ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਸੁਖ-ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਕਾਮਯਾਬੀ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਉਹ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੀ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਭੋਜਨ ਦੀ ਆਰਜ਼ੂ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਜੋ ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖੇ ਹੋਏ ਹਵਨ ਭੋਜਨ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ ਹੁੰਦੀਆਂ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਹਥੇਲੀਆਂ ਨੂੰ ਘਿਉ ਨਾਲ ਮਿਲਾਉਣ ਅਤੇ ਛਲ-ਕਪਟ ਵਾਲੇ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕਰਦੇ। ਮਨੁੱਖ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦੇ ਕਿ ਨਵੀਂ ਅਤੇ ਵਾਪਸੀ ਵਾਲੀ ਊਰਜਾ ਘਿਉ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਵਰ੍ਹੇ ਅਤੇ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਹਨ, ਉਹ ਦਰੱਖਤ ਨੂੰ ਕੁਹਾੜੀ ਨਾਲ ਕੱਟਣ ਵਾਂਗ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਣ। ਦਿਨ ਦਿਨ, ਜਿਸ ਨੇ ਇਹ ਧਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜੂਏ ਦੀ ਜਿੱਤ-ਹਾਰ ਕਰਵਾਈ, ਉਹ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਾ ਇਹ ਹਵਨ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਕੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਭੋਜਨ ਦਾ ਆਨੰਦ ਦੇਣ। ਉਹ ਪਾਸਿਆਂ ਨੂੰ, ਜੋ ਰਾਜ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹਨ ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਮ 'ਸੰਵਸਵ' ਹੈ, ਮਨੁੱਖ ਹਵਨ ਸਮੇਤ ਅਰਪਣ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਧਨ ਦੇ ਮਾਲਕ ਬਣ ਸਕਣ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਹਾਰਾ ਲੱਭਦੇ, ਜਪ-ਤਪ ਕਰਦੇ, ਜਾਂ ਪੀਲੇ ਪਾਸੇ ਚੁੱਕਦੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਸ ਕਰਦੇ ਕਿ ਪਾਸੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾ ਕਰਨ। ਅੱਗੇ, ਅਗਨੀ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਗਤਾਂ ਦੇ ਵੈਰੀ ਮਾਰੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਹੀ ਜਗਤ ਜਿੱਤ ਲਿਆ, ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਥਾਂ ਦਿੱਤੀ, ਉਹ ਅਗਨੀ ਅਤੇ ਇੰਦਰ, ਤਾਕਤਵਰ ਅਤੇ ਵੈਰੀ-ਸੰਘਾਰਕ, ਅਰਾਧਨਾ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ। ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ ਲਈ, ਜਦੋਂ ਹਵਨ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ, ਉਹ ਆਉਣ ਅਤੇ ਭਗਤ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਸੁਣਨ। ਇੱਕ ਅਦਭੁਤ ਸਥਾਨ ਹੈ, ਜੋ ਇੰਦਰ ਦਾ ਪੇਟ, ਸੋਮ ਦਾ ਆਸਨ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਾ ਤੇ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਆਤਮਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਹੀ ਸਭ ਨੂੰ ਵੰਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਆਸ਼ਾ ਹੈ, ਜੋ ਇੱਥੇ ਹਨ ਜਾਂ ਦੂਰ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਣ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਅਸਮਾਨ ਅਤੇ ਧਰਤੀ, ਜੋ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ, ਉੱਚੇ ਵ੍ਰਤ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਨਿਯਮਾਂ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਸੱਤ ਇਲਾਹੀ ਨਦੀਆਂ ਵਗਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸੰਕਟ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਨ। ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸ਼ਾਪਾਂ, ਵਰੁਣ ਦੇ ਕੋਪ, ਯਮ ਦੇ ਬੰਧਨ ਅਤੇ ਹਰ ਇਲਾਹੀ ਦੋਸ਼ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਦੇਣ। ਤਲਬ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਤਲਬ ਨੂੰ ਕੱਟ ਦੇਣ, ਜਿਵੇਂ ਦੋਸ਼ੀ ਮਨੁੱਖ ਬੰਨ੍ਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਤਲਬ ਨੂੰ ਵੀ ਬੰਨ੍ਹ ਦੇਣ। ਤਲਬ, ਜ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਜ਼ਹਿਰ ਹਟਾਉਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਮਨੁੱਖ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਪੱਟਾ ਬਲਦ ਤੋਂ ਖੁਲ ਜਾਂਦਾ, ਤਿਵੇਂ ਉਹ ਤਲਬ ਵੀ ਹਟ ਜਾਵੇ। ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਅੰਗਾਂ, ਦਿਲ ਅਤੇ ਬੋਲੀ ਦੀ ਚਮਕ ਤੋਂ, ਸਾਰੀ ਜੋਤਿ ਵਾਪਸ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਬਿਮਾਰੀਆਂ, ਮੰਦੇ ਬੋਲ, ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਅਗਨੀ ਅਤੇ ਸੋਮ ਦੁਆਰਾ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮੰਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਉੱਤਰ ਜਾਵੇ, ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਵੇ; ਲੋਹੇ ਦੀ ਮੋਹਰ ਨਾਲ ਵੈਰੀ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਵੇ। ਜਿਹੜਾ ਦੁੱਖ, ਗਰੀਬੀ ਜਾਂ ਦੁਸ਼ਮਣੀ ਵਾਲਾ ਅਪਸ਼ਕੁਨ ਮਨੁੱਖ ਉੱਤੇ ਆਇਆ, ਉਹ ਵੀ ਲੱਤ ਵਾਂਗ ਦਰੱਖਤ ਤੋਂ ਝੜ ਜਾਵੇ। ਸਾਵਿਤਰ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਹੱਥ ਵਾਲੇ, ਉਹ ਮੰਦਾ ਦੂਰ ਲੈ ਜਾਵੇ। ਇੱਕ ਸੌ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਪਸ਼ਕੁਨ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਜਨਮ ਨਾਲ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਾਪੀ ਅਤੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਕੇ, ਜਾਤਵੇਦਸ ਸਦਾ ਮੰਗਲਮਈ ਭਾਗ ਦੇਣ। ਇਹ ਬੋਲ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਗਊਆਂ ਨੂੰ ਝੁੰਡ ਵਿੱਚੋਂ ਵੱਖ ਕਰਦੇ, ਮਨੁੱਖ ਮੰਗਲਮਈ ਭਾਗ ਇੱਥੇ ਰੱਖਦੇ ਅਤੇ ਮੰਦੇ ਦੂਰ ਕਰਦੇ। ਰੂਰਾ, ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਉਤਸ਼ਾਹੀ, ਠੰਢੇ ਅਤੇ ਪੁਰਾਣੀ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦਿਨ ਜਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਮੇਡਕ ਕੋਲ ਆਉਂਦੇ, ਉਹ ਵੀ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਵ੍ਰਤ ਰਹਿਤ ਹੋਣ। ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸੁੰਦਰ ਪੀਲੇ ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ, ਜੋ ਮੋਰਾਂ ਦੇ ਪੰਖ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹਨ, ਆਉਣ। ਕੋਈ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਨਾ ਸਕੇ, ਨਾ ਬੰਨ੍ਹਣ ਵਾਲੇ ਰੋਕਣ, ਉਹ ਤੀਰ ਵਾਂਗ ਸਿੱਧੇ ਆਉਣ। ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਜਾਨ ਦੇ ਸਥਾਨਾਂ ਨੂੰ ਕਵਚ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸੋਮ, ਰਾਜਾ, ਅਮਰਤਾ ਨਾਲ ਲਿਪਾਏ; ਵਰੁਣ ਚੌੜਾ ਸੀਨਾ ਦੇਣ; ਦੇਵਤੇ ਜਿੱਤ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ। ਮੌਤ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਸਾਹ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਣ ਇੱਥੇ ਹੀ ਰਹਿਣ, ਮਨੁੱਖ ਸੂਰਜ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ, ਅਮਰਤਾ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ, ਜੀਉਂਦਾ ਰਹੇ। ਭਾਗਾ, ਸੋਮ, ਮਾਰੁਤ, ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਅਗਨੀ ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਠਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨ। ਇੱਥੇ ਉਸ ਦਾ ਸਾਹ, ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਮਨ ਹੈ; ਨਿਰ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਫੰਧਿਆਂ ਤੋਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਬਚਨ ਨਾਲ, ਉਸ ਨੂੰ ਬਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਉਠਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ, ਮੌਤ ਦੇ ਰਸਤੇ ਨਾ ਜਾਵੇ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਘਰ ਨਾ ਜਾਵੇ, ਅਗਨੀ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਤੋਂ ਦੂਰ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਮਾਤਰਿਸ਼ਵਾਨ ਲਈ ਹਵਾ ਚੱਲੇ, ਅਮਰ ਜਲ ਵਰ੍ਹੇ, ਸੂਰਜ ਦੇਹ 'ਤੇ ਚੰਗਾ ਚਮਕੇ, ਮੌਤ ਦਇਆਵਾਨ ਹੋਵੇ—ਮਨੁੱਖ ਦੂਰ ਨਾ ਜਾਵੇ। ਉਸ ਲਈ ਵਾਪਸੀ ਦਾ ਰਸਤਾ, ਜੀਵਨ ਦੀ ਨੌਕ, ਤੇਜ ਲਈ ਕਲਾ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਆ, ਇਸ ਅਮਰ ਸੁਖਦਾਈ ਰਥ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ, ਸਾਫ ਬੋਲੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰ। ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਉੱਥੇ ਨਾ ਜਾਵੇ, ਨਾ ਵਿਲੀਨ ਹੋਵੇ; ਜੀਵਤਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਪਿਤਰਾਂ ਵੱਲ ਨਾ ਜਾਵੇ; ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਇੱਥੇ ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਆਰਜ਼ੂ ਨਾ ਕਰ ਜੋ ਦੂਰ ਚਲੇ ਗਏ, ਹਨੇਰੇ ਤੋਂ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵੱਲ ਆ—ਆ, ਅਸੀਂ ਤੇਰੀਆਂ ਹਥੇਲੀਆਂ ਫੜਦੇ ਹਾਂ। ਯਮ ਦੇ ਦੋ ਦੂਤ, ਕਾਲੇ ਅਤੇ ਚਿੱਟੇ, ਜੋ ਰਸਤੇ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਦਾ ਆਹਵਾਨ, ਕਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਾ ਹੋਣ, ਮਨ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਨਾ ਕਰਕੇ ਖੜ੍ਹੇ ਨਾ ਰਹਿਣ। ਉਸ ਡਰਾਉਣੇ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਨਾ ਜਾ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ; ਇਹ ਰਸਤਾ ਤੇਰੇ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਡਰ ਹੈ। ਜੋ ਅੱਗ ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜੋ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵੱਲੋਂ ਜਲਾਈ ਜਾਂਦੀ, ਉਹ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ; ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ, ਜਾਤਵੇਦਸ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ; ਦੇਵੀ ਬਿਜਲੀ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਦੂਰ ਨਾ ਕਰੇ। ਮਾਸ ਖਾਣ ਵਾਲਾ ਤੈਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾਵੇ; ਤੈਨੂੰ ਦੁੱਖ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਤੋਂ ਬਚਾਇਆ ਜਾਵੇ। ਅਸਮਾਨ, ਧਰਤੀ, ਸੂਰਜ, ਚੰਦ, ਅਤੇ ਮੱਧ ਆਕਾਸ਼ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ। ਜਾਗਰੂਕਤਾ, ਸੁਚੇਤਤਾ, ਨੀਦਰ ਸੁੱਤੀ ਅਤੇ ਅਡੋਲ ਵਿਸ਼੍ਰਾਮ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ; ਰੱਖਵਾਲੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ, ਤੇਰੀ ਹਿਫਾਜਤ ਕਰਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਮਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਵਨ। ਵਾਯੂ, ਇੰਦਰ, ਧਾਤ੍ਰ ਅਤੇ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲਾ ਸਾਵਿਤਾ, ਤੈਨੂੰ ਜੀਵਤਾਂ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਦੇਣ; ਤੇਰਾ ਸਾਹ, ਤਾਕਤ ਨਾ ਛੱਡੇ; ਅਸੀਂ ਤੇਰਾ ਪ੍ਰਾਣ ਵਾਪਸ ਬੁਲਾਉਂਦੇ ਹਾਂ। ਜੰਭ ਦੇ ਦੈਤ, ਦਬਾਉ, ਹਨੇਰਾ ਤੈਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਪਹੁੰਚਾਵੇ; ਤੇਰੀ ਜੀਭ ਯਜੁਰੀਆਂ ਵਾਲੇ ਕੂਸ 'ਤੇ ਨਾ ਜਾਵੇ; ਆਦਿਤਿਆ, ਵਸੁ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ, ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਅਗਨੀ ਚੰਗਾ ਕਰਨ। ਅਸਮਾਨ, ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਤੈਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ; ਬੂਟੀਆਂ ਅਤੇ ਰਾਣੀ ਸੋਮ, ਮੌਤ ਤੋਂ ਦੂਰ, ਤੈਨੂੰ ਜੀਵਨ ਨਾਲ ਭਰ ਦੇਣ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ, ਤਾਕਤ, ਧਨ, ਅਤੇ ਸੁਖ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਾਧਾ ਲਈ ਅਰਦਾਸ ਕੀਤੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਸਦਾ ਚੰਗਿਆਈ, ਆਨੰਦ ਅਤੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਜੀ ਸਕਣ।