਾਲ ਗਹਿਰਾ ਹਾਂ; ਜਨਮ ਨਾਲ ਜਾਤਵੇਦਸ ਹਾਂ। ਕੋਈ ਨੌਕਰ, ਕੋਈ ਮਹਿਲਾ, ਮੇਰੇ ਵਚਨ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਾਪ ਸਕੀ।" "ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਵੱਧ, ਵਰੁਣ, ਰਿਤ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ, ਕੋਈ ਵਧੀਆ ਕਵੀ ਨਹੀਂ, ਕੋਈ ਵਧੀਆ ਬੁਝਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ। ਤੂੰ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ; ਤੇਰਾ ਆਪਣਾ ਵੀ ਤੇਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤੋਂ ਡਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।" "ਤੂੰ, ਵਰੁਣ, ਰਿਤ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ, ਸਾਰੇ ਉਤਪੱਤੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈਂ, ਚੰਗੀ ਰਾਹ-ਦਰੀ। ਇਸ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਉਪਰ ਕੀ ਹੈ? ਕੋਈ ਹੋਰ ਉੱਚਾ ਹੈ? ਹੇ ਅਮਰ, ਹੇਠ ਕੀ ਹੈ, ਉਪਰ ਕੀ ਹੈ?" "ਇੱਕ ਖੇਤਰ ਉਪਰ, ਇੱਕ ਹੇਠ; ਇੱਕ ਨਾਲ, ਦੁਸ਼ਟ ਵੀ ਹੇਠਾਂ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਇਹ ਤੈਨੂੰ, ਵਰੁਣ, ਜਾਣ ਕੇ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ: ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਦੀ ਉਪਲਬਧੀ ਹੇਠਾਂ ਪਾ ਦੇ, ਗੁਲਾਮ ਧਰਤੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਆ ਜਾਣ।" "ਤੂੰ, ਵਰੁਣ, ਦਯਾਲੂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਨਿਸ਼ਪਾਪ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈਂ; ਲਾਲਚੀ ਨੂੰ ਉਪਹਾਰਾਂ ਨੇੜੇ ਨਾ ਆਉਣ ਦੇ। ਲੋਕ ਤੈਨੂੰ ਕਠੋਰ ਨਾ ਕਹਿਣ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ।" "ਲੋਕ ਮੈਨੂੰ ਕਠੋਰ ਨਾ ਕਹਿਣ; ਮੈਂ ਫਿਰ ਦੱਖਣੀ ਖੇਤਰ ਗਾਇਕ ਨੂੰ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਮੇਰੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਤਾਕਤਾਂ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੇ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਵੇ।" "ਤੇਰੀਆਂ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾਵਾਂ, ਉੱਚੀਆਂ ਹੋ ਕੇ, ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੇ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਵਣ। ਜੋ ਤੂੰ ਨਾ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਦੇ; ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਸੱਤ ਪਗਾਂ ਦਾ ਸਾਥੀ, ਮੇਰਾ ਮਿਤ੍ਰ ਹੈਂ।" "ਸਾਡੀ ਸਾਂਝ, ਵਰੁਣ, ਇਕੱਠੀ ਹੋਵੇ; ਸਾਡਾ ਜਨਮ ਇੱਕ ਹੋਵੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਸਾਡਾ ਜਨਮ ਇੱਕ ਹੈ। ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਜੋ ਤੂੰ ਨਾ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ; ਤੂੰ ਮੇਰਾ ਸੱਤ ਪਗਾਂ ਦਾ ਸਾਥੀ, ਮੇਰਾ ਮਿਤ੍ਰ ਹੈਂ।" "ਇਕ ਦਿਵਤਾ ਦੂਜੇ ਦਿਵਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਗਿਆਨੀ ਗਿਆਨੀ ਦੀ; ਪ੍ਰੇਰਿਤ, ਵਰੁਣ, ਰਿਤ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ, ਅਥਰਵਣ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਪੁਰਾਤਨ ਮਿਤ੍ਰ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਚੰਗੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਵਾਲੇ, ਸਾਨੂੰ ਕਿਰਪਾ ਦੇ; ਤੂੰ ਸਾਡਾ ਮਿਤ੍ਰ, ਸਾਡਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਸੰਬੰਧੀ ਹੈ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨੁੱਖ ਵੈਰ-ਵਿਰੋਧ, ਰਖਿਆ, ਭੇਟ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਆਸ, ਨਮਨ, ਅਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਸਦਾ ਚੰਗੀ ਰਖਿਆ, ਦਯਾ, ਅਤੇ ਸਾਂਝ ਦੀ ਅਰਜ਼ੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।