ଯଦି ପଞ୍ଚଵୃଷୋଽସି ସୃଜାରସୋଽସି
ଯଦି ତୁମେ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷର, ତେବେ ତୁମେ ରସରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ।
ଯଦି ଷଡ୍ଵୃଷୋଽସି ସୃଜାରସୋଽସି
ଯଦି ତୁମେ ଛଅ ବର୍ଷର, ତେବେ ତୁମେ ରସରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ।
ଯଦି ସପ୍ତଵୃଷୋଽସି ସୃଜାରସୋଽସି
ଯଦି ତୁମେ ସାତ ବର୍ଷର, ତେବେ ତୁମେ ରସରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ।
ଯଦ୍ଯଷ୍ଟଵୃଷୋଽସି ସୃଜାରସୋଽସି
ଯଦି ତୁମେ ଅଠ ବର୍ଷର, ତେବେ ତୁମେ ରସରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ।
ଯଦି ନଵଵୃଷୋଽସି ସୃଜାରସୋଽସି
ଯଦି ତୁମେ ନଅ ବର୍ଷର, ତେବେ ତୁମେ ରସରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ।
ଯଦି ଦଶଵୃଷୋଽସି ସୃଜାରସୋଽସି
ଯଦି ତୁମେ ଦଶ ବର୍ଷର, ତେବେ ତୁମେ ରସରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ।
ଯଦ୍ଯେକାଦଶୋଽସି ସୋଽପୋଦକୋଽସି
ଯଦି ତୁମେ ଏଗାର ବର୍ଷର, ତେବେ ତୁମେ ପାଣି ବିନା।
ତେଽଵଦନ୍ ପ୍ରଥମା ବ୍ରହ୍ମକିଲ୍ବିଷେଽକୂପାରଃ ସଲିଲୋ ମାତରିଶ୍ଵା । ଵୀଡୁହରାସ୍ତପ ଉଗ୍ରଂ ମଯୋଭୂରାପୋ ଦେଵୀଃ ପ୍ରଥମଜା ଋତସ୍ଯ
ସେମାନେ କହିଲେ: ପ୍ରଥମେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅପରାଧରେ, କୂଆ ବିନା, ପାଣି, ମାତରିଶ୍ୱାନ୍; ଯେଉଁମାନେ ବନ୍ଧନ ନେଇଯାନ୍ତି, ତାପ, ଭୟଙ୍କର, ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା, ଦେବୀ ପାଣି, ସତ୍ୟର ପ୍ରଥମଜା।
ସୋମୋ ରାଜା ପ୍ରଥମୋ ବ୍ରହ୍ମଜାଯାଂ ପୁନଃ ପ୍ରାଯଚ୍ଛଦହୃଣୀଯମାନଃ । ଅନ୍ଵର୍ତିତା ଵରୁଣୋ ମିତ୍ର ଆସୀଦଗ୍ନିର୍ହୋତା ହସ୍ତଗୃହ୍ଯା ନିନାଯ
ସୋମ ରାଜା ପ୍ରଥମେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଜନୀରେ ଥିଲେ, ପୁଣି ସେ ତାକୁ ଦେଲେ, ନିଆଯାଉଥିବାବେଳେ; ବରୁଣ ଓ ମିତ୍ର ପଛରେ ଥିଲେ, ଅଗ୍ନି ପୂଜାରି ହାତ ଧରି ତାକୁ ନେଇଗଲେ।
ହସ୍ତେନୈଵ ଗ୍ରାହ୍ଯ ଆଧିରସ୍ଯା ବ୍ରହ୍ମଜାଯେତି ଚେଦଵୋଚତ୍। ନ ଦୂତାଯ ପ୍ରହେଯା ତସ୍ଥ ଏଷା ତଥା ରାଷ୍ଟ୍ରଂ ଗୁପିତଂ କ୍ଷତ୍ରିଯସ୍ଯ
ତାଙ୍କୁ କେବଳ ହାତରେ ଧରିବାକୁ ହେବ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଜନୀର ଆସନ ଭାବେ, ଏହିପରି କୁହାଯାଇଛି; ତାକୁ ଦୂତକୁ ଦେଇ ପଠାଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ସେ ଏଭଳି ଦଢ଼ିଆ ରହିଛି, ଏହିପରି ରାଜ୍ୟ ରକ୍ଷିତ ହୁଏ ଶାସକ ପାଇଁ।
ଯାମାହୁସ୍ତାରକୈଷା ଵିକେଶୀତି ଦୁଚ୍ଛୁନାଂ ଗ୍ରାମମଵପଦ୍ଯମାନାମ୍ । ସା ବ୍ରହ୍ମଜାଯା ଵି ଦୁନୋତି ରାଷ୍ଟ୍ରଂ ଯତ୍ର ପ୍ରାପାଦି ଶଶ ଉଲ୍କୁଷୀମାନ୍
ଯାହାକୁ ଲୋକେ ତାରାମୁଣ୍ଡା, ବିକଳ କେଶ ଥିବା ବୋଲି କହନ୍ତି, ସେ ଯେତେବେଳେ ଗ୍ରାମକୁ ପ୍ରବେଶ କରେ, ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟ ଆଣେ। ସେଇ ହେଉଛନ୍ତି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ଜନା, ଯେଉଁଠାରେ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅଗ୍ନି ଧରିଥିବା ଶଶକ ଆସିଥାଏ, ସେଠାରେ ସେ ରାଜ୍ୟକୁ ବିଖଣ୍ଡିତ କରିଦିଅନ୍ତି।
ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ଚରତି ଵେଵିଷଦ୍ଵିଷଃ ସ ଦେଵାନାଂ ଭଵତ୍ଯେକମଙ୍ଗମ୍ । ତେନ ଜାଯାମନ୍ଵଵିନ୍ଦଦ୍ବୃହସ୍ପତିଃ ସୋମେନ ନୀତାଂ ଜୁହ୍ଵଂ ନ ଦେଵାଃ
ଯିଏ ନିର୍ମଳ ଚିତ୍ତରେ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟା ଅନୁଷ୍ଠାନ କରେ, ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ଅଂଶ ହୁଏ। ଏହିପରି ବ୍ୟକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ବୃହସ୍ପତି ତାଙ୍କର ଜନାକୁ ମିଳିଥିଲେ, ଯାହାକୁ ଦେବତାମାନେ ସୋମଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ହବି ପରି ନେଇଯାଇଥିଲେ।
ଦେଵା ଵା ଏତସ୍ଯାମଵଦନ୍ତ ପୂର୍ଵେ ସପ୍ତଋଷଯସ୍ତପସା ଯେ ନିଷେଦୁଃ । ଭୀମା ଜାଯା ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯାପନୀତା ଦୁର୍ଧାଂ ଦଧାତି ପରମେ ଵ୍ଯୋମନ୍
ପୂର୍ବରୁ ଦେବତାମାନେ ଏହି ଜନା ବିଷୟରେ କଥା ହେଉଥିଲେ, ଏବଂ ସପ୍ତ ଋଷିମାନେ ତପସ୍ୟା କରି ବସିଥିଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଭୟଙ୍କର ଜନା ଯେତେବେଳେ ଅପହୃତ ହୁଏ, ସେ ପରମ ଆକାଶରେ ଭାରୀ ଦୁଃଖ ରଖିଦିଅନ୍ତି।
ଯେ ଗର୍ଭା ଅଵପଦ୍ଯନ୍ତେ ଜଗଦ୍ଯଚ୍ଚାପଲୁପ୍ଯତେ । ଵୀରା ଯେ ତୃହ୍ଯନ୍ତେ ମିଥୋ ବ୍ରହ୍ମଜାଯା ହିନସ୍ତି ତାନ୍
ଯେଉଁ ଗର୍ଭଗୁଡ଼ିକ ଭୂଲିଯାନ୍ତି, ଯେଉଁ ସବୁ ଜୀବ ଚଳିଯାଏ ଓ ନଷ୍ଟ ହୁଏ, ଏବଂ ଯେଉଁ ବୀରମାନେ ପରସ୍ପର ଯୁଦ୍ଧରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରନ୍ତି—ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଜନା ସେମାନଙ୍କୁ କ୍ଷତି ପହଞ୍ଚାନ୍ତି।
ଉତ ଯତ୍ପତଯୋ ଦଶ ସ୍ତ୍ରିଯାଃ ପୂର୍ଵେ ଅବ୍ରାହ୍ମଣାଃ । ବ୍ରହ୍ମା ଚେଦ୍ଧସ୍ତମଗ୍ରହୀତ୍ସ ଏଵ ପତିରେକଧା
ଯଦି ଜଣେ ଜନାର ପୂର୍ବରୁ ଦଶଜଣ ଅବ୍ରାହ୍ମଣ ପତି ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ତାଙ୍କର ହାତ ଧରିଲେ, ସେଠିଏ ସେ ତାଙ୍କର ସତ୍ୟ ପତି ହୁଅନ୍ତି।
ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏଵ ପତିର୍ନ ରାଜନ୍ଯୋ ନ ଵୈଶ୍ଯଃ । ତତ୍ସୂର୍ଯଃ ପ୍ରବ୍ରୁଵନ୍ନ୍ ଏତି ପଞ୍ଚଭ୍ଯୋ ମାନଵେଭ୍ଯଃ
କେବଳ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହିଁ ପତି, କ୍ଷତ୍ରିୟ କିମ୍ବା ବୈଶ୍ୟ ନୁହଁନ୍ତି। ଏହି କଥା ସୂର୍ଯ୍ୟ ପାଞ୍ଚ ମାନବ ଜାତିକୁ କହିଥାନ୍ତି।
ପୁନର୍ଵୈ ଦେଵା ଅଦଦୁଃ ପୁନର୍ମନୁଷ୍ଯା ଅଦଦୁଃ । ରାଜାନଃ ସତ୍ଯଂ ଗୃହ୍ଣାନା ବ୍ରହ୍ମଜାଯାଂ ପୁନର୍ଦଦୁଃ
ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କୁ ପୁନଃ ଫେରାଇଦେଲେ, ମଣିଷମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଫେରାଇଦେଲେ। ରାଜାମାନେ ସତ୍ୟକୁ ଧରି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଜନାକୁ ପୁନଃ ଦେଲେ।
ପୁନର୍ଦାଯ ବ୍ରହ୍ମଜାଯାଂ କୃତ୍ଵା ଦେଵୈର୍ନିକିଲ୍ବିଷମ୍ । ଊର୍ଜଂ ପୃଥିଵ୍ଯା ଭକ୍ତ୍ଵୋରୁଗାଯମୁପାସତେ
ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଜନାକୁ ଦୋଷମୁକ୍ତ କରି ପୁନଃ ଦେଇ, ସେମାନେ ପୃଥିବୀର ଉପଜିବ୍ୟ ଓ ବହୁ ପ୍ରଶଂସା ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି।
ନାସ୍ଯ ଜାଯା ଶତଵାହୀ କଲ୍ଯାଣୀ ତଲ୍ପମା ଶଯେ । ଯସ୍ମିନ୍ ରାଷ୍ଟ୍ରେ ନିରୁଧ୍ଯତେ ବ୍ରହ୍ମଜାଯାଚିତ୍ତ୍ଯା
ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟରେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଜନାକୁ ବନ୍ଧି ରଖାଯାଏ, ସେଠାରେ କାହାର ଜନା ଶୋଭାମୟ ଶୟ୍ୟାରେ ଶୋଇପାରେ ନାହିଁ।
ନ ଵିକର୍ଣଃ ପୃଥୁଶିରାସ୍ତସ୍ମିନ୍ ଵେଶ୍ମନି ଜାଯତେ । ଯସ୍ମିନ୍ ରାଷ୍ଟ୍ରେ ନିରୁଧ୍ଯତେ ବ୍ରହ୍ମଜାଯାଚିତ୍ତ୍ଯା
ଯେଉଁ ଘରରେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଜନାକୁ ବନ୍ଧି ରଖାଯାଏ, ସେଠାରେ କେହି କଟା କାନ ବା ଚଉଡ଼ା ମୁଣ୍ଡ ନେଇ ଜନ୍ମ ନେଉନାହାନ୍ତି।
ନାସ୍ଯ କ୍ଷତ୍ତା ନିଷ୍କଗ୍ରୀଵଃ ସୂନାନାମେତ୍ଯଗ୍ରତଃ । ଯସ୍ମିନ୍ ରାଷ୍ଟ୍ରେ ନିରୁଧ୍ଯତେ ବ୍ରହ୍ମଜାଯାଚିତ୍ତ୍ଯା
ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟରେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଜନାକୁ ବନ୍ଧି ରଖାଯାଏ, ସେଠାରେ କେହି ଗଳାରେ ମୁଦ୍ରା ପିନ୍ଧିଥିବା ଦାସ ପୁଅମାନଙ୍କ ଆଗରେ ଆସିନାହାନ୍ତି।
ନାସ୍ଯ ଶ୍ଵେତଃ କୃଷ୍ଣକର୍ଣୋ ଧୁରି ଯୁକ୍ତୋ ମହୀଯତେ । ଯସ୍ମିନ୍ ରାଷ୍ଟ୍ରେ ନିରୁଧ୍ଯତେ ବ୍ରହ୍ମଜାଯାଚିତ୍ତ୍ଯା
ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟରେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଜନାକୁ ବନ୍ଧି ରଖାଯାଏ, ସେଠାରେ କୃଷି କାମରେ ଯୋଗାଯାଇଥିବା କଳା କାନ ଥିବା ଧଳା ବଳଦ କଷ୍ଟ ଭୋଗ କରେନାହିଁ।
ନାସ୍ଯ କ୍ଷେତ୍ରେ ପୁଷ୍କରିଣୀ ନାଣ୍ଡୀକଂ ଜାଯତେ ବିସମ୍ । ଯସ୍ମିନ୍ ରାଷ୍ଟ୍ରେ ନିରୁଧ୍ଯତେ ବ୍ରହ୍ମଜାଯାଚିତ୍ତ୍ଯା
ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟରେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଜନାକୁ ବନ୍ଧି ରଖାଯାଏ, ସେଠାରେ କେଉଁଠି ମଧୁର ପଦ୍ମପୋଖରୀ ବା ପଦ୍ମ ତଣ୍ଡ ଚାଷ ହୁଏନାହିଁ।
ନାସ୍ମୈ ପୃଶ୍ନିଂ ଵି ଦୁହନ୍ତି ଯେଽସ୍ଯା ଦୋହମୁପାସତେ । ଯସ୍ମିନ୍ ରାଷ୍ଟ୍ରେ ନିରୁଧ୍ଯତେ ବ୍ରହ୍ମଜାଯାଚିତ୍ତ୍ଯା
ଯେଉଁ ରାଜ୍ୟରେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଜନାକୁ ବନ୍ଧି ରଖାଯାଏ, ସେଠାରେ କେହି ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଚିହ୍ନିତ ଗାଈ ଦୁହନ୍ତିନାହାନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ଦୁହିବାକୁ ଯାଆନ୍ତି।
ନାସ୍ଯ ଧେନୁଃ କଲ୍ଯାଣୀ ନାନଡ୍ଵାନ୍ତ୍ସହତେ ଧୁରମ୍ । ଵିଜାନିର୍ଯତ୍ର ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ରାତ୍ରିଂ ଵସତି ପାପଯା
ଯେଉଁଠାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପାପ କରି ରାତି କାଟନ୍ତି, ସେଠାରେ ତାଙ୍କର ଭଲ ଗାଈ ବଳଦ ସହ ଜୁଆ ଟାଣିବା ଦୁଃଖ ସହିପାରେନାହିଁ।
5.18 ନୈତାଂ ତେ ଦେଵା ଅଦଦୁସ୍ତୁଭ୍ଯଂ ନୃପତେ ଅତ୍ତଵେ । ମା ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯ ରାଜନ୍ଯ ଗାଂ ଜିଘତ୍ସୋ ଅନାଦ୍ଯାମ୍
ହେ ରାଜା, ଦେବତାମାନେ ଏହି ଗାଈକୁ ତୁମକୁ ବା ଜଙ୍ଗଲରେ ଥିବା ତୁମକୁ ଦେଇନଥିଲେ। ହେ କ୍ଷତ୍ରିୟ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପୁରୁଣା ଗାଈକୁ ନେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରନି।
ଅକ୍ଷଦ୍ରୁଗ୍ଧୋ ରାଜନ୍ଯଃ ପାପ ଆତ୍ମପରାଜିତଃ । ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯ ଗାମଦ୍ଯାଦଦ୍ଯ ଜୀଵାନି ମା ଶ୍ଵଃ
ଯେ କ୍ଷତ୍ରିୟ ଜୁଆ, କ୍ରୋଧ କିମ୍ବା ପାପରେ ଅନ୍ଧ ହୋଇ, ନିଜେ ନିଜକୁ ହରାଇ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଗାଈକୁ ନେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ—ସେ ଆଜି ମରୁ, କାଲି ନୁହଁ।
ଆଵିଷ୍ଟିତାଘଵିଷା ପୃଦାକୂରିଵ ଚର୍ମଣା । ସା ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯ ରାଜନ୍ଯ ତୃଷ୍ଟୈଷା ଗୌରନାଦ୍ଯା
ସେ ଗାଈ ପାପର ବିଷରେ ଢାକାଯାଇଛି, ନୂଆ ଚର୍ମ ପରି। ହେ କ୍ଷତ୍ରିୟ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଏହି ଗାଈ ଭୟଙ୍କର ଓ ଖାଇବାଯୋଗ୍ୟ ନୁହଁ।
ନିର୍ଵୈ କ୍ଷତ୍ରଂ ନଯତି ହନ୍ତି ଵର୍ଚୋଽଗ୍ନିରିଵାରବ୍ଧୋ ଵି ଦୁନୋତି ସର୍ଵମ୍ । ଯୋ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ମନ୍ଯତେ ଅନ୍ନମେଵ ସ ଵିଷସ୍ଯ ପିବତି ତୈମାତସ୍ଯ
ଯେଉଁଠି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେବଳ ଖାଦ୍ୟ ବୋଲି ଭାବାଯାଏ, ସେଠି ଯୋଦ୍ଧାଙ୍କର ଶକ୍ତି ହ୍ରାସ ପାଏ, ତାଙ୍କର ତେଜ ନଷ୍ଟ ହୁଏ, ଏକ ଜଳିଥିବା ଅଗ୍ନି ପରି ସବୁକିଛି ଧ୍ୱଂସ ହୁଏ। ଯିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କେବଳ ଖାଦ୍ୟ ଭାବେ ଦେଖେ, ସେ ଅସଲିକୁ ବିଷ ପିଏ, ଏହି କାରଣରୁ ସେ ନଶ୍ଟ ହୁଏ।
ଯ ଏନଂ ହନ୍ତି ମୃଦୁଂ ମନ୍ଯମାନୋ ଦେଵପୀଯୁର୍ଧନକାମୋ ନ ଚିତ୍ତାତ୍। ସଂ ତସ୍ଯେନ୍ଦ୍ରୋ ହୃଦଯେଽଗ୍ନିମିନ୍ଧେ ଉଭେ ଏନଂ ଦ୍ଵିଷ୍ଟୋ ନଭସୀ ଚରନ୍ତମ୍
ଯିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ମୃଦୁ ଭାବି ହନନ କରେ, ଧନ ଲାଗି ଦେବତାଙ୍କର ଉପଯୋଗ ଜିନିଷ ଭୋଗ କରୁଥିବା ପରି, ସେଠି ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କର ହୃଦୟରେ ଅଗ୍ନି ଜଳାଇଦିଅନ୍ତି। ସେ ଯେଉଁଠି ଚାଲେ, ସେଠି ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ପୃଥିବୀ ଉଭୟ ତାଙ୍କୁ ଘୃଣା କରନ୍ତି।