ଏକ ଦିନ, ଜଣେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଜନମ ଓ ପ୍ରକୃତିର ଅଦ୍ଭୁତ ଶକ୍ତି ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରୁଥିଲେ। ସେ ଦେଖିଲେ, କେତେକ ଲୋକ ଅନ୍ଧକାରରେ ଆବୃତ ହୋଇଛନ୍ତି, ଏକ ଜାଲରେ ବନ୍ଧା ହେବା ପରି। ସେ ବିନୟପୂର୍ବକ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ, “ଏହି ଅନ୍ଧକାର ଓ ମାନ୍ତ୍ରିକ ଜାଲ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭଙ୍ଗ ହେଉ। ଏହି ମାନ୍ତ୍ରିକ ଶକ୍ତିକୁ ତାହାର ସୃଷ୍ଟିକାର୍ତ୍ତା ପାଖକୁ ଫେରାଇ ଦିଅ।” ସେ ଦେଖିଲେ, ଏହି ମାନ୍ତ୍ରିକ ଶକ୍ତିକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିବା, ଏହି ଜାଲ ଓ ଏହି ଶତ୍ରୁକୁ ନଶ୍ଟ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ମାନ୍ତ୍ରିକ ଶକ୍ତି ଏଠାରେ ରହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଏହା ନଶ୍ଟ ହେଉ, ଏବଂ ମାନ୍ତ୍ରିକ ତିଆରି କରୁଥିବାମାନେ ନିଜେ ଚୁନ୍ଦି ହେଉ। ଏହି ଅନ୍ଧକାର ଓ ମାନ୍ତ୍ରିକ ଜାଲରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇବା ପାଇଁ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏହିପରି ଭାବେ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ—ଯେପରି ରବି ଅନ୍ଧକାରରୁ ମୁକ୍ତି ପାଏ, ଯେପରି ରାତି ଉଷାର ଚିହ୍ନକୁ ଛାଡ଼ି ଦିଏ, ସେପରି ମୁଁ ମୋର ଦୁଷ୍ଟତା ଓ ମାନ୍ତ୍ରିକ ଶକ୍ତିକୁ ଛାଡ଼ି ଦେଉଛି, ହାତୀ ଧୂଳିକୁ ଝାଡ଼ି ଦେଉଥିବା ପରି। ତା’ପରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଚିନ୍ତା କରିଲେ, ମନୁଷ୍ୟର ଦେହ କିପରି ତିଆରି ହେଇଛି? ପାଦର ତଳ, ମାଂସପେଶୀ, ଏଡ଼ି, ଆଙ୍ଗୁଠି, ଶରୀରର ଯୋଡ଼ା, ଖାଲି ଅଂଶ—ସେମାନେ କେମିତି ତିଆରି ହେଲା? ନିରୃତି ସହିତ ଶରୀରର ଶକ୍ତି ବିଭାଜିତ; ନିଉଁ ଏଡ଼ି, ଉପର ଏଡ଼ି, ହାଡ଼ ଥିବା ଦୁଇଁ ଅଂଶ କେଉଁଠୁ ଆସିଲା? ଘୁଣା ଯୋଡ଼ା କେଉଁଠି ରହିଛି, କେଉଁ ଦେବତା ଏହି ଅଂଶକୁ ଜାଣିଛନ୍ତି? ଏହି ଚାରି ଅଂଶ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ଏକ ଦେହ ତିଆରି କରିଛି; ଘୁଣା ଉପରେ ଢିଲା ଟାଙ୍କା। କେଉଁ ଦେବତା ନିତମ୍ବ ଓ ଉରୁ ତିଆରି କଲେ, ଯାହା ଦେହର ମଜବୁତ ଆଧାର? ଏହି ଦେହର ଛାତି ଓ ଗଲା କେଉଁ ଦେବତା ତିଆରି କଲେ? କେତେ ଦେବତା ଷ୍ଟନ ଦେଲେ, କେଉଁ ଦେବତା କନ୍ଧ ଓ ପୃଷ୍ଠ ତିଆରି କଲେ? କେଉଁ ଦେବତା ନିଜର ଭୁଜାକୁ ଏକତ୍ରିତ କରି, “ଏହି ଭୁଜାକୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ କ୍ଷମତାଶୀଳ କରିବା ଦରକା,” କହିଲେ? କେଉଁ ଦେବତା ନିଜର କନ୍ଧକୁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ରଖିଲେ? ମୁଣ୍ଡର ସାତଟି ଖୋଲ (ମୁଣ୍ଡ, ଦୁଇଁ କାନ, ଦୁଇଁ ନାକ, ଦୁଇଁ ଆଖି, ମୁଁହ) କେଉଁ ଦେବତା ଉତ୍କୀର୍ଣ୍ଣ କଲେ? କେଉଁ ଦେବତାଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ ଚାରିପାଖରେ ଚାରିପାଦ ଓ ଦୁଇଁପାଦ ଜୀବ ଚଳିତା ହୁଅନ୍ତି? ଜିଭକୁ ଜବା ମଧ୍ୟରେ ରଖିଲେ, ଭାଷାକୁ ପୃଥିବୀ ଉପରେ ବସାଇଲେ। ଏହି ଦେହରେ ଅନେକ ରୂପରେ ବସିଥିବା, କେଉଁ ଦେବତା ଏହି ତଥ୍ୟକୁ ଜାଣିଛନ୍ତି? ମୁଣ୍ଡର ମସ୍ତିଷ୍କ, ଫୋରହେଡ୍, କ୍ରାଉନ୍, ମୁଣ୍ଡର ପ୍ରଥମ ହାଡ଼—କେଉଁ ଦେବତା ଏହି ଅଂଶକୁ ତିଆରି କଲେ? ମୁଁହର ଜବା ତିଆରି କରି, କେଉଁ ଦେବତା ଆକାଶକୁ ଉଠିଗଲେ? ସୁଖ, ଦୁଃଖ, ଅନେକ ସ୍ବପ୍ନ, ଭିଡ଼ିଆ ଶୟନ, ଥକା—ମନୁଷ୍ୟ ଏତେ ଭୟଙ୍କର ଆନନ୍ଦ ଓ ଉଲ୍ଲାସ କାହିଁକି ଭୋଗ କରେ? ଯନ୍ତ୍ରଣା, ଶାନ୍ତି, ଧ୍ୱଂସ, ମୂଢ଼ତା—ଏହି ଦେହରେ କେଉଁଠୁ ଆସେ? ସଫଳତା, ସମୃଦ୍ଧି, ଅପଚୟ, ବୁଦ୍ଧି, ଚିତ୍କାର କେଉଁଠୁ ଆସେ? କେଉଁ ଦେବତା ଦେହରେ ଜଳ ରଖିଲେ, ଚମକ ଭିତରେ ବନ୍ଧି, ଅନେକ ଧାରାରେ ବହିବା ପାଇଁ ତିଆରି କଲେ? ଦେହରେ ଉପର, ତଳ, ଏବଂ ଚାରିପାଖରେ ତୀବ୍ର, ରକ୍ତିମ, ତାମ୍ରୀ, ଧୂଆଁ, ଜଳ ଚଳିତା—କେଉଁ ଦେବତା ଏହି ଗୁଡ଼ିକୁ ତିଆରି କଲେ? କେଉଁ ଦେବତା ଦେହକୁ ଆକୃତି, ମହାନତା, ନାମ, ଚଳନ, ଚିହ୍ନ, ଚାଳ-ଚରିତ୍ର ଦେଲେ? କେଉଁ ଦେବତା ଶ୍ୱାସ, ବାହାରୁଥିବା ବାୟୁ, ବିକ୍ରମଣ ବାୟୁ ଦେଲେ? କେଉଁ ଦେବତା ଦେହରେ ସମତା ବାୟୁ ରଖିଲେ? କେଉଁ ଦେବତା ଦେହରେ ଯଜ୍ଞ ରଖିଲେ? କେଉଁ ଦେବତା ଦେହରେ ବସିଛନ୍ତି? ଦେହରେ ସତ୍ୟ କ’ଣ, ମିଥ୍ୟା କ’ଣ, ମୃତ୍ୟୁ କ’ଣ, ଅମୃତତା କ’ଣ? କେଉଁ ଦେବତା ଦେହକୁ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧାଇଲେ, ଆୟୁ ଦେଲେ? କେଉଁ ଦେବତା ଶକ୍ତି ଓ ଦ୍ରୁତତା ଦେଲେ? କେଉଁ ଦେବତା ଜଳ ବିସ୍ତାର କଲେ, ଉଷାକୁ ଚମକାଇଲେ? କେଉଁ ଦେବତା ସକାଳ ଜଲାଇଲେ, ସଂଧ୍ୟା ଦେଲେ? କେଉଁ ଦେବତା ଦେହରେ ବୀଜ ରଖି, “ତନ୍ତୁ ଯୋଗାଯୋଗ ହେଉ,” କହିଲେ? କେଉଁ ଦେବତା ବୁଦ୍ଧି ଦେଲେ, କେଉଁ ଦେବତା ତୀର ଓ ନୃତ୍ୟକାର ଦେଲେ? କେଉଁ ଦେବତା ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ଧାରଣ କଲେ, ଆକାଶକୁ ବନ୍ଧିଲେ? କେଉଁ ଦେବତାଙ୍କର ମହାନତାରେ ପାହାଡ଼ ଦ୍ୱାରା ଦେହର କାର୍ଯ୍ୟ ସଂପାଦିତ? କେଉଁ ଦେବତା ମେଘକୁ ଚଳାଇଲେ, କେଉଁ ଦେବତା ସୋମ ଦ୍ରବ୍ୟକୁ ଜଣାଇଲେ? କେଉଁ ଦେବତା ଯଜ୍ଞ ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଦେଲେ, କେଉଁ ଦେବତା ଦେହରେ ମନ ରଖିଲେ? କେଉଁ ଦେବତା ଦ୍ୱାରା ଜ୍ଞାନ ଲାଭ ହୁଏ? କେଉଁ ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ତମ ଅବସ୍ଥା ମିଳେ? କେଉଁ ଦ୍ୱାରା ଦେହରେ ଅଗ୍ନି ଲାଭ ହୁଏ, କେଉଁ ଦ୍ୱାରା ବର୍ଷ ମାପିବା ଯାଏ? ଏହି ସମସ୍ତ ଉତ୍ତର ହେଉଛି—ବ୍ରହ୍ମା। ବ୍ରହ୍ମା ଦ୍ୱାରା ଜ୍ଞାନ ଲାଭ ହୁଏ, ବ୍ରହ୍ମା ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ତମ ଅବସ୍ଥା ମିଳେ, ବ୍ରହ୍ମା ଦ୍ୱାରା ଦେହରେ ଅଗ୍ନି ଲାଭ ହୁଏ, ବ୍ରହ୍ମା ଦ୍ୱାରା ବର୍ଷ ମାପିବା ଯାଏ। ଦିବ୍ୟ ମନୁଷ୍ୟ ବ୍ରହ୍ମା ଦ୍ୱାରା ବସିଥାନ୍ତି, ଦିବ୍ୟ ଜନ ଦ୍ୱାରା ବ୍ରହ୍ମାରେ ବସିଥାନ୍ତି; ବ୍ରହ୍ମା ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟ ତାରାମଣ୍ଡଳ ଏବଂ ପ୍ରକୃତ କ୍ଷତ୍ର ଘୋଷିତ। ପୃଥିବୀ ବ୍ରହ୍ମା ଦ୍ୱାରା ଉପସ୍ଥିତ, ଉପର ଆକାଶ ବ୍ରହ୍ମା ଦ୍ୱାରା ରଖାଯାଇଛି; ଉପର ଓ ଚାରିପାଖରେ ବ୍ୟପ୍ତ ବ୍ୟୋମ ବ୍ରହ୍ମା ଦ୍ୱାରା ବ୍ୟବସ୍ଥିତ। ଅଥର୍ବନ ନିଜର ମୁଣ୍ଡ ଓ ହୃଦୟକୁ ଏକତ୍ରିତ କଲେ; ଶୁଧ୍ଧିକାରୀ ଦେବତା ମସ୍ତିଷ୍କ ଉପରେ ଶୁଧ୍ଧି ଦେଲେ। ଏହି ମୁଣ୍ଡ ଅଥର୍ବନଙ୍କର, ଦିବ୍ୟ ପାତ୍ର, ଭଲ ଆକୃତି; ଶ୍ୱାସ ଏହି ମୁଣ୍ଡକୁ ରକ୍ଷା କରେ, ଖାଦ୍ୟ ଓ ମନ ଭଳି। ଏହି ମନୁଷ୍ୟ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ତିଆରି ହୋଇଛି; ଯିଏ ବ୍ରହ୍ମାର ନଗରକୁ ଜାଣିଥାଏ, ସେ ତାହାର ମନୁଷ୍ୟ ଅଟୁଟ ହୁଏ। ଯିଏ ବ୍ରହ୍ମାର ନଗର, ଅମୃତତାରେ ଆବୃତ, ଜାଣିଥାଏ, ତାଙ୍କୁ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦୃଷ୍ଟି, ଶ୍ୱାସ, ସନ୍ତାନ ଦେଇଥାନ୍ତି। ବ୍ରହ୍ମାର ନଗର ଜାଣିଥିବା ମନୁଷ୍ୟ, ବୟସ୍କ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ତା’କୁ ଆଖି ଓ ଶ୍ୱାସ ଛାଡ଼ି ନିଅନ୍ତି ନାହିଁ। ଏହି ଦେବତାଙ୍କର ନଗର ଅଷ୍ଟ ଚକ୍ର, ନଉ ଦ୍ୱାର, ଏହି ନଗରରେ ଏକ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଖଜାନା ଅଛି, ଏହା ସ୍ୱର୍ଗ, ଆଲୋକରେ ଆବୃତ।