ଏକ ସମୟରେ, ଏକ ଦିବ୍ୟ ଔଷଧୀ ଥିଲା, ଯାହା ପରିବାର, ଶ୍ବଶୁର-ଶ୍ବଶୁରୀ ଓ ନିଜ ଆତ୍ମୀୟତାର ନିର୍ମାତା ଥିଲା। ଏହି ଔଷଧୀ ଏକ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ହୋଇଥିଲା, ଏବଂ ଏହା ବନ୍ଧୁତ୍ୱକୁ ଭାଙ୍ଗି ଦେଇଥିଲା, ଏକ ନଦୀ ଯେପରି ଶ୍ରାବଣ ଋତୁକୁ ବିଭାଜିତ କରେ। ଏହି ଔଷଧୀ ବ୍ରାହ୍ମଣ, କଣ୍ବ ଓ ନାର୍ଷଦ ଦ୍ୱାରା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇଥିଲା; ଏହି ତୀବ୍ର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ସହ ଆଗକୁ ବଢ଼ିଥିଲା, ଏଠାରେ ଯେଉଁଠି ଏହି ଔଷଧୀ ପହଞ୍ଚିଥିଲା, ସେଠାରେ କେହି ଭୟ କରୁନଥିଲେ। ଔଷଧୀ ଦ୍ବିପ୍ରଭା ରୂପେ ଅନ୍ୟ ଔଷଧୀମାନଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଆଗକୁ ଯାଇଥିଲା, ଏକ ଆଲୋକ ପରି ଚମକୁଥିଲା; ସେ ହାନିରୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିଲା ଓ ଦେମନମାନଙ୍କୁ ବି ନଶ୍ୱ କରୁଥିଲା। ଦେବତାମାନେ ଯେତେବେଳେ ଆସୁରମାନଙ୍କୁ ବିଭାଜିତ କରିଥିଲେ, ଏହି ଔଷଧୀ ଅପାମାର୍ଗ ଉପସ୍ଥିତ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ଔଷଧୀ ଶତଶାଖୀ ଭାବରେ ବିଭାଜିତ ହୋଇଥିଲା; ବିଭାଜନ ଏହାର ପିତା ଥିଲା। ଏହି ଔଷଧୀ ଭୂମିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇ, ଦୂର ପ୍ରସାରିତ ହୋଇଥିଲା; ଏହି ଧୂପିତ ଔଷଧୀ ଏହାକୁ ପଛକୁ ଫେରାଇଥିଲା। ଔଷଧୀ ପଛକୁ ଫେରି ଫଳ ଦେଉଥିଲା; ଏହି ମାର୍ଗରୁ ସମସ୍ତ ଅପମାନ ଦୂର କରିଥିଲା ଓ ବିନାଶକୁ ଅଟକାଇଥିଲା। ଏହି ଔଷଧୀ ଶତ, ହଜାର ଶକ୍ତିରେ ରକ୍ଷା କରିଥିଲା; ଇନ୍ଦ୍ର ଏହି ଔଷଧୀରେ ଭୟଙ୍କର ଶକ୍ତି ରଖିଥିଲେ। ଏକ ଦିବ୍ୟ ଦେବୀ ଥିଲେ, ଯିଏ ଆଗକୁ, ପଛକୁ, ଦୂରକୁ ଦେଖୁଥିଲେ; ସେ ଦେବୀ ସମସ୍ତକୁ ଦେଖିପାରିଥିଲେ—ଆକାଶ, ମଧ୍ୟ ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀ। ଏହି ଦିବ୍ୟ ଔଷଧୀ ସହିତ ତିନି ଆକାଶ, ତିନି ପୃଥିବୀ ଓ ଛଅ ଦିଗ ଦେଖାଯାଉଥିଲା; ଏହି ଦେବୀ ଔଷଧୀ ସହିତ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ଔଷଧୀ ଦିବ୍ୟ ପକ୍ଷୀର ନେତ୍ର ଥିଲା; ସେ ଏକ କ୍ଳାନ୍ତ ବଧୁ ପରି ପୃଥିବୀରେ ବସିଥିଲେ। ହଜାର ଚକ୍ଷୁ ଦେବତା ଏହି ଦେବୀକୁ ମୋର ଡାହାଣ ହାତରେ ରଖିଥିଲେ; ଏହା ସହିତ ମୁଁ ସମସ୍ତକୁ ଦେଖୁଥିଲି—ଦାସ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ଦେବୀ ଏହାର ରୂପ ଖୋଲିଥିଲେ, ଲୁଚାଇନଥିଲେ; ହଜାର ଚକ୍ଷୁ ଦେବୀ ଏଠାରେ ଥିବା ସମସ୍ତକୁ ଦେଖୁଥିଲେ। ଏହି ଔଷଧୀ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ମାନ୍ତ୍ରିକା, ମାନ୍ତ୍ରିକ ଓ ସମସ୍ତ ଦେମନମାନଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିଥିଲି। କଶ୍ୟପ ଓ ଚତୁର୍ଚ୍ଚକ୍ଷୁ ଶୁନୀର ନେତ୍ର ଏହି ଔଷଧୀ; ଦେମନ ଲୁଚି ରହିନପାରିଥିଲେ, ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଖୋଲା ଆକାଶରେ ଚାଲିଥାଏ। ଏହି ଔଷଧୀ ମୋତେ ଉପରକୁ ଉଠିଥିବା ଓ ଘେରିଥିବା ମାନ୍ତ୍ରିକ ଠାରୁ ରକ୍ଷା କରିଥିଲା; ଏହି ଦେବୀ ସହିତ ମୁଁ ସମସ୍ତକୁ ଦେଖିପାରିଥିଲି। ଯିଏ ମଧ୍ୟ ଆକାଶ ମାନେ ଉଡ଼ିଥାଏ, ଆକାଶ ପାର୍ ହୋଇ ଯାଏ, ପୃଥିବୀକୁ ନିଜ ମାଲିକ ଭାବେ ଭାବିଥାଏ—ସେ ଦେମନକୁ ଆମେ ଦେଖିପାରିଥିଲି। ଏହି ସମୟରେ ଗାଁକୁ ଗଂଗା ଗାଁ ଆସିଥିଲେ; ସେମାନେ ଭଲ ଭାଗ୍ୟ ଆଣିଥିଲେ। ଗଂଗା ଏନ୍କ୍ଲୋଜରେ ବସି, ଆମ ପାଇଁ ଗର୍ଜନ କରିଥିଲେ। ଏଠି ଗଂଗା ଅନେକ ରୂପ ଓ ପ୍ରଜନନ ଶକ୍ତି ଦେଉଥିଲେ; ସେମାନେ ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ପ୍ରଚୁର ଦୁଧ ଦେଉଥିଲେ, ପୁରୁଣା ଉଷାମାନେ ପରି। ଇନ୍ଦ୍ର ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା ଓ ତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଉଥିଲେ; ସେ ଦାନ କରିଥିଲେ ଓ ନିଜର ଦେବୀୟ ଧନ ଅଂଶ ଭାଗ କରିଥିଲେ। ଏହି ଗଂଗା ହାରାଇ ଯାଉନଥିଲେ, ଚୋର କିମ୍ବା ଶତ୍ରୁ ସେମାନେ ନଷ୍ଟ କରିପାରିନଥିଲେ। ଏହି ଗଂଗା ସହିତ ଦେବତାଙ୍କୁ ଉପାସନା କରାଯାଉଥିଲା, ଗଂଗା ମାଳିକ ଉନ୍ନତି ପାଇଥିଲେ। କୌଣସି କୀଟ କିମ୍ବା ବିଷ ଏହି ଗଂଗାକୁ ଅପ୍ରତିକୂଳ କରିପାରିନଥିଲେ; ଏହି ଗଂଗା ମାନବ ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ପାଇଁ ନିର୍ଭୟ ଭାବରେ ଚାଲିଥିଲେ। ଗଂଗା ବିଭାଗ୍ୟ, ଇନ୍ଦ୍ର ରୂପ; ମୁଁ ଗଂଗାକୁ ଆଶା କରିଥିଲି, ସୋମର ପ୍ରଥମ ଅଂଶ ଭାବରେ। ଏହି ଗଂଗା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ; ମୁଁ ହୃଦୟ ଓ ମନ ସହିତ ଇନ୍ଦ୍ରକୁ ଆଶା କରିଥିଲି। ଗଂଗା ଦୁଃସ୍ଥ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଉନ୍ନତ କରିଥିଲେ, ଅନାକର୍ଷଣୀକୁ ରୂପବତୀ କରିଥିଲେ। ଗଂଗା ଘରକୁ ଶୁଭ କରିଥିଲେ, ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଉଥିଲେ; ସେମାନେ ସଭାରେ ମହାନ ଯଶ ରଖିଥିଲେ। ପ୍ରଜନନଶୀଳ, ଚମକୁଥିବା, ପବିତ୍ର, ସ୍ପଷ୍ଟ ଜଳ ପିଇଥିବା ଗଂଗା—କୌଣସି ଚୋର କିମ୍ବା ନିନ୍ଦକ ଏହି ଗଂଗାକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିପାରିନଥିଲେ; ରୁଦ୍ରର ଅସ୍ତ୍ର ଏହି ଗଂଗାରୁ ଦୂର ରହିଥିଲା। ଇନ୍ଦ୍ର, ଏକ କ୍ଷତ୍ରିୟ ପାଇଁ ଶକ୍ତି ବୃଦ୍ଧି କରିଥିଲେ; ତାଙ୍କୁ ଜନମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଏକମାତ୍ର ବଳି କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଶତ୍ରୁମାନେ ଦୂର ହୋଇଥିଲେ; ମୁଁ ଏହି ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଜୟ କରିଥିଲି। ଗାଁରେ, ଘୋଡା ଓ ଗଂଗା ମଧ୍ୟରେ ତାଙ୍କୁ ଅଂଶ ଦେଉଥିଲେ; ତାଙ୍କୁ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଦିଅନଥିଲେ। ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥାନ ଦେଉଥିଲେ; ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କର ଶତ୍ରୁମାନେ ଦଳନ କରିଥିଲେ। ଏହି ବ୍ୟକ୍ତି ଧନୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଧନର ମାଳିକ, ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟରେ ମୁଖ୍ୟ, ରାଜା ହୋଇଥିଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କୁ ମହାନ ତେଜ ଦେଉଥିଲେ; ତାଙ୍କର ଶତ୍ରୁ ଅତେଜସ୍ୱୀ ହୋଇଥିଲେ। ଦିବ୍ୟ ଧନ ଦେବତା ଏବଂ ପୃଥିବୀ ଦେଉଥିଲେ; ଏହି ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ର, ଗଂଗା, ଔଷଧୀ ଓ ପଶୁମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରିୟ ହୋଇଥିଲେ। ମୁଁ ଉତ୍ତରଦିଗର ଇନ୍ଦ୍ରକୁ ଯୁକ୍ତ କରିଥିଲି, ଯିଏ ଜୟ ଆଣିଥିଲେ; ତାଙ୍କୁ ଏକମାତ୍ର ବଳି କରିଥିଲେ, ମାନବ ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଅଗ୍ରଣୀ। ଏହି ରାଜା ଉଚ୍ଚ, ତାଙ୍କର ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦୀ ତଳେ; ଏକମାତ୍ର ବଳି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ମିତ୍ର ଭାବରେ ଦୀର୍ଘ ଜୀବନ ଦେଉଥିଲେ; ଶତ୍ରୁମାନେ ଅଟକାଇଥିଲେ, ନିବେଦନ ଆଣିଥିଲେ। ସିଂହ ଓ ବାଘ ରୂପେ ଏହି ରାଜା ସମସ୍ତ ଲୋକମାନେ ଉପରେ ଶକ୍ତି ଦେଉଥିଲେ; ଏକମାତ୍ର ବଳି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ମିତ୍ର ଭାବରେ ଦୀର୍ଘ ଜୀବନ ଦେଉଥିଲେ; ଶତ୍ରୁମାନେ ଅଟକାଇଥିଲେ, ଭୋଜନ ଆଣିଥିଲେ। ଅଗ୍ନି, ପ୍ରଥମ ଓ ପଣ୍ଚଜନ୍ୟ, ଜ୍ଞାନୀ, ଯିଏ ବହୁପ୍ରକାର ଉପାୟରେ ଜଳାଯାଉଥିଲେ—ସେ ଘରକୁ ଆସିଥିଲେ; ଅଗ୍ନି ଆମେ ପ୍ରାର୍ଥନା କରିଥିଲି, ତିନି ଆମକୁ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ କରିଥିଲେ। ଯେପରି ତୁମେ ଅର୍ପଣ ବୋହିଥିଲେ, ଯେପରି ଜ୍ଞାନ ସହିତ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ, ତେପରି ଦେବତାଙ୍କ ପାଖରୁ ଭଲ ଭାଗ୍ୟ ଆଣିଥିଲେ; ଅଗ୍ନି ଆମକୁ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ କରିଥିଲେ।