ਇਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦ ਮਨੁੱਖੀ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸੁਭਾਵ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਵਿਚ ਸਾਂਝ, ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਮਿੱਠਾ ਵਚਨ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਸੀ, ਉਹ ਸਮੇਂ ਆਤਮ-ਸੰਯਮ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਸਭ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਿਲ, ਇੱਕ ਮਨ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਦੁਸ਼ਮਣੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਤਾਂ ਕਿ ਹਰੇਕ ਵਿਆਕਤੀ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਵਜਨਮ ਵਾਛੇ ਦੇ ਵਾਂਗ ਪਿਆਰ ਕਰੇ। ਪੁੱਤਰ ਪਿਤਾ ਲਈ ਭਗਤੀ ਕਰੇ, ਮਾਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮਨ ਹੋਵੇ; ਪਤਨੀ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਨਾਲ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਬੋਲੇ, ਘਰ ਵਿਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਿਆਵੇ। ਭਰਾ-ਭਰਾ, ਭੈਣ-ਭੈਣ ਵਿਚ ਕੋਈ ਵੈਰ ਨਾ ਹੋਵੇ; ਸਭ ਇੱਕ ਉਦੇਸ਼ ਤੇ ਇੱਕ ਵਚਨ ਵਿਚ ਜੁੜ ਕੇ ਮਿੱਠੇ ਬੋਲ ਬੋਲਣ। ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤੇ ਆਪਸ ਵਿਚ ਵੰਡੇ ਨਹੀਂ, ਵੈਰ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ, ਉਹ ਇਲਾਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤੇ ਸਮਝਦਾਰੀ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਘਰ ਵਿਚ ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਵੱਡੇ, ਜੋ ਸੋਚ ਵਿਚ ਗਿਆਨਵਾਨ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਨਾ ਹੋਣ; ਉਹ ਇਕੱਠੇ, ਇੱਕ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਚੱਲਣ; ਹਰੇਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਮਿੱਠਾ ਬੋਲ ਬੋਲਣ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਭ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਨ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਸਭ ਦਾ ਪਾਣੀ ਪੀਣ, ਭੋਜਨ ਖਾਣਾ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਹੋਵੇ; ਸਭ ਨੂੰ ਇੱਕ ਜੁੱਤ ਵਿਚ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ। ਅਗਨਿ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਇੱਕ-ਮਨ ਹੋ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਪਹੀਆ ਗੱਡੀ ਦੇ ਕੇਂਦਰ 'ਤੇ ਜੁੜੇ ਹੋਣ। ਸਭ ਨੂੰ ਇੱਕ ਉਦੇਸ਼ ਤੇ ਇੱਕ ਮਨ ਵਿਚ ਮਿਲਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤੇ ਅਮਰਤਾ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਰਾਤ ਤੇ ਸਵੇਰ, ਸਭ ਚੰਗੇ ਮਨ ਵਿਚ ਰਹਿਣ। ਫਿਰ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਅਤੇ ਅਗਨਿ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿ ਉਹ ਬੁਢਾਪਾ, ਵੈਰ, ਪਾਪ, ਬਿਮਾਰੀ ਤੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੂਰ ਕਰ ਦੇਣ। ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਪਾਪ ਤੇ ਵੈਰ ਦੂਰ ਕਰੇ; ਪਾਪ, ਬਿਮਾਰੀ ਤੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੂਰ ਕਰੇ। ਪਾਲਤੂ ਜਾਨਵਰ ਜੰਗਲੀ ਤੋਂ ਵੱਖਰੇ ਹੋਣ, ਪਿਆਸ ਦੂਰ ਹੋਵੇ; ਪਾਪ, ਬਿਮਾਰੀ ਤੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੂਰ ਹੋਵੇ। ਅਸਮਾਨ ਤੇ ਧਰਤੀ ਇਥੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੋਣ, ਰਸਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਜਾਵਣ; ਪਾਪ, ਬਿਮਾਰੀ ਤੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੂਰ ਹੋਵੇ। ਤਵਸ਼ਟਰ ਨੇ ਧੀ ਨੂੰ ਪਤੀ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਸਾਰ ਚੱਲਦਾ ਹੈ; ਪਾਪ, ਬਿਮਾਰੀ ਤੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੂਰ ਹੋਵੇ। ਅਗਨਿ ਸਾਰੇ ਸਾਂਸ ਇਕੱਠੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਚੰਦ ਸਾਂਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੈ; ਪਾਪ, ਬਿਮਾਰੀ ਤੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੂਰ ਹੋਵੇ। ਸਾਂਸ ਨਾਲ, ਦੇਵਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਚਲਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਪਾਪ, ਬਿਮਾਰੀ ਤੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੂਰ ਹੋਵੇ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਜੀਵ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਜੀਵ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਜੀਵਨ ਰੱਖਣ; ਮਰਨ ਨਾ; ਪਾਪ, ਬਿਮਾਰੀ ਤੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੂਰ ਹੋਵੇ। ਜੀਵਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚ, ਸਾਂਸ ਵਿਚ, ਇਥੇ ਰਹੋ, ਮਰਨ ਨਾ; ਪਾਪ, ਬਿਮਾਰੀ ਤੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੂਰ ਹੋਵੇ। ਪੌਦਿਆਂ ਦੇ ਰਸ ਨਾਲ, ਲੰਮੀ ਤੇ ਪੂਰੀ ਉਮਰ ਨਾਲ; ਪਾਪ, ਬਿਮਾਰੀ ਤੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੂਰ ਹੋਵੇ। ਪਰਜਨਿਆ ਦੀ ਬਰਸਾਤ ਹੇਠਾਂ ਅਮਰ ਹੋ ਕੇ ਖੜੇ ਰਹਿਣ; ਪਾਪ, ਬਿਮਾਰੀ ਤੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੂਰ ਹੋਵੇ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਬ੍ਰਹਮਨ ਜਨਮਿਆ, ਆਰੰਭ ਵਿਚ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ; ਉਸ ਤੋਂ, ਚਮਕਦਾਰ, ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਾਲੀ ਹਿਮਨ ਫੈਲੀ। ਉਸ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਨੀਵਾਂ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਹੈ, ਹੋਣ ਤੇ ਨਾ ਹੋਣ ਦੀ ਜੂਣ। ਇਹ ਪੁਰਖ-ਵਾਸੀ ਪਹਿਲਾਂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ, ਪਹਿਲੇ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ; ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਚਮਕਦਾਰ, ਸੱਦਾ ਤੇ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲੀ ਗਰਮੀ ਫੈਲਣ। ਜੋ ਜਨਮਿਆ, ਗਿਆਨਵਾਨ, ਇਸ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਭ ਜਨਮਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਬ੍ਰਹਮਨ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਨ ਨੂੰ ਵਿਚਕਾਰ, ਹੇਠਾਂ ਤੇ ਉਪਰ, ਆਪਣੇ ਕਾਨੂੰਨ ਨਾਲ ਖੜਾ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਧਰਤੀ ਦੀ ਸਚਾਈ 'ਤੇ ਖੜਾ ਹੈ; ਵੱਡਾ ਨੇ ਧਰਤੀ ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ; ਵੱਡਾ, ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ, ਅਸਮਾਨ, ਧਰਤੀ ਤੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੀ ਥਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ। ਜਨਮ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਨੀਵ ਤੋਂ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸਾਹਿਬ, ਸਰਤਾਜ ਹੈ; ਉਸ ਨੇ ਦਿਨ ਦੀ ਚਮਕਦਾਰ ਰੋਸ਼ਨੀ ਬਣਾਈ, ਤੇ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਿਚ ਵਸਾਇਆ। ਉਸ ਦੀ ਕਾਵਿ-ਸ਼ਕਤੀ ਇਸ ਵੱਡੇ, ਪੁਰਾਣੇ ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਘਰ ਨੂੰ ਚੋੜਦੀ ਹੈ; ਉਹ ਕਈਆਂ ਨਾਲ ਜਨਮਿਆ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੁਰਾਣੇ ਅੱਧੇ ਵੰਡੇ ਗਏ। ਜੋ ਅਥਰਵਣ, ਪਿਤਾ, ਇਲਾਹੀ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ, ਤੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਤੂੰ ਸਭ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ ਹੈ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਦੇਵਤਾ, ਅਟੱਲ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੇ ਟਿਕਾ ਹੋਇਆ। ਜੋ ਆਪਣਾ ਆਪ ਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨੂੰ ਸਭ ਪੂਜਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਦੀ ਰਾਹਨਮਾਈ ਦੇਵਤੇ ਮੰਨਦੇ ਹਨ; ਜੋ ਦੋ-ਪੈਰ ਤੇ ਚਾਰ-ਪੈਰ ਵਾਲਿਆਂ 'ਤੇ ਰਾਜ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਕਿਹੜੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਈਏ? ਜੋ ਇੱਕਲਾ, ਜੀਵਨ ਤੇ ਪਲਕਾਂ ਨਾਲ, ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਵੱਡਾ ਰਾਜਾ ਬਣਿਆ; ਜਿਸ ਦੀ ਛਾਂ ਅਮਰਤਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਛਾਂ ਮੌਤ ਹੈ—ਕਿਹੜੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਈਏ? ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੋ ਰੋਣ ਵਾਲੇ, ਕੰਬਦੇ, ਹੇਠਾਂ ਤੋਂ ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਸਮਾਨ ਤੇ ਧਰਤੀ ਡਰ ਵਿਚ ਸੱਦੇ ਹਨ; ਜਿਸ ਦਾ ਰਸਤਾ ਚਮਕਦਾਰ ਅਕਾਸ਼ ਦਾ ਹੈ—ਕਿਹੜੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਈਏ? ਜਿਸ ਦਾ ਵੱਡਾ ਅਸਮਾਨ ਤੇ ਧਰਤੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਚੌੜਾ ਆਕਾਸ਼, ਜਿਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਪਸਾਰ ਸੂਰਜ ਫੈਲਾਉਂਦਾ ਹੈ—ਕਿਹੜੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਈਏ? ਜਿਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਪਸਾਰ ਹਿਮਾਲਾ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਘੋਸ਼ਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਇਹ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਹਨ—ਕਿਹੜੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਈਏ? ਪੁਰਾਣੀ ਪਾਣੀਆਂ, ਸਭ ਨੂੰ ਗਰਭ ਦੇ ਵਾਂਗ ਰੱਖਦੀਆਂ, ਅਮਰ, ਸੱਚ ਜਾਣਣ ਵਾਲੀਆਂ; ਜਿਸ ਵਿਚ ਦੇਵਤਾ ਦੇਵੀਆਂ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ—ਕਿਹੜੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਈਏ? ਸੋਨ੍ਹਾ ਅੰਡਾ ਆਰੰਭ ਵਿਚ ਉੱਠਿਆ, ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਇਕੱਲਾ ਸਾਹਿਬ ਜਨਮਿਆ; ਉਸ ਨੇ ਧਰਤੀ ਤੇ ਅਸਮਾਨ ਨੂੰ ਟਿਕਾਇਆ—ਕਿਹੜੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਈਏ? ਪਾਣੀਆਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਛੇ, ਅੰਡਾ, ਗਰਭ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋਈਆਂ; ਜਨਮ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਉਸ ਲਈ ਸੋਨ੍ਹਾ ਢੱਕਣ ਸੀ—ਕਿਹੜੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਆਪਣੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾਈਏ? ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਤਿੰਨ ਉੱਠੇ—ਬਾਘ, ਮਨੁੱਖ, ਭੇਡੀਆ; ਨਦੀਆਂ ਤੇ ਜੰਗਲ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦੂਰ ਹੋਣ। ਭੇਡੀਆ ਦੂਰ ਦੇ ਰਸਤੇ ਜਾਵੇ, ਚੋਰ ਉੱਚੇ ਰਸਤੇ ਤੇ ਜਾਵੇ; ਦਿੱਤੀ ਰੱਸੀ ਦੂਰ ਜਾਵੇ, ਮੰਦ-ਕਰਤਾ ਦੂਰ ਹੋਵੇ। ਤੇਰੇ ਅੱਖਾਂ ਤੇ ਮੂੰਹ, ਹੇ ਬਾਘ, ਅਸੀਂ ਵਸ਼ ਵਿਚ ਕਰਦੇ ਹਾਂ; ਤੇਰੇ ਵੀਹ ਨਖ। ਪਹਿਲਾਂ ਬਾਘ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਫਿਰ ਚੋਰ, ਫਿਰ ਸੱਪ, ਫਿਰ ਦੈਤ, ਫਿਰ ਭੇਡੀਆ। ਜੇ ਕੋਈ ਅੱਜ ਚੋਰ ਆਵੇ, ਉਹ ਕੁਚਲਿਆ ਜਾਵੇ ਤੇ ਦੂਰ ਹੋਵੇ; ਇੰਦਰ ਉਸ ਨੂੰ ਵੱਜਰ ਨਾਲ ਨਸ਼ਟ ਕਰੇ, ਉਚਲੇ ਰਸਤੇ ਤੇ। ਜਾਨਵਰ ਦਾ ਸਿਰ, ਦੰਦ ਟੁੱਟੇ, ਪਿੱਠਾਂ ਚੀਰੀਆਂ; ਗੋਹ ਛੁਪ ਜਾਵੇ, ਹਿਰਨ ਥੱਲੇ ਰਹੇ। ਜੋ ਰੋਕਣ ਹੈ, ਉਹ ਰੋਕਣ ਨਹੀਂ; ਜੋ ਰੋਕਣ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਰੋਕਣ ਹੈ; ਇੰਦਰ ਤੇ ਸੋਮਾ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲਿਆ, ਮੈਂ ਅਥਰਵਣ ਦਾ ਬਾਘ-ਵਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੰਤ੍ਰ ਹਾਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹਰੇਕ ਕਿਰਿਆ, ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਤੇ ਇਲਾਹੀ ਕਿਰਪਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖਤਾ ਵਿਚ ਸਾਂਝ, ਪਿਆਰ, ਸ਼ਾਂਤੀ, ਜੀਵਨ ਤੇ ਰਾਖੀ ਦੀ ਅਰਦਾਸ ਹੋਈ, ਤੇ ਦੁਸ਼ਮਣ, ਪਾਪ, ਬਿਮਾਰੀ, ਦੁਸ਼ਮਣੀ ਦੂਰ ਹੋਈ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੀ ਰਚਨਾ, ਰੋਸ਼ਨੀ ਤੇ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਹੋਇਆ।