{୮} ହ୍ଵଯାମି ତେ ମନସା ମନ ଇହେମାନ୍ ଗୃହାମୁପ ଜୁଜୁଷାଣ ଏହି । ସଂ ଗଚ୍ଛସ୍ଵ ପିତୃଭିଃ ସଂ ଯମେନ ସ୍ଯୋନାସ୍ତ୍ଵା ଵାତା ଉପ ଵାନ୍ତୁ ଶଗ୍ମାଃ
ମୁଁ ମନରେ ତୁମକୁ ଡାକୁଛି, ଏହି ଘରମାନେରେ ବାସ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ଏଠାକୁ ଆସ । ପିତୃମାନେ ସହିତ, ଯମଙ୍କ ସହିତ ଏକତ୍ରିତ ହେଉ । ମୃଦୁ ବାୟୁମାନେ ତୁମକୁ ଭଲରେ ଏଠାକୁ ଆଣନ୍ତୁ ।
ଉତ୍ତ୍ଵା ଵହନ୍ତୁ ମରୁତ ଉଦଵାହା ଉଦପ୍ରୁତଃ । ଅଜେନ କୃଣ୍ଵନ୍ତଃ ଶୀତଂ ଵର୍ଷେଣୋକ୍ଷନ୍ତୁ ବାଲିତି
ମାରୁତମାନେ ତୁମକୁ ଉପରକୁ ଉଠାନ୍ତୁ, ଉପରକୁ ନେଇଯିବାମାନେ ତୁମକୁ ଉଠାନ୍ତୁ । ଛାଗ ସହିତ ତୁମକୁ ଶୀତଳ କରନ୍ତୁ, ବର୍ଷା ତୁମକୁ ଭିଜାଉ, ହେ ଶିଶୁ ।
ଉଦହ୍ଵମାଯୁରାଯୁଷେ କ୍ରତ୍ଵେ ଦକ୍ଷାଯ ଜୀଵସେ । ସ୍ଵାନ୍ ଗଚ୍ଛତୁ ତେ ମନୋ ଅଧା ପିତୄଂରୁପ ଦ୍ରଵ
ଉପରକୁ ଉଠି, ତୁମର ଆୟୁଷ୍ୟ ଜୀବନ, ଶକ୍ତି, ଦକ୍ଷତା ଓ ଜୀବନ ପାଇଁ ହେଉ । ତୁମର ମନ ନିଜ ଲୋକଙ୍କୁ ଯାଉ, ତାପରେ ପିତୃମାନେ ନିକଟକୁ ଦୌଡ଼ ।
ମା ତେ ମନୋ ମାସୋର୍ମାଙ୍ଗାନାଂ ମା ରସସ୍ଯ ତେ । ମା ତେ ହାସ୍ତ ତନ୍ଵଃ କିଂ ଚନେହ
ତୁମର ମନ ମାସକୁ, ଅଙ୍ଗମାନେକୁ, ରସକୁ ଯାଉନାହୁଁ । ତୁମର ହାତ ବା ଦେହର କୌଣସି ଅଂଶ ଏଠାରେ ଯାଉନାହୁଁ ।
ମା ତ୍ଵା ଵୃକ୍ଷଃ ସଂ ବାଧିଷ୍ଟ ମା ଦେଵୀ ପୃଥିଵୀ ମହୀ । ଲୋକଂ ପିତୃଷୁ ଵିତ୍ତ୍ଵୈଧସ୍ଵ ଯମରାଜସୁ
ଗଛ ତୁମକୁ ଅତିକ୍ରମ କରୁନାହୁଁ, ମହାନ ଦେବୀ ପୃଥିବୀ ତୁମକୁ ଅତିକ୍ରମ କରୁନାହୁଁ । ପିତୃମାନେ ମଧ୍ୟରେ, ଯମ ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ତୁମର ସ୍ଥାନ ମିଳୁ ।
ଯତ୍ତେ ଅଙ୍ଗମତିହିତଂ ପରାଚୈରପାନଃ ପ୍ରାଣୋ ଯ ଉ ଵା ତେ ପରେତଃ । ତତ୍ତେ ସଂଗତ୍ଯ ପିତରଃ ସନୀଡା ଘାସାଦ୍ଘାସଂ ପୁନରା ଵେଶଯନ୍ତୁ
ତୁମର ଯେଉଁ ଅଂଶ ଦୂରକୁ ଚାଲିଯାଇଛି, ପ୍ରାଣ ବା ଶ୍ୱାସ, କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କିଛି ଯାହା ଚାଲିଯାଇଛି, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ତୁମର ପୂର୍ବଜମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ପୁନି ପୁନି ତୁମରେ ବସାନ୍ତୁ ।
ଅପେମଂ ଜୀଵା ଅରୁଧନ୍ ଗୃହେଭ୍ଯସ୍ତଂ ନିର୍ଵହତ ପରି ଗ୍ରାମାଦିତଃ । ମୃତ୍ଯୁର୍ଯମସ୍ଯାସୀଦ୍ଦୂତଃ ପ୍ରଚେତା ଅସୂନ୍ ପିତୃଭ୍ଯୋ ଗମଯାଂ ଚକାର
ଜୀବମାନେ ତାଙ୍କୁ ନେଇ କାନ୍ଦିଲେ; ଘର ଓ ଗାଁରୁ ତାଙ୍କୁ ବାହାର କର। ମୃତ୍ୟୁ, ଯମଙ୍କର ଜ୍ଞାନୀ ଦୂତ, ତାଙ୍କର ପ୍ରାଣକୁ ପିତୃମାନେଂକ ପାଖକୁ ନେଇଗଲେ।
ଯେ ଦସ୍ଯଵଃ ପିତୃଷୁ ପ୍ରଵିଷ୍ଟା ଜ୍ଞାତିମୁଖା ଅହୁତାଦଶ୍ଚରନ୍ତି । ପରାପୁରୋ ନିପୁରୋ ଯେ ଭରନ୍ତ୍ଯଗ୍ନିଷ୍ଟାନ୍ ଅସ୍ମାତ୍ପ୍ର ଧମାତି ଯଜ୍ଞାତ୍
ଯେ ଦୁଷ୍ଟମାନେ ପିତୃମାନେଂକ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ଅନ୍ନଦାନ ନ ହୋଇ ଆତ୍ମୀୟ ଭାବେ ଘୁରୁଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ଅଗ୍ନି ଓ ହବି ନେଇଯାନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହି ଯଜ୍ଞରୁ ଦୂରେ ଚାଲିଯାନ୍ତୁ।
ସଂ ଵିଶନ୍ତ୍ଵିହ ପିତରଃ ସ୍ଵା ନଃ ସ୍ଯୋନଂ କୃଣ୍ଵନ୍ତଃ ପ୍ରତିରନ୍ତ ଆଯୁଃ । ତେଭ୍ଯଃ ଶକେମ ହଵିଷା ନକ୍ଷମାଣା ଜ୍ଯୋଗ୍ଜୀଵନ୍ତଃ ଶରଦଃ ପୁରୂଚୀଃ
ପିତୃମାନେ ସମେତି ଏଠାରେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତୁ, ଆମ ପାଇଁ ଶାନ୍ତି ଓ ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ୍ୟ ଦିଅନ୍ତୁ। ଆମେ ସେମାନେଂକୁ ହବି ଦେଇ ଅନେକ ବର୍ଷ ଜୀବନ୍ତ ରୁହିବାକୁ ସମର୍ଥ ହେଉ।
ଯାଂ ତେ ଧେନୁଂ ନିପୃଣାମି ଯମୁ କ୍ଷୀର ଓଦନମ୍ । ତେନା ଜନସ୍ଯାସୋ ଭର୍ତା ଯୋଽତ୍ରାସଦଜୀଵନଃ
ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ଯେ ଗାଈର ଦୁଧ ଭୋଜନ ହେଉଛି, ସେହି ଦ୍ୱାରା ଏଠାରେ ବସିଥିବା ଜୀବନ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତି ଲୋକମାନେଂକର ପୋଷକ ହେଉ।
{୯} ଅଶ୍ଵାଵତୀଂ ପ୍ର ତର ଯା ସୁଶେଵା ର୍କ୍ଷାକଂ ଵା ପ୍ରତରଂ ନଵୀଯଃ । ଯସ୍ତ୍ଵା ଜଘାନ ଵଧ୍ଯଃ ସୋ ଅସ୍ତୁ ମା ସୋ ଅନ୍ଯଦ୍ଵିଦତ ଭାଗଧେଯମ୍
ଯେଉଁଠାରେ ଅନେକ ଘୋଡ଼ା ଓ ସୁସେବା ମିଳେ, କିମ୍ବା ନୂଆ ପଥରେ ଯାଅ। ଯିଏ ତୁମକୁ ଆଘାତ କଲା, ସେ ଦଣ୍ଡିତ ହେଉ; ସେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଭାଗ୍ୟ ନ ପାଉ।
ଯମଃ ପରୋଽଵରୋ ଵିଵସ୍ଵାନ୍ ତତଃ ପରଂ ନାତି ପଶ୍ଯାମି କିଂ ଚନ । ଯମେ ଅଧ୍ଵରୋ ଅଧି ମେ ନିଵିଷ୍ଟୋ ଭୁଵୋ ଵିଵସ୍ଵାନ୍ ଅନ୍ଵାତତାନ
ଯମ ଦୂରେ, ବିବସ୍ୱାନ୍ ନିକଟରେ; ଏହାଠାରୁ ଆଉ କିଛି ଦେଖୁନି। ଯମଙ୍କ ଯଜ୍ଞରେ ତୁମକୁ ରଖାଯାଇଛି; ବିବସ୍ୱାନ୍ ତୁମକୁ ଭୂମିରେ ପ୍ରସାରିତ କରିଛନ୍ତି।
ଅପାଗୂହନ୍ନ୍ ଅମୃତାଂ ମର୍ତ୍ଯେଭ୍ଯଃ କୃତ୍ଵା ସଵର୍ଣାମଦଧୁର୍ଵିଵସ୍ଵତେ । ଉତାଶ୍ଵିନାଵଭରଦ୍ଯତ୍ତଦାସୀଦଜହାଦୁ ଦ୍ଵା ମିଥୁନା ସରଣ୍ଯୂଃ
ଅମରମାନେ ମର୍ତ୍ୟମାନେଂକୁ ଛାଡ଼ି ଦେଲେ, ବିବସ୍ୱାନ୍ ପାଇଁ ଭିନ୍ନତା କଲେ। ଦୁଇ ଅଶ୍ୱିନୀ ଦେବତା ଦିଆଯାଇଥିବା ଜିନିଷ ନେଇଗଲେ; ସରଣ୍ୟୁ ଦୁଇ ଜୁମ୍ଲା ସନ୍ତାନକୁ ତ୍ୟାଗ କଲେ।
ଯେ ନିଖାତା ଯେ ପରୋପ୍ତା ଯେ ଦଗ୍ଧା ଯେ ଚୋଦ୍ଧିତାଃ । ସର୍ଵାଂସ୍ତାନ୍ ଅଗ୍ନ ଆ ଵହ ପିତୄନ୍ ହଵିଷେ ଅତ୍ତଵେ
ଯେଉଁମାନେ ମାଟି ତଳେ, ଉପରେ, ଅଗ୍ନିରେ ପୁଡ଼ିଛନ୍ତି କିମ୍ବା ଖୋଲାରେ ରଖାଯାଇଛନ୍ତି—ଏ ସମସ୍ତ ପିତୃମାନେଂକୁ ହବି ଭୋଗ ପାଇଁ ଏଠାକୁ ଆଣ, ଅଗ୍ନି।
ଯେ ଅଗ୍ନିଦଗ୍ଧା ଯେ ଅନଗ୍ନିଦଗ୍ଧା ମଧ୍ଯେ ଦିଵଃ ସ୍ଵଧଯା ମାଦଯନ୍ତେ । ତ୍ଵଂ ତାନ୍ ଵେତ୍ଥ ଯଦି ତେ ଜାତଵେଦଃ ସ୍ଵଧଯା ଯଜ୍ଞଂ ସ୍ଵଧିତିଂ ଜୁଷନ୍ତାମ୍
ଯେଉଁମାନେ ଅଗ୍ନିରେ ପୁଡ଼ିଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ନପୁଡ଼ିଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ଦିଗନ୍ତରେ ସ୍ୱଶକ୍ତିରେ ଆନନ୍ଦ କରୁଛନ୍ତି—ତୁମେ ସେମାନେଂକୁ ଜାଣ, ଜାତବେଦସ୍, ଯଦି ଜାଣିଥିବ। ସେମାନେ ଯଜ୍ଞ ଓ ହବିକୁ ସ୍ୱୀକାର କରନ୍ତୁ।
ଶଂ ତପ ମାତି ତପୋ ଅଗ୍ନେ ମା ତନ୍ଵଂ ତପଃ । ଵଣେଷୁ ଶୁଷ୍ମୋ ଅସ୍ତୁ ତେ ପୃଥିଵ୍ଯାମସ୍ତୁ ଯଦ୍ଧରଃ
ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଅତିରିକ୍ତ ଜଳାନ୍ତୁ ନାହିଁ, ତାଙ୍କର ଦେହକୁ ଜଳାନ୍ତୁ ନାହିଁ। ତୁମ ଶକ୍ତି କାଠରେ ରହୁ, ଯାହା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ତାହା ପୃଥିବୀରେ ରହୁ।
ଦଦାମ୍ଯସ୍ମା ଅଵସାନମେତଦ୍ଯ ଏଷ ଆଗନ୍ ମମ ଚେଦଭୂଦିହ । ଯମଶ୍ଚିକିତ୍ଵାନ୍ ପ୍ରତ୍ଯେତଦାହ ମମୈଷ ରାଯ ଉପ ତିଷ୍ଠତାମିହ
ମୁଁ ଏହି ବିଶ୍ରାମ ସ୍ଥାନ ଦେଉଛି; ଯିଏ ଏଠାରେ ଆସିଛନ୍ତି, ସେ ମୋର ହେଉନ୍ତୁ, ଯଦି ସେ ଏଠାରେ ଅଛନ୍ତି। ଯମ ଜାଣି, ଉତ୍ତର ଦେଲେ: ଏହିଜଣ ଏଠାରେ ମୋର ଧନ ପାଖରେ ରୁହନ୍ତୁ।
ଇମାଂ ମାତ୍ରାଂ ମିମୀମହେ ଯଥାପରଂ ନ ମାସାତୈ । ଶତେ ଶରତ୍ସୁ ନୋ ପୁରା
ଆମେ ଏହି ଆୟୁଷ୍ୟ ମାପିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁ, ଯେପରି ଆମେ ନିଜ ଅଧିକାରରୁ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ନ ହେଉ। ଆମେ ଏକ ଶତ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ପହଞ୍ଚିପାରିବା।
ପ୍ରେମାଂ ମାତ୍ରାଂ ମିମୀମହେ ଯଥାପରଂ ନ ମାସାତୈ । ଶତେ ଶରତ୍ସୁ ନୋ ପୁରା
ଆମେ ଏହି ଆୟୁଷ୍ୟ ମାପିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁ, ଯେପରି ଆମେ ନିଜ ଅଧିକାରରୁ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ନ ହେଉ। ଆମେ ଏକ ଶତ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ପହଞ୍ଚିପାରିବା।
ଅପେମାଂ ମାତ୍ରାଂ ମିମୀମହେ ଯଥାପରଂ ନ ମାସାତୈ । ଶତେ ଶରତ୍ସୁ ନୋ ପୁରା
ଆମେ ଏହି ଆୟୁଷ୍ୟ ମାପିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁ, ଯେପରି ଆମେ ନିଜ ଅଧିକାରରୁ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ନ ହେଉ। ଆମେ ଏକ ଶତ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ପହଞ୍ଚିପାରିବା।
{୧୦} ଵୀମାଂ ମାତ୍ରାଂ ମିମୀମହେ ଯଥାପରଂ ନ ମାସାତୈ । ଶତେ ଶରତ୍ସୁ ନୋ ପୁରା
ଆମେ ଏହି ଆୟୁଷ୍ୟ ମାପିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁ, ଯେପରି ଆମେ ନିଜ ଅଧିକାରରୁ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ନ ହେଉ। ଆମେ ଏକ ଶତ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ପହଞ୍ଚିପାରିବା।
ନିରିମାଂ ମାତ୍ରାଂ ମିମୀମହେ ଯଥାପରଂ ନ ମାସାତୈ । ଶତେ ଶରତ୍ସୁ ନୋ ପୁରା
ଆମେ ଏହି ଆୟୁଷ୍ୟ ମାପିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁ, ଯେପରି ଆମେ ନିଜ ଅଧିକାରରୁ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ନ ହେଉ। ଆମେ ଏକ ଶତ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ପହଞ୍ଚିପାରିବା।
ଉଦିମାଂ ମାତ୍ରାଂ ମିମୀମହେ ଯଥାପରଂ ନ ମାସାତୈ । ଶତେ ଶରତ୍ସୁ ନୋ ପୁରା
ଆମେ ଏହି ଆୟୁଷ୍ୟ ମାପିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁ, ଯେପରି ଆମେ ନିଜ ଅଧିକାରରୁ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ନ ହେଉ। ଆମେ ଏକ ଶତ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ପହଞ୍ଚିପାରିବା।
ସମିମାଂ ମାତ୍ରାଂ ମିମୀମହେ ଯଥାପରଂ ନ ମାସାତୈ । ଶତେ ଶରତ୍ସୁ ନୋ ପୁରା
ଆମେ ଏହି ଆୟୁଷ୍ୟ ମାପିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁ, ଯେପରି ଆମେ ନିଜ ଅଧିକାରରୁ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ନ ହେଉ। ଆମେ ଏକ ଶତ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ପହଞ୍ଚିପାରିବା।
ଅମାସି ମାତ୍ରାଂ ସ୍ଵରଗାମାଯୁଷ୍ମାନ୍ ଭୂଯାସମ୍ । ଯଥାପରଂ ନ ମାସାତୈ ଶତେ ଶରତ୍ସୁ ନୋ ପୁରା
ମୁଁ ମାଆଁଠାରୁ ଅଲଗା ହେଉନି, ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପାଉଁ, ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ୍ୟ ମିଳୁ। ମୋର ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସମୟ ପୂର୍ବରୁ ମୁଁ ଚାଲିଯାଉନି, ଶତାଧିକ ବାଣ ମଧ୍ୟରେ କିମ୍ବା ଆଗରୁ ମୋ ଆୟୁଷ୍ୟ କଟିଯାଉନି।
ପ୍ରାଣୋ ଅପାନୋ ଵ୍ଯାନ ଆଯୁଶ୍ଚକ୍ଷୁର୍ଦୃଶଯେ ସୂର୍ଯାଯ । ଅପରିପରେଣ ପଥା ଯମରାଜ୍ଞଃ ପିତୄନ୍ ଗଚ୍ଛ
ଶ୍ୱାସ, ପ୍ରଶ୍ୱାସ, ବ୍ୟାନ, ଆୟୁଷ୍ୟ ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଦେଖିବା ପାଇଁ ଦୃଷ୍ଟି—ଏହାମାନେ ନିର୍ବିକଳ୍କ ପଥରେ ଯାଇ, ଯମଙ୍କ ଶାସନରେ ପିତୃମାନେଠାରେ ପହଞ୍ଚନ୍ତୁ।
ଯେ ଅଗ୍ରଵଃ ଶଶମାନାଃ ପରେଯୁର୍ହିତ୍ଵା ଦ୍ଵେଷାଂସ୍ଯନପତ୍ଯଵନ୍ତଃ । ତେ ଦ୍ଯାମୁଦିତ୍ଯାଵିଦନ୍ତ ଲୋକଂ ନାକସ୍ଯ ପୃଷ୍ଠେ ଅଧି ଦୀଧ୍ଯାନାଃ
ଯେମାନେ ସବୁଠୁ ଆଗରେ ଥିଲେ, ଆନନ୍ଦ କରିଥିଲେ, ଦ୍ୱେଷ ଓ ସନ୍ତାନହୀନତା ଛାଡି ଚାଲିଯାଇଥିଲେ—ସେମାନେ ସ୍ୱର୍ଗର ଲୋକ ଖୋଜିଥିଲେ, ଆକାଶର ଶିଖରରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଇ ଅଛନ୍ତି।
ଉଦନ୍ଵତୀ ଦ୍ଯୌରଵମା ପୀଲୁମତୀତି ମଧ୍ଯମା । ତୃତୀଯା ହ ପ୍ରଦ୍ଯୌରିତି ଯସ୍ଯାଂ ପିତର ଆସତେ
ଆକାଶ ଜଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ମଧ୍ୟମ ଲୋକ ଉପଜାଉଛି, ତୃତୀୟଟି ସବୁଠୁ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱର୍ଗ, ସେଠି ପିତୃମାନେ ବସିଛନ୍ତି।
ଯେ ନ ପିତୁଃ ପିତରୋ ଯେ ପିତାମହା ଯ ଆଵିଵିଶୁରୁର୍ଵନ୍ତରିକ୍ଷମ୍ । ଯ ଆକ୍ଷିଯନ୍ତି ପୃଥିଵୀମୁତ ଦ୍ଯାଂ ତେଭ୍ଯଃ ପିତୃଭ୍ଯୋ ନମସା ଵିଧେମ
ଯେମାନେ ଆମ ପିତାଙ୍କର ପିତା, ପିତାମହ, ଯେମାନେ ବିଶାଳ ମଧ୍ୟାକାଶକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଛନ୍ତି, ପୃଥିବୀ ଓ ଦିଗନ୍ତକୁ ଦେଖୁଛନ୍ତି—ସେମାନେ ପିତୃମାନେଠାରେ ଆମେ ଶ୍ରଦ୍ଧାସହିତ ନମସ୍କାର କରୁ।
ଇଦମିଦ୍ଵା ଉ ନାପରଂ ଦିଵି ପଶ୍ଯସି ସୂର୍ଯମ୍ । ମାତା ପୁତ୍ରଂ ଯଥା ସିଚାଭ୍ଯେନଂ ଭୂମ ଊର୍ଣୁହି
ଏବେ ତୁମେ ପୁଣି ଆକାଶରେ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଦେଖିପାରିବେନି। ଯେପରି ମାଆଁ ଜଣେ ତାଙ୍କର ଶିଶୁକୁ ଢାକି ରଖନ୍ତି, ସେପରି ପୃଥିବୀ ତୁମକୁ ଆଚଳରେ ଆଢ଼କୁ।