ଏହି ପବିତ୍ର କଥାରେ, ଦେଖାଯାଏ ସୂର୍ୟାଙ୍କର ବିବାହ ଯାତ୍ରାର ଦିବ୍ୟ ଚିତ୍ରଣ। ତାଙ୍କର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଚକ୍ର ଚଳିଛି, ତାର ଧୁରା ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଅଟୁଟ; ସୂର୍ୟା ମନରେ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ରଥ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଦିଗରେ ଅଗ୍ରସର ହେଉଛନ୍ତି। ସବିତୃ ଦେବତା ସୂର୍ୟା ପାଇଁ ଯାନ ଚଳାଇବା ପଶୁ ପଠାଇଥିଲେ; ମଘା ନକ୍ଷତ୍ରରେ ଗାଈମାନେ ବଳିଯାଏ, ଫାଲଗୁନୀରେ ସେମାନେ ଯୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ଏହି ସମୟରେ, ଦୁଇ ଅଶ୍ୱିନୀଦ୍ୱୟ ସୂର୍ୟାଙ୍କୁ ନେଇବାକୁ ତିନିଚକା ରଥ ଉପରେ ଆସିଥିଲେ, ସେମାନେ ଚକ୍ର ଏକ କେଉଁଠି ଥିଲା, ଯୁଗ କେଉଁଠି ରଖିଥିଲେ, ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଥିଲା। ଯେତେବେଳେ ସେମାନେ ରୂପରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସୂର୍ୟାଙ୍କୁ ବିବାହ ପାଇଁ ବାଛିବାକୁ ଆସିଲେ, ସମସ୍ତ ଦେବତା ଏହା ଜାଣିଥିଲେ; ପୂଷଣ, ପୁଅ, ବାପାଙ୍କୁ ବାଛିଲେ। ସୂର୍ୟାଙ୍କ ଦୁଇଟି ଚକ୍ର ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଋତୁଅନୁସାରେ ଜାଣନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଏକ ଲୁଚିଥିବା ଚକ୍ର କେବଳ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଜାଣନ୍ତି। ଆମେ ଆର୍ୟମାନ୍ଙ୍କୁ ପୂଜିବା; ସେ ବିବାହର ମିତ୍ର, ଜ୍ଞାତା। ଏଠାରୁ ତୁମକୁ ମୁକ୍ତ କରୁଛି, ଆଉ କୌଣସିଠାରୁ ନୁହେଁ, ଯେପରି ଉଚ୍ଛିନ୍ନ ହୁଏ କାକୁଡ଼ି ତାର ବନ୍ଧନରୁ। ଏଠାରୁ ମୁକ୍ତ କରୁଛି, ଭଲ ଭାବରେ ବନ୍ଧା, ହରାଇ ଯିବା ପାଇଁ ନୁହେଁ; ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ର ଶୁଭ ସନ୍ତାନରେ ଅଭିଷ୍ଟ, ସେପରି। ତୁମକୁ ଭରୁଣଙ୍କ ଫାନ୍ଦରୁ ମୁକ୍ତ କରୁଛି, ଯାହା ସବିତୃ ଦୟାଳୁ ଭାବେ ବନ୍ଧିଥିଲେ; ସତ୍ୟର ଗର୍ଭରେ, ଶୁଭ କର୍ମର ଲୋକରେ, ଶକ୍ତି ଓ ଆଶ୍ରୟ ପାଇଁ ତୁମେ ସୁଖୀ ହେଉ। ଭାଗ ତୁମକୁ ହାତ ଧରି ଏଠାକୁ ନେଇଯାଉ, ଅଶ୍ୱିନୀଦ୍ୱୟ ତାଙ୍କର ରଥରେ ତୁମକୁ ନେଇଯାଉ; ଘରେ ଗୃହଲକ୍ଷ୍ମୀ ଭାବେ ପ୍ରବେଶ କର, ସଭାରେ ଜ୍ଞାନମୟ କଥା କହ। ଏଠି ତୁମର ପ୍ରିୟ ସନ୍ତାନମାନେ ବଢ଼ନ୍ତୁ, ଏହି ଘରରେ ଅଗ୍ନିକୁ ରକ୍ଷା କର; ସ୍ୱାମୀ ସହ ଦେହ ସ୍ପର୍ଶ କର, ପରେ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାରେ ସଭାରେ ଜ୍ଞାନ ଦିଅ। ଏଠି ରୁହ, ବିଚ୍ଛିନ୍ନ ହେଉନାହିଁ, ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆୟୁଷ୍ୟ ଉପଭୋଗ କର; ପୁଅ, ନାତିମାନେ ସହ ଖେଳ, ଆନନ୍ଦ କର, ଶ୍ରେୟସ୍ରେ ଅଭିଷ୍ଟ ହୁଅ। ପୂର୍ବ ଓ ପରେ ଦୁଇ ଶିଶୁ ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଖେଳି, ସମୁଦ୍ରକୁ ପହଞ୍ଚିଛନ୍ତି; ଗୋଟିଏ ସମସ୍ତ ଜୀବକୁ ଦେଖେ, ଅନ୍ୟ ଋତୁଗୁଡ଼ିକୁ ବିନ୍ୟାସ କରେ, ତୁମେ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ନେଉଛ। ପ୍ରତିଦିନ ନୂତନ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଉଛ, ଦିନର ଚିହ୍ନ ଭାବେ ପ୍ରଥମେ ଉଷା ସହ ଆସ; ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ଅଂଶ ବଣ୍ଟନ କର, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ସହ ଦୀର୍ଘାୟୁ ପ୍ରାପ୍ତ କର। ବିରୋଧର ମୂଳ ଦୂର କର, ସମ୍ପତ୍ତି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମଧ୍ୟରେ ବଣ୍ଟନ କର; କ୍ରିୟାର ମାର୍ଗରେ ଏକାତ୍ମ ହେଇ, ଜନାନୀ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଗୃହକୁ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି। ଅନର୍ଥ କାମନା ଅନ୍ଧକାର ଓ ରକ୍ତ ରୂପେ ପ୍ରକାଶିତ, ତାଙ୍କ ବନ୍ଧୁବାନ୍ଧବ ବଢ଼ିଯାନ୍ତି, ସ୍ୱାମୀ ବନ୍ଧନରେ ପଡ଼ନ୍ତି। ଦେହ ଅଶୁଭ ଦ୍ୱାରା ଅପବିତ୍ର ହୁଏ, ଯେତେବେଳେ ସ୍ୱାମୀ ନିଜ ଅଂଗ ଉପରେ ପତ୍ନୀଙ୍କ ବସ୍ତ୍ର ଢାକିଥାନ୍ତି। ଆଶା, ଶାସନ, ଏବଂ କଠୋର ଛେଦନ—ଏହି ସୂର୍ୟାଙ୍କ ରୂପ; ପୁରୋହିତ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ପବିତ୍ର କରନ୍ତି। ଏହା ଶୁଷ୍କ, ତୀବ୍ର, ମଜ୍ଜା ବିନା ଅସ୍ଥି ପରି, ବିଷ ପରି—ଏହି ଦେବାଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ; ଯିଏ ସୂର୍ୟା ବିବାହ ବିଧି ଜାଣନ୍ତି, ସେଇ ପୁରୋହିତ ଅନ୍ତଃପାତ୍ରୀ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ। ଶୁଭ ବସ୍ତ୍ର ଜ୍ଞାନୀ ପୁରୋହିତ ଏହି ଅପଶକୁ ଦୂର କରନ୍ତି; ଯିଏ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଅଧ୍ୟୟନ କରିଛନ୍ତି, ପତ୍ନୀ କୌଣସି ଅପମାନ ଭୋଗନ୍ତି ନାହିଁ। ତୁମେ ଦୁଇଜଣ ଧନ, ସମୃଦ୍ଧି, ଓ ଅମରତ୍ୱ ଏକାତ୍ମ କର, ବିବାହ ସମୟରେ ଯେପରି କୁହାଯାଏ; ପ୍ରାର୍ଥନାର ଦେବତା, ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ପ୍ରିୟ କର, ଚାରୁ ସଖୀ ଏହି ମଧୁର କଥା କହୁ। ଏଠି ରୁହ, ଅନ୍ୟଠାକୁ ଯାଅନାହିଁ; ଏହି ଗାଈମାନେ ସନ୍ତାନ ସହ ବଢ଼ନ୍ତୁ; ସୂର୍ୟାର ଯାହା ଶୁଭ, ସୋମଙ୍କ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା, ସମସ୍ତ ଦେବତା ଏଠାରେ ତୁମକୁ ଭଲବାସନ୍ତୁ। ଏହି ଗାଈମାନେ ସନ୍ତାନ ସହ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତୁ, ସେ ଦେବତାଙ୍କ ଅଂଶ କମ୍ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ; ପୂଷଣ, ମାରୁତ୍, ଧାତୃ, ସବିତୃ ସେଉଁଠି ସମୃଦ୍ଧି ଦିଅନ୍ତୁ। ମିତ୍ରମାନେ ଯେପରି ସଠିକ ମାର୍ଗରେ ଆସନ୍ତି, ସେପରି ମାର୍ଗ ସିଧା ଓ ନ୍ୟାୟଯୁକ୍ତ ହେଉ; ଭାଗ, ଆର୍ୟମାନ୍, ଧାତୃ ସମେତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଦିଅନ୍ତୁ। ଯେଉଁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଦ୍ୟୁତ ନିମନ୍ତେ ବା ମଦ୍ୟରେ ଅଛି, ଯେଉଁ ଗାଈମାନେ ମଧ୍ୟରେ ରଖାଯାଇଛି, ଅଶ୍ୱିନୀଦ୍ୱୟ, ସେଇ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାରେ ତାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର। ଯାହା ଦ୍ୱାରା ମହାପାପୀ ଆଘାତ ପାଇଥିଲେ, ବା ମଦ୍ୟରେ, ବା ଦ୍ୟୁତରେ ଲିପ୍ତ ହୋଇଥିଲେ, ସେଇ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାରେ ତାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର। ଯିଏ ଇଂଧନ ବିନା ଜଳ ମଧ୍ୟରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳିତ, ଯାହାକୁ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଯଜ୍ଞରେ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି; ଜଳର ପୁଅ, ଇନ୍ଦ୍ର ଯେଉଁ ମଧୁର ଜଳରେ ବଳଶାଳୀ ହେଲେ, ସେଇ ଜଳ ଦିଅ। ଏହି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ସ୍ପର୍ଶ, ଯାହା ଦେହକୁ ଅପବିତ୍ର କରେ, ମୁଁ ଜଳରେ ଧୁଅଁ; ଯାହା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ଚମକୁଛି, ତାହାକୁ ଉନ୍ନତ କରୁଛି। ପୁରୋହିତମାନେ ତାଙ୍କର ସ୍ନାନ ଜଳ ଆଣନ୍ତୁ, ଜଳ ଅନ୍ଧ୍ୟତ୍ୱକୁ ଦୂର କର; ପୂଷଣ ଆର୍ୟମାନଙ୍କ ଅଗ୍ନିକୁ ପରିଭ୍ରମଣ କର, ଶ୍ୱଶୁର ଓ ଦେବର ଅପେକ୍ଷା କରନ୍ତି। ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଶୁଭ ହେଉ, ଜଳ ଶୁଭ ହେଉ, ସମ୍ପର୍କ ଶୁଭ ହେଉ, ଯୁଗ ମୃଦୁ ହେଉ; ଶତପରିଶୁଦ୍ଧ ଜଳ ଶୁଭ ହେଉ, ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଦେହ ସହ ସମ୍ମିଳନ ହେଉ। ଆକାଶରେ ରଥ, ଆକାଶରେ ଧୁରା, ଆକାଶରେ ଯୁଗ, ଶତଶକ୍ତି ଇନ୍ଦ୍ର; ତୁମେ ସୂର୍ୟାଙ୍କ ଚର୍ମକୁ ନିର୍ମଳ କରିଥିଲ। ଆଶାପୂର୍ଣ୍ଣ ମନେ, ଲୋକଙ୍କ ସୁଖ, ସମୃଦ୍ଧି, ଏବଂ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ, ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ପ୍ରତି ନିଷ୍ଠା ସହିତ, ଅମରତ୍ୱ ପାଇଁ ଏକତ୍ରିତ ହେଉ। ଯେପରି ସିନ୍ଧୁ ନଦୀ ଅନ୍ୟ ନଦୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଵାମୀତ୍ୱ ଆଣିଛି, ସେପରି ତୁମେ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କରି ସ୍ଵାମୀନୀ ହୁଅ। ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ପିତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଵାମୀନୀ ହୁଅ, ଭାଇମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଵାମୀନୀ ହୁଅ; ଭାଉଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଶ୍ୱଶୁରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଵାମୀନୀ ହୁଅ।