ଏକ ଦିନ, ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧାତ ଓ ଜ୍ଞାନୀ ଭାବରେ ସମ୍ମାନ କରାଯାଇଲା। ତାଙ୍କ ଚାରିପାଖରେ ଦିନ ପରେ ଦିନ, ଲୋକମାନେ ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ ହେଉଛନ୍ତି, ତାଙ୍କ ଦୃଢ଼ ଆକୃତିରେ ଭରସା କରି, ଅଗ୍ନି ଦୁଷ୍ଟଙ୍କୁ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ଭାବରେ ନଶ୍ଟ କରିଥାନ୍ତି। ପରେ, ଅଧ୍ୱର୍ୟୁ ପୂଜାରୀଙ୍କୁ ଡାକି ଯାଉଛନ୍ତି—“ଉଠ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅଂଶ ଦେଖିବାକୁ ଦିଅ; ତୁମେ ପାକା ହୋମ ଦେଇଛ କି ନାହିଁ, କହିବାକୁ ଭୁଲିବା ନାହିଁ।” ଯଦି ହୋମ ପାକା ହୋଇଛି, ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ଆସ; ସୂର୍ଯ୍ୟ ମଝିରା ଦିନରେ ଚାଲିଯାଇଛି। ତୁମ ମିତ୍ରମାନେ ତୁମକୁ ଧନ-ଦୌଲତରେ ଘେରି ରଖନ୍ତି, ଯେପରି ଗୃହପତିଙ୍କୁ ଗୃହସ୍ଥମାନେ ଘେରି ରଖନ୍ତି। ମୁଁ ବିଚାର କରେଁ—ହୋମ ପାତ୍ରରେ ପାକା, ଅଗ୍ନିରେ ପାକା, ଭଲ ଭାବରେ ପାକା—ଏହି ନୂତନ ସତ୍ୟ। ମଝି ଦିନର ସୋମ ପିଡ଼ାରେ, ବଜ୍ରଧାରୀ ଇନ୍ଦ୍ର, ଅନେକ ଦାନରେ ଆନନ୍ଦ କରି, ପିଉ। ଅଗ୍ନି ଜଳିଛି, ଦୁଇ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦିବ୍ୟ ରଥୀ ଆସ୍ବିନ୍ମାନେ, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଉତ୍ତାପିତ ହୋମ ହାନି ପରି ମଧୁ ହୋଇ ଦିଆଯାଉଛି; ଗାନ୍ଧାର୍ବରୁ ଅମରମାନେ ଏହି ହୋମ ଦେଖି ଶୁଭ୍ର ଅନୁଭବ କରନ୍ତି। ଗାଈ ମାଝରେ ଘୃତ ଓ ଦୁଧ ଅସ୍ବିନ୍ମାନେ ପାଇଁ ଅଂଶ; ସ୍ୱାହା ଦିଆଯାଇଥିବା ଶୁଭ୍ର ହୋମ ଦେବମାନେ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ। ଦୁଧ ଭରି ଦିଅ, ସ୍ୱୟଂ ଅପରିହାର୍ୟ ହୋମ ତୁମେ ପାଇଁ ଦିଅ; ଦୁଧ ଭିତରୁ ମଧୁ ଦିଅ, ଅସ୍ବିନ୍ମାନେ ପିଉ, ହଳଦିଆ ଗାଈର ଦୁଧ ପିଉ। ଗାଈର ଦୁଧ ଦେଇ ଅସ୍ବିନ୍ମାନେ ନିକଟକୁ ଆସନ୍ତି; ସବିତାର ଦିବ୍ୟ ପଥ ଦେଖାଇ ଆକାଶକୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରିଛନ୍ତି। ଗାଈ ଭଲ ହାତରେ ଦୁହାଯାଉଛି, ସବିତାର ଶକ୍ତି ଆମେ ଉପଲବ୍ଧ କରିବାକୁ ଚାହୁଁ। ଗାଈ, ତାଙ୍କର ଛାଣା ପାଇଁ ଇଚ୍ଛା କରି, ନିକଟକୁ ଆସି, ଅସ୍ବିନ୍ମାନେ ପାଇଁ ଦୁହାଯାଉଛି; ଏହି ଗାଈ ଭଲ ଭାଗ୍ୟ ପାଇଁ ବୃଦ୍ଧି ପାଉ। ଅଗ୍ନି, ଗୃହପତି, ଅତିଥି, ଆମ ଯଜ୍ଞକୁ ଆସ; ଶତ୍ରୁମାନେ ଉପରେ ଜୟ ଲାଭ କରି, ଆମେ ଖାଦ୍ୟ ଦିଅ। ତୁମର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶ୍ରୀ ଆମେ ପାଇଁ, ଗୃହମାନେ ଏକତ୍ର କର, ଶତ୍ରୁମାନେ ଉପରେ ଦୃଢ଼ ହୁଅ। ଏହି ଗାଈ ଭଲ ଚରାଗାହ ପାଇଁ ଶୁଭ୍ର ହେଉ; ଆମେ ମଧ୍ୟ ଶୁଭ୍ର ହେଉ। ଏହି ଅଘାତିତ ଗାଈ ଘାସ ଖାଉ, ପାଣି ପିଉ। ମୁଁ ଶୁଣିଛି—କଳା ଗାଈ ଲାଲ ଗାଈମାନଙ୍କ ମା। ଦିବ୍ୟ ଋଷିଙ୍କ ମୂଳରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଭେଦ କରିଛି। ପ୍ରଥମ, ମଝି, ଶେଷ—ସମସ୍ତ ଭାଗକୁ ଭେଦ କରିଛି, ଶେଷଟିକୁ ଚୁଲ ଖସାଇବାପରି କଟିଛି। ତ୍ୱଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଶବ୍ଦରେ ତୁମର ଇର୍ଷ୍ୟା ଦୂର କରିଛି; ଯେତେ ରୋଷ ଅଛି, ତାହା ଶାନ୍ତ କରିଛି। ପ୍ରତିଜ୍ଞାରେ, ପ୍ରତିଜ୍ଞାର ନାୟକ, ତୁମେ ଶୋଭିତ; ଜାତବେଦସ୍, ଆମେ ସମସ୍ତେ ଏକସାଥି ତୁମକୁ ଉପସ୍ଥିତ କରିଛି, ଜଳିଥିବା ଓ ସନ୍ତାନପୁରା। ଜଳରେ, ଯାହା ଅନ୍ତସ୍ତାନ୍ତି, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଶୁଭ୍ର, ଶୁଭ୍ର ହାତରେ ପିଇବାଯୋଗ୍ୟ, ଚୋର କିମ୍ବା ଦୁଷ୍ଟ ନ ନେଉ; ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ର ଦୂର ରଖ। ଦେବୀମାନେ, ଦେବମାନେ ସହିତ ଏଠାକୁ ଆସନ୍ତି; ଏହି ଗୋଖାଟରେ ଘୃତ ଦିଅ। ଯାହା ଅଧିକ ପ୍ରବାହିତ, ତାହା ଅଧିକ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ; ଅଧିକ ରସ ଥିବା, ଅଧିକ ରସୀୟ; ଅଧିକ ଗଳିବା ସହଜ, ଅଧିକ ସହଜ ହେଉ। ଗଳା, ପାର୍ଶ୍ୱ, ଯୋଡ଼, ଏବଂ ସ୍ୱୟଂ ପ୍ରବାହିତ—ସମସ୍ତ ଅଂଶ। ଯେ କଣ୍ଡୁଆଇ କରେ, କିମ୍ବା ଚିତ୍ତିରେ ଦଢ଼ି, ସମସ୍ତ ଚର୍ମ ରୋଗ, ଏବଂ କୁହୁଡ଼ ଉପରେ ଯାହା ଅଛି, ସମସ୍ତ ଦୂର ହେଉ। ପକ୍ଷୀ ପରି ଚର୍ମ ରୋଗ ଲୋକ ଭିତରକୁ ଯାଏ; ଏହି ଅସାରିତ ଓ ଆହତ ଦୁଇପାଇଁ ଔଷଧ। ମୁଁ ତୁମର ଚର୍ମ ରୋଗ ଜାଣିଛି, ଯାହାର ଉତ୍ପତ୍ତି; ଘରେ ହୋମ କରି, କିପରି ଏହି ନଶ୍ଟ ହେବ? ବିରାଟ୍ର ହନ୍ତା ଇନ୍ଦ୍ର, ହୋମ ପାତ୍ରରେ ସୋମ ପିଉ; ଧନର ଯୁଦ୍ଧରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୁଅ, ଆମକୁ ଅମୂଳ୍ୟ ଧନ ଦିଅ। ମାରୁତମାନେ, ଯେ ଆଘାତ ଆଣନ୍ତି, ଏହି ହୋମ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି; ଯଦି କୌଣସି ମାନବ ଦୃଷ୍ଟି କରି ଆମକୁ କ୍ଷତି କରିବାକୁ ଚାହେ, ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ତାପରେ ତାଙ୍କୁ ନଶ୍ଟ କରନ୍ତି। ମାରୁତମାନେ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ବିସ୍ତୃତ ଗୃହରେ ରହୁଥିବା, ଦେବମାନେ ସହିତ ଏବଂ ମାନବମାନେ ଏକସାଥି, ପାପର ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତ କରନ୍ତି; ଆଘାତି, ଇର୍ଷ୍ୟାପୂର୍ଣ୍ଣ, ଆନନ୍ଦଦାୟୀ, ମୁକ୍ତ କରନ୍ତି। ମୁଁ ତୁମର ଦୂର୍ବଳତା, ଦାଡ଼ି, ବନ୍ଧନ ଖୋଲିଛି; ଏଠାରେ ଅଗ୍ନି ଅବିରତ ଜଳିଥିବା ହେଉ। ଶକ୍ତିର ଉପସ୍ଥାପନକାରୀ, ଦିବ୍ୟ ପ୍ରାର୍ଥନାରେ ଅଗ୍ନିକୁ ଯୁକ୍ତ କରିଛି; ଶ୍ରୀ ଓ ଶୁଭ୍ରତା ପାଇଁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉ; ଦେବମାନେ ପାଇଁ ହୋମ ଦେଇଥିବା ତୁମେ ଆମକୁ ଶୁଭ୍ର ଶବ୍ଦ କହ। ଦେବମାନେ ନୂତନ ଚନ୍ଦ୍ରରେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ତୁମକୁ ଅଂଶ ଦେଇଛନ୍ତି; ଏହି ଦ୍ୱାରା ଆମର ଯଜ୍ଞକୁ ରକ୍ଷା କର, ଶ୍ରୀ ଓ ଉତ୍ତମ ସନ୍ତାନ ଦିଅ। ମୁଁ ନୂତନ ଚନ୍ଦ୍ର; ଶୁଭ୍ର ଲୋକମାନେ ମୁଁ ଭିତରେ ରହନ୍ତି; ଦେବମାନେ, ସାଧ୍ୟମାନେ, ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇଛନ୍ତି। ରାତି ଆସିଛି, ଧନ ସଂଗ୍ରାହକ, ଶକ୍ତି ଓ ପୋଷଣ ଆଣି, ଧନ ମାଝରେ ଯାଉଛି; ନୂତନ ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ହୋମ ଦେଇ, ଶକ୍ତି ଦେଇ, ଦୁଧ ପରି ପ୍ରଚୁରତା ଆଣିଛି। ନୂତନ ