ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਅਤੇ ਕੁਦਰਤ ਦੇ ਅਣਮੋਲ ਦਾਤਾਂ ਦੇ ਆਦਰ ਵਿੱਚ, ਵੱਡੇ ਭਾਵ ਨਾਲ ਹਰੇਕ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਜੜੀ-ਬੂਟੀ ਦੀ ਅਰਧਨਾ ਕਰਦੇ, ਜੋ ਰੁੱਖਾਂ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੈ, ਤੇ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦੇ ਕਿ ਇਹ ਆਸਰਾ ਸਾਡਾ ਹੋਵੇ, ਜਿਸ ਵੀ ਨੇ ਸਾਡੀ ਵਿਰੋਧਤਾ ਕਰੀ। ਜੇ ਕੋਈ ਸਾਡਾ ਵੈਰੀ ਹੋਵੇ, ਚਾਹੇ ਉਹ ਸਾਡਾ ਆਪਣਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਪਰਾਇਆ, ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਅਸੀਂ ਰੁੱਖਾਂ ਵਾਂਗ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਹੋਈਏ। ਜਿਵੇਂ ਸੋਮਾ ਬੂਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹਵਨ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦੇ ਕਿ ਅਸੀਂ ਵੀ ਤਾਲਾ ਅਤੇ ਆਸ਼ਾ ਰੁੱਖਾਂ ਵਾਂਗ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਹੋ ਜਾਈਏ। ਜਦ ਉਹ ਜੜੀਆਂ-ਬੂਟੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ, ਉਹ ਜਾਣਦੇ ਕਿ ਕੁਝ ਰਸ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਹਨ, ਕੁਝ ਲਾਭਦਾਇਕ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਹ ਇਸ ਬੂਟੀ ਦਾ ਭੋਜਨ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ। ਉਹ ਇਸ ਬੂਟੀ ਦੇ ਮਾਪੇ—ਵਿਹਹਿਲਾ ਅਤੇ ਮਾਦਾਵਤੀ—ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦੇ, ਤੇ ਸਮਝਦੇ ਕਿ ਕਈ ਵਾਰੀ ਇਹ ਬੂਟੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਲਈ ਵੀ ਵੈਰੀ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਅਜਿਹੇ ਅਨੋਖੇ ਨਾਂ ਲੈ ਕੇ, ਜਿਵੇਂ ਤੌਵਿਲਿਕਾ, ਵੇਲਾਇਆ, ਆਯਮੈਲਾਬਾ, ਆਇਲੈਯਿਤ, ਬਭਰੂ, ਬਭਰੂਕਰਨਾ—ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਹੋਣ ਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਬੂਟੀ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਅਲਸਲਾ ਹੈ, ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਸਿਲੰਜਲਾ, ਤੇ ਨੀਲਗਲਸਲਾ ਵੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਧਰਤੀ ਨੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਅੰਕੁਰ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਸੰਭਾਲਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦੇ ਕਿ ਤੂੰ ਵੀ ਆਪਣਾ ਅੰਕੁਰ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਰੱਖ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਸਮੇਂ ਤੇ ਜਨਮ ਲਏ। ਜਿਵੇਂ ਧਰਤੀ ਰੁੱਖਾਂ, ਪਹਾੜਾਂ, ਟੇਕੜੀਆਂ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਵੱਸਦੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਕਿ ਉਹ ਅੰਕੁਰ ਵੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਰਹੇ ਤੇ ਸਮੇਂ ਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਵੇ। ਫਿਰ ਉਹ ਮਨ ਦੀ ਈਰਖਾ ਅਤੇ ਜਲਣ ਦੀ ਬੰਦੀ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਦੀ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਧਰਤੀ ਮਰੇ ਹੋਏ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਲੁਕਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਕਿ ਮੇਰਾ ਮਨ ਵੀ ਈਰਖਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤੇ ਹਿਰਦੇ ਦੀ ਜਲਣ ਨੂੰ ਬੁਝਾ ਦੇਵੇ। ਜੋ ਕੁਝ ਤੇਰੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਤੁਰਤ-ਮੁਰਤ ਮਨ ਨੂੰ, ਅਸੀਂ ਈਰਖਾ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਅੱਗ ਵਿੱਚੋਂ ਤਪਸ਼ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਫਿਰ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਮਨੁੱਖਾਂ, ਜੀਵਾਂ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੀ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਣ। ਇਹ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਨਿਰਣੇ, ਹੁਨਰ, ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਲਈ ਹੋਵੇ। ਹੇ ਸਵਿਤਾ ਦੇਵਤਾ, ਤੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਦਬਾਉਣ ਵਾਲੀ ਦੋਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸਾਨੂੰ ਸਾਫ ਨਜ਼ਰ ਲਈ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ। ਇਕ ਹੋਰ ਅਜੀਬ ਬਲਵਾਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਸੜਦਾ, ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਆਉਂਦਾ ਤੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਰੋਣਦਾ ਹੋਇਆ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ। ਉਸ ਅਣਧਰਮੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਕੋਲ ਜਾਣ ਦੇ, ਤੇ ਜਿਸ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹਾਨੀ ਕੀਤੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਨ ਹੋਵੇ। ਉਹ ਰੁਦ੍ਰ, ਵਰੁਣ, ਆਕਾਸ਼, ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਬੂਟੀਆਂ ਨੂੰ ਨਮਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਿਸ ਨੇ ਸਾੜਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਭ ਰੂਪ ਹਰੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਉਸ ਲਾਲੀਮਾਂ ਵਾਲੇ, ਜੰਗਲੀ, ਪਹਿਲਾਂ ਹਾਨੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਵੀ ਨਮਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਤਿੰਨ ਧਰਤੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਜ਼ਮੀਨ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਹੈ। ਉਹ ਇਸ ਦੀ ਚਮੜੀ ਉੱਤੇ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਤੂੰ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਜੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ, ਸੋਮਾ ਜਿਵੇਂ ਰਾਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਵਰੁਣ ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ। ਤੂੰ ਚਮਕਦਾਰ, ਅਜਿੱਤ, ਪਾਲਣ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਤੂੰ ਵਾਲਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਵਾਧੂ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਜਦ ਮੀਂਹ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਭੂਰੇ, ਸੁਨਹਿਰੀ ਪੰਖਾਂ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਉੱਡ ਕੇ ਆਕਾਸ਼ ਵੱਲ ਚੜ੍ਹਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਰਿਤ ਦੇ ਆਸਨ ਤੋਂ ਮੁੜ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਘਿਉ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਫੈਲਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਪਾਣੀਆਂ, ਜੜੀਆਂ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਨਾਲ ਭਰ ਦੇਵੋ, ਹੇ ਸੋਨੇ ਦੀ ਛਾਤੀ ਵਾਲੇ ਮਾਰੁਤੋ! ਜਿਥੇ ਤੁਸੀਂ ਮਧੂ ਵਰਸਾਉਂਦੇ ਹੋ, ਉਥੇ ਤਾਕਤ ਤੇ ਚੰਗੀ ਨੀਅਤ ਭਰ ਦਿੰਦੇ ਹੋ। ਮਾਰੁਤਾਂ ਨੇ ਮੀਂਹ ਚੁੱਕ ਲਿਆ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਘਰ ਭਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਮੀਂਹ, ਕੁੜੀ ਦੇ ਤੰਤੂ ਕੱਤਣ ਵਾਂਗ, ਜਾਂ ਪਤਨੀ ਦੇ ਪਤੀ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਂਗ, ਲਹਿਰਾਂ ਮਾਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਣੀਆਂ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਵਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਮੈਂ ਚੰਗੀ ਨੀਅਤ ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਾਈ ਪਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਸੱਦਾ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਪਾਣੀਆਂ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਤਤਪਰ ਹਨ, ਸਹੀ ਦਿਸ਼ਾ ਲਈ ਆਪ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤੇ ਚੰਗੇ ਫਲ ਲਈ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਸਵਿਤਾ ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਕਰਨ। ਪਾਣੀਆਂ ਤੇ ਜੜੀਆਂ ਸਾਡੇ ਲਈ ਮੰਗਲਮਈ ਹੋਣ। ਹਿਮਾਲਿਆਂ ਤੋਂ ਪਾਣੀਆਂ ਵਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਾਈ ਪਾਣੀਆਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਦਵਾਈ ਦਿੱਤੀ, ਜੋ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਕੁਝ ਮੇਰੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ, ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਥੱਲੇ ਤੇ ਪੈਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਚੰਗਾ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਪਾਣੀਆਂ, ਇਹ ਸਭ ਦੂਰ ਕਰ ਦੇਵੋ। ਨਦੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮਾਲਕਣਾਂ, ਧਾਰਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਰਾਣੀਆਂ, ਸਾਰੀਆਂ ਨਦੀਆਂ, ਸਾਨੂੰ ਉਹ ਦਵਾਈ ਦੇਵੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣੀਏ। ਜੇ ਪੰਜ ਪੰਜਾਹ, ਸੱਤ ਸੱਤਰ, ਜਾਂ ਨੌ ਨੱਬੇ ਬੁਰੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਮੇਰੇ ਮਨ, ਗਲ੍ਹ ਜਾਂ ਮੋਢਿਆਂ ਉੱਤੇ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋਣ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਇਥੋਂ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਣ, ਜਿਵੇਂ ਅਣਸੁਣੀ ਗੱਲ। ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਮੈਨੂੰ ਬੁਰਾਈ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰ, ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰ। ਇਹ ਬੁਰਾਈ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਦੂਰ ਪਾ ਦੇ। ਜੇ ਕੋਈ ਸਾਡੀ ਬੁਰਾਈ ਨਹੀਂ ਦੂਰ ਕਰਦਾ, ਅਸੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਾਂਗੇ। ਬੁਰਾਈ ਹੋਰ ਰਾਹ ਲੈ ਲਵੇ, ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਉੱਤੇ ਜਾ ਪਵੇ। ਹਜ਼ਾਰ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਅਮਰ ਉਹ ਬੁਰਾਈ ਸਾਡੇ ਤੋਂ ਦੂਰ ਸੁੱਟ ਦੇਵੇ। ਇਹ ਉਸ ਵੈਰੀ ਉੱਤੇ ਜਾ ਪਵੇ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਨਫ਼ਰਤ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਜਾਂ ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਨਫ਼ਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰੇ। ਜੇ ਕਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਜਾਂ ਇੱਛਾ ਦੇ ਚਲਦੇ, ਨਿਰ੍ਰਿਤੀ ਦੇ ਦੂਤ ਵਜੋਂ ਕਬੂਤਰ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿੱਤ ਕਰਦੇ ਹਾਂ, ਤੇ ਦੋ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਤੇ ਚਾਰ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਭਲਾਈ ਮੰਗਦੇ ਹਾਂ। ਕਬੂਤਰ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਆਇਆ, ਸਾਡੇ ਲਈ ਮੰਗਲਮਈ ਹੋਵੇ, ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਾ ਲਿਆਵੇ। ਅੱਗ, ਜੋ ਪੂਜਾਰੀ ਹੈ, ਸਾਡਾ ਹਵਨ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰੇ, ਤੇ ਪਰਾਂ ਵਾਲਾ ਤੀਰ ਸਾਡੇ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨੁੱਖ, ਰੁੱਖ, ਜੜੀਆਂ, ਪਾਣੀਆਂ, ਧਰਤੀ, ਦੇਵਤੇ—ਸਭ ਕੁਦਰਤੀ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਆਦਰ, ਨਮਨ ਅਤੇ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ, ਸਿਹਤ ਤੇ ਸੁਖ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।