ଏହି ଶ୍ରଦ୍ଧାଭରା କଥା ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ଯେଉଁଠାରେ ଏକ ଆତ୍ମା ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ଯାତ୍ରା କରୁଛି । ସେ ଯମଙ୍କର ସାରମେୟ ଦୁଇଟି କୁକୁରଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବାକୁ ଯାଉଛି—ଏହି କୁକୁରମାନେ ଚାରିଟି ଆଖିଅଛନ୍ତି, ଦଳମାଟିଆ ରଙ୍ଗର, ମଣିଷମାନେ କେଉଁଠି ଯାଉଛନ୍ତି ତାହା ଦେଖୁଛନ୍ତି, ଏବଂ ଭଲ ପଥର ରକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି । ସେଠାରୁ ଆତ୍ମା ପିତୃମାନେ ଯେଉଁଠି ଯମଙ୍କ ସହ ଉତ୍ସବରେ ଆନନ୍ଦ କରୁଛନ୍ତି, ସେଠିକୁ ଯାଇଥାଏ । ଏହି କୁକୁରମାନେ ଯମଙ୍କର ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଦୂତ, ସେମାନେ ଦେଖୁଛନ୍ତି କିଏ ଏହି ପଥରେ ଆସିଛି, ଏବଂ ଏହି ଆତ୍ମାକୁ ସେମାନଙ୍କ ଦୟାରେ ରଖିବା ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ କରାଯାଏ । ଏହି ଦୂତମାନେ ଚୌଡ଼ା ନାକ, ଆହୁରି ଅର୍ପଣ ପାଇଁ ଉତ୍ସୁକ, ଉଡ଼ିଆ କଥାରେ କଥାଯାଏ ଯେ, ସେମାନେ ଫଳ ଗଛର ଗଛର ରଙ୍ଗର, ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଘୁରୁଛନ୍ତି, ଏବଂ ଆଶୀର୍ବାଦ କରାଯାଏ ଯେ, ସେମାନେ ଆମକୁ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଆଲୋକକୁ ପୁନି ଦେଖିବା ଅବସର ଦେଉନ୍ତୁ, ନିରାପଦ ଜୀବନ ଦିଅନ୍ତୁ । ଅନେକ ପିତୃମାନେ କିଛିଙ୍କ ପାଇଁ ସୋମ ଅର୍ପିତ ହୁଏ, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଘୃତ ଦିଆଯାଏ, କିଛିଙ୍କ ପାଇଁ ମଧୁ ଝରିଥାଏ—ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କ ଦେଶକୁ ଆତ୍ମା ଯାଉ, ଦେବତାମାନେ ଏପରି ଆଶୀର୍ବାଦ କରନ୍ତୁ । ପୂର୍ବରୁ ଯେଉଁମାନେ ସତ୍ୟର ଅନୁସରଣ କରିଥିଲେ, ସତ୍ୟରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ, ସତ୍ୟରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲେ, ତପସ୍ୟାରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ଋଷିମାନେ, ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ମଧ୍ୟ ଏହି ଆତ୍ମା ପହଞ୍ଚୁ । ତପସ୍ୟା ଶକ୍ତିରେ ଅଜୟ, ତପସ୍ୟାରେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପହଞ୍ଚିଥିବା, ବଡ଼ ତପସ୍ୟା କରିଥିବା ପୁରୁଷମାନେ ନିକଟକୁ ମଧ୍ୟ ଏହି ଆତ୍ମା ଯାଉ । ଯେଉଁମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ନିଜ ପ୍ରଜା ପାଇଁ ଶରୀର ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ, ଅସଂଖ୍ୟ ଦାନ କରିଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ମଧ୍ୟ ଆତ୍ମା ଯାଉ । ଏହିପରି ଅନେକ ଋଷିମାନେ ଅନେକ ଦିଗରୁ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି, ତପସ୍ୟାରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଆତ୍ମାଙ୍କ ଗନ୍ତବ୍ୟ । ପୃଥିବୀ ଏହି ଆତ୍ମା ପାଇଁ ମୃଦୁ ହେଉ, ଅଚଳ ଏବଂ ବିସ୍ତୃତ ଆଶ୍ରୟ ଦିଅ । ପୃଥିବୀର ଅସୀମ ଖୋଲା ସ୍ଥାନରେ ଏହି ଆତ୍ମାକୁ ଶୟନ କରାଯାଉ, ଯେଉଁ ଜୀବନରେ ଅର୍ପଣ କରିଥିଲେ, ସେଉଁଠି ମଧୁରତାରେ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ । ମୁଁ ମନ ଓ ଚିନ୍ତାରେ ତୁମକୁ ଡାକୁଛି; ଏଠି ଘରରେ ରହିବାକୁ ଆସ; ପିତୃମାନେ ଓ ଯମଙ୍କ ସହ ଯାଉ; ମୃଦୁ ପବନ ତୁମକୁ ଉପକୃତ ଭାବେ ଆଣିଦିଅ । ମାରୁତମାନେ ତୁମକୁ ଉପରକୁ ନେଉନ୍ତୁ, ଉପରକୁ ଉଠାଇବା ଦୂତମାନେ ତୁମକୁ ଉଠାନ୍ତୁ; ଛାଗ ସହ ତୁମକୁ ଶୀତଳ କରନ୍ତୁ, ବର୍ଷା ତୁମ ଉପରେ ପଡ଼ୁ, ଓ ସନ୍ତାନ । ଉଠ, ତୁମର ଜୀବନ ଜୀବନ ପାଇଁ, ଶକ୍ତି ପାଇଁ, ଦକ୍ଷତା ପାଇଁ, ଜୀବନରେ ଥିବା ପାଇଁ ହେଉ; ତୁମର ମନ ନିଜ ନିଜ ସ୍ଥାନକୁ ଯାଉ, ଏବଂ ପିତୃମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ଦୌଡ଼ିଯାଉ । ତୁମର ମନ ମାସ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ, କିମ୍ବା ତୁମର ରସକୁ ଯାଉ ନାହିଁ; ତୁମର ଅଙ୍ଗ କିମ୍ବା ଦେହର କୌଣସି ଅଂଶ ଏଠି ରୁହୁ ନାହିଁ । ବୃକ୍ଷ କିମ୍ବା ବଡ଼ ଦିବ୍ୟ ପୃଥିବୀ ତୁମକୁ ଦୁଃଖ ଦିଅ ନାହିଁ; ପିତୃମାନେ ଓ ଯମଙ୍କ ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୁମ ସ୍ଥାନ ମିଳୁ । ତୁମ ଶ୍ୱାସ, ପ୍ରାଣ, କିମ୍ବା ଯାହା ଚାଲିଗଲା, ସେଉଁଠି ଯାହା ଦୂରକୁ ଚାଲିଯାଇଛି, ସେହି ସମସ୍ତ ଅଂଶକୁ ପିତୃମାନେ ପୁନି ଏଠି ଆଣନ୍ତୁ, ଭାଗ ଭାଗରେ ବସାନ୍ତୁ । ଯେଉଁଠି ଜୀବନ୍ତମାନେ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ କାନ୍ଦିଲେ, ସେଉଁଠି ମୃତଦେହକୁ ଘର ଓ ଗାଁରୁ ବାହାର କରାଯାଏ । ମୃତ୍ୟୁ, ଯମଙ୍କ ପ୍ରଜ୍ଞାପ୍ତ ଦୂତ, ତାଙ୍କର ପ୍ରାଣକୁ ପିତୃମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ନେଇଯାଏ । କିଛି ଅମଙ୍ଗଳକାରୀ, ଯେଉଁମାନେ ପିତୃମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ନିଜକୁ ଆତ୍ମୀୟ ଭାବେ ଦେଖାନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ଅର୍ପିତ ନୁହଁନ୍ତି, ସେମାନେ ଯେଉଁଠାରେ ଅର୍ପଣ ନେଇଯାନ୍ତି, ଅଗ୍ନି ବୋହନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହି ଯଜ୍ଞରୁ ଦୂରେ ଚାଲିଯାନ୍ତୁ । ପିତୃମାନେ ସମସ୍ତେ ଏଠିକୁ ଆସନ୍ତୁ, ଆମ ପାଇଁ ଏକ ଶୁଭ ଅବସ୍ଥାନ ତିଆରି କରନ୍ତୁ, ଦୀର୍ଘାୟୁ ଦିଅନ୍ତୁ । ଆମେ ସେମାନଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରି, ଅନେକ ଶରତ୍ ଜୀବନ୍ତ ରୁହୁ । ଯେଉଁ ଗାଈ ଆମେ ଦୁହୁଛୁ, ଯାହାର ଦୁଧ ଆହାର, ସେ ଆମେ ଯେଉଁଠି ଜୀବନ୍ତ ଥିଲୁ, ସେଠି ଲୋକମାନେ ଉପକୃତ ହେଉନ୍ତୁ । ଉତ୍ତମ ଘୋଡ଼ା ଓ ସେବା ଥିବା ସ୍ଥାନକୁ କିମ୍ବା ନୂଆ ଯାତ୍ରାପଥକୁ ଅତିକ୍ରମ କର; ଯିଏ ତୁମକୁ ଆଘାତ କଲା, ଯିଏ ବଳିଦାନ ହେବ, ସେ ଏହି ଫଳ ନ ପାଉ । ଯମ ଦୂରେ ଅଛନ୍ତି, ବିବସ୍ୱତ୍ ନିକଟରେ; ତାପରେ ଆଉ କିଛି ଦେଖୁନି । ଯମଙ୍କ ଯଜ୍ଞରେ ତୁମକୁ ରଖାଯାଇଛି, ବିବସ୍ୱତ୍ ତୁମକୁ ପୃଥିବୀ ଉପରେ ବିସ୍ତାର କରିଛନ୍ତି । ଅମରତ୍ୱକୁ ମରଣଶୀଳ ମଧ୍ୟରୁ ବିଭାଜନ କରାଯାଇଛି, ବିବସ୍ୱତ୍ ପାଇଁ ଏହି ଅନ୍ତର ହୋଇଛି । ଦୁଇ ଅଶ୍ୱିନୀଦେବତା ଯାହା ଦିଆଯାଇଥିଲା ତାହାକୁ ନେଇଯାଇଛନ୍ତି; ସରଣ୍ୟୁ ଦୁଇ ଜୁମ୍ଲା ସନ୍ତାନକୁ ତ୍ୟାଗ କରିଛନ୍ତି । ଯେଉଁମାନେ ଭୂମିରେ ପରିବା, ଉପରେ ରଖାଯାଇଥିବା, ଅଗ୍ନିରେ ଦହାଯାଇଥିବା, ଖୋଲା ରଖାଯାଇଥିବା, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଏଠିକୁ ଆସନ୍ତୁ, ଅଗ୍ନି, ଅର୍ପଣ ଭୋଗ କରନ୍ତୁ । ଅଗ୍ନିରେ ଦହାଯାଇଥିବା, ଅଗ୍ନିରେ ନ ଦହାଯାଇଥିବା, ଯେଉଁମାନେ ସ୍ୱର୍ଗମଧ୍ୟରେ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ଆନନ୍ଦ କରୁଛନ୍ତି, ଓ ଜାତବେଦସ୍, ତୁମେ ଯଦି ଜାଣ, ସେମାନେ ଏହି ଯଜ୍ଞ ଓ ଅର୍ପଣକୁ ସ୍ୱୀକାର କରନ୍ତୁ । ଅଗ୍ନି, ଏହି ଦେହକୁ ବେଶି ଦହିଅ ନାହିଁ, ତାଙ୍କର ଶରୀରକୁ ଜଳା ନାହିଁ; ତୁମ ଶକ୍ତି କାଠରେ ହେଉ, ତୁମ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ପୃଥିବୀରେ ରୁହୁ । ମୁଁ ଏହି ଅବସ୍ଥାନ ଦେଉଛି; ଏଠି ଯେଉଁ ଆସିଛି, ସେ ମୋର ହେଉ । ଯମ ଜାଣିଛନ୍ତି, ଉତ୍ତର ଦେଇଛନ୍ତି: ଏହି ଲୋକ ଏଠି ମୋର ଧନରେ ରୁହୁ । ଆମେ ଏହି ଆୟୁଷ୍ୟ ମାପିବାକୁ ଚାହୁଁ, ଯେଉଁଠି ଆମେ ନିଜ ଦାୟିତ୍ୱରୁ କମ୍ ନ ହେଉ; ଆମେ ଏକ ଶତ ଶରତ୍ ପୂର୍ବରୁ ପହଞ୍ଚିବାକୁ ଚାହୁଁ । (ଏହି ଆଶୀର୍ବାଦ ପୁନଃପୁନଃ ଦିଆଯାଏ—ଏକ ଶତ ଶରତ୍ ପୂର୍ବରୁ ଆୟୁଷ୍ୟ ଲଭିବା ପାଇଁ।) ମୁଁ ମାତାଠାରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହେବାକୁ ଚାହୁଁ ନାହିଁ, ସ୍ୱର୍ଗ ଲୋକ ପାଇଁ ଚାହୁଁ, ଦୀର୍ଘାୟୁ ଲଭିବାକୁ ଚାହୁଁ ।