[୨] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯାଭ୍ଯାମକ୍ଷୀଭ୍ଯାଂ ପ୍ରାଶୀର୍ଯାଭ୍ଯାଂ ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । ଅନ୍ଧୋ ଭଵିଷ୍ଯସୀତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ସୂର୍ଯାଚନ୍ଦ୍ରମସାଭ୍ଯାମକ୍ଷୀଭ୍ଯାମ୍ । ତାଭ୍ଯାମେନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତାଭ୍ଯାମେନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ତାଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ଦୁଇଟି ଆଖି ଦ୍ୱାରା ଖାଇବାକୁ ଦିଆଗଲା; ସେହି ଆଖି ଦ୍ୱାରା ପୁରାତନ ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରିଥିଲେ। 'ତୁମେ ଅନ୍ଧ ହେବ' ବୋଲି ତାଙ୍କୁ କୁହାଗଲା। 'ମୁଁ ତଳକୁ ନୁହେଁ, ବାହାରକୁ ନୁହେଁ, ଭିତରକୁ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ, କିନ୍ତୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରମାଙ୍କର ଆଖି ଦ୍ୱାରା। ସେହି ଆଖି ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରାଇଲି, ସେହି ଆଖି ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ କଲି। ଏହି ଭାତ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ସନ୍ଧି, ସମସ୍ତ ଦେହ ସହିତ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଯିଏ ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ସନ୍ଧି, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
ଏତଦ୍ଵୈ ବ୍ରଧ୍ନସ୍ଯ ଵିଷ୍ଟପଂ ଯଦୋଦନଃ
ଏହି ଅନ୍ନଟି ହେଉଛି ବ୍ରଧ୍ନଙ୍କର ଅଞ୍ଚଳ।
[୧] ବ୍ରଧ୍ନଲୋକୋ ଭଵତି ବ୍ରଧ୍ନସ୍ଯ ଵିଷ୍ଟପି ଶ୍ରଯତେ ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ଯେଉଁଠି ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ବ୍ରଧ୍ନଙ୍କର ଲୋକକୁ ପାଏ, ବ୍ରଧ୍ନଙ୍କର ଅଞ୍ଚଳରେ ବସିଥାଏ।
[୨] ଏତସ୍ମାଦ୍ଵା ଓଦନାତ୍ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଂଶତଂ ଲୋକାନ୍ ନିରମିମୀତ ପ୍ରଜାପତିଃ
ଏହି ଅନ୍ନରୁ ପ୍ରଜାପତି ତିରିଶି ତିନିଟି ଲୋକ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ।
[୩] ତେଷାଂ ପ୍ରଜ୍ଞାନାଯ ଯଜ୍ଞମସୃଜତ
ସେମାନଙ୍କର ବୁଝିବା ପାଇଁ, ପ୍ରଜାପତି ଯଜ୍ଞ ତିଆରି କଲେ।
[୪] ସ ଯ ଏଵଂ ଵିଦୁଷ ଉପଦ୍ରଷ୍ଟା ଭଵତି ପ୍ରାଣଂ ରୁଣଦ୍ଧି
ଯେଉଁଠି ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ଅନ୍ୟ ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦର୍ଶକ ହୁଏ, ସେ ପ୍ରାଣକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରେ।
[୫] ନ ଚ ପ୍ରାଣଂ ରୁଣଦ୍ଧି ସର୍ଵଜ୍ଯାନିଂ ଜୀଯତେ
କିନ୍ତୁ ସେ ପ୍ରାଣକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରେନାହିଁ; ସେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଠାରୁ ଅଧିକ ଅୟୁଷ୍ୟ ହୁଏ।
[୬] ନ ଚ ସର୍ଵଜ୍ଯାନିଂ ଜୀଯତେ ପୁରୈନଂ ଜରସଃ ପ୍ରାଣୋ ଜହାତି
କିନ୍ତୁ ସେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଠାରୁ ଅଧିକ ଅୟୁଷ୍ୟ ହୁଏନାହିଁ; ପ୍ରାଣ ପୂର୍ବରୁ ତାଙ୍କୁ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାରେ ଛାଡ଼ିଦିଏ।
11.4(୧୧.୬) ପ୍ରାଣାଯ ନମୋ ଯସ୍ଯ ସର୍ଵମିଦଂ ଵଶେ । ଯୋ ଭୂତଃ ସର୍ଵସ୍ଯେଶ୍ଵରୋ ଯସ୍ମିନ୍ତ୍ସର୍ଵଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତମ୍
ପ୍ରାଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର, ଯାହାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ କିଛି ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ହେଉଛି, ଯିଏ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ, ଯାହାରେ ସମସ୍ତ କିଛି ଅବସ୍ଥିତ।
ନମସ୍ତେ ପ୍ରାଣ କ୍ରନ୍ଦାଯ ନମସ୍ତେ ସ୍ତନଯିତ୍ନଵେ । ନମସ୍ତେ ପ୍ରାଣ ଵିଦ୍ଯୁତେ ନମସ୍ତେ ପ୍ରାଣ ଵର୍ଷତେ
ପ୍ରାଣ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର, ତୁମେ ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା; ତୁମକୁ ନମସ୍କାର, ତୁମେ ଡାକୁଥିବା; ପ୍ରାଣ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର, ତୁମେ ବିଜୁଳି; ପ୍ରାଣ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର, ତୁମେ ବର୍ଷା।
ଯତ୍ପ୍ରାଣ ସ୍ତନଯିତ୍ନୁନାଭିକ୍ରନ୍ଦତ୍ଯୋଷଧୀଃ । ପ୍ର ଵୀଯନ୍ତେ ଗର୍ଭାନ୍ ଦଧତେଽଥୋ ବହ୍ଵୀର୍ଵି ଜାଯନ୍ତେ
ଯେତେବେଳେ ପ୍ରାଣ ଗର୍ଜନ କରି ଔଷଧିମାନେକୁ ଡାକେ, ସେମାନେ ବଢ଼ିଯାନ୍ତି, ଗର୍ଭ ଧରନ୍ତି, ଏବଂ ବହୁତ ଜନ୍ମ ହୁଏ।
ଯତ୍ପ୍ରାଣ ଋତାଵାଗତେଽଭିକ୍ରନ୍ଦତ୍ଯୋଷଧୀଃ । ସର୍ଵଂ ତଦା ପ୍ର ମୋଦତେ ଯତ୍କିଂ ଚ ଭୂମ୍ଯାମଧି
ଯେତେବେଳେ ପ୍ରାଣ ଋତୁ ଆସିଲେ ଔଷଧିମାନେକୁ ଡାକେ, ତେବେ ପୃଥିବୀରେ ଯେଉଁଠି କିଛି ଅଛି, ସେ ସବୁ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଏ।
ଯଦା ପ୍ରାଣୋ ଅଭ୍ଯଵର୍ଷୀଦ୍ଵର୍ଷେଣ ପୃଥିଵୀଂ ମହୀମ୍ । ପଶଵସ୍ତତ୍ପ୍ର ମୋଦନ୍ତେ ମହୋ ଵୈ ନୋ ଭଵିଷ୍ଯତି
ଯେତେବେଳେ ପ୍ରାଣ ବର୍ଷା ଦ୍ୱାରା ବିଶାଳ ପୃଥିବୀକୁ ଭିଜାଇଦିଏ, ତେବେ ପଶୁମାନେ ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି; ନିଶ୍ଚୟ, ବଡ଼ ଭାଗ୍ୟ ଆମ ପାଇଁ ହେବ।
ଅଭିଵୃଷ୍ଟା ଓଷଧଯଃ ପ୍ରାଣେନ ସମଵାଦିରନ୍ । ଆଯୁର୍ଵୈ ନଃ ପ୍ରାତୀତରଃ ସର୍ଵା ନଃ ସୁରଭୀରକଃ
ପ୍ରଚୁର ବର୍ଷା ପାଇ ଉଦ୍ଭିଦମାନେ ପ୍ରାଣ ସହିତ ଉତ୍ତିର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ; ନିଶ୍ଚୟ, ଆମ ପାଇଁ ପ୍ରାଣ ସବୁଠାରୁ ପ୍ରିୟ ସାଥୀ—ସମସ୍ତ କିଛି ଆମ ପାଇଁ ସୁଗନ୍ଧିତ ହେଉ।
ନମସ୍ତେ ଅସ୍ତ୍ଵାଯତେ ନମୋ ଅସ୍ତୁ ପରାଯତେ । ନମସ୍ତେ ପ୍ରାଣ ତିଷ୍ଠତ ଆସୀନାଯୋତ ତେ ନମଃ
ତୁମେ ଆସୁଛ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର; ତୁମେ ଯାଉଛ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ହେ ପ୍ରାଣ, ତୁମେ ଦଢ଼ିଆ ଅଛ, ବସିଛ, ସେଥିରେ ମଧ୍ୟ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର।
[୩] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯେନ ମୁଖେନ ପ୍ରାଶୀର୍ଯେନ ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । ମୁଖତସ୍ତେ ପ୍ରଜା ମରିଷ୍ଯତୀତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ବ୍ରହ୍ମଣା ମୁଖେନ । ତେନୈନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତେନୈନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ତାଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ମୁହଁ ଦ୍ୱାରା ଖାଇବାକୁ ଦିଆଗଲା; ସେହି ମୁହଁ ଦ୍ୱାରା ପୁରାତନ ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରିଥିଲେ। 'ତୁମର ସନ୍ତାନ ମୁହଁ ଦ୍ୱାରା ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିବେ' ବୋଲି କୁହାଗଲା। 'ମୁଁ ତଳକୁ ନୁହେଁ, ବାହାରକୁ ନୁହେଁ, ଭିତରକୁ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ, କିନ୍ତୁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ମୁହଁ ଦ୍ୱାରା। ସେହି ମୁହଁ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରାଇଲି, ସେହି ମୁହଁ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ କଲି। ଏହି ଭାତ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ସନ୍ଧି, ସମସ୍ତ ଦେହ ସହିତ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଯିଏ ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ସନ୍ଧି, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
[୪] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯଯା ଜିହ୍ଵଯା ପ୍ରାଶୀର୍ଯଯା ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । ଜିହ୍ଵା ତେ ମରିଷ୍ଯତୀତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ଅଗ୍ନେର୍ଜିହ୍ଵଯା । ତଯୈନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତଯୈନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ତାଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ଜିହ୍ବା ଦ୍ୱାରା ଖାଇବାକୁ ଦିଆଗଲା; ସେହି ଜିହ୍ବା ଦ୍ୱାରା ପୁରାତନ ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରିଥିଲେ। 'ତୁମର ଜିହ୍ବା ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିବ' ବୋଲି କୁହାଗଲା। 'ମୁଁ ତଳକୁ ନୁହେଁ, ବାହାରକୁ ନୁହେଁ, ଭିତରକୁ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ, କିନ୍ତୁ ଅଗ୍ନିଙ୍କର ଜିହ୍ବା ଦ୍ୱାରା। ସେହି ଜିହ୍ବା ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରାଇଲି, ସେହି ଜିହ୍ବା ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ କଲି। ଏହି ଭାତ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ସନ୍ଧି, ସମସ୍ତ ଦେହ ସହିତ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଯିଏ ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ସନ୍ଧି, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
[୫] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯୈର୍ଦନ୍ତୈଃ ପ୍ରାଶୀର୍ଯୈଶ୍ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । ଦନ୍ତାସ୍ତେ ଶତ୍ସ୍ଯନ୍ତୀତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ଋତୁଭିର୍ଦନ୍ତୈଃ । ତୈରେନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତୈରେନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ତାଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ଦାନ୍ତ ଦ୍ୱାରା ଖାଇବାକୁ ଦିଆଗଲା; ସେହି ଦାନ୍ତ ଦ୍ୱାରା ପୁରାତନ ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରିଥିଲେ। 'ତୁମର ଦାନ୍ତ ଝରିଯିବ' ବୋଲି କୁହାଗଲା। 'ମୁଁ ତଳକୁ ନୁହେଁ, ବାହାରକୁ ନୁହେଁ, ଭିତରକୁ ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ, କିନ୍ତୁ ଋତୁମାନଙ୍କର ଦାନ୍ତ ଦ୍ୱାରା। ସେହି ଦାନ୍ତ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଭୋଜନ କରାଇଲି, ସେହି ଦାନ୍ତ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ କଲି। ଏହି ଭାତ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ସନ୍ଧି, ସମସ୍ତ ଦେହ ସହିତ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଯିଏ ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ସନ୍ଧି, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
[୬] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯୈଃ ପ୍ରାଣାପାନୈଃ ପ୍ରାଶୀର୍ଯୈଶ୍ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । ପ୍ରାଣାପାନାସ୍ତ୍ଵା ହାସ୍ଯନ୍ତୀତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ସପ୍ତଋଷିଭିଃ ପ୍ରାଣାପାନୈଃ । ତୈରେନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତୈରେନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ଅନ୍ୟ ଶ୍ୱାସ-ପ୍ରଶ୍ୱାସ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ଖାଇବାକୁ ଲାଗିଲେ; ପ୍ରାଚୀନ ଋଷିମାନେ ଏହି ଶ୍ୱାସ-ପ୍ରଶ୍ୱାସ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ଖାଇଥିଲେ। 'ତୋର ଶ୍ୱାସ-ପ୍ରଶ୍ୱାସ ଛାଡିଯିବ,' ବୋଲି ସେ କହିଲେ। 'ମୁଁ ନ ତଳକୁ, ନ ବାହାରକୁ, ନ ଭିତରକୁ ଅଛି, କିନ୍ତୁ ସପ୍ତ ଋଷିଙ୍କର ଶ୍ୱାସ-ପ୍ରଶ୍ୱାସ ଦ୍ୱାରା। ସେଇ ଶ୍ୱାସ-ପ୍ରଶ୍ୱାସ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଖାଇଲି, ସେଇ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପାଇଲି। ଏହି ଚାଉଳ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଯେଉଁଠି ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
[୭] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯେନ ଵ୍ଯଚସା ପ୍ରାଶୀର୍ଯେନ ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । ରାଜଯକ୍ଷ୍ମସ୍ତ୍ଵା ହନିଷ୍ଯତୀତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ଅନ୍ତରିକ୍ଷେଣ ଵ୍ଯଚସା । ତେନୈନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତେନୈନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ଅନ୍ୟ ଜିହ୍ବା ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ଖାଇବାକୁ ଲାଗିଲେ; ପ୍ରାଚୀନ ଋଷିମାନେ ଏହି ଜିହ୍ବା ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ଖାଇଥିଲେ। 'ରାଜା ରୋଗ ତୋତେ ଆକ୍ରମଣ କରିବ,' ବୋଲି ସେ କହିଲେ। 'ମୁଁ ନ ତଳକୁ, ନ ବାହାରକୁ, ନ ଭିତରକୁ ଅଛି, କିନ୍ତୁ ମଧ୍ୟାକାଶର ଜିହ୍ବା ଦ୍ୱାରା। ସେଇ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଖାଇଲି, ସେଇ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପାଇଲି। ଏହି ଚାଉଳ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଯେଉଁଠି ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
[୮] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯେନ ପୃଷ୍ଠେନ ପ୍ରାଶୀର୍ଯେନ ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । ଵିଦ୍ଯୁତ୍ତ୍ଵା ହନିଷ୍ଯତୀତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ଦିଵା ପୃଷ୍ଠେନ । ତେନୈନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତେନୈନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ଅନ୍ୟ ପିଠି ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ଖାଇବାକୁ ଲାଗିଲେ; ପ୍ରାଚୀନ ଋଷିମାନେ ଏହି ପିଠି ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ଖାଇଥିଲେ। 'ବିଜୁଳି ତୋତେ ଆଘାତ କରିବ,' ବୋଲି ସେ କହିଲେ। 'ମୁଁ ନ ତଳକୁ, ନ ବାହାରକୁ, ନ ଭିତରକୁ ଅଛି, କିନ୍ତୁ ଦିନର ପିଠି ଦ୍ୱାରା। ସେଇ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଖାଇଲି, ସେଇ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପାଇଲି। ଏହି ଚାଉଳ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଯେଉଁଠି ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
[୯] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯେନୋରସା ପ୍ରାଶୀର୍ଯେନ ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । କୃଷ୍ଯା ନ ରାତ୍ସ୍ଯସୀତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ପୃଥିଵ୍ଯୋରସା । ତେନୈନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତେନୈନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ଅନ୍ୟ ମଜ୍ଜା ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ଖାଇବାକୁ ଲାଗିଲେ; ପ୍ରାଚୀନ ଋଷିମାନେ ଏହି ମଜ୍ଜା ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ଖାଇଥିଲେ। 'ତୁମେ କ୍ଷେତ୍ରରୁ ଖାଇପାରିବେ ନାହିଁ,' ବୋଲି ସେ କହିଲେ। 'ମୁଁ ନ ତଳକୁ, ନ ବାହାରକୁ, ନ ଭିତରକୁ ଅଛି, କିନ୍ତୁ ପୃଥିବୀର ମଜ୍ଜା ଦ୍ୱାରା। ସେଇ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଖାଇଲି, ସେଇ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପାଇଲି। ଏହି ଚାଉଳ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଯେଉଁଠି ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
[୧୦] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯେନୋଦରେଣ ପ୍ରାଶୀର୍ଯେନ ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । ଉଦରଦାରସ୍ତ୍ଵା ହନିଷ୍ଯତୀତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ସତ୍ଯେନୋଦରେଣ । ତେନୈନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତେନୈନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ଆଉ ଏକ ଉଦର ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ତାକୁ ଖାଇଲେ; ପ୍ରାଚୀନ ଋଷିମାନେ ଏଭଳି ତାକୁ ଭୋଜନ କରିଥିଲେ। 'ତୋତେ ଉଦର ରୋଗ ହେବ' ବୋଲି ସେ କହିଲେ। 'ମୁଁ ନ ତଳକୁ, ନ ବାହାରକୁ, ନ ଭିତରକୁ ଦେଖୁଛି; ମୁଁ ସତ୍ୟର ଉଦର ଦ୍ୱାରା ଦେଖୁଛି। ଏହି ଉଦର ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାକୁ ଭୋଜନ କରାଇଲି, ଏହି ଉଦର ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାକୁ ପାଇଲି। ଏହି ଚାଉଳ ସମସ୍ତ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ସଂଯୋଗ, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଯେଉଁଠି ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମସ୍ତ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ସଂଯୋଗ, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
[୧୧] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯେନ ଵସ୍ତିନା ପ୍ରାଶୀର୍ଯେନ ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । ଅପ୍ସୁ ମରିଷ୍ଯସୀତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ସମୁଦ୍ରେଣ ଵସ୍ତିନା । ତେନୈନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତେନୈନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ଆଉ ଏକ ବସ୍ତି ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ତାକୁ ଖାଇଲେ; ପ୍ରାଚୀନ ଋଷିମାନେ ଏଭଳି ତାକୁ ଭୋଜନ କରିଥିଲେ। 'ତୁମେ ପାଣିରେ ମରିବ' ବୋଲି ସେ କହିଲେ। 'ମୁଁ ନ ତଳକୁ, ନ ବାହାରକୁ, ନ ଭିତରକୁ ଦେଖୁଛି; ମୁଁ ସମୁଦ୍ରର ବସ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଦେଖୁଛି। ଏହି ବସ୍ତି ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାକୁ ଭୋଜନ କରାଇଲି, ଏହି ବସ୍ତି ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାକୁ ପାଇଲି। ଏହି ଚାଉଳ ସମସ୍ତ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ସଂଯୋଗ, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଯେଉଁଠି ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମସ୍ତ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ସଂଯୋଗ, ସମସ୍ତ ଦେହରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।
[୧୨] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯାଭ୍ଯାମୂରୁଭ୍ଯାଂ ପ୍ରାଶୀର୍ଯାଭ୍ଯାଂ ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । ଊରୂ ତେ ମରିଷ୍ଯତ ଇତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ମିତ୍ରାଵରୁଣଯୋରୂରୁଭ୍ଯାମ୍ । ତାଭ୍ଯାମେନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତାଭ୍ଯାମେନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ପୁରୁଣା ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦୁଇଟି ଉରୁ, ମଜବୁତ ଉରୁ ଦ୍ୱାରା ଖୁଆଇଥିଲେ। 'ତୋର ଉରୁ ନଷ୍ଟ ହେବ,' ବୋଲି ସେମାନେ କହିଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଭିତରକୁ, ବାହାରକୁ, ପଛକୁ ଘୁଞ୍ଚିଥିବା ଉରୁ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ବରଂ ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣଙ୍କ ଉରୁ ଦ୍ୱାରା ଖୁଆଇଲି। ସେଇ ଉରୁ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଖୁଆଇଲି, ସେଇ ଉରୁ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପାଇଲି। ଏହି ଅନ୍ନଟି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହର। ଯେଉଁଠି ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହର ହୁଏ।
[୧୩] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯାଭ୍ଯାମଷ୍ଠୀଵଦ୍ଭ୍ଯାଂ ପ୍ରାଶୀର୍ଯାଭ୍ଯାଂ ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । ସ୍ରାମୋ ଭଵିଷ୍ଯସୀତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ତ୍ଵଷ୍ଟୁରଷ୍ଠୀଵଦ୍ଭ୍ଯାମ୍ । ତାଭ୍ଯାମେନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତାଭ୍ଯାମେନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ପୁରୁଣା ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦୁଇଟି ଗୋଡ଼ ଠିଉ, ମଜବୁତ ଗୋଡ଼ ଠିଉ ଦ୍ୱାରା ଖୁଆଇଥିଲେ। 'ତୁମେ କ୍ଲାନ୍ତ ହେବ,' ବୋଲି ସେମାନେ କହିଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଭିତରକୁ, ବାହାରକୁ, ପଛକୁ ଘୁଞ୍ଚିଥିବା ଗୋଡ଼ ଠିଉ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ବରଂ ତ୍ୱଷ୍ଟାର ଗୋଡ଼ ଠିଉ ଦ୍ୱାରା ଖୁଆଇଲି। ସେଇ ଗୋଡ଼ ଠିଉ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଖୁଆଇଲି, ସେଇ ଗୋଡ଼ ଠିଉ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପାଇଲି। ଏହି ଅନ୍ନଟି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହର। ଯେଉଁଠି ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହର ହୁଏ।
[୧୪] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯାଭ୍ଯାଂ ପାଦାଭ୍ଯାଂ ପ୍ରାଶୀର୍ଯାଭ୍ଯାଂ ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । ବହୁଚାରୀ ଭଵିଷ୍ଯସୀତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ଅଶ୍ଵିନୋଃ ପାଦାଭ୍ଯାମ୍ । ତାଭ୍ଯାମେନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତାଭ୍ଯାମେନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ପୁରୁଣା ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦୁଇଟି ପାଦ, ମଜବୁତ ପାଦ ଦ୍ୱାରା ଖୁଆଇଥିଲେ। 'ତୁମେ ବହୁଦୂର ଘୁଞ୍ଚିବ,' ବୋଲି ସେମାନେ କହିଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଭିତରକୁ, ବାହାରକୁ, ପଛକୁ ଘୁଞ୍ଚିଥିବା ପାଦ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ବରଂ ଅଶ୍ୱିନୀଦ୍ୱୟଙ୍କର ପାଦ ଦ୍ୱାରା ଖୁଆଇଲି। ସେଇ ପାଦ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଖୁଆଇଲି, ସେଇ ପାଦ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପାଇଲି। ଏହି ଅନ୍ନଟି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହର। ଯେଉଁଠି ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହର ହୁଏ।
