ବଣ୍ମହାଁ ଅସି ସୂର୍ଯ ବଡାଦିତ୍ଯ ମହାଁ ଅସି । ମହାଂସ୍ତେ ମହତୋ ମହିମା ତ୍ଵମାଦିତ୍ଯ ମହାଁ ଅସି
ତୁମେ ବଡ଼, ହେ ସୂର୍ଯ୍ୟ; ବଡ଼ ଆଦିତ୍ୟ, ତୁମେ ବଡ଼; ତୁମର ବଡ଼ତା ବଡ଼, ହେ ଆଦିତ୍ୟ, ତୁମେ ସତ୍ୟରେ ବଡ଼।
ରୋଚସେ ଦିଵି ରୋଚସେ ଅନ୍ତରିକ୍ଷେ ପତଙ୍ଗ ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ରୋଚସେ ରୋଚସେ ଅପ୍ସ୍ଵନ୍ତଃ । ଉଭା ସମୁଦ୍ରୌ ରୁଚ୍ଯା ଵ୍ଯାପିଥ ଦେଵୋ ଦେଵାସି ମହିଷଃ ସ୍ଵର୍ଜିତ୍
ତୁମେ ଦିବରେ ଆଲୋକିତ କରୁଛ, ମଧ୍ୟ ଆକାଶରେ ଆଲୋକିତ କରୁଛ, ହେ ପକ୍ଷୀ, ପୃଥିବୀରେ ଆଲୋକିତ କରୁଛ, ଜଳରେ ଆଲୋକିତ କରୁଛ; ଦୁଇଟି ସମୁଦ୍ରକୁ ତୁମର ଚମକରେ ବ୍ୟାପି ରଖିଛ; ହେ ଦେବତା, ତୁମେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବୃଷ, ଆଲୋକର ନାୟକ।
{୯} ଅର୍ଵାଙ୍ପରସ୍ତାତ୍ପ୍ରଯତୋ ଵ୍ଯଧ୍ଵ ଆଶୁର୍ଵିପଶ୍ଚିତ୍ପତଯନ୍ ପତଙ୍ଗଃ । ଵିଷ୍ଣୁର୍ଵିଚିତ୍ତଃ ଶଵସାଧିତିଷ୍ଠନ୍ ପ୍ର କେତୁନା ସହତେ ଵିଶ୍ଵମେଜତ୍
ଦୂରରୁ ନିକଟକୁ ଆସି, ପଥରେ ଚାଲି, ଶୀଘ୍ର ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଉଡୁଥିବା ପକ୍ଷୀ; ବିଷ୍ଣୁ, ବିଭିନ୍ନ ଦୃଷ୍ଟି ରଖି, ଶକ୍ତିରେ ଦୃଢ଼ ହୋଇ, ପତାକା ସହିତ ସମସ୍ତ ଚଳିଥିବାକୁ ସହିଥାଏ।
ଚିତ୍ରଶ୍ଚିକିତ୍ଵାନ୍ ମହିଷଃ ସୁପର୍ଣ ଆରୋଚଯନ୍ ରୋଦସୀ ଅନ୍ତରିକ୍ଷମ୍ । ଅହୋରାତ୍ରେ ପରି ସୂର୍ଯଂ ଵସାନେ ପ୍ରାସ୍ଯ ଵିଶ୍ଵା ତିରତୋ ଵୀର୍ଯାଣି
ଚମତ୍କାର, ବୁଦ୍ଧିମାନ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ପକ୍ଷୀ, ଦିବା ଓ ପୃଥିବୀ ଓ ମଧ୍ୟ ଆକାଶକୁ ଆଲୋକିତ କରୁଛ; ଦିନ ଓ ରାତିରେ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଆବୃତ କରି, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ତାଙ୍କର ବୀରତା ପ୍ରସାରିତ କରୁଛ।
ତିଗ୍ମୋ ଵିଭ୍ରାଜନ୍ ତନ୍ଵଂ ଶିଶାନୋଽରଂଗମାସଃ ପ୍ରଵତୋ ରରାଣଃ । ଜ୍ଯୋତିଷ୍ମାନ୍ ପକ୍ଷୀ ମହିଷୋ ଵଯୋଧା ଵିଶ୍ଵା ଆସ୍ଥାତ୍ପ୍ରଦିଶଃ କଲ୍ପମାନଃ
ତୀବ୍ର ଓ ଚମକୁଥିବା, ଦେହକୁ ଆବୃତ କରି, ଅଗ୍ରହଣୀୟ, ଝରଣା ଭଳି ପ୍ରବାହ କରୁଛ; ଆଲୋକମୟ, ପକ୍ଷୀ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ନାୟକ, ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ଗ୍ରହଣ କରି, ସେଗୁଡିକୁ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରୁଛ।
ଚିତ୍ରଂ ଦେଵାନାଂ କେତୁରନୀକଂ ଜ୍ଯୋତିଷ୍ମାନ୍ ପ୍ରଦିଶଃ ସୂର୍ଯ ଉଦ୍ଯନ୍ । ଦିଵାକରୋଽତି ଦ୍ଯୁମ୍ନୈସ୍ତମାଂସି ଵିଶ୍ଵାତାରୀଦ୍ଦୁରିତାନି ଶୁକ୍ରଃ
ଦେବମାନଙ୍କର ପତାକା ଅଦ୍ଭୁତ, ମୁହଁ, ଚମକୁଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦିଗରେ ଉଦୟ ହେଉଛି; ଦିନର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଚମକରେ, ଶୁଭ୍ର ତାଳେ ସମସ୍ତ ଅନ୍ଧକାର ଓ ଦୁଃଖକୁ ଦୂର କରେ।
ଚିତ୍ରଂ ଦେଵାନାମୁଦଗାଦନୀକଂ ଚକ୍ଷୁର୍ମିତ୍ରସ୍ଯ ଵରୁଣସ୍ଯାଗ୍ନେଃ । ଆପ୍ରାଦ୍ ଦ୍ଵାଯାପୃଥିଵୀ ଅନ୍ତରିକ୍ଷଂ ସୂର୍ଯ ଆତ୍ମା ଜଗତସ୍ତସ୍ଥୁଷଶ୍ଚ
ଦେବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଦ୍ଭୁତ ମୁହଁ ଉଦୟ ହେଲା, ମିତ୍ର, ଵରୁଣ, ଅଗ୍ନିଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ; ହେ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ତୁମେ ଦିବା ଓ ପୃଥିବୀ ଓ ମଧ୍ୟ ଆକାଶକୁ ପୂରଣ କରିଛ; ତୁମେ ଚଳିଥିବା ଓ ଅଚଳ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଆତ୍ମା।
ଉଚ୍ଚା ପତନ୍ତମରୁଣଂ ସୁପର୍ଣଂ ମଧ୍ଯେ ଦିଵସ୍ତରଣିଂ ଭ୍ରାଜମାନମ୍ । ପଶ୍ଯାମ ତ୍ଵା ସଵିତାରଂ ଯମାହୁରଜସ୍ରଂ ଜ୍ଯୋତିର୍ଯଦଵିନ୍ଦଦତ୍ତ୍ରିଃ
ଉଚ୍ଚରେ ଉଡୁଥିବା ଲାଲ ଓ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ପକ୍ଷୀ, ଦିବା ମଧ୍ୟରେ ଚମକୁଥିବା, ହେ ସବିତା, ଆମେ ତୁମକୁ ଦେଖୁଛୁ; ଯାହାକୁ ଅବିନାଶୀ ଆଲୋକ ଭାବରେ କୁହାଯାଏ, ଯାହାକୁ ତିନିଜଣ ଉପଲବ୍ଧ କରିଥିଲେ।
ଦିଵସ୍ପୃଷ୍ଠେ ଧାଵମାନଂ ସୁପର୍ଣମଦିତ୍ଯାଃ ପୁତ୍ରଂ ନାଥକାମ ଉପ ଯାମି ଭୀତଃ । ସ ନଃ ସୂର୍ଯ ପ୍ର ତିର ଦୀର୍ଘମାଯୁର୍ମା ରିଷାମ ସୁମତୌ ତେ ସ୍ଯାମ
ଦିବା ଶିଖରରେ ଦୌଡ଼ୁଥିବା ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ପକ୍ଷୀ, ଆଦିତ୍ୟର ପୁତ୍ର, ଆମେ ଭୟରେ ରକ୍ଷା ପାଇବାକୁ ତୁମଠାରେ ଯାଉଛୁ; ହେ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଆମକୁ ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ୍ୟ ଦିଅ, ଆମେ ନଶିଯାଉ ନାହିଁ, ତୁମର ଦୟାରେ ରହିବାକୁ ଚାହୁଁ।
ସହସ୍ରାହ୍ଣ୍ଯଂ ଵିଯତାଵସ୍ଯ ପକ୍ଷୌ ହରେର୍ହଂସସ୍ଯ ପତତଃ ସ୍ଵର୍ଗମ୍ । ସ ଦେଵାନ୍ତ୍ସର୍ଵାନ୍ ଉରସ୍ଯୁପଦଦ୍ଯ ସଂପଶ୍ଯନ୍ ଯାତି ଭୁଵନାନି ଵିଶ୍ଵା
ହଜାର ଦିନ ସହିତ, ଶୀଘ୍ର ହଂସର ପକ୍ଷୀ ଶ୍ୱର୍ଗକୁ ଉଡୁଛି; ସେ, ସମସ୍ତକୁ ଦେଖି, ସମସ୍ତ ଦେବମାନେକୁ ତାଙ୍କର ଚେଷ୍ଟାରେ ରଖି, ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଉପସ୍ଥିତ ହେଉଛି।
ରୋହିତଃ କାଲୋ[http://puranastudy.freeoda.com/pur_index6/kaala.htm କାଲୋପରି ଟିପ୍ପଣୀ] ଅଭଵଦ୍ରୋହିତୋଽଗ୍ରେ ପ୍ରଜାପତିଃ । ରୋହିତୋ ଯଜ୍ଞାନାଂ ମୁଖଂ ରୋହିତଃ ସ୍ଵରାଭରତ୍
ରୋହିତ କାଳ ହେଲା, ଆରମ୍ଭରେ ରୋହିତ ପ୍ରଜାପତି ଥିଲେ; ରୋହିତ ଯଜ୍ଞର ମୁଖ, ରୋହିତ ସ୍ୱରଗୁଡିକୁ ଧାରଣ କରେ।
ରୋହିତୋ ଲୋକୋ ଅଭଵଦ୍ରୋହିତୋଽତ୍ଯତପଦ୍ଦିଵମ୍ । ରୋହିତୋ ରଶ୍ମିଭିର୍ଭୂମିଂ ସମୁଦ୍ରମନୁ ସଂ ଚରତ୍
ରୋହିତ ଜଗତ ହେଲା, ରୋହିତ ଦିବକୁ ଅତିକ୍ରମ କଲା; ରୋହିତ ତାଙ୍କର କିରଣରେ ପୃଥିବୀ ଓ ସମୁଦ୍ର ଉପରେ ଚଳିଥାଏ।
{୧୦} ସର୍ଵା ଦିଶଃ ସମଚରଦ୍ରୋହିତୋଽଧିପତିର୍ଦିଵଃ । ଦିଵଂ ସମୁଦ୍ରମାଦ୍ଭୂମିଂ ସର୍ଵଂ ଭୂତଂ ଵି ରକ୍ଷତି
ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଚଳିଥିବା ରୋହିତ, ଦିବର ଅଧିପତି; ସେ ଦିବା, ସମୁଦ୍ର, ପୃଥିବୀ ଓ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀକୁ ରକ୍ଷା କରେ।
ଆରୋହନ୍ ଛୁକ୍ରୋ ବୃହତୀରତନ୍ଦ୍ରୋ ଦ୍ଵେ ରୂପେ କୃଣୁତେ ରୋଚମାନଃ । ଚିତ୍ରଶ୍ଚିକିତ୍ଵାନ୍ ମହିଷୋ ଵାତମାଯା ଯାଵତୋ ଲୋକାନ୍ ଅଭି ଯଦ୍ଵିଭାତି
ଉଠି, ଶୁଭ୍ର, ବଡ଼, କ୍ଳାନ୍ତିହୀନ ଚମକୁଥିବା ଦୁଇଟି ରୂପ ତିଆରି କରେ; ଚମତ୍କାର, ବୁଦ୍ଧିମାନ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ବାୟୁରେ ଯାଇ, ଯେତେ ଲୋକ ଅଛି, ସେ ସମସ୍ତ ଉପରେ ଚମକୁଛ।
ଅଭ୍ଯନ୍ଯଦେତି ପର୍ଯନ୍ଯଦସ୍ଯତେଽହୋରାତ୍ରାଭ୍ଯାଂ ମହିଷଃ କଲ୍ପମାନଃ । ସୂର୍ଯଂ ଵଯଂ ରଜସି କ୍ଷିଯନ୍ତଂ ଗାତୁଵିଦଂ ହଵାମହେ ନାଧମାନାଃ
ସେ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଆକ୍ରମଣ ହେଉଛନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଘେରାଯାନ୍ତି; ଦିନ ଓ ରାତି ଦ୍ୱାରା ମାପାଯାଉଥିବା ମହିଷ। ଆମେ କେବେ ପଛେ ପଡ଼ୁନାହିଁ, ଆମେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ବସିଥିବା, ପଥ ଜାଣିଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଡାକୁଛୁ।
ପୃଥିଵୀପ୍ରୋ ମହିଷୋ ନାଧମାନସ୍ଯ ଗାତୁରଦବ୍ଧଚକ୍ଷୁଃ ପରି ଵିଶ୍ଵଂ ବଭୂଵ । ଵିଶ୍ଵଂ ସଂପଶ୍ଯନ୍ତ୍ସୁଵିଦତ୍ରୋ ଯଜତ୍ର ଇଦଂ ଶୃଣୋତୁ ଯଦହଂ ବ୍ରଵୀମି
ପୃଥିବୀର ସନ୍ତାନ ମହିଷ କେବେ ପଛେ ପଡ଼ୁନାହିଁ; ତାଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟି ଭ୍ରମ ହୋଇନାହିଁ, ସମସ୍ତ କୁ ଆବୃତ କରିଛି। ସେ ସମସ୍ତ କୁ ଦେଖନ୍ତି, ଭଲ ପଥ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରନ୍ତି, ଯଜ୍ଞର ଯୋଗ୍ୟ; ସେ ମୋ କଥା ଶୁଣୁନ୍ତୁ।
ପର୍ଯସ୍ଯ ମହିମା ପୃଥିଵୀଂ ସମୁଦ୍ରଂ ଜ୍ଯୋତିଷା ଵିଭ୍ରାଜନ୍ ପରି ଦ୍ଯାମନ୍ତରିକ୍ଷମ୍ । ସର୍ଵଂ ସଂପଶ୍ଯନ୍ତ୍ସୁଵିଦତ୍ରୋ ଯଜତ୍ର ଇଦଂ ଶୃଣୋତୁ ଯଦହଂ ବ୍ରଵୀମି
ତାଙ୍କର ମହତ୍ତ୍ୱ ପୃଥିବୀ ଓ ସମୁଦ୍ରକୁ ଘେରିଛି, ଆଲୋକରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଆକାଶ ଓ ମଧ୍ୟାକାଶକୁ ଆବୃତ କରିଛି। ସେ ସମସ୍ତ କୁ ଦେଖନ୍ତି, ଭଲ ପଥ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରନ୍ତି, ଯଜ୍ଞର ଯୋଗ୍ୟ; ସେ ମୋ କଥା ଶୁଣୁନ୍ତୁ।
ଅବୋଧ୍ଯଗ୍ନିଃ ସମିଧା ଜନାନାଂ ପ୍ରତି ଧେନୁମିଵାଯତୀମୁଷାସମ୍ । ଯହ୍ଵା ଇଵ ପ୍ର ଵଯାମୁଜ୍ଜିହାନାଃ ପ୍ର ଭାନଵଃ ସିସ୍ରତେ ନାକମଚ୍ଛ
ଅଗ୍ନି ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜଳିଉଠିଛନ୍ତି, ଦୁଧ ଦେଉଥିବା ଗାଈ ପରି ଉଷାକୁ ପ୍ରସାରିଛନ୍ତି। ତୀବ୍ର ଗତିରେ ଉଠୁଥିବାମାନେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଛନ୍ତି; କିରଣମାନେ ଆକାଶର ଶିଖରକୁ ଧାଇଯାଇଛନ୍ତି।
ଯୋ ମାରଯତି ପ୍ରାଣଯତି ଯସ୍ମାତ୍ପ୍ରାଣନ୍ତି ଭୁଵନାନି ଵିଶ୍ଵା । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯିଏ ମୃତ୍ୟୁ ଦେଇଥାନ୍ତି, ଯିଏ ପ୍ରାଣ ଦେଇଥାନ୍ତି, ଯାହାଠାରୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ବଞ୍ଚିଥାଏ—ସେଇ ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ, ଏହି ପାପ ହୁଏ: ଯିଏ ଏଭଳି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତେ। ରୋହିତ, ତୁମେ ଉଠା, ଦୂରେ ହଟା, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ ହ୍ରାସ କର, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ଯଃ ପ୍ରାଣେନ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ତର୍ପଯତ୍ଯପାନେନ ସମୁଦ୍ରସ୍ଯ ଜଠରଂ ଯଃ ପିପର୍ତି । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯିଏ ନିଶ୍ୱାସରେ ଦିଗନ୍ତ ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀକୁ ତୃପ୍ତ କରନ୍ତି, ଯିଏ ନିଶ୍ୱାସରେ ସମୁଦ୍ରର ଗଭୀରତାକୁ ପୂରଣ କରନ୍ତି—ସେଇ ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ, ଏହି ପାପ ହୁଏ: ଯିଏ ଏଭଳି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତେ। ରୋହିତ, ତୁମେ ଉଠା, ଦୂରେ ହଟା, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ ହ୍ରାସ କର, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ଯସ୍ମିନ୍ ଵିରାଟ୍ପରମେଷ୍ଠୀ ପ୍ରଜାପତିରଗ୍ନିର୍ଵୈଶ୍ଵାନରଃ ସହ ପଙ୍କ୍ତ୍ଯା ଶ୍ରିତଃ । ଯଃ ପରସ୍ଯ ପ୍ରାଣଂ ପରମସ୍ଯ ତେଜ ଆଦଦେ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯାହାର ଭିତରେ ବିରାଟ୍, ପରମେଷ୍ଠୀ, ପ୍ରଜାପତି, ଅଗ୍ନି ବୈଶ୍ୱାନର ଏବଂ ପଙ୍କ୍ତି ସହିତ ବସିଛନ୍ତି, ଯିଏ ଅନ୍ୟର ପ୍ରାଣ ଓ ଅନ୍ୟର ତେଜ ନେଇଥାନ୍ତି—ସେଇ ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ, ଏହି ପାପ ହୁଏ: ଯିଏ ଏଭଳି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତେ। ରୋହିତ, ତୁମେ ଉଠା, ଦୂରେ ହଟା, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ ହ୍ରାସ କର, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ଯସ୍ମିନ୍ ଷଡୁର୍ଵୀଃ ପଞ୍ଚ ଦିଶୋ ଅଧିଶ୍ରିତାଶ୍ଚତସ୍ର ଆପୋ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ତ୍ରଯୋଽକ୍ଷରାଃ । ଯୋ ଅନ୍ତରା ରୋଦସୀ କ୍ରୁଦ୍ଧଶ୍ଚକ୍ଷୁଷୈକ୍ଷତ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯେଉଁଠି ଛଅଟି ଚଉଡ଼ା ଦିଗ, ପାଞ୍ଚଟି ପ୍ରାନ୍ତ, ଚାରିଟି ଜଳ ଓ ଯଜ୍ଞର ତିନିଟି ଅକ୍ଷର ଥିବା, ଯିଏ ଦିଗମଧ୍ୟରେ ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀ ମଧ୍ୟରେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଦେଖିଥିଲେ, ସେହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠି ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିଥାଏ। ରୋହିତ, ତୁମେ ତାହାକୁ ହଲାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ ହ୍ରାସ କର, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ଯୋ ଅନ୍ନାଦୋ ଅନ୍ନପତିର୍ବଭୂଵ ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ପତିରୁତ ଯଃ । ଭୂତୋ ଭଵିଷ୍ଯତ୍ଭୁଵନସ୍ଯ ଯସ୍ପତିଃ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯିଏ ଖାଦ୍ୟ ଭୋଜନ କରିଥିଲେ, ଖାଦ୍ୟର ମାଲିକ ହେଲେ, ବାଣୀର ମାଲିକ ଓ ସମସ୍ତ ଭୂତପ୍ରାଣୀଙ୍କର ଅତୀତ ଓ ଭବିଷ୍ୟତ ଅଧିପତି ହେଲେ, ସେହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠି ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିଥାଏ। ରୋହିତ, ତୁମେ ତାହାକୁ ହଲାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ ହ୍ରାସ କର, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ଅହୋରାତ୍ରୈର୍ଵିମିତଂ ତ୍ରିଂଶଦଙ୍ଗଂ ତ୍ରଯୋଦଶଂ ମାସଂ ଯୋ ନିର୍ମିମୀତେ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯିଏ ଦିନ ଓ ରାତି ଦ୍ୱାରା ତିରିଶଟି ଅଂଶ ଥିବା ତେରୋଟି ମାସ ମାପିଥିଲେ, ସେହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠି ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିଥାଏ। ରୋହିତ, ତୁମେ ତାହାକୁ ହଲାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ ହ୍ରାସ କର, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
କୃସ୍ଣଂ ନିଯାନଂ ହରଯଃ ସୁପର୍ଣା ଅପୋ ଵସାନା ଦିଵମୁତ୍ପତନ୍ତି । ତ ଆଵଵୃତ୍ରନ୍ତ୍ସଦନାଦୃତସ୍ଯ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
କଳା ଚଳିଥିବା, ସୁନା ଡେଙ୍କା ଥିବା, ଉତ୍ତମ ପକ୍ଷୀମାନେ, ଜଳ ଧାରିଥିବା, ଆକାଶକୁ ଉଡ଼ିଯାଆନ୍ତି; ସେମାନେ ସତ୍ୟର ଆସନରୁ ଫେରିଆସିଛନ୍ତି। ସେହି ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠି ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିଥାଏ। ରୋହିତ, ତୁମେ ତାହାକୁ ହଲାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ ହ୍ରାସ କର, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ଯତ୍ତେ ଚନ୍ଦ୍ରଂ କଶ୍ଯପ ରୋଚନାଵଦ୍ଯତ୍ସଂହିତଂ ପୁଷ୍କଲଂ ଚିତ୍ରଭାନୁ ଯସ୍ମିନ୍ତ୍ସୂର୍ଯା ଆର୍ପିତାଃ ସପ୍ତ ସାକମ୍ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
{୧୨} ବୃହଦେନମନୁ ଵସ୍ତେ ପୁରସ୍ତାଦ୍ରଥଂତରଂ ପ୍ରତି ଗୃହ୍ଣାତି ପଶ୍ଚାତ୍। ଜ୍ଯୋତିର୍ଵସାନେ ସଦମପ୍ରମାଦମ୍। ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ବୃହଦନ୍ଯତଃ ପକ୍ଷ ଆସୀଦ୍ରଥଂତରମନ୍ଯତଃ ସବଲେ ସଧ୍ରୀଚୀ । ଯଦ୍ରୋହିତମଜନଯନ୍ତ ଦେଵାଃ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
୧୩.୩ ଯ ଇମେ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଜଜାନ ଯୋ ଦ୍ରାପିଂ କୃତ୍ଵା ଭୁଵନାନି ଵସ୍ତେ । ଯସ୍ମିନ୍ କ୍ଷିଯନ୍ତି ପ୍ରଦିଶଃ ଷଡୁର୍ଵୀର୍ଯାଃ ପତଙ୍ଗୋ ଅନୁ ଵିଚାକଶୀତି । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଯସ୍ମାଦ୍ଵାତା ଋତୁଥା ପଵନ୍ତେ ଯସ୍ମାତ୍ସମୁଦ୍ରା ଅଧି ଵିକ୍ଷରନ୍ତି । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ଯିଏ ଏହି ଦିଗନ୍ତ ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀକୁ ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି, ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଆପଣଙ୍କ ଆଶ୍ରୟରେ ରଖିଛନ୍ତି, ଯାହାର ଭିତରେ ଛଅ ଦିଗ ଓ ଉଡୁଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟ ବସିଛି—ସେଇ ଦେବତା ଯେତେବେଳେ କ୍ରୋଧିତ ହୁଅନ୍ତି, ତାଙ୍କୁ ଏଭଳି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତିବା ମହାପାପ ହୁଏ। ଯାହାଠାରୁ ବାତାସ ଋତୁଅନୁସାରେ ବହେ, ଯାହାଠାରୁ ସମୁଦ୍ର ଉପଚିଯାଏ—ସେଇ ଦେବତା କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ, ଏହି ପାପ ହୁଏ: ଯିଏ ଏଭଳି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଜିତେ। ରୋହିତ, ତୁମେ ଉଠା, ଦୂରେ ହଟା, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ ହ୍ରାସ କର, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ହେ କଶ୍ୟପ, ତୁମର ଯେ ଚମକୁଥିବା ଚନ୍ଦ୍ର, ଯେ ଦୀପ୍ତିମାନ ରୋଚନା, ଯେ ଭରିପୁରା ଏବଂ ଚିତ୍ରଭାନୁ, ଯାହାରେ ସାତି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଏକାସାଥିରେ ବସିଛନ୍ତି—ସେ ଦେବତା ଯେତେବେଳେ କ୍ରୋଧିତ ହୁଅନ୍ତି, ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠାରେ ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ। ହେ ରୋହିତ, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇଦିଅ, ଦୂରେ ହଟାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ କମାଇଦିଅ, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ପୂର୍ବରୁ ବୃହତ୍ ତାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରେ, ପଛରୁ ରଥାନ୍ତର ତାଙ୍କୁ ଧରିନେଇଥାଏ; ଆଲୋକରେ ଢାକି, ସେ ଦୃଢ଼ ଆସନରେ ବସିଥାଏ—ସେ ଦେବତା ଯେତେବେଳେ କ୍ରୋଧିତ ହୁଅନ୍ତି, ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠାରେ ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ। ହେ ରୋହିତ, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇଦିଅ, ଦୂରେ ହଟାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ କମାଇଦିଅ, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ବୃହତ୍ ଏକ ପକ୍ଷ ଥିଲେ, ରଥାନ୍ତର ଅନ୍ୟ ପକ୍ଷ ଥିଲେ, ଦୁହେଁ ଶକ୍ତିରେ ଏକାସାଥିରେ ଥିଲେ; ଏହି ରୋହିତକୁ ଦେବତାମାନେ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ—ସେ ଦେବତା ଯେତେବେଳେ କ୍ରୋଧିତ ହୁଅନ୍ତି, ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠାରେ ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ। ହେ ରୋହିତ, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇଦିଅ, ଦୂରେ ହଟାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ କମାଇଦିଅ, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।
ସ ଵରୁଣଃ ସାଯମଗ୍ନିର୍ଭଵତି ସ ମିତ୍ରୋ ଭଵତି ପ୍ରାତରୁଦ୍ଯନ୍ । ସ ସଵିତା ଭୂତ୍ଵାନ୍ତରିକ୍ଷେଣ ଯାତି ସ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଭୂତ୍ଵା ତପତି ମଧ୍ଯତୋ ଦିଵମ୍ । ତସ୍ଯ ଦେଵସ୍ଯ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ଯୈତଦାଗୋ ଯ ଏଵଂ ଵିଦ୍ଵାଂସଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଜିନାତି । ଉଦ୍ଵେପଯ ରୋହିତ ପ୍ର କ୍ଷିଣୀହି ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତି ମୁଞ୍ଚ ପାଶାନ୍
ସେ ସାଂଧ୍ୟାବେଳେ ବରୁଣ ଓ ଅଗ୍ନି ହୁଅନ୍ତି, ପ୍ରଭାତରେ ମିତ୍ର ହୁଅନ୍ତି; ସେ ସବିତା ହେଇ ଆକାଶ ମାଧ୍ୟମରେ ଚାଲନ୍ତି, ଇନ୍ଦ୍ର ହେଇ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ତାପ ଦେଇଥାନ୍ତି—ସେ ଦେବତା ଯେତେବେଳେ କ୍ରୋଧିତ ହୁଅନ୍ତି, ଏହି ଅପରାଧ ହୁଏ: ଯେଉଁଠାରେ ଏପରି ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେହି ଜିତିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ। ହେ ରୋହିତ, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇଦିଅ, ଦୂରେ ହଟାଇଦିଅ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତାଙ୍କର ବନ୍ଧନ କମାଇଦିଅ, ତାଙ୍କୁ ପାଶରୁ ମୁକ୍ତ କର।