ଏକ ଦିନ, ବିନାଶକାରୀ ସର୍ପ ଦ୍ୱାରା ମାନବ ଜନମାନସ ଭୟଭୀତ ହେଉଥିଲେ। ଏହି ସର୍ପ କେବଳ ଦେଶୀ ନୁହେଁ, ବିଦେଶୀ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ। ଏହାର ବିପଦ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଉପଚାର ରହିଛି। ଇନ୍ଦ୍ର ଏହି ସର୍ପକୁ ଅଶକ୍ତ କରିଦେଲେ, ପୈଦ୍ବ ତାହାକୁ ଅହାର୍ମ କରିଦେଲେ। ମନୁଷ୍ୟ ପୈଦ୍ବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ସେ ନିଜ ନିବାସରେ ଦୃଢ଼ ଓ ଅଟଳ ଅଛନ୍ତି। ସେହି ବିଷଧରା ନାଶକାରୀ ସର୍ପମାନେ ପଛରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଭାବେ ବସିଛନ୍ତି। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଜ୍ର ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ଜୀବନଶକ୍ତି ଓ ବିଷ ନଷ୍ଟ ହୋଇଗଲା। ଇନ୍ଦ୍ର ଆଘାତ କରିଛନ୍ତି, ଆମେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଉପଚାର କରିଛୁ। ବିଷଧରା, ଦୀର୍ଘଜୀବୀ, ନାଶକାରୀ ସର୍ପମାନେ ନିହତ ହୋଇଗଲେ, ଚାଳି ମାନେ ଚୁର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ। କଳା ସର୍ପକୁ ଚମଚ ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ କର, ସାଧା ସର୍ପକୁ ଦର୍ଭା ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ କର। ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଗରେ, କିରାତ ଜନଜାତିର ଏକ କନ୍ୟା ତାଙ୍କ ସଂଗୀନୀମାନେ ସହିତ ସୁନା ତଳୱାର ଦ୍ୱାରା ଉପଚାର ଖୋଜୁଛନ୍ତି। ଏକ ଯୁବ ଚିକିତ୍ସକ, ଚିହ୍ନିତ ଓ ଅଜୟ, ଆସିଛନ୍ତି। ସେ ଦେଶୀ-ବିଦେଶୀ ଦୁଇଟି ସର୍ପ ଓ ବିଷାଳୁ ବିଛାକୁ ଅପାହାର କରିଦେଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର, ମିତ୍ର, ବରୁଣ, ବାୟୁ ଓ ପର୍ଜନ୍ୟ ସମସ୍ତେ ମିଶି ସର୍ପକୁ ଅଶକ୍ତ କରିଦେଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର ସର୍ପ, ନାଶକାରୀ, ଦେଶୀ, ବିଷଧରା, କଳା, ଦଶ-ଦନ୍ତୀ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅପାହାର କରିଦେଲେ। ପ୍ରଥମ ମହା-ଉତ୍ପାଦକକୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଆଘାତ କରିଦେଲେ। ତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କିଏ ତରଳତା ରଖିଥିଲେ, କିଏ ଶୁନ୍ୟ ହୋଇଗଲେ? ସେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମୁଣ୍ଡକୁ ଏକାଠି କରି, ଜଳର ମଧ୍ୟ ଅଂଶକୁ ଉତ୍କ୍ରମ କରି, ସର୍ପ ବିଷକୁ ଦୂର କରିଦେଲେ। ନଦୀମାନେ ସମସ୍ତ ସର୍ପ ବିଷକୁ ଦୂର କରିଦେଉ। ନିହତ, ଦୀର୍ଘ-ପରାଜିତ, ଚୁର୍ଣ୍ଣ, ବିକ୍ଷିପ୍ତ ବିଷ ଦୂର ହେଉ। ଉତ୍ତମ ଔଷଧୀମାନେ ବିନ୍ୟାସ କର, ଫଳଦାୟୀ କ୍ଷେତ୍ର ବାଛିବା ପରି। ଦକ୍ଷ ଚାଳକ ଘୋଡାକୁ ଯେପରି ନେଇଯାଏ, ତେଣୁ ବିଷ ଦୂର ହେଉ। ଅଗ୍ନି, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ପୃଥିବୀ, ଔଷଧୀ ମଧ୍ୟରେ ଯେତେ ବିଷ ଅଛି, କାନ୍ଦା ଓ କନକନକା ନାମକ ବିଷ ଦୂର ହେଉ। ଅଗ୍ନି, ଔଷଧୀ, ସର୍ପ, ଜଳ, ଦୀପ୍ତିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ସମସ୍ତ ବିଷଧରା ସର୍ପମାନେ ପାଇଁ ଆମେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦେଇ ନମସ୍କାର କରୁଛୁ। ତୁମେ ତୌଦୀ, ତୁମେ ଘୃତାଚୀ ନାମକ; ଆମେ ତୁମର ପଦକୁ ତଳେ ରଖିଛୁ, ବିଷ ନାଶକାରୀ ଭାବରେ। ଦେହର ଏକ ଅଂଗରୁ ଅନ୍ୟ ଅଂଗକୁ ବିଷ ଦୂର କର, ହୃଦୟରୁ ଅପସାରଣ କର; ବିଷର ତଳ ଶକ୍ତି ଦୂର ହେଉ। ବିଷ ଦୂର ଚାଲିଯାଇଛି, ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ପଳାଇଯାଇଛି; ଅଗ୍ନି ସର୍ପ ବିଷକୁ ଜଳାଇଦେଲେ, ସୋମ ଏହାକୁ ଉଠାଇ ନେଲେ; ବିଷ ଦନ୍ତକୁ ଅନୁସରି ଅମୃତତ୍ୱରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛି। ଏବେ, ଏକ ଦୀପ୍ତିମୟ ପ୍ରାର୍ଥନା ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଛି। "ତୁମେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶକ୍ତି, ଶୂରତା, ଶକ୍ତି, ପ୍ରଭାବ ଧାରଣ କରିଛ; ବିଜୟ ଓ ଏକତା ପାଇଁ, ମୁଁ ପ୍ରାର୍ଥନା ଦ୍ୱାରା ତୁମକୁ ଯୋଗ କରୁଛି।" ଏହି ଶକ୍ତି ଏବଂ ଏକତା ସ୍ୱାମୀତ୍ୱ, ଇନ୍ଦ୍ର, ସୋମ, ଜଳ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଜୀବମାନଙ୍କ ସହିତ ଯୋଗ କରାଯାଏ। ଜଳମାନେ ଆମ ସହିତ ଯୋଗ ହେଉ। ତୁମେ ଅଗ୍ନିର ଅଂଶ, ଜଳର ଚମକ; ଦିବ୍ୟ ଜଳମାନେ, ଆମେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଦିଅ। ପ୍ରଜାପତିଙ୍କ ଆଦେଶରେ, ଏହି ଜଗତରେ ତାଙ୍କୁ ବିନ୍ୟାସ କରୁଛି। ଏହି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଇନ୍ଦ୍ର, ସୋମ, ବରୁଣ, ମିତ୍ର-ବରୁଣ, ଯମ, ପିତୃ, ସବିତୃ ଦେବତା ଓ ଜଳର ଶୁଦ୍ଧ ତତ୍ତ୍ୱ ରୂପରେ ଆମେ ପ୍ରାର୍ଥନା କରୁଛି। ଜଳମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ଯେଉଁ ଅଂଶ ଦେବତାଙ୍କ ପୂଜାଯୋଗ୍ୟ, ଆମେ ତାଙ୍କୁ ନିଃଶ୍ୱାସ କରୁଛୁ, ରୋକୁନାହିଁ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଆମ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦୀକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ। ଏହି ପ୍ରାର୍ଥନା, କାର୍ଯ୍ୟ, ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଦୁଷ୍ଟତାକୁ ଦୂର କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ। ଏହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଜଳର ତରଙ୍ଗ, ଛୋଟ ଛୋଟ ଶିଶୁ, ବଳିଶାଳୀ ବୃଷ, ହିରଣ୍ୟଗର୍ଭ, ପଥର, ଚିହ୍ନିତ, ଦିବ୍ୟ, ଅଗ୍ନି ଆଦି ଅଂଶ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅପ୍ରତିରୋଧ ଭାବରେ ଦିଅ। ଏହି ପ୍ରାର୍ଥନା ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଦୁଷ୍ଟତାକୁ ଦୂର କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ। ଯେଉଁ ଅପରାଧ କିମ୍ବା ଅସତ୍ୟ ଆମେ ଜାଣିବା କିମ୍ବା ଅଜାଣିବାରେ କରିଛୁ, ଦିବ୍ୟ ଜଳମାନେ, ସମସ୍ତ ଅପମାନ ଓ ପାପରୁ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର। ଏବେ ମୁଁ ଜଳକୁ ସମୁଦ୍ର ପାଖକୁ ପଠାଉଛି; ନିଜ ଉତ୍ସକୁ ଫେରିଯାଉ। ତୁମେ ସୁସ୍ଥ ରୁହ, କୌଣସି କ୍ଷତି ନ ହେଉ; ଆମର କିଛି ନଷ୍ଟ ନ ହେଉ। ଏଭଳି, ମନୁଷ୍ୟ ଏକ ଉତ୍ତମ ଉପଚାର, ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତି, ପ୍ରାର୍ଥନା ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦ୍ୱାରା ବିଷ ଓ ଦୁଷ୍ଟତାକୁ ଦୂର କରି ନିଜ ଜୀବନକୁ ଶୁଦ୍ଧ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ନିରାପଦ କରିଥିଲେ।