କତରତ୍ତ ଆ ହରାଣି ଦଧି ମନ୍ଥାଂ ପରି ଶ୍ରୁତମ୍ । ଜାଯାଃ ପତିଂ ଵି ପୃଚ୍ଛତି ରାଷ୍ଟ୍ରେ ରାଜ୍ଞଃ ପରିକ୍ଷିତଃ
ତୁମମାନେ ମଧ୍ୟରୁ କିଏ ଏହି ଦହି, ମଥାଯାଇ ଭଲଭାବେ ଛାଣାଯାଇଥିବା, ନେଇଛି? ପରିକ୍ଷିତ ରାଜ୍ୟରେ ଜନାନୀ ପତିଙ୍କୁ ପଚାରେ।
ଅଭୀଵସ୍ଵଃ ପ୍ର ଜିହୀତେ ଯଵଃ ପକ୍ଵଃ ପଥୋ ବିଲମ୍ । ଜନଃ ସ ଭଦ୍ରମେଧତି ରାଷ୍ଟ୍ରେ ରାଜ୍ଞଃ ପରିକ୍ଷିତଃ
ପାକା ଯବ ଫୁଲିଉଠି, ରାସ୍ତାରୁ ଏଠାରେ ସରିଯାଏ; ପରିକ୍ଷିତ ରାଜ୍ୟରେ ଲୋକମାନେ ଭଲରେ ଅଛନ୍ତି।
ଇନ୍ଦ୍ରଃ କାରୁମବୂବୁଧଦୁତ୍ତିଷ୍ଠ ଵି ଚରା ଜନମ୍ । ମମେଦୁଗ୍ରସ୍ଯ ଚର୍କୃଧି ସର୍ଵ ଇତ୍ତେ ପୃଣାଦରିଃ
ଇନ୍ଦ୍ର କବିଙ୍କୁ ଜଗାଇଦେଲେ; ଉଠ, ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲ। ମୋ ପାଇଁ ଭୟଙ୍କରକୁ ପ୍ରଶଂସା କରିନାହ, ସମସ୍ତ ଶତ୍ରୁ ତୁମେ ପୂରଣ କର।
ଇହ ଗାଵଃ ପ୍ର ଜାଯଧ୍ଵମିହାଶ୍ଵା ଇହ ପୂରୁଷାଃ । ଇହୋ ସହସ୍ରଦକ୍ଷିଣୋପି ପୂଷା ନି ଷୀଦତି
ଏଠାରେ ଗାଈ ଜନ୍ମ ନିଅ, ଏଠାରେ ଘୋଡା, ଏଠାରେ ମଣିଷ; ଏଠାରେ ହଜାର ଦାନ ଦେଉଥିବା ପୂଷା ବସନ୍ତୁ।
ନେମା ଇନ୍ଦ୍ର ଗାଵୋ ରିଷନ୍ ମୋ ଆସାଂ ଗୋପ ରୀରିଷତ୍। ମାସାମମିତ୍ରଯୁର୍ଜନ ଇନ୍ଦ୍ର ମା ସ୍ତେନ ଈଶତ
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଏହି ଗାଈମାନେ କେବେ ଅପକାର ପାଉନ୍ତୁ ନାହିଁ; ତାଙ୍କର ରକ୍ଷକ କେବେ ଆହତ ହେଉନ୍ତୁ ନାହିଁ। କୌଣସି ଶତ୍ରୁ ବା ଚୋର ତାଙ୍କୁ ଶାସନ କରିପାରୁନାହିଁ।
ଉପ ନୋ ନ ରମସି ସୂକ୍ତେନ ଵଚସା ଵଯଂ ଭଦ୍ରେଣ ଵଚସା ଵଯମ୍ । ଵନାଦଧିଧ୍ଵନୋ ଗିରୋ ନ ରିଷ୍ଯେମ କଦା ଚନ
ଏହି ସ୍ତୁତି ଓ ଶୁଭ ବାଣୀ ସହିତ ଆମେ ତୁମେ ଆମ ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉ; ଆମର କଥା କେବେ ବନରେ ବା କେବେ ବି ହରାଇଯାଉନାହିଁ।
ଯଃ ସଭେଯୋ ଵିଦଥ୍ଯଃ ସୁତ୍ଵା ଯଜ୍ଵାଥ ପୂରୁଷଃ । ସୂର୍ଯଂ ଚାମୂ ରିଶାଦସସ୍ତଦ୍ଦେଵାଃ ପ୍ରାଗକଲ୍ପଯନ୍
ଯିଏ ସଭାରେ ପାରଙ୍ଗତ, ପରାମର୍ଶରେ ଜ୍ଞାନୀ, ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା ଏବଂ ପୁରୁଷ, ତାଙ୍କୁ ଦେବତାମାନେ ପ୍ରଥମେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ସେନାଙ୍କ ଭକ୍ଷକ ଭାବେ ସ୍ଥାପନ କଲେ।
ଯୋ ଜାମ୍ଯା ଅପ୍ରଥଯସ୍ତଦ୍ଯତ୍ସଖାଯଂ ଦୁଧୂର୍ଷତି । ଜ୍ଯେଷ୍ଠୋ ଯଦପ୍ରଚେତାସ୍ତଦାହୁରଧରାଗିତି
ଯିଏ ନିଜ ଜନ୍ମାତାଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରେ, ସହଯାତ୍ରୀକୁ ହରାଇବାକୁ ଚାହେ, ବଡ଼ ଭାଇ ଜ୍ଞାନ ନଥିଲେ, ତାଙ୍କୁ ଲୋକେ ସବୁଠୁ ତଳ ଭାବେ ଗଣନା କରନ୍ତି।
ଯଦ୍ଭଦ୍ରସ୍ଯ ପୁରୁଷସ୍ଯ ପୁତ୍ରୋ ଭଵତି ଦାଧୃଷିଃ । ତଦ୍ଵିପ୍ରୋ ଅବ୍ରଵୀଦୁ ତଦ୍ଗନ୍ଧର୍ଵଃ କାମ୍ଯଂ ଵଚଃ
ଭଲ ମଣିଷଙ୍କ ପୁଅ ଦୃଢ଼ ହେଲେ, ତେବେ ଋଷି କହିଥାଏ, ଗନ୍ଧର୍ବ ଆପଣଙ୍କ ଇଚ୍ଛିତ କଥା କହିଥାଏ।
ଯଶ୍ଚ ପଣି ରଘୁଜିଷ୍ଠ୍ଯୋ ଯଶ୍ଚ ଦେଵାମଦାଶୁରିଃ । ଧୀରାଣାଂ ଶଶ୍ଵତାମହଂ ତଦପାଗିତି ଶୁଶ୍ରୁମ
ଯିଏ ପଣି ହେବା ସତ୍ତ୍ୱେ ଦୌଡ଼ରେ ସବୁଠୁ ତେଜ, ଯିଏ ଦେବତାଙ୍କୁ ମାନେନାହିଁ, ଧୀର ଓ ଚିରଞ୍ଜୀବୀଙ୍କୁ ମୁଁ ଶୁଣିଛି, ସେ ଦୂରେ ଅଛନ୍ତି।
ଯେ ଚ ଦେଵା ଅଯଜନ୍ତାଥୋ ଯେ ଚ ପରାଦଦିଃ । ସୂର୍ଯୋ ଦିଵମିଵ ଗତ୍ଵାଯ ମଘଵା ନୋ ଵି ରପ୍ଶତେ
ଯେଉଁ ଦେବତାମାନେ ଯଜ୍ଞ କରିନାହାନ୍ତି, ଅଥବା ଅନ୍ୟମାନେ ଦେଇଦେଲେ, ସେମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ, ମଘବାନ ଆମକୁ କେବେ ଛାଡ଼ନ୍ତି ନାହିଁ।
ଯୋଽନାକ୍ତାକ୍ଷୋ ଅନଭ୍ଯକ୍ତୋ ଅମଣିଵୋ ଅହିରଣ୍ଯଵଃ । ଅବ୍ରହ୍ମା ବ୍ରହ୍ମଣଃ ପୁତ୍ରସ୍ତୋତା କଲ୍ପେଷୁ ସଂମିତା
ଯାହାର ଆଖି ଧୋଇନାହିଁ, ଶୋଭା ନାହିଁ, ଗଳାରେ ମାଳା ନାହିଁ, ସୁନା ନାହିଁ, ପୂଜାରୀ ନୁହେଁ, ପୂଜାରୀର ପୁଅ, ସେ ଯଜ୍ଞରେ ଗାଇବାକୁ ଚିହ୍ନଟ।
ଯ ଆକ୍ତାକ୍ଷଃ ସୁଭ୍ଯକ୍ତଃ ସୁମଣିଃ ସୁହିରଣ୍ଯଵଃ । ସୁବ୍ରହ୍ମା ବ୍ରହ୍ମଣଃ ପୁତ୍ରସ୍ତୋତା କଲ୍ପେଷୁ ସଂମିତା
ଯାହାର ଆଖି ଧୋଇଯାଇଛି, ଭଲ ଭାବରେ ଶୋଭିତ, ଭଲ ମାଳା ପିନ୍ଧିଛି, ଅଧିକ ସୁନା ଅଛି, ଭଲ ପୂଜାରୀ, ପୂଜାରୀର ପୁଅ, ସେ ଯଜ୍ଞରେ ଗାଇବାକୁ ଚିହ୍ନଟ।
ପ୍ରପାଣା ଚ ଵେଶନ୍ତା ରେଵାମପ୍ରତିଦିଶ୍ଯଯଃ । ଅଯଭ୍ଯା କନ୍ଯା କଲ୍ଯାଣୀ ତୋତା କଲ୍ପେଷୁ ସଂମିତା
ଯାହାର ହାତ ଚଉଡ଼ା, ଶୋଭିତ, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଉଜ୍ୱଳ, ସେ ସୁନ୍ଦର କନ୍ୟା, ଯଜ୍ଞରେ ଗାଇବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।
ସୁପ୍ରପାଣା ଚ ଵେଶନ୍ତା ରେଵାନ୍ତ୍ସୁପ୍ରତିଦିଶ୍ଯଯଃ । ସୁଯଭ୍ଯା କନ୍ଯା କଲ୍ଯାଣୀ ତୋତା କଲ୍ପେଷୁ ସଂମିତା
ଯାହାର ହାତ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଓ ଚଉଡ଼ା, ଶୋଭିତ, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଉଜ୍ୱଳ, ସେ ସୁନ୍ଦର କନ୍ୟା, ଯଜ୍ଞରେ ଗାଇବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।
ପରିଵୃକ୍ତା ଚ ମହିଷୀ ସ୍ଵସ୍ତ୍ଯା ଚ ଯୁଧିଂ ଗମଃ । ଅନାଶୁରଶ୍ଚାଯାମୀ ତୋତା କଲ୍ପେଷୁ ସଂମିତା
ଯିଏ ଅଲଗା ରହିଛନ୍ତି, ମହିଷୀ, ଭଲ ଭାବରେ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଯାଆନ୍ତି, ଯିଏ ଅକ୍ଷୟ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସେମାନେ ଯଜ୍ଞରେ ଗାଇବାକୁ ଚିହ୍ନଟ।
ଵାଵାତା ଚ ମହିଷୀ ସ୍ଵସ୍ତ୍ଯା ଚ ଯୁଧିଂ ଗମଃ । ଶ୍ଵାଶୁରଶ୍ଚାଯାମୀ ତୋତା କଲ୍ପେଷୁ ସଂମିତା
ହେ ରାଣୀ, ତୁମେ ଶୁଭ ପବନ ଓ ମଙ୍ଗଳ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଯାଅ। ତୁମର ଶ୍ୱଶୁର ଓ ଶ୍ୱଶ୍ରୁ ଏହି ସଭାରେ ତୁମ ସହ ଏକତାରେ ରହନ୍ତୁ।
ଯଦିନ୍ଦ୍ରାଦୋ ଦାଶରାଜ୍ଞେ ମାନୁଷଂ ଵି ଗାହଥାଃ । ଵିରୂପଃ ସର୍ଵସ୍ମା ଆସୀତ୍ସହ ଯକ୍ଷାଯ କଲ୍ପତେ
ହେ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ଲୋକଙ୍କ ରାଜା ପାଇଁ ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛ, ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଭିନ୍ନ ହେଲେ, ସେ ସମସ୍ତ କୌତୁକ ଓ ବିଭିନ୍ନତା ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ।
ତ୍ଵଂ ଵୃଷାକ୍ଷୁଂ ମଘଵନ୍ନ୍ ଅମ୍ରଂ ମର୍ଯାକରୋ ରଵିଃ । ତ୍ଵଂ ରୌହିଣଂ ଵ୍ଯାସ୍ଯୋ ଵି ଵୃତ୍ରସ୍ଯାଭିନଚ୍ଛିରଃ
ହେ ଦାନଶୀଳ, ତୁମେ ବୃଷଭକୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ କରିଛ, ମଣିଷକୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରିଛ। ତୁମେ ବୃତ୍ରର ମୁଣ୍ଡ କୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଲ, ରୌହିଣ ଦାନବକୁ ଦୂର କରିଦେଲ।
ଯଃ ପର୍ଵତାନ୍ ଵ୍ଯଦଧାଦ୍ଯୋ ଅପୋ ଵ୍ଯଗାହଥାଃ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଯୋ ଵୃତ୍ରହାନ୍ମହଂ ତସ୍ମାଦିନ୍ଦ୍ର ନମୋଽସ୍ତୁ ତେ
ଯିଏ ପାହାଡ଼କୁ ଥାପନ କଲେ, ଯିଏ ଜଳକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ସେ ମହା ବୃତ୍ରନାଶକ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଆମର ନମସ୍କାର।
ପୃଷ୍ଠଂ ଧାଵନ୍ତଂ ହର୍ଯୋରୌଚ୍ଚୈଃ ଶ୍ରଵସମବ୍ରୁଵନ୍ । ସ୍ଵସ୍ତ୍ଯଶ୍ଵ ଜୈତ୍ରାଯେନ୍ଦ୍ରମା ଵହ ସୁସ୍ରଜମ୍
ଉଚ୍ଚ କୀର୍ତ୍ତି ଥିବା ଦୁଇଟି ତୀବ୍ର ଘୋଡ଼ା ଦୌଡ଼ୁଥିବା ବେଳେ, ସେମାନେ କହିଲେ: 'ଘୋଡ଼ା, ମଙ୍ଗଳ ସହିତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ବିଜୟକୁ ନେଉ, ସୁନ୍ଦର ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା।'
ଯେ ତ୍ଵା ଶ୍ଵେତା ଅଜୈଶ୍ରଵସୋ ହାର୍ଯୋ ଯୁଞ୍ଜନ୍ତି ଦକ୍ଷିଣମ୍ । ପୂର୍ଵା ନମସ୍ଯ ଦେଵାନାଂ ବିଭ୍ରଦିନ୍ଦ୍ର ମହୀଯତେ
ଯେ ସେ ଧଳା, ଉତ୍ସାହୀ ଘୋଡ଼ାମାନେ, ଯାହାକୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଡାହାଣ ପାଖରେ ଯୋଡ଼ନ୍ତି, ସେ ପ୍ରାଚୀନ ଦେବତାମାନଙ୍କର ନମସ୍କାର ଧାରଣ କରି, ଇନ୍ଦ୍ର ମହିମାବାନ୍।
20.129 ଏତା ଅଶ୍ଵା ଆ ପ୍ଲଵନ୍ତେ
ଏହି ଘୋଡ଼ାମାନେ ପାଣି ଉପରେ ଭସୁଛନ୍ତି।
ପ୍ରତୀପଂ ପ୍ରାତି ସୁତ୍ଵନମ୍
ସେମାନେ ପ୍ରବାହର ବିପରୀତ ଦିଗକୁ, ଭଲ ମଦ ପାଇଁ ଯାଉଛନ୍ତି।
ତାସାମେକା ହରିକ୍ନିକା
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏର କେଶ ସୁନାର ରଙ୍ଗର।
ହରିକ୍ନିକେ କିମିଛାସି
ହେ ସୁନା କେଶି, ତୁମେ କଣ ଚାହୁଁଛ?
ସାଧୁଂ ପୁତ୍ରଂ ହିରଣ୍ଯଯମ୍
ମୁଁ ଭଲ, ସୁନା ଧନରେ ଧନୀ ପୁଅ ଚାହେଁ।
କ୍ଵାହତଂ ପରାସ୍ଯଃ
ସେ ଦୂରରୁ ଆସିଥିବା ଜଣେ କେଉଁଠି ଗଲେ?
ଯତ୍ରାମୂସ୍ତିସ୍ରଃ ଶିଂଶପାଃ
ଯେଉଁଠାରେ ସେଇ ତିନିଟି ଶିଂଶପା ଗଛ ଅଛି।
ପରି ତ୍ରଯଃ
ସେଇ ତିନିଟି ଚାରିପାଖରେ।