ଏହି ପୌରାଣିକ କଥାରେ, ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ମାୟାମୟ ଗୋମାତାଙ୍କୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି, ଯିଏ ସତ୍ୟରେ ଆବୃତ, ତେଜରେ ଲୁଚିଯାଇଛନ୍ତି ଏବଂ ମହିମାରେ ଘେରାଯାଇଛନ୍ତି। ସେ ନିଜ ନିୟମରେ ଅବିଚଳିତ, ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ପରିବେଷ୍ଟିତ, ଦୀକ୍ଷାରେ ରକ୍ଷିତ ଏବଂ ବଳିଦାନରେ ନିର୍ମିତ, ସେଇ ଏହି ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱର ଭିତିସ୍ଥଳ ଅଟୁଟ ରଖିଥାନ୍ତି। ବ୍ରହ୍ମ ହେଉଛି ତାଙ୍କର ପଥ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହେଉଛନ୍ତି ତାଙ୍କର ନାଥ। ଯେଉଁଠାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଠାରୁ ବ୍ରହ୍ମଣଙ୍କର ଗୋମାତାକୁ କେହି ନେଇଯାଏ, ସେ କ୍ଷତ୍ରିୟଙ୍କୁ ଜିତି ନେଉଥିବା ପରି ଦେଖାଯାଏ। କିନ୍ତୁ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଠାରୁ ସତ୍ୟ, ଶକ୍ତି, ଧର୍ମ ଓ ଶ୍ରୀ ଚାଲିଯାଏ। ଏହି ଅପରାଧୀ ଠାରୁ ଉର୍ଜା, ତେଜ, ପ୍ରଭାବ, ବଳ, ବାଣୀ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ, ସମୃଦ୍ଧି ଓ ନ୍ୟାୟ ବିଲୁପ୍ତ ହୁଏ। ବ୍ରହ୍ମ, ସ୍ୱାଧୀନତା, ରାଜ୍ୟ, ପ୍ରଜା, କିରଣ, ଖ୍ୟାତି, ଚମକ, ଧନ—ଏସବୁ ମଧ୍ୟ ହରାଯାଏ। ଜୀବନ, ଆକୃତି, ନାମ, ପ୍ରସିଦ୍ଧି, ଶ୍ୱାସ, ପ୍ରଶ୍ୱାସ, ଦୃଷ୍ଟି, ଶ୍ରବଣ—ସମସ୍ତ ଦୂର ହୋଇଯାଏ। ଖୀର, ରୁଚି, ଖାଦ୍ୟ, ଭୋଜ୍ୟ, ସତ୍ୟ, ତତ୍ତ୍ୱ, କର୍ମ, ଦାନ, ସନ୍ତାନ ଓ ପଶୁ ମଧ୍ୟ ଛାଡ଼ିଯାଏ। ଏହି ସମସ୍ତ ଗୁଣ ଏହି ଅପରାଧୀ ପାଖରୁ ହରିଯାଏ। ଏହି ଗୋମାତା ବ୍ରହ୍ମଣଙ୍କର ଭୟଙ୍କର ଗୋ, ବିଷମୁଖୀ, ସ୍ପଷ୍ଟତଃ ଭୟଜନକ, ତୀର ଘାସରେ ଲପେଟାଯାଇଛି। ସମସ୍ତ ଭୟ ଓ ମୃତ୍ୟୁ ତାଙ୍କ ଭିତରେ ଅଛି। ସମସ୍ତ କ୍ରୂର କାର୍ଯ୍ୟ ଓ ମନୁଷ୍ୟ ହତ୍ୟାର କ୍ରିୟା ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ। ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନନକାରୀ, ଦେବତା ଭକ୍ଷକ ଦ୍ୱାରା ତିନି ଘାତ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ, ଯମରାଜ ତାଙ୍କୁ ଅବମାନିତ କରନ୍ତି। ସେ ଶତ ଆଘାତର ଦାଗ ହେଉଛନ୍ତି, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନନକାରୀଙ୍କ ଭୂମି ହେଉଛନ୍ତି। ଏହିକାରଣରୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ଗୋମାତାକୁ କେହି ବୁଝିବା ମନୁଷ୍ୟ ଅପମାନ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଏଠିରେ ବଜ୍ର, ଦୌଡ଼ୁଥିବା, ଵୈଶ୍ୱାନର ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ପ୍ରେରିତ ହୁଏ। ଏକ ଅସ୍ତ୍ର, ଖୁର ଖୋଦିବା, ମହାଦେବଙ୍କୁ ଅପେକ୍ଷା କରିଥାଏ। ରେଜର ଭଳି ଧାରାଳ, ନଜର ରଖାଯାଉଛି, ଘାତ ହେଲେ କମ୍ପିଉଛି। ମୃତ୍ୟୁ, ଭୟଙ୍କର, ଶବ୍ଦ କରୁଥିବା, ଦେବତା, ପୁଛ ଚାରିପାଖେ ଘୂରୁଛି। ସମସ୍ତ ଜୟୀ, କାନକୁ ଏଡ଼ି, ଶ୍ରେଷ୍ଠକୁ ଏଡ଼ି, ରାଜରୋଗ, ମୁତ୍ରବିସର୍ଜନକୁ ତ୍ୟାଗ କରେ। ଦାଗ, ଦୁଧ ଦୋହାରେ, ମୁଣ୍ଡ କାଟିବା ଶକ୍ତି ଦୋହାଯାଏ। ଆସନ, ଦଣ୍ଡାୟମାନ, ପରସ୍ପର ଯୁଦ୍ଧ କରୁଛି, ସ୍ପର୍ଶ କରାଯାଉଛି। ବାଣ, ମୁଁହରେ ଚାପି, ଆଜ୍ଞା, ଘାତ ହେଉଛି। ବିଷାକ୍ତ, ତଳକୁ ପଡ଼ୁଛି, ଅନ୍ଧକାର ପ୍ରବଳ ହୋଇଯାଏ। ଶ୍ୱାସ ଅନୁସରଣ କରି, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନନକାରୀଙ୍କ ବ୍ରାହ୍ମଣ-ଗୋକୁ ନିକଟକୁ ଆଣିଦେଉଛି। ଶତ୍ରୁତା ରୂପାନ୍ତରିତ ହୁଏ, ନାତିର ଉତ୍ତରାଧିକାର ବଣ୍ଟିଯାଏ। ଦିବ୍ୟାସ୍ତ୍ର ଅପହୃତ ହୁଏ, ବୃଦ୍ଧି ହରାଯାଏ। ପାପ ସ୍ଥାପିତ, କଠୋରତା ହତ୍ୟା ହୁଏ। ବିଷ ଛାଡ଼ାଯାଏ, ଜ୍ୱର ତଳକୁ ପଡ଼ାଯାଏ। ଅମଙ୍ଗଳ, ବିନାଶ ଓ ଖରାପ ସ୍ୱପ୍ନ ପକ୍କା ହୁଏ। ଭୂମି ମୂଳରୁ ଉଖଣ୍ଡି ଉଲଟିଯାଏ। ଚେତନା ବିହୀନ, ଗନ୍ଧ ହରାଯାଇଛି, ବିଷାକ୍ତ ସାପ ଉଠାଯାଏ। ହାନି ଏଠୁ ଦୂର ହୋଇଯାଏ, ପରାଜୟ ଚାଲିଯାଏ। ଶର୍ବ, କ୍ରୋଧିତ, ମାଂସ କୁଟିଦିଅନ୍ତି। ନିରୃତି, ଭକ୍ଷକ, ଖାଉଛନ୍ତି ଓ ଖାଇଯାଉଛନ୍ତି। ସେଯିଏ ଭକ୍ଷଣ କରେ, ସେ ଲୋକକୁ କାଟିଦିଅନ୍ତି—ଏହି ବ୍ରହ୍ମ ଗୋ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ପତ୍ନୀ, ଏଠାରୁ ଓ ସେଠାରୁ। ତାଙ୍କୁ ମାରିବା ମାନ୍ତ୍ରିକ କୌଶଳରେ ହୁଏ; ମେନିରାଙ୍କର ଆଦେଶ ଘନ୍ଟି ଯଥାର୍ଥ ଭାବେ ବାନ୍ଧି ଦିଏ। ସେ ନିଜର ଅଂଶ ହରାଇଛନ୍ତି, ପରିତ୍ୟକ୍ତ। ଅଗ୍ନି, ମାଂସ ଭକ୍ଷକ ହୋଇ, ବ୍ରହ୍ମଣଙ୍କର ଗୋମାତା, ବ୍ରାହ୍ମଣ ପତ୍ନୀକୁ ପ୍ରବେଶ କରି ଭକ୍ଷଣ କରେ। ଏଭଳି ଏହି ଗୋମାତାର ମହିମା, ଭୟ ଓ ଦୂର୍ଲଭତା ବ୍ରହ୍ମଣଙ୍କ ଜ୍ଞାନ ଓ ସଂସ୍କୃତିର ଅଟୁଟ ଭିତି ଭାବେ ରହିଛି।