ଭଵାଶର୍ଵାଵିଦଂ ବ୍ରୂମୋ ରୁଦ୍ରଂ ପଶୁପତିଶ୍ଚ ଯଃ । ଇଷୂର୍ଯା ଏଷାଂ ସଂଵିଦ୍ମ ତା ନଃ ସନ୍ତୁ ସଦା ଶିଵାଃ
ଆମେ ଭବ, ଶର୍ବ, ରୁଦ୍ର ଓ ପଶୁପତିଙ୍କୁ ଡାକୁଛୁ। ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କର ବାଣ ଆମେ ଜାଣୁ। ସେମାନେ ସଦା ଆମ ପାଇଁ ଶୁଭ ହେଉନ୍ତୁ।
ଦିଵଂ ବ୍ରୂମୋ ନକ୍ଷତ୍ରାଣି ଭୂମିଂ ଯକ୍ଷାଣି ପର୍ଵତାନ୍ । ସମୁଦ୍ରା ନଦ୍ଯୋ ଵେଶନ୍ତାସ୍ତେ ନୋ ମୁଞ୍ଚନ୍ତ୍ଵଂହସଃ
ଆମେ ଆକାଶ, ତାରାମାନେ, ପୃଥିବୀ, ଯକ୍ଷମାନେ, ପାହାଡ଼, ସମୁଦ୍ର, ନଦୀ ଓ ଗ୍ରାମମାନେକୁ ଡାକୁଛୁ। ସେମାନେ ଆମକୁ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ କରୁନ୍ତୁ।
{୧୭} ସପ୍ତଋଷୀନ୍ ଵା ଇଦଂ ବ୍ରୂମୋଽପୋ ଦେଵୀଃ ପ୍ରଜାପତିମ୍ । ପିତୄନ୍ ଯମଶ୍ରେଷ୍ଠାନ୍ ବ୍ରୂମସ୍ତେ ନୋ ମୁଞ୍ଚନ୍ତ୍ଵଂହସଃ ।୧୧॥ ଯେ ଦେଵା ଦିଵିଷଦୋ ଅନ୍ତରିକ୍ଷସଦଶ୍ଚ ଯେ । ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ଶକ୍ରା ଯେ ଶ୍ରିତାସ୍ତେ ନୋ ମୁଞ୍ଚନ୍ତ୍ଵଂହସଃ
ଆମେ ସପ୍ତ ଋଷି, ଦେବୀ ଜଳ, ପ୍ରଜାପତି, ପିତୃମାନେ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯମଙ୍କୁ ଡାକୁଛୁ। ସେମାନେ ଆମକୁ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ କରୁନ୍ତୁ। ଯେଉଁ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଦିଗନ୍ତରେ, ଆକାଶରେ ଓ ପୃଥିବୀରେ ବସିଛନ୍ତି, ସେଇ ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେବତାମାନେ ଆମକୁ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ କରୁନ୍ତୁ।
ଆଦିତ୍ଯା ରୁଦ୍ରା ଵସଵୋ ଦିଵି ଦେଵା ଅଥର୍ଵାଣଃ । ଅଙ୍ଗିରସୋ ମନୀଷିଣସ୍ତେ ନୋ ମୁଞ୍ଚନ୍ତ୍ଵଂହସଃ
ଆମେ ଆଦିତ୍ୟ, ରୁଦ୍ର, ବସୁ, ଦିବ୍ୟ ଦେବତା, ଅଥର୍ବଣ, ଅଙ୍ଗିରସ ଓ ଜ୍ଞାନୀମାନେକୁ ଡାକୁଛୁ। ସେମାନେ ଆମକୁ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ କରୁନ୍ତୁ।
ଯଜ୍ଞଂ ବ୍ରୂମୋ ଯଜମାନମୃଚଃ ସାମାନି ଭେଷଜା । ଯଜୂଂଷି ହୋତ୍ରା ବ୍ରୂମସ୍ତେ ନୋ ମୁଞ୍ଚନ୍ତ୍ଵଂହସଃ
ଆମେ ଯଜ୍ଞ, ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି, ଋକ୍ ମନ୍ତ୍ର, ସାମ ଗୀତ, ଔଷଧ, ଯଜୁର୍ ମନ୍ତ୍ର ଓ ହୋତା ପୁରୋହିତଙ୍କୁ ଡାକୁଛୁ। ସେମାନେ ଆମକୁ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ କରୁନ୍ତୁ।
ପଞ୍ଚ ରାଜ୍ଯାନି ଵୀରୁଧାଂ ସୋମଶ୍ରେଷ୍ଠାନି ବ୍ରୂମଃ । ଦର୍ଭୋ ଭଙ୍ଗୋ ଯଵଃ ସହସ୍ତେ ନୋ ମୁଞ୍ଚନ୍ତ୍ଵଂହସଃ
ଆମେ ପାଞ୍ଚ ରାଜା ଗଛ, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୋମ ଗଛ, ଦର୍ଭା, ଭାଙ୍ଗ, ଯବ ଓ ଅନ୍ୟମାନେକୁ ଡାକୁଛୁ। ସେମାନେ ଆମକୁ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ କରୁନ୍ତୁ।
ଅରାଯାନ୍ ବ୍ରୂମୋ ରକ୍ଷାଂସି ସର୍ପାନ୍ ପୁଣ୍ଯଜନାନ୍ ପିତୄନ୍ । ମୃତ୍ଯୂନ୍ ଏକଶତଂ ବ୍ରୂମସ୍ତେ ନୋ ମୁଞ୍ଚନ୍ତ୍ଵଂହସଃ
ଆମେ ଶତ୍ରୁ, ରାକ୍ଷସ, ସାପ, ନିଷ୍ପାପ ଲୋକ ଓ ପିତୃମାନେକୁ ଡାକୁଛୁ। ଆମେ ଏକଶତ ମୃତ୍ୟୁର ରୂପକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ। ସେମାନେ ଆମକୁ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ କରୁନ୍ତୁ।
ଋତୂନ୍ ବ୍ରୂମ ଋତୁପତୀନ୍ ଆର୍ତଵାନ୍ ଉତ ହାଯନାନ୍ । ସମାଃ ସଂଵତ୍ସରାନ୍ ମାସାଂସ୍ତେ ନୋ ମୁଞ୍ଚନ୍ତ୍ଵଂହସଃ
ଆମେ ଋତୁ, ଋତୁପତି, ଋତୁକାଳ ଓ ବର୍ଷ, ସମ୍ବତ୍ସର ଓ ମାସମାନେକୁ ଡାକୁଛୁ। ସେମାନେ ଆମକୁ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ କରୁନ୍ତୁ।
ଏତ ଦେଵା ଦକ୍ଷିଣତଃ ପଶ୍ଚାତ୍ପ୍ରାଞ୍ଚ ଉଦେତ । ପୁରସ୍ତାଦୁତ୍ତରାଚ୍ଛକ୍ରା ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵାଃ ସମେତ୍ଯ ତେ ନୋ ମୁଞ୍ଚନ୍ତ୍ଵଂହସଃ
ଏହି ସମସ୍ତ ଦେବତା ଦକ୍ଷିଣ, ପଶ୍ଚିମ, ପୂର୍ବ ଓ ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ଅଛନ୍ତି। ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେବତା ଏକଠା ହୋଇଛନ୍ତି। ସେମାନେ ଆମକୁ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ କରୁନ୍ତୁ।
ଵିଶ୍ଵାନ୍ ଦେଵାନ୍ ଇଦଂ ବ୍ରୂମଃ ସତ୍ଯସନ୍ଧାନ୍ ଋତାଵୃଧଃ । ଵିଶ୍ଵାଭିଃ ପତ୍ନୀଭିଃ ସହ ତେ ନୋ ମୁଞ୍ଚନ୍ତ୍ଵଂହସଃ
ଆମେ ସମସ୍ତ ଦେବତା, ସତ୍ୟରେ ଅଟୁଟ ଓ ଧର୍ମରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିବା, ସେମାନଙ୍କ ସମସ୍ତ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହିତ ଡାକୁଛୁ। ସେମାନେ ଆମକୁ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ କରୁନ୍ତୁ।
ସର୍ଵାନ୍ ଦେଵାନ୍ ଇଦଂ ବ୍ରୂମଃ ସତ୍ଯସନ୍ଧାନ୍ ଋତାଵୃଧଃ । ସର୍ଵାଭିଃ ପତ୍ନୀଭିଃ ସହ ତେ ନୋ ମୁଞ୍ଚନ୍ତ୍ଵଂହସଃ
ଆମେ ସମସ୍ତ ଦେବତା, ସତ୍ୟରେ ଅଟୁଟ ଓ ଧର୍ମରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିବା, ସେମାନଙ୍କ ସମସ୍ତ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସହିତ ଡାକୁଛୁ। ସେମାନେ ଆମକୁ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ କରୁନ୍ତୁ।
ଭୂତଂ ବ୍ରୂମୋ ଭୂତପତିଂ ଭୂତାନାମୁତ ଯୋ ଵଶୀ । ଭୂତାନି ସର୍ଵା ସଂଗତ୍ଯ ତେ ନୋ ମୁଞ୍ଚନ୍ତ୍ଵଂହସଃ
ଆମେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ, ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ଠାକୁର ଓ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ମାଲିକଙ୍କୁ ଡାକୁଛୁ। ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଏକଠା ହେଲେ, ସେମାନେ ଆମକୁ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ କରୁନ୍ତୁ।
ଯା ଦେଵୀଃ ପଞ୍ଚ ପ୍ରଦିଶୋ ଯେ ଦେଵା ଦ୍ଵାଦଶ ଋତଵଃ । ସଂଵତ୍ସରସ୍ଯ ଯେ ଦଂଷ୍ଟ୍ରାସ୍ତେ ନଃ ସନ୍ତୁ ସଦା ଶିଵାଃ
ପଞ୍ଚ ଦିଗର ଦେବୀମାନେ ଓ ବାରୋଟି ମାସର ଦେବତାମାନେ, ବର୍ଷର ଦାନ୍ତମାନେ — ସେମାନେ ସଦା ଆମ ପାଇଁ ଶୁଭ ହେଉନ୍ତୁ।
ଯନ୍ ମାତଲୀ ରଥକ୍ରୀତମମୃତଂ ଵେଦ ଭେଷଜମ୍ । ତଦିନ୍ଦ୍ରୋ ଅପ୍ସୁ ପ୍ରାଵେଶଯତ୍ତଦାପୋ ଦତ୍ତ ଭେଷଜମ୍
ମାତଳି ଯେଉଁ ଅମୃତ ଔଷଧ ଜାଣନ୍ତି, ଇନ୍ଦ୍ର ସେଉଁଠାରୁ ଜଳରେ ରଖିଥିଲେ; ସେଇ ଜଳ ଆମକୁ ସେ ଔଷଧ ଦେଉ।
11.7(୧୧.୯) ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟେ ନାମ ରୂପଂ ଚୋଚ୍ଛିଷ୍ଟେ ଲୋକ ଆହିତଃ । ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ ଇନ୍ଦ୍ରଶ୍ଚାଗ୍ନିଶ୍ଚ ଵିଶ୍ଵମନ୍ତଃ ସମାହିତମ୍
ଅବଶିଷ୍ଟରେ ନାମ ଓ ରୂପ ଅଛି, ଅବଶିଷ୍ଟରେ ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟି ଅଛି; ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅଗ୍ନି ଅବଶିଷ୍ଟରେ ଅଛନ୍ତି, ସବୁକିଛି ଏହାର ଭିତରେ ଏକତ୍ରିତ।
ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟେ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଵିଶ୍ଵଂ ଭୂତଂ ସମାହିତମ୍ । ଆପଃ ସମୁଦ୍ର ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟେ ଚନ୍ଦ୍ରମା ଵାତ ଆହିତଃ
ଅବଶିଷ୍ଟରେ ଦିଗବନ୍ଧୁ ଓ ପୃଥିବୀ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଏଠାରେ ଏକତ୍ରିତ; ଜଳ, ସମୁଦ୍ର, ଅବଶିଷ୍ଟ, ଚନ୍ଦ୍ରମା, ବାୟୁ ଏଠାରେ ଅଛନ୍ତି।
ସନ୍ନ୍ ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟେ ଅସଂଶ୍ଚୋଭୌ ମୃତ୍ଯୁର୍ଵାଜଃ ପ୍ରଜାପତିଃ । ଲୌକ୍ଯା ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟ ଆଯତ୍ତା ଵ୍ରଶ୍ଚ ଦ୍ରଶ୍ଚାପି ଶ୍ରୀର୍ମଯି
ସତ୍ୟ ଓ ଅସତ୍ୟ ଦୁହିଁଠି ଅବଶିଷ୍ଟରେ ଅଛି; ମୃତ୍ୟୁ, ଶକ୍ତି, ପ୍ରଜାପତି; ଲୋକର ସମସ୍ତ କାମ ଅବଶିଷ୍ଟରେ ନିର୍ଭର କରେ, ଆଘାତ, ଦୃଷ୍ଟି ଓ ଶ୍ରୀ ମୋରେ ଅଛି।
ଦୃଢୋ ଦୃଂହ ସ୍ଥିରୋ ନ୍ଯୋ ବ୍ରହ୍ମ ଵିଶ୍ଵସୃଜୋ ଦଶ । ନାଭିମିଵ ସର୍ଵତଶ୍ଚକ୍ରମୁଚ୍ଛିଷ୍ଟେ ଦେଵତାଃ ଶ୍ରିତାଃ
ଦୃଢ, ଦୃଢତା, ସ୍ଥିରତା, ନୂତନତା, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଦଶଜଣ; ନାଭି ପରି, ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଚକ୍ର, ଦେବତାମାନେ ଅବଶିଷ୍ଟରେ ଆଶ୍ରୟ କରିଛନ୍ତି।
ଋକ୍ସାମ ଯଜୁରୁଚ୍ଛିଷ୍ଟ ଉଦ୍ଗୀଥଃ ପ୍ରସ୍ତୁତଂ ସ୍ତୁତମ୍ । ହିଙ୍କାର ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟେ ସ୍ଵରଃ ସାମ୍ନୋ ମେଡିଶ୍ଚ ତନ୍ ମଯି
ଋକ୍, ସାମ, ଯଜୁର୍ ବେଦ ଅବଶିଷ୍ଟରେ ଅଛି; ଉଦ୍ଗୀଥ, ପ୍ରସ୍ତୁତ, ସ୍ତୁତି; ହିଙ୍କାର, ଅବଶିଷ୍ଟ, ସ୍ୱର ଓ ସାମନର ମେଡି ମୋରେ ଅଛି।
ଐନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନଂ ପାଵମାନଂ ମହାନାମ୍ନୀର୍ମହାଵ୍ରତମ୍ । ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟେ ଯଜ୍ଞସ୍ଯାଙ୍ଗାନ୍ଯନ୍ତର୍ଗର୍ଭ ଇଵ ମାତରି
ଇନ୍ଦ୍ର-ଅଗ୍ନି, ପାବମାନ, ମହାନାମ୍ନୀ, ମହାବ୍ରତ; ଅବଶିଷ୍ଟରେ ଯଜ୍ଞର ଅଙ୍ଗମାନେ ଅଛି, ମାଆର ଗର୍ଭରେ ଶିଶୁ ପରି।
ରାଜସୂଯଂ ଵାଜପେଯମଗ୍ନିଷ୍ଟୋମସ୍ତଦଧ୍ଵରଃ । ଅର୍କାଶ୍ଵମେଧାଵୁଚ୍ଛିଷ୍ଟେ ଜୀଵବର୍ହିର୍ମଦିନ୍ତମଃ
ରାଜସୂୟ, ବାଜପେୟ, ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ ଓ ସେଉଁଠି ଯଜ୍ଞ; ଅର୍କ ଓ ଅଶ୍ୱମେଧ ଅବଶିଷ୍ଟରେ ଅଛି, ଜୀବନ୍ତ ବର୍ହି, ସବୁଠାରୁ ଆନନ୍ଦଦାୟକ।
ଅଗ୍ନ୍ଯାଧେଯମଥୋ ଦୀକ୍ଷା କାମପ୍ରଶ୍ଛନ୍ଦସା ସହ । ଉତ୍ସନ୍ନା ଯଜ୍ଞାଃ ସତ୍ରାଣ୍ଯୁଚ୍ଛିଷ୍ଟେଽଧି ସମାହିତାଃ
ଅଗ୍ନିସ୍ଥାପନ ଓ ଦୀକ୍ଷା, ଚାହିଦା ଛନ୍ଦ ସହିତ; ହରାଇଯାଇଥିବା ଯଜ୍ଞ ଓ ସତ୍ରମାନେ ଅବଶିଷ୍ଟରେ ଏକତ୍ରିତ।
ଅଗ୍ନିହୋତ୍ରଂ ଚ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଚ ଵଷଟ୍କାରୋ ଵ୍ରତଂ ତପଃ । ଦକ୍ଷିଣେଷ୍ଟଂ ପୂର୍ତଂ ଚୋଚ୍ଛିଷ୍ଟେଽଧି ସମାହିତାଃ
ଅଗ୍ନିହୋତ୍ର, ଶ୍ରଦ୍ଧା, ବଷଟ୍କାର, ବ୍ରତ, ତପସ୍ୟା; ଦକ୍ଷିଣ ହୋମ ଓ ପୁଣ୍ୟ କାମ ଅବଶିଷ୍ଟରେ ଏକତ୍ରିତ।
ଏକରାତ୍ରୋ ଦ୍ଵିରାତ୍ରଃ ସଦ୍ଯଃକ୍ରୀଃ ପ୍ରକ୍ରୀରୁକ୍ଥ୍ଯଃ । ଓତଂ ନିହିତମୁଚ୍ଛିଷ୍ଟେ ଯଜ୍ଞସ୍ଯାଣୂନି ଵିଦ୍ଯଯା
ଏକରାତ୍ର, ଦ୍ୱିରାତ୍ର, ସତ୍ତ୍ୱର୍ତ୍ତି, ପୁନର୍ବାର, ଉକ୍ଥ୍ୟ ଯଜ୍ଞ; ବୁନାଯାଇଥିବା ଓ ରଖାଯାଇଥିବା, ଅବଶିଷ୍ଟରେ ଯଜ୍ଞର ଅଣୁମାନେ ଜଣାଯାଏ।
{୧୯} ଚତୂରାତ୍ରଃ ପଞ୍ଚରାତ୍ରଃ ଷଡ୍ରାତ୍ରଶ୍ଚୋଭଯଃ ସହ । ଷୋଡଶୀ ସପ୍ତରାତ୍ରଶ୍ଚୋଚ୍ଛିଷ୍ଟାଜ୍ଜଜ୍ଞିରେ ସର୍ଵେ ଯେ ଯଜ୍ଞା ଅମୃତେ ହିତାଃ
ଚାରିରାତ୍ର, ପାଞ୍ଚରାତ୍ର, ଛଅରାତ୍ର, ଦୁଇଁଠି ଏକସାଥି; ଷୋଡଶୀ ଓ ସପ୍ତରାତ୍ର ଯଜ୍ଞ, ସମସ୍ତ ଅବଶିଷ୍ଟରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଅମୃତତ୍ୱରେ ଅବସ୍ଥିତ।
ପ୍ରତୀହାରୋ ନିଧନଂ ଵିଶ୍ଵଜିଚ୍ଚାଭିଜିଚ୍ଚ ଯଃ । ସାହ୍ନାତିରାତ୍ରାଵୁଚ୍ଛିଷ୍ଟେ ଦ୍ଵାଦଶାହୋଽପି ତନ୍ ମଯି
ପ୍ରତୀହାର, ଶେଷ, ସମସ୍ତ ଜୟୀ ଓ ବିଜୟୀ; ସାହ୍ନା ଓ ଅତିରାତ୍ର, ବାରୋଟି ଦିନର ଯଜ୍ଞ ମଧ୍ୟ ଅବଶିଷ୍ଟରେ ଓ ମୋରେ ଅଛି।
ସୂନୃତା ସଂନତିଃ କ୍ଷେମଃ ସ୍ଵଧୋର୍ଜାମୃତଂ ସହଃ । ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟେ ସର୍ଵେ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚଃ କାମାଃ କାମେନ ତାତୃପୁଃ
ସତ୍ୟବାଦିତା, ନମ୍ରତା, ନିରାପତ୍ତା, ସ୍ୱଧା, ଅମୃତତ୍ୱ, ଶକ୍ତି; ଅବଶିଷ୍ଟରେ ସମସ୍ତ ଆଶା ଫେରିଯାଏ, ଆଶା ଦ୍ୱାରା ପୂରଣ।
ନଵ ଭୂମୀଃ ସମୁଦ୍ରା ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟେଽଧି ଶ୍ରିତା ଦିଵଃ । ଆ ସୂର୍ଯୋ ଭାତ୍ଯୁଚ୍ଛିଷ୍ଟେଽହୋରାତ୍ରେ ଅପି ତନ୍ ମଯି
ନଉଟି ଭୂମି ଓ ସମୁଦ୍ର ଅବଶିଷ୍ଟରେ ଆକାଶରେ ଅଛି; ସୂର୍ଯ୍ୟ ଯେପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଅବଶିଷ୍ଟରେ ଦିନ ଓ ରାତି ମଧ୍ୟ ମୋରେ ଅଛି।
ଉପହଵ୍ଯଂ ଵିଷୂଵନ୍ତଂ ଯେ ଚ ଯଜ୍ଞା ଗୁହା ହିତାଃ । ବିଭର୍ତି ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯୋଚ୍ଛିଷ୍ଟୋ ଜନିତୁଃ ପିତା
ଉପହବ୍ୟ, ବିଷୁବ, ଏବଂ ଗୁପ୍ତ ଭାବେ ରଖାଯାଇଥିବା ଯଜ୍ଞମାନେ; ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଧାରଣ କରୁଥିବା ଧାରକ, ଅବଶିଷ୍ଟ, ସୃଷ୍ଟିର ପିତା।
ପିତା ଜନିତୁରୁଚ୍ଛିଷ୍ଟୋଽସୋଃ ପୌତ୍ରଃ ପିତାମହଃ । ସ କ୍ଷିଯତି ଵିଶ୍ଵସ୍ଯେଶାନୋ ଵୃଷା ଭୂମ୍ଯାମତିଘ୍ନ୍ଯଃ
ପିତା, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଅବଶିଷ୍ଟ, ପ୍ରାଣ, ପଉତ୍ର, ପିତାମହ; ସେ ସମସ୍ତଙ୍କ ଠାରେ ଅଧିପତି ଭାବେ ବସିଛନ୍ତି, ଭୂମିର ବୃଷଭ, ଅଜୟ।