ਸੁਨੋ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਚਾਦਰ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ ਗਾਂ, ਆਦੇਸ਼ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਖੜੀ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਘੋੜਾ ਸਮੁੰਦਰ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਗਾਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ। ਫਿਰ, ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਵਾਲੇ ਸਭ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ—ਗਾਂ, ਦਾਤਾ, ਅਤੇ ਸਵਧਾ। ਇਥੇ, ਅਥਰਵਣ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਘਾਹ ਉੱਤੇ ਬੈਠਾ। ਗਾਂ ਰਾਜੇ ਦੀ ਮਾਂ ਹੈ, ਗਾਂ ਤੇਰੀ ਮਾਂ ਹੈ, ਸਵਧਾ। ਗਾਂ ਤੋਂ ਯਜਨ ਦੀ ਵਸਤੂ ਜਨਮੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਮਨ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ। ਉਪਰ ਵੱਲ ਉਠਦੀ ਬੂੰਦ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੇ ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਰੱਖੀ ਗਈ; ਉਥੋਂ, ਤੂੰ ਜਨਮੀ, ਗਾਂ, ਉਥੋਂ ਹੀ ਹੋਤ੍ਰ ਜਨਮਿਆ। ਤੇਰੇ ਲਈ ਗੀਤ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ, ਉਸ਼ਨਿਹ ਛੰਦਾਂ ਤੋਂ ਤਾਕਤ ਤੇਰੇ ਅਧੀਨ ਆਈ; ਪਾਜਸਾ ਦੇ ਸਤਨ ਤੋਂ ਯਜਨ ਜਨਮਿਆ, ਤੇ ਤੇਰੇ ਸਤਨਾਂ ਤੋਂ ਕਿਰਣਾਂ। ਤੇਰੇ ਰਾਨਾਂ ਤੋਂ ਚਲਚਲ, ਤੇਰੇ ਨਿੱਬਾਂ ਤੋਂ ਤਾਕਤ, ਤੇਰੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਅੰਗਾਂ ਤੋਂ ਅਤ੍ਰੀ, ਤੇ ਤੇਰੇ ਪੇਟ ਤੋਂ ਪੌਦੇ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ। ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਵਰੁਣ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਈ, ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਤੇਰੀ ਅੱਖ ਜਾਣਦਾ ਸੀ। ਸਭ ਜਣਮ ਦੇ ਪੇਟ ਵਿੱਚ ਕੰਪਦੇ, ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਤੋਂ, ਜਨਮ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਤੋਂ; ਉਸ ਨੇ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਉਹਨੂੰ ਵਸ਼ਾ ਆਖਿਆ ਗਿਆ, ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵੱਲੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਉਸ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਹੈ। ਇਕੋ ਇਕ ਯੋਧਾ ਬਣਦਾ, ਉਹੀ ਇੱਥੇ ਮਾਲਕ ਹੈ; ਯਜਨ ਉਸ ਦੇ ਤਾਰੇ ਬਣੇ, ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਵਾਨ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਵਸ਼ਾ ਬਣਿਆ। ਵਸ਼ਾ ਨੇ ਯਜਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਵਸ਼ਾ ਨੇ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਸਹਾਰਿਆ; ਵਸ਼ਾ ਵਿੱਚ, ਆਹੁਤੀ ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਸ਼ੁਧ ਹੋਈ। ਉਹ ਵਸ਼ਾ ਨੂੰ ਅਮਰਤਾ ਆਖਦੇ, ਉਹ ਵਸ਼ਾ ਨੂੰ ਮੌਤ ਵਜੋਂ ਪੂਜਦੇ; ਇਹ ਸਭ ਵਸ਼ਾ ਬਣ ਗਿਆ—ਦੇਵਤਾ, ਮਨੁੱਖ, ਅਸੁਰ, ਪਿਤਰ, ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ। ਜੋ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ, ਉਹ ਵਸ਼ਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਯਜਨ ਦਾਤਾ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਫਲ ਅਟੱਲ ਭੇਂਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਵਰੁਣ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਜੀਭਾਂ ਅੰਦਰ ਚਮਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ, ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਵਸ਼ਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੈ। ਵਸ਼ਾ ਦਾ ਬੀਜ ਚਾਰ ਭਾਗ ਹੋਇਆ: ਪਾਣੀਆਂ, ਚੌਥਾ ਅਮਰਤਾ; ਚੌਥਾ ਯਜਨ; ਚੌਥਾ ਪਸ਼ੂ। ਵਸ਼ਾ ਅਕਾਸ਼ ਹੈ, ਵਸ਼ਾ ਧਰਤੀ ਹੈ, ਵਸ਼ਾ ਵਿਸ਼ਨੁ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਹੈ; ਸਾਧਿਆ ਅਤੇ ਵਸੁ ਵਸ਼ਾ ਦਾ ਦੁੱਧ ਪੀ ਗਏ। ਵਸ਼ਾ ਦਾ ਦੁੱਧ ਪੀ ਕੇ, ਸਾਧਿਆ ਅਤੇ ਵਸੁ ਬ੍ਰਧਨਾ ਦੇ ਘਰ ਦੇ ਦੁੱਧ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ। ਕੁਝ ਵਸ਼ਾ ਤੋਂ ਸੋਮਾ ਦੁੱਧ ਕਢਦੇ, ਕੁਝ ਘੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ; ਜੋ ਵਸ਼ਾ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਦਿੰਦੇ, ਉਹ ਤੀਜੇ ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ। ਵਸ਼ਾ ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਦੇ ਕੇ, ਸਭ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ; ਕਿਉਂਕਿ ਸੱਚ ਉਸ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮਨ ਅਤੇ ਤਪ ਵੀ। ਦੇਵਤਾ ਵਸ਼ਾ ਨਾਲ ਜੀਵਦੇ, ਮਨੁੱਖ ਵੀ; ਇਹ ਸਭ ਵਸ਼ਾ ਬਣ ਗਿਆ, ਜਦ ਤਕ ਸੂਰਜ ਵੇਖਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ, ਅੱਗੇ ਸੁਣੋ। “ਹੇ ਅਗਨੀ, ਜਨਮ ਲੈ; ਅਦਿਤੀ ਤੇਰੀ ਰੱਖਵਾਲੀ ਹੈ। ਉਹ ਬ੍ਰਹਮ-ਖੀਰ ਤਿਆਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਸੰਤਾਨ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਿਰਜਣਹਾਰ, ਤੈਨੂੰ ਇੱਥੇ ਸੰਤਾਨ ਨਾਲ churn ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮਹਾਨ ਮਿੱਤਰ ਧੂੰਆ ਕਰਣ, ਬਿਨਾ ਛਲ, ਬੋਲੀ ਉਤਪੰਨ ਕਰਣ; ਇਹ ਅਗਨੀ ਫੌਜਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ। ਹੇ ਅਗਨੀ, ਤੂੰ ਮਹਾ ਤਾਕਤ ਲਈ ਜਨਮਿਆ, ਬ੍ਰਹਮ-ਖੀਰ ਪਕਾਉਣ ਲਈ, ਜਨਮਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ; ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਿਰਜਣਹਾਰ, ਤੈਨੂੰ ਜਨਮਿਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤਾਕਤਾਂ ਵਾਲਾ ਧਨ ਦੇ, ਅਤੇ ਵਸਾ। ਹੇ ਅਗਨੀ, ਲਕੜੀ ਨਾਲ ਜਲ, ਗਿਆਨ ਨਾਲ, ਪੂਜਾ-ਯੋਗ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਲਿਆ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਆਹੁਤੀ ਪਾ, ਜਾਤਵੇਦਸ, ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਉੱਚੇ ਅਕਾਸ਼ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾ। ਉਹ ਹਿੱਸਾ ਜੋ ਤਿੰਨ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ—ਦੇਵਤਿਆਂ, ਪਿਤਰਾਂ, ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦਾ—ਉਹ ਹਿੱਸੇ ਜਾਣ; ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਵੰਡਦਾ ਹਾਂ। ਜਿਹੜਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇਹ ਲੈ ਜਾਵੇ। ਹੇ ਅਗਨੀ, ਮਹਾਨ, ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ, ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਤੇ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦਬਾ, ਥੱਲਾ ਕਰ, ਨਿਵਾ; ਇਹ ਮਾਪ, ਇਹ ਹੱਦ, ਅਤੇ ਉਹ ਜੋ ਇਕੋ ਜਿਹੇ ਹਨ, ਆਹੁਤੀ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਕ੍ਰਿਯ ਕਰ ਦੇ। ਇਕੋ ਜਿਹਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਪੋਸ਼ਣ ਨਾਲ, ਮਹਾ ਤਾਕਤ ਲਈ ਮਿਲ; ਉੱਚੇ ਅਕਾਸ਼ ਚ ਚੜ੍ਹ, ਉਸ ਖੇਤਰ ਚ ਜਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਕਾਸ਼ੀ ਲੋਕ ਆਖਦੇ। ਇਹ ਮਹਾਨ ਧਰਤੀ, ਦੇਵੀ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਮੜੀ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੇ, ਚੰਗੀ ਹੋ ਕੇ; ਫਿਰ ਅਸੀਂ ਧਰਮ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚੀਏ। ਇਹ ਦੋ ਪੱਥਰ ਚਮੜੀ ਲਈ ਜੋੜ, ਧਾਗੇ ਚੜ੍ਹਾ, ਯਜਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲਈ; ਵਿਰੋਧੀਆਂ, ਉਤਸ਼ਾਹ ਵਾਲਿਆਂ, ਉਤਸ਼ਾਹ ਉੱਪਰ ਚੁਕਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਥੱਲਾ ਕਰ, ਦੂਰ ਸੁੱਟ। ਦੋ ਪੱਥਰ ਲੈ, ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਹੱਥ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਤੇਰੇ ਲਈ ਯਜਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਹੇ ਪੂਜਾ-ਯੋਗ। ਤੂੰ ਤਿੰਨ ਵਰਤਾਂ ਚੁਣ, ਜਤਨ ਕਰ; ਮੈਂ ਉਹ繁ਤੀਆਂ ਇੱਥੇ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਇਹ ਤੇਰਾ ਵਿਚਾਰ, ਇਹ ਤੇਰੀ ਉਤਪੱਤੀ; ਅਦਿਤੀ, ਵੀਰਾਂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਤੈਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੇ। ਵਿਰੋਧੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁਧ ਕਰ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਭ ਹੀਰਿਆਂ ਵਾਲਾ ਧਨ ਦੇ। ਸਥਿਰਤਾ ਲਈ, ਪੱਕੇ ਲਈ, ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਬੈਠੋ; ਪੂਜਾ-ਯੋਗ ਸਤਕਾਰ ਨਾਲ ਵੱਖ ਕਰੋ। ਸਭ ਤੋਂ ਸੁੰਦਰ ਹੋ ਕੇ, ਮੈਂ ਵਿਰੋਧੀ ਨੂੰ ਥੱਲਾ ਰੱਖਾਂ। ਜਾ, ਮਹਿਲਾ, ਫਿਰ ਜਲਦੀ ਵਾਪਸ ਆ; ਗੋ-ਸ਼ਾਲਾ ਸੰਤਾਨ ਲਈ ਦਾਖਲ ਹੋ ਚੁੱਕੀ। ਪੂਜਾ-ਯੋਗ ਜਤਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਵੋ; ਗਿਆਨੀ, ਵਧੇਰੇ ਸਮਝਦਾਰ, ਵੰਡੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦੇ। ਇਹ ਨੌਜਵਾਨ ਮਹਿਲਾਵਾਂ, ਚਮਕਦੀਆਂ, ਉਠੋ, ਮਹਿਲਾ, ਤਾਕਤ ਫੜੋ। ਵਧੀਆ ਪਤਨੀ ਵਜੋਂ, ਸੰਤਾਨ ਦੇ ਨਾਲ, ਯਜਨ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਪਾਤ੍ਰ ਤੱਕ ਲਿਆ; ਫੜ ਲੈ। ਪੋਸ਼ਣ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ, ਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੱਲੋਂ, ਲਿਆਉ। ਇਹ ਯਜਨ ਰਸਤਾ ਦਿਖਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸੰਤਾਨ, ਪਸ਼ੂ, ਅਤੇ ਹੀਰਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਵੇ। ਹੇ ਅਗਨੀ, ਪੂਜਾ-ਯੋਗ, ਸੁਖਦਾਇਕ, ਸ਼ੁਧ, ਸਭ ਤੋਂ ਗਰਮ, ਦਾਖਲ ਹੋ ਗਿਆ; ਉਹ ਆਪਣੀ ਗਰਮੀ ਨਾਲ ਇਸ ਨੂੰ ਗਰਮ ਕਰੇ। ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਦੇਵਤਾ, ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ, ਇਸ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਰਿਤੂਆਂ ਨਾਲ ਗਰਮ ਕਰਣ। ਸ਼ੁਧ, ਧੋਈਆਂ ਮਹਿਲਾਵਾਂ, ਪੂਜਾ-ਯੋਗ, ਇਹ ਪਾਣੀਆਂ, ਸ਼ੁਧ, ਸੁਖਦਾਇਕ ਆਹੁਤੀ ਉੱਤੇ ਵਹਣ। ਵਧੇਰੇ ਸੰਤਾਨ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਆਉਣ; ਪਕਾਈ ਹੋਈ ਭੋਜਨ ਰਾਹੀਂ ਧਰਮ ਦੇ ਲੋਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ। ਬ੍ਰਹਮਨ ਨਾਲ ਸ਼ੁਧ, ਘੀ ਨਾਲ ਧੋਏ, ਇਹ ਪੂਜਾ-ਯੋਗ ਅਨਾਜ ਸੋਮਾ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਹਨ। ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋ, ਮਹਾਨ ਧਰਤੀ ਆਹੁਤੀ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੇ; ਪਕਾ ਕੇ, ਅਸੀਂ ਧਰਮ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੀਏ। ਵਿਸਤਾਰ ਹੋ, ਹੇ ਮਹਾਨ, ਮਹਾਨਤਾ ਨਾਲ, ਹਜ਼ਾਰ ਪਿੱਠ ਵਾਲਾ, ਧਰਮ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ। ਦਾਦਾ, ਪਿਤਾ, ਸੰਤਾਨ, ਮੈਂ ਪੰਦਰਾਂ ਪਕਾਈਆਂ ਹਨ। ਹਜ਼ਾਰ ਪਿੱਠ ਵਾਲਾ, ਸੌ ਧਾਰਾਂ ਵਾਲਾ, ਘਟਣ-ਰਹਿਤ, ਬ੍ਰਹਮਨ-ਪਕਾਇਆ, ਦਿਵਿਆ, ਅਕਾਸ਼ੀ। ਮੈਂ ਉਹ ਉਥੇ ਸੰਤਾਨ ਨਾਲ ਰੱਖਦਾ ਹਾਂ; ਉਹ ਆਹੁਤੀ ਲਈ ਖੁਸ਼ ਹੋਣ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਦਇਆਵਾਨ ਹੋਣ। ਉਠ, ਵੇਦੀ ਨੂੰ ਸੰਤਾਨ ਨਾਲ ਵਧਾ, ਦੈਤ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰ, ਉਸ ਲਈ ਪਾਰ ਲਗਾ। ਸਭ ਤੋਂ ਸੁੰਦਰ ਹੋ ਕੇ, ਮੈਂ ਵਿਰੋਧੀ ਨੂੰ ਥੱਲਾ ਰੱਖਾਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗਾਂ, ਵਸ਼ਾ, ਅਗਨੀ, ਅਤੇ ਪੂਜਾ-ਯੋਗਾਂ ਦੀ ਮਹਾਨ ਕਥਾ, ਜੋ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਯਜਨ, ਸੰਤਾਨ, ਅਮਰਤਾ, ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦੀ ਹੈ, ਪਿਆਰ, ਸਤਕਾਰ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਰਹੀ।