ଯଃ ପ୍ରାଣେନ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ତର୍ପଯତ୍ଯପାନେନ ସମୁଦ୍ରସ୍ଯ ଜଠରଂ ଯଃ ପିପର୍ତି । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯିଏ ନିଶ୍ୱାସରେ ଦିଗନ୍ତ ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀକୁ ତୃପ୍ତ କରନ୍ତି, ଯିଏ ନିଶ୍ୱାସରେ ସମୁଦ୍ରର ଗଭୀରତାକୁ ପୂରଣ କରନ୍ତି—ସେଇ ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ, ଏହି ପାପ ହୁଏ: ଯିଏ ଏଭଳି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତେ। ରୋହିତ, ତୁମେ ଉଠା, ଦୂରେ ହଟା, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ ହ୍ରାସ କର, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ଯସ୍ମିନ୍ ଵିରାଟ୍ପରମେଷ୍ଠୀ ପ୍ରଜାପତିରଗ୍ନିର୍ଵୈଶ୍ଵାନରଃ ସହ ପଙ୍କ୍ତ୍ଯା ଶ୍ରିତଃ । ଯଃ ପରସ୍ଯ ପ୍ରାଣଂ ପରମସ୍ଯ ତେଜ ଆଦଦେ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯାହାର ଭିତରେ ବିରାଟ୍, ପରମେଷ୍ଠୀ, ପ୍ରଜାପତି, ଅଗ୍ନି ବୈଶ୍ୱାନର ଏବଂ ପଙ୍କ୍ତି ସହିତ ବସିଛନ୍ତି, ଯିଏ ଅନ୍ୟର ପ୍ରାଣ ଓ ଅନ୍ୟର ତେଜ ନେଇଥାନ୍ତି—ସେଇ ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ, ଏହି ପାପ ହୁଏ: ଯିଏ ଏଭଳି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତେ। ରୋହିତ, ତୁମେ ଉଠା, ଦୂରେ ହଟା, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ ହ୍ରାସ କର, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ଯସ୍ମିନ୍ ଷଡୁର୍ଵୀଃ ପଞ୍ଚ ଦିଶୋ ଅଧିଶ୍ରିତାଶ୍ଚତସ୍ର ଆପୋ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ତ୍ରଯୋଽକ୍ଷରାଃ । ଯୋ ଅନ୍ତରା ରୋଦସୀ କ୍ରୁଦ୍ଧଶ୍ଚକ୍ଷୁଷୈକ୍ଷତ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯେଉଁଠି ଛଅଟି ଚଉଡ଼ା ଦିଗ, ପାଞ୍ଚଟି ପ୍ରାନ୍ତ, ଚାରିଟି ଜଳ ଓ ଯଜ୍ଞର ତିନିଟି ଅକ୍ଷର ଥିବା, ଯିଏ ଦିଗମଧ୍ୟରେ ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀ ମଧ୍ୟରେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଦେଖିଥିଲେ, ସେହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠି ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିଥାଏ। ରୋହିତ, ତୁମେ ତାହାକୁ ହଲାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ ହ୍ରାସ କର, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ଯୋ ଅନ୍ନାଦୋ ଅନ୍ନପତିର୍ବଭୂଵ ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ପତିରୁତ ଯଃ । ଭୂତୋ ଭଵିଷ୍ଯତ୍ଭୁଵନସ୍ଯ ଯସ୍ପତିଃ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯିଏ ଖାଦ୍ୟ ଭୋଜନ କରିଥିଲେ, ଖାଦ୍ୟର ମାଲିକ ହେଲେ, ବାଣୀର ମାଲିକ ଓ ସମସ୍ତ ଭୂତପ୍ରାଣୀଙ୍କର ଅତୀତ ଓ ଭବିଷ୍ୟତ ଅଧିପତି ହେଲେ, ସେହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠି ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିଥାଏ। ରୋହିତ, ତୁମେ ତାହାକୁ ହଲାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ ହ୍ରାସ କର, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ଅହୋରାତ୍ରୈର୍ଵିମିତଂ ତ୍ରିଂଶଦଙ୍ଗଂ ତ୍ରଯୋଦଶଂ ମାସଂ ଯୋ ନିର୍ମିମୀତେ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯିଏ ଦିନ ଓ ରାତି ଦ୍ୱାରା ତିରିଶଟି ଅଂଶ ଥିବା ତେରୋଟି ମାସ ମାପିଥିଲେ, ସେହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠି ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିଥାଏ। ରୋହିତ, ତୁମେ ତାହାକୁ ହଲାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ ହ୍ରାସ କର, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
କୃସ୍ଣଂ ନିଯାନଂ ହରଯଃ ସୁପର୍ଣା ଅପୋ ଵସାନା ଦିଵମୁତ୍ପତନ୍ତି । ତ ଆଵଵୃତ୍ରନ୍ତ୍ସଦନାଦୃତସ୍ଯ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
କଳା ଚଳିଥିବା, ସୁନା ଡେଙ୍କା ଥିବା, ଉତ୍ତମ ପକ୍ଷୀମାନେ, ଜଳ ଧାରିଥିବା, ଆକାଶକୁ ଉଡ଼ିଯାଆନ୍ତି; ସେମାନେ ସତ୍ୟର ଆସନରୁ ଫେରିଆସିଛନ୍ତି। ସେହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠି ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିଥାଏ। ରୋହିତ, ତୁମେ ତାହାକୁ ହଲାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ ହ୍ରାସ କର, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ଯତ୍ତେ ଚନ୍ଦ୍ରଂ କଶ୍ଯପ ରୋଚନାଵଦ୍ଯତ୍ସଂହିତଂ ପୁଷ୍କଲଂ ଚିତ୍ରଭାନୁ ଯସ୍ମିନ୍ତ୍ସୂର୍ଯା ଆର୍ପିତାଃ ସପ୍ତ ସାକମ୍ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
{୧୨} ବୃହଦେନମନୁ ଵସ୍ତେ ପୁରସ୍ତାଦ୍ରଥଂତରଂ ପ୍ରତି ଗୃହ୍ଣାତି ପଶ୍ଚାତ୍। ଜ୍ଯୋତିର୍ଵସାନେ ସଦମପ୍ରମାଦମ୍। ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ବୃହଦନ୍ଯତଃ ପକ୍ଷ ଆସୀଦ୍ରଥଂତରମନ୍ଯତଃ ସବଲେ ସଧ୍ରୀଚୀ । ଯଦ୍ରୋହିତମଜନଯନ୍ତ ଦେଵାଃ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ସହସ୍ରାହ୍ଣ୍ଯଂ ଵିଯତାଵସ୍ଯ ପକ୍ଷୌ ହରେର୍ହଂସସ୍ଯ ପତତଃ ସ୍ଵର୍ଗମ୍ । ସ ଦେଵାନ୍ତ୍ସର୍ଵାନ୍ ଉରସ୍ଯୁପଦଦ୍ଯ ସଂପଶ୍ଯନ୍ ଯାତି ଭୁଵନାନି ଵିଶ୍ଵା । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଅଯଂ ସ ଦେଵୋ ଅପ୍ସ୍ଵନ୍ତଃ ସହସ୍ରମୂଲଃ ପରୁଶାକୋ ଅତ୍ତ୍ରିଃ । ଯ ଇଦଂ ଵିଶ୍ଵଂ ଭୁଵନଂ ଜଜାନ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଏହି ହେଉଛନ୍ତି ସେଇ ଦେବତା, ହଜାର ମୂଳ ଥିବା, କଠିନ ଛାଲ ଓ ଲାଲ ରଙ୍ଗର, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି। ସେଇ ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ, ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯିଏ ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତିଯାଏ। ରୋହିତ, ତୁମେ ତାହାକୁ ହଲାଇଦିଅ, ଦୂରେ ହଟାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ କମାଇଦିଅ, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ଶୁକ୍ରଂ ଵହନ୍ତି ହରଯୋ ରଘୁଷ୍ଯଦୋ ଦେଵଂ ଦିଵି ଵର୍ଚସା ଭ୍ରାଜମାନମ୍ । ଯସ୍ଯୋର୍ଧ୍ଵା ଦିଵଂ ତନ୍ଵସ୍ତପନ୍ତ୍ଯର୍ଵାଙ୍ସୁଵର୍ଣୈଃ ପଟରୈର୍ଵି ଭାତି । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯେନାଦିତ୍ଯାନ୍ ହରିତଃ ସମ୍ଵହନ୍ତି ଯେନ ଯଜ୍ଞେନ ବହଵୋ ଯନ୍ତି ପ୍ରଜାନନ୍ତଃ । ଯଦେକଂ ଜ୍ଯୋତିର୍ବହୁଧା ଵିଭାତି । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯେଉଁ ଦେବତାଙ୍କୁ ହରିତ ଘୋଡ଼ାମାନେ ଆଦିତ୍ୟମାନେକୁ ବହନ କରନ୍ତି, ଯେଉଁ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ଅନେକ ଜଣ ଜ୍ଞାନ ଲାଭ କରନ୍ତି; ଏକ ଆଲୋକ ଅନେକ ରୂପରେ ଚମକି ଦେଖାଯାଉଛି । ଏହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଯେଉଁଠାରେ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତିବା ଅପରାଧ ହୁଏ । ରୋହିତ, ତୁମେ ଉତ୍ତେଜିତ ହେଉ, ଦୂର କର, କ୍ଷୟ କର; ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀଙ୍କର ବନ୍ଧନ ଖୋଲିଦିଅ ।
ସପ୍ତ ଯୁଞ୍ଜନ୍ତି ରଥମେକଚକ୍ରମେକୋ ଅଶ୍ଵୋ ଵହତି ସପ୍ତନାମା । ତ୍ରିନାଭି ଚକ୍ରମଜରମନର୍ଵଂ ଯତ୍ରେମା ଵିଶ୍ଵା ଭୁଵନାଧି ତସ୍ଥୁଃ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଅଷ୍ଟଧା ଯୁକ୍ତୋ ଵହତି ଵହ୍ନିରୁଗ୍ରଃ ପିତା ଦେଵାନାଂ ଜନିତା ମତୀନାମ୍ । ଋତସ୍ଯ ତନ୍ତୁଂ ମନସା ମିମାନଃ ସର୍ଵା ଦିଶଃ ପଵତେ ମାତରିଶ୍ଵା । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ସମ୍ଯଞ୍ଚଂ ତନ୍ତୁଂ ପ୍ରଦିଶୋଽନୁ ସର୍ଵା ଅନ୍ତର୍ଗାଯତ୍ର୍ଯାମମୃତସ୍ଯ ଗର୍ଭେ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ସମସ୍ତ ଦିଶା ସିଧା ତନ୍ତୁକୁ ଅନୁସରଣ କରେ, ଗାୟତ୍ରୀର ଭିତରେ, ଅମୃତର ଗର୍ଭରେ । ଏହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଯେଉଁଠାରେ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତିବା ଅପରାଧ ହୁଏ । ରୋହିତ, ତୁମେ ଉତ୍ତେଜିତ ହେଉ, ଦୂର କର, କ୍ଷୟ କର; ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀଙ୍କର ବନ୍ଧନ ଖୋଲିଦିଅ ।
{୧୩} ନିମ୍ରୁଚସ୍ତିସ୍ରୋ ଵ୍ଯୁଷୋ ହ ତିସ୍ରସ୍ତ୍ରୀଣି ରଜାଂସି ଦିଵୋ ଅଙ୍ଗ ତିସ୍ରଃ । ଵିଦ୍ମା ତେ ଅଗ୍ନେ ତ୍ରେଧା ଜନିତ୍ରଂ ତ୍ରେଧା ଦେଵାନାଂ ଜନିମାନି ଵିଦ୍ମ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ତିନି ଉଷା ତଳକୁ ଯାଆନ୍ତି, ତିନି ଉଷା ଉପରକୁ ଆସନ୍ତି, ଦିବର ତିନି ରଜ, ଦିବର ତିନି ଅଂଗ । ଆମେ ତୁମର ତିନି ପ୍ରକାର ଜନ୍ମ ଜାଣିଛୁ, ଅଗ୍ନି; ଦେବମାନେଙ୍କର ତିନି ଉତ୍ପତ୍ତି ଆମେ ଜାଣିଛୁ । ଏହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଯେଉଁଠାରେ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତିବା ଅପରାଧ ହୁଏ । ରୋହିତ, ତୁମେ ଉତ୍ତେଜିତ ହେଉ, ଦୂର କର, କ୍ଷୟ କର; ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀଙ୍କର ବନ୍ଧନ ଖୋଲିଦିଅ ।
ଵି ଯ ଔର୍ଣୋତ୍ପୃଥିଵୀଂ ଜାଯମାନ ଆ ସମୁଦ୍ରମଦଧାତନ୍ତରିକ୍ଷେ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ସେ ଜନ୍ମ ନେଇ ତାଙ୍କର ଉଲ ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀକୁ ବିସ୍ତାର କରିଛନ୍ତି, ଏବଂ ଆକାଶକୁ ସମୁଦ୍ର ଉପରେ ରଖିଛନ୍ତି । ଏହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଯେଉଁଠାରେ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତିବା ଅପରାଧ ହୁଏ । ରୋହିତ, ତୁମେ ଉତ୍ତେଜିତ ହେଉ, ଦୂର କର, କ୍ଷୟ କର; ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀଙ୍କର ବନ୍ଧନ ଖୋଲିଦିଅ ।
ତ୍ଵମଗ୍ନେ କ୍ରତୁଭିଃ କେତୁଭିର୍ହିତୋଽର୍କଃ ସମିଦ୍ଧ ଉଦରୋଚଥା ଦିଵି । କିମଭ୍ଯାର୍ଚନ୍ ମରୁତଃ ପୃଶ୍ନିମାତରୋ ଯଦ୍ରୋହିତମଜନଯନ୍ତ ଦେଵାଃ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯ ଆତ୍ମଦା ବଲଦା ଯସ୍ଯ ଵିଶ୍ଵ ଉପାସତେ ପ୍ରଶିଷଂ ଯସ୍ଯ ଦେଵାଃ । ଯୋଽସ୍ଯେଶେ ଦ୍ଵିପଦୋ ଯଶ୍ଚତୁଷ୍ପଦଃ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯେ ଆତ୍ମା ଦେଇଥାଏ, ଶକ୍ତି ଦେଇଥାଏ, ଯାହାକୁ ସମସ୍ତେ ପୂଜା କରନ୍ତି, ଦେବମାନେ ଯାହାର ଆଜ୍ଞା ପାଳନ କରନ୍ତି; ଯେ ଦ୍ୱିପଦ ଓ ଚତୁଷ୍ପଦ ଉପରେ ଶାସନ କରେ । ଏହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଯେଉଁଠାରେ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତିବା ଅପରାଧ ହୁଏ । ରୋହିତ, ତୁମେ ଉତ୍ତେଜିତ ହେଉ, ଦୂର କର, କ୍ଷୟ କର; ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀଙ୍କର ବନ୍ଧନ ଖୋଲିଦିଅ ।
ଏକପାଦ୍ଦ୍ଵିପଦୋ ଭୂଯୋ ଵି ଚକ୍ରମେ ଦ୍ଵିପାତ୍ତ୍ରିପାଦମଭ୍ଯେତି ପଶ୍ଚାତ୍। ଚତୁଷ୍ପାଚ୍ଚକ୍ରେ ଦ୍ଵିପଦାମଭିସ୍ଵରେ ସଂପଶ୍ଯନ୍ ପଙ୍କ୍ତିମୁପତିଷ୍ଠମାନଃ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଏକ ପାଦରେ ସେ ଦ୍ୱିପଦ ଉପରେ ଅତିକ୍ରମ କରେ; ଦୁଇ ପାଦରେ ସେ ତିନି ପାଦ ଉପରେ ପଛୁଆଁ ଆସେ । ଚାରି ପାଦରେ ସେ ଦ୍ୱିପଦ ମଧ୍ୟରେ ଘୂରିବା, ଅନୁସୂଚନା ଦେଖି, ପଙ୍କ୍ତିରେ ଦଣ୍ଡ ହେଇ ରହିଥାଏ । ଏହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଯେଉଁଠାରେ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତିବା ଅପରାଧ ହୁଏ । ରୋହିତ, ତୁମେ ଉତ୍ତେଜିତ ହେଉ, ଦୂର କର, କ୍ଷୟ କର; ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀଙ୍କର ବନ୍ଧନ ଖୋଲିଦିଅ ।
କୃଷ୍ଣାଯାଃ ପୁତ୍ରୋ ଅର୍ଜୁନୋ ରାତ୍ର୍ଯା ଵତ୍ସୋଽଜାଯତ । ସ ହ ଦ୍ଯାମଧି ରୋହତି ରୁହୋ ରୁରୋହ ରୋହିତଃ
କଳା ରାତିର ପୁତ୍ର ଧଳା ଅର୍ଜୁନ ଛାନା ଜନ୍ମ ନେଲା । ସେ ଆକାଶ ଉପରେ ଉଠିଲା, ଉଠିଛି, ରୋହିତ ଉଠିଛି ।
୧୩.୪ ସ ଏତି ସଵିତା ସ୍ଵର୍ଦିଵସ୍ପୃଷ୍ଠେଽଵଚାକଶତ୍
ସେ ଯାଉଛି, ସବିତା, ସ୍ୱର୍ଗର ଶୀର୍ଷ ଉପରେ, ତଳକୁ କଥା କହି ।
ରଶ୍ମିଭିର୍ନଭ ଆଭୃତଂ ମହେନ୍ଦ୍ର ଏତ୍ଯାଵୃତଃ
କିରଣମାନେ ଦ୍ୱାରା ଆକାଶକୁ ଆବୃତ କରିଛି; ବଡ଼ ଇନ୍ଦ୍ର ଆସୁଛନ୍ତି, ଆବୃତ ହୋଇ ।
ସ ଧାତା ସ ଵିଧର୍ତା ସ ଵାଯୁର୍ନଭ ଉଚ୍ଛ୍ରିତମ୍
ସେ ଧାରକ, ସେ ବ୍ୟବସ୍ଥାପକ, ସେ ବାୟୁ, ଆକାଶରେ ଉଠିଛି ।
ସୋଽର୍ଯମା ସ ଵରୁଣଃ ସ ରୁଦ୍ରଃ ସ ମହାଦେଵଃ
ସେ ଅର୍ୟମା, ସେ ବରୁଣ, ସେ ରୁଦ୍ର, ସେ ମହାଦେବ ।
ସୋ ଅଗ୍ନିଃ ସ ଉ ସୂର୍ଯଃ ସ ଉ ଏଵ ମହାଯମଃ
ସେ ଅଗ୍ନି, ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ସେ ମହାୟମ ।
ତଂ ଵତ୍ସା ଉପ ତିଷ୍ଠନ୍ତ୍ଯେକଶୀର୍ଷାଣୋ ଯୁତା ଦଶ
ତାଙ୍କୁ ଛାନାମାନେ ନିକଟକୁ ଆସନ୍ତି, ଦଶଟି ଏକ ମୁଣ୍ଡ ଥିବା, ଏକସାଥି ଯୋଗାଯାଇଛି ।
ପଶ୍ଚାତ୍ପ୍ରାଞ୍ଚ ଆ ତନ୍ଵନ୍ତି ଯଦୁଦେତି ଵି ଭାସତି
ସେ ଉଠିଲେ ଓ ଚମକିଲେ, ସେମାନେ ପଶ୍ଚିମ ଓ ଆଗକୁ ଆପଣମାନେ ବିସ୍ତାର କରନ୍ତି ।
ହେ କଶ୍ୟପ, ତୁମର ଯେ ଚମକୁଥିବା ଚନ୍ଦ୍ର, ଯେ ଦୀପ୍ତିମାନ ରୋଚନା, ଯେ ଭରିପୁରା ଏବଂ ଚିତ୍ରଭାନୁ, ଯାହାରେ ସାତି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଏକାସାଥିରେ ବସିଛନ୍ତି—ସେ ଦେବତା ଯେତେବେଳେ କ୍ରୋଧିତ ହୁଅନ୍ତି, ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠାରେ ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ। ହେ ରୋହିତ, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇଦିଅ, ଦୂରେ ହଟାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ କମାଇଦିଅ, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ପୂର୍ବରୁ ବୃହତ୍ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରେ, ପଛରୁ ରଥାନ୍ତର ତାଙ୍କୁ ଧରିନେଇଥାଏ; ଆଲୋକରେ ଢାକି, ସେ ଦୃଢ଼ ଆସନରେ ବସିଥାଏ—ସେ ଦେବତା ଯେତେବେଳେ କ୍ରୋଧିତ ହୁଅନ୍ତି, ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠାରେ ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ। ହେ ରୋହିତ, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇଦିଅ, ଦୂରେ ହଟାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ କମାଇଦିଅ, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ବୃହତ୍ ଏକ ପକ୍ଷ ଥିଲେ, ରଥାନ୍ତର ଅନ୍ୟ ପକ୍ଷ ଥିଲେ, ଦୁହେଁ ଶକ୍ତିରେ ଏକାସାଥିରେ ଥିଲେ; ଏହି ରୋହିତକୁ ଦେବତାମାନେ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ—ସେ ଦେବତା ଯେତେବେଳେ କ୍ରୋଧିତ ହୁଅନ୍ତି, ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠାରେ ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ। ହେ ରୋହିତ, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇଦିଅ, ଦୂରେ ହଟାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ କମାଇଦିଅ, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ସ ଵରୁଣଃ ସାଯମଗ୍ନିର୍ଭଵତି ସ ମିତ୍ରୋ ଭଵତି ପ୍ରାତରୁଦ୍ଯନ୍ । ସ ସଵିତା ଭୂତ୍ଵାନ୍ତରିକ୍ଷେଣ ଯାତି ସ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଭୂତ୍ଵା ତପତି ମଧ୍ଯତୋ ଦିଵମ୍ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ସେ ସାଂଧ୍ୟାବେଳେ ବରୁଣ ଓ ଅଗ୍ନି ହୁଅନ୍ତି, ପ୍ରଭାତରେ ମିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି; ସେ ସବିତା ହେଇ ଆକାଶ ମାଧ୍ୟମରେ ଚାଲନ୍ତି, ଇନ୍ଦ୍ର ହେଇ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ତାପ ଦେଇଥାନ୍ତି—ସେ ଦେବତା ଯେତେବେଳେ କ୍ରୋଧିତ ହୁଅନ୍ତି, ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠାରେ ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ। ହେ ରୋହିତ, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇଦିଅ, ଦୂରେ ହଟାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ କମାଇଦିଅ, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ହଜାର ଦିନ ହେଉଛି ସେଇ ହଂସର ପଖ, ଯିଏ ଆକାଶ ମାଧ୍ୟମରେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଉଡ଼ିଯାଏ। ସେ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ନିଜ ଚାତିରେ ରଖି, ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଦେଖି, ସମସ୍ତ ଭୁବନକୁ ଯାଏ। ସେଇ ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ, ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯିଏ ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତିଯାଏ। ରୋହିତ, ତୁମେ ତାହାକୁ ହଲାଇଦିଅ, ଦୂରେ ହଟାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ କମାଇଦିଅ, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ପିତଳ ରଙ୍ଗର ଘୋଡ଼ାମାନେ ଦିପ୍ତିମାନ ଦେବତାଙ୍କୁ ଆକାଶରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ସହିତ ବହନ କରନ୍ତି । ତାଙ୍କର ଉପରକୁ ଦିଆଯାଇଥିବା କିରଣମାନେ ଦିବକୁ ଜଳାଇଦେଇଛନ୍ତି, ତଳକୁ ସୁନା ଝଣ୍ଡା ଭଳି ଚମକି ଦେଖାଯାଉଛି । ଏହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଯେଉଁଠାରେ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତିବା ଅପରାଧ ହୁଏ । ରୋହିତ, ତୁମେ ଉତ୍ତେଜିତ ହେଉ, ଦୂର କର, କ୍ଷୟ କର; ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀଙ୍କର ବନ୍ଧନ ଖୋଲିଦିଅ ।
ସାତଜଣ ଏକ ଚକ୍ର ଥିବା ରଥକୁ ଯୋଗାଇଛନ୍ତି; ଏକ ଘୋଡ଼ା, ସାତଟି ନାମ ଥିବା, ଏହାକୁ ନେଇଯାଉଛି । ଚକ୍ରଟିରେ ତିନିଟି ନାଭ ଅଛି, ଏହା କେବେ ବୁଡ଼ିନାହିଁ, ଭାଙ୍ଗିନାହିଁ, ଏହାପରେ ସମସ୍ତ ଜଗତ ଉପରେ ଅଟୁଟ ରହିଛି । ଏହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଯେଉଁଠାରେ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତିବା ଅପରାଧ ହୁଏ । ରୋହିତ, ତୁମେ ଉତ୍ତେଜିତ ହେଉ, ଦୂର କର, କ୍ଷୟ କର; ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀଙ୍କର ବନ୍ଧନ ଖୋଲିଦିଅ ।
ଅଷ୍ଟମୁଖୀ ଭାବରେ ଯୋଗାଯାଇଥିବା ଭୟଙ୍କର ଅଗ୍ନି ଆଗକୁ ବହନ କରେ; ସେ ଦେବମାନେଙ୍କର ପିତା, ଚିନ୍ତାର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା । ସତ୍ୟର ତନ୍ତୁକୁ ମନରେ ମାପି, ମାତରିଶ୍ୱା ସମସ୍ତ ଦିଶାରେ ବିହାର କରେ । ଏହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଯେଉଁଠାରେ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତିବା ଅପରାଧ ହୁଏ । ରୋହିତ, ତୁମେ ଉତ୍ତେଜିତ ହେଉ, ଦୂର କର, କ୍ଷୟ କର; ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀଙ୍କର ବନ୍ଧନ ଖୋଲିଦିଅ ।
ଅଗ୍ନି, ତୁମେ କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ଚିହ୍ନ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଭାବେ ଆକାଶରେ ଦେଖାଯାଉଛ । ମାରୁତମାନେ, ପୃଶ୍ନିର ପୁତ୍ରମାନେ, କଣ ପୂଜା କରିଥିଲେ ଯେବେ ଦେବମାନେ ରୋହିତଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କରିଥିଲେ? ଏହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଯେଉଁଠାରେ ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତିବା ଅପରାଧ ହୁଏ । ରୋହିତ, ତୁମେ ଉତ୍ତେଜିତ ହେଉ, ଦୂର କର, କ୍ଷୟ କର; ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନୀଙ୍କର ବନ୍ଧନ ଖୋଲିଦିଅ ।