ଏକ ପବିତ୍ର କ୍ରିୟାରେ, ଯମଙ୍କ ପାଇଁ ଶୁଦ୍ଧ ସୋମ ତିଆରି କରାଯାଉଛି, ଯମଙ୍କୁ ଉପହାର ଦିଆଯାଉଛି। ଅଗ୍ନି ଦୂତ ହିସାବରେ ଏହି ବଳିକୁ ଯମଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥାପନ କରେ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇଥିବା ବଳି ଯମଙ୍କୁ ଯାଉଛି। ଯମଙ୍କ ପାଇଁ ମଧୁର ଉପହାର ଦିଆଯାଉଛି, ଏହା ପ୍ରାଚୀନ ଋଷିମାନେ, ପୂର୍ବଜମାନେ, ଆମ ପୂର୍ବପଥ ନିର୍ମାତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେବା ଅର୍ଥରେ। ରାଜା ଯମଙ୍କୁ ଘୃତ ଓ ଦୁଧର ବଳି ଉପସ୍ଥାପନ କରାଯାଉଛି, ତାଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରାଯାଉଛି ଯେ, ସେ ଆମକୁ ଦୀର୍ଘଜୀବନ ଦିଅନ୍ତୁ, ଯେପରିକି ଆମେ ଜୀବନ ରହିପାରିବା। ଏଠାରେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରାଯାଉଛି, "ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଅତିରିକ୍ତ ଦହିଓନାହିଁ, ତାଙ୍କ ଚର୍ମ କିମ୍ବା ଦେହକୁ ଦହିଓନାହିଁ। ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ପାକାଇ ଦେଉଛ, ତେବେ ତାଙ୍କୁ ପୂର୍ବଜଙ୍କ ପାଖରେ ପଠାଇଦିଅ।" ଯଦି ତାଙ୍କୁ ଅଧର୍ମର ପଥରେ ଯିବାକୁ ହୋଇ, ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ପ୍ରଭାବ ଅଧୀନ ହୋଇଯିବେ। କଦ୍ରୁଙ୍କ ତିନି ଅଂଶ ସହିତ ସୋମ ଶୁଦ୍ଧିତ ହୁଏ; ଛଅ ଚଉଡ଼ ପାତ୍ରରେ ଏହି ବଡ଼ ବଳି ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୁଏ। ତୃଷ୍ଟୁଭ୍ ଓ ଗାୟତ୍ରୀ ଛନ୍ଦଗୁଡ଼ିକ ଯମଙ୍କୁ ଅର୍ପିତ ହୁଏ। ଏଠାରେ ଆତ୍ମାକୁ ଦିଆଯାଉଛି ନିର୍ଦେଶ—ତୁମର ଚକ୍ଷୁ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଯାଉ, ଶ୍ୱାସ ବାୟୁକୁ ଯାଉ, ଧର୍ମରେ ଶ୍ୱର୍ଗ ଓ ପୃଥିବୀକୁ ଯାଉ, କିମ୍ବା ଚାହୁଁଥିଲେ ଜଳକୁ ଯାଉ, ଦେହ ସହିତ ଉଦ୍ଭିଦମାନେ ମଧ୍ୟ ରୁହ। ଅଜନ୍ମ ଅଂଶ ତପସ୍ୟାର, ତାହାକୁ ତପସ୍ୟା କର; ତୁମର ଆଗ୍ନି ଶିଖା ଏହି ପାଇଁ ଜଳିଉ, ଆଲୋକ ଚମକିଉ। ଜାତବେଦସ୍, ତୁମର ଶୁଭ୍ ରୂପରେ ତାଙ୍କୁ ଧର୍ମମୟ ଲୋକକୁ ପଠାଇଦିଅ। ଜାତବେଦସ୍, ତୁମର ତୀବ୍ର ଓ ଦୀପ୍ତିମୟ ଶିଖା ଆକାଶ ଓ ମଧ୍ୟଦ୍ୟାନ ଭରି ଦେଇଥାଏ—ସେ ଯାଉଥିବା ଆତ୍ମାକୁ ଏହି ଶିଖାଗୁଡ଼ିକ ଅନୁସରଣ କରୁ, ଅନ୍ୟ ଶୁଭ୍ ଶିଖା ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ପବିତ୍ର କର। ଅଗ୍ନି, ଉପହାର ଦିଆଯାଇଥିବା ଆତ୍ମାକୁ ପୂର୍ବଜଙ୍କୁ ଫେରାଇଦିଅ; ଶେଷ ଅଂଶ, ଜୀବନରେ ଶୋଭିତ, ଏଠାରେ ଆସୁ ଏବଂ ଏକତ୍ରିତ ହେଉ। ଯମଙ୍କ ସାରମେୟ ଦୁଇଟି କୁକୁର, ଚାରି ଆଖି, ବିଚିତ୍ର ଦେହର, ଭଲ ପଥରେ ଯାଉ; ଏଉଁପରେ ପୂର୍ବଜମାନେ, ଯମଙ୍କ ସହିତ ଉତ୍ସବରେ ଆନନ୍ଦ କରୁଥିବା, ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଉ। ଯମଙ୍କ ଦୁଇ ଚାରି ଆଖି କୁକୁର, ମାନବମାନେକୁ ନଜର ଦେଇଥିବା, ପଥରେ ବସିଥିବା—ରାଜା ଯମ, ଏହି ଆତ୍ମାକୁ ତାଙ୍କ ଦେଖାଶୁଣାରେ ଦିଅ, ଆମକୁ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଅପମାଦ ମୁକ୍ତି ଦିଅ। ସେମାନେ ଚଉଡ଼ ନାକ, ଉପହାର ପାଇଁ ଉତ୍ସୁକ୍ତ, ଅଞ୍ଜିର କାଠ ରଙ୍ଗର, ଯମଙ୍କ ଦୂତମାନେ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଘୂରିବା—ସେମାନେ ଆମକୁ ପୁନଃ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ଦିଅନ୍ତୁ, ଏଠାରେ ଜୀବନ ଦିଅନ୍ତୁ। କିଏ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ସୋମ ଦେଉଛି, କିଏ ଉପହାର ଘୃତ ଦେଉଛି; ଯେଉଁମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧୁ ଝରିଛି—ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ତାଙ୍କୁ ଯିବା ଦେବେ, ହେ ଦେବତାମାନେ। ଯେଉଁମାନେ ପୂର୍ବରୁ ସତ୍ୟର ଅନୁସରୀ, ସତ୍ୟର ଉତ୍ପନ୍ନ, ସତ୍ୟରେ ବୃଦ୍ଧି—ଋଷି, ତପସ୍ୟୀ, ଯମଙ୍କ ତପସ୍ୟାର ଜନ୍ମ—ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଯିବା ଦେବେ। ତପସ୍ୟାରେ ଅଜୟ, ତପସ୍ୟାରେ ଶ୍ୱର୍ଗ ପ୍ରାପ୍ତ, ବଡ଼ ତପସ୍ୟା କରିଥିବା—ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଯିବା ଦେବେ, ଦେବତାମାନେ। ଯେଉଁମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଯୋଦ୍ଧା, ନିଜ ଜନମାନେ ପାଇଁ ଦେହ ଛାଡ଼ିଛନ୍ତି, ଏବଂ ହଜାର ଦାନ କରିଛନ୍ତି—ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଯିବା ଦେବେ, ଦେବତାମାନେ। ହଜାର ଦ୍ୱାରା ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ଋଷିମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି—ଋଷି, ତପସ୍ୟୀ, ଯମଙ୍କ ତପସ୍ୟାର ଜନ୍ମ—ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଯିବା ଦେବେ। ପୃଥିବୀ, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ମୃଦୁ ଭାବରେ ଧର, ଅଚଳ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷିତ ବିଶ୍ରାମ ଦିଅ, ବିସ୍ତୃତ ଆଶ୍ରୟ ଦିଅ। ପୃଥିବୀର ଖୋଲା ଏବଂ ବିସ୍ତୃତ ସ୍ଥାନରେ ତାଙ୍କୁ ଶୋଇଅ; ତୁମେ ଯେଉଁବଳି ଦେଇଛ, ତାହା ତାଙ୍କ ପାଇଁ ମଧୁର ହେଉ। ମନ ଓ ଚିନ୍ତାରେ ତୁମକୁ ଡାକୁଛି—ଏଠାରେ ଆସ, ଏହି ଘରେ ବସିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କର; ପୂର୍ବଜମାନେ ଓ ଯମଙ୍କ ସହିତ ଏକତ୍ର ଯାଉ; ମୃଦୁ ବାୟୁ ତୁମକୁ ଉତ୍ତମ ଭାବରେ ଆଣନ୍ତୁ। ମାରୁତମାନେ ତୁମକୁ ଉପରକୁ ଉଠାନ୍ତୁ, ଉପରକୁ ଉଠାଇବା ଦାୟିତ୍ୱ ନେଉ; ଛାଗ ସହିତ ଢିଲା କରି, ବର୍ଷା ତୁମକୁ ଭିଜାଇଦିଅ, ହେ ଶିଶୁ। ଉଠିବା ପରେ, ତୁମର ଜୀବନ ଜୀବନ, ଶକ୍ତି, ଦକ୍ଷତା, ଜୀବନ ପାଇଁ ହେଉ; ତୁମର ମନ ତାହାର ନିଜ ଉପରେ ଯାଉ, ତାପରେ ପୂର୍ବଜଙ୍କ ପାଖକୁ ଦୌଡ଼ିଯାଉ। ତୁମର ମନ ମାସକୁ, ଅଙ୍ଗକୁ, ରସକୁ ଯାଉନାହିଁ; ତୁମ ଦେହ କିମ୍ବା ଅଙ୍ଗର କିଛି ଏଠାରେ ରୁହନାହିଁ। ଗଛ କିମ୍ବା ବଡ଼ ଦିବ୍ୟ ପୃଥିବୀ ତୁମକୁ ଦବିଓନାହିଁ; ପୂର୍ବଜମାନେ, ଯମଙ୍କ ରାଜାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ନିଜ ସ୍ଥାନ ପାଉ। ତୁମର ଯେଉଁ ଅଂଶ ଦୂରକୁ ଗଲା, ଶ୍ୱାସ କିମ୍ବା ଜୀବନ, କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କିଛି—ତୁମର ସଂଗ୍ରହୀତ ପୂର୍ବଜମାନେ ଏହାକୁ ଏକତ୍ରିତ କରି ଆସନ ଦିଅନ୍ତୁ। ଜୀବନ ଥିବାମାନେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ କାନ୍ଦିଲେ; ତାଙ୍କୁ ଘର, ଗ୍ରାମ ଠାରୁ ବାହାର କର; ମୃତ୍ୟୁ, ଯମଙ୍କ ଜ୍ଞାନୀ ଦୂତ, ତାଙ୍କ ଜୀବନ ଶ୍ୱାସକୁ ପୂର୍ବଜଙ୍କୁ ନେଇଗଲେ। ଯେଉଁ ଦୁଷ୍ଟମାନେ ପୂର୍ବଜମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଗଲେ, ଅନଉପହାର, ଆପଣାଙ୍କ ଜନମାନେ ଭାବରେ, ଉପହାର ନେଇଯାଉଥିବା, ଅଗ୍ନି ଚାଲିଥିବା—ସେମାନେ ଏହି ବଳିରୁ ଦୂରେ ହେଉ। ପୂର୍ବଜମାନେ ଏଠାରେ ଏକତ୍ରିତ ହେଉ, ଆମ ପାଇଁ ମୃଦୁ ବିଶ୍ରାମ ସ୍ଥାନ ତିଆରି କରନ୍ତୁ, ଦୀର୍ଘଜୀବନ ଦିଅନ୍ତୁ; ଆମେ ତାଙ୍କୁ ବଳି ଦେଇ, ବହୁ ଶରତ ଜୀବନ ରୁହିବା, ଶକ୍ତିରେ କମି ନହେଉ। ଏଠାରେ ଗାଈ ଦୁହିବାରେ, ଯାହାର ଦୁଧ ଖାଦ୍ୟ—ତାହା ଦ୍ୱାରା ଏଠାରେ ବସିଥିବା ଜୀବନ ଆତ୍ମା ଲୋକମାନେର ଉପଜୀବିକା ହେଉ। ଉତ୍ତମ ଘୋଡ଼ା, ଉତ୍ତମ ସେବା, କିମ୍ବା ନୂତନ ଉତ୍ତରଣରେ ଚାଲିଯାଉ; ଯେଉଁ ତୁମକୁ ଘାତ କରିଛି, ଯେଉଁ ମୃତ୍ୟୁ ହେବାକୁ ଥିଲା, ସେ ଏହି ଭାଗ ନପାଉ। ଯମ ଦୂରରେ, ଭିବାସ୍ୱତ୍ ନିକଟରେ; ଏହା ପରେ ଆଉ କିଛି ଦେଖିବି ନାହିଁ। ଯମଙ୍କ ବଳିରେ ତୁମକୁ ଆମ ପାଇଁ ରଖାଯାଇଛି; ଭିବାସ୍ୱତ୍ ତୁମକୁ ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରସାରିତ କରିଛନ୍ତି।