[୧୫] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯାଭ୍ଯାଂ ପ୍ରପଦାଭ୍ଯାଂ ପ୍ରାଶୀର୍ଯାଭ୍ଯାଂ ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । ସର୍ପସ୍ତ୍ଵା ହନିଷ୍ଯତୀତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ସଵିତୁଃ ପ୍ରପଦାଭ୍ଯାମ୍ । ତାଭ୍ଯାମେନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତାଭ୍ଯାମେନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ପୁରୁଣା ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦୁଇଟି ପ୍ରପଦ, ମଜବୁତ ପ୍ରପଦ ଦ୍ୱାରା ଖୁଆଇଥିଲେ। 'ସାପ ତୁମକୁ ମାରିଦେବ,' ବୋଲି ସେମାନେ କହିଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଭିତରକୁ, ବାହାରକୁ, ପଛକୁ ଘୁଞ୍ଚିଥିବା ପ୍ରପଦ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ବରଂ ସବିତାଙ୍କର ପ୍ରପଦ ଦ୍ୱାରା ଖୁଆଇଲି। ସେଇ ପ୍ରପଦ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଖୁଆଇଲି, ସେଇ ପ୍ରପଦ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପାଇଲି। ଏହି ଅନ୍ନଟି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହର। ଯେଉଁଠି ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହର ହୁଏ।
[୧୬] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯାଭ୍ଯାଂ ହସ୍ତାଭ୍ଯାଂ ପ୍ରାଶୀର୍ଯାଭ୍ଯାଂ ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ହନିଷ୍ଯସୀତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ଋତସ୍ଯ ହସ୍ତାଭ୍ଯାମ୍ । ତାଭ୍ଯାମେନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତାଭ୍ଯାମେନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ପୁରୁଣା ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦୁଇଟି ହାତ, ମଜବୁତ ହାତ ଦ୍ୱାରା ଖୁଆଇଥିଲେ। 'ତୁମେ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ମାରିଦେବ,' ବୋଲି ସେମାନେ କହିଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଭିତରକୁ, ବାହାରକୁ, ପଛକୁ ଘୁଞ୍ଚିଥିବା ହାତ ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ବରଂ ଋତର ହାତ ଦ୍ୱାରା ଖୁଆଇଲି। ସେଇ ହାତ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଖୁଆଇଲି, ସେଇ ହାତ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପାଇଲି। ଏହି ଅନ୍ନଟି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହର। ଯେଉଁଠି ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହର ହୁଏ।
[୧୭] ତତଶ୍ଚୈନମନ୍ଯଯା ପ୍ରତିଷ୍ଠଯା ପ୍ରାଶୀର୍ଯଯା ଚୈତଂ ପୂର୍ଵ ଋଷଯଃ ପ୍ରାଶ୍ନନ୍ । ଅପ୍ରତିଷ୍ଠାନୋଽନାଯତନୋ ମରିଷ୍ଯସୀତ୍ଯେନମାହ । ତଂ ଵା ଅହଂ ନାର୍ଵାଞ୍ଚଂ ନ ପରାଞ୍ଚଂ ନ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ । ସତ୍ଯେ ପ୍ରତିଷ୍ଠାଯ । ତଯୈନଂ ପ୍ରାଶିଷଂ ତଯୈନମଜୀଗମମ୍ । ଏଷ ଵା ଓଦନଃ ସର୍ଵାଙ୍ଗଃ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ । ସର୍ଵାଙ୍ଗ ଏଵ ସର୍ଵପରୁଃ ସର୍ଵତନୂଃ ସଂ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଵେଦ
ତାପରେ ପୁରୁଣା ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ଭିନ୍ନ ଭିତି, ମଜବୁତ ଭିତି ଦ୍ୱାରା ଖୁଆଇଥିଲେ। 'ତୁମେ ଭିତି ବିନା, ଆଧାର ବିନା ହେବ, ନଷ୍ଟ ହେବ,' ବୋଲି ସେମାନେ କହିଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଭିତରକୁ, ବାହାରକୁ, ପଛକୁ ଘୁଞ୍ଚିଥିବା ଭିତି ଦ୍ୱାରା ନୁହେଁ, ବରଂ ସତ୍ୟର ଭିତି ଦ୍ୱାରା ଖୁଆଇଲି। ସେଇ ଭିତି ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଖୁଆଇଲି, ସେଇ ଭିତି ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ପାଇଲି। ଏହି ଅନ୍ନଟି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହର। ଯେଉଁଠି ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଗ, ସମସ୍ତ ଯୋଡ଼, ସମସ୍ତ ଦେହର ହୁଏ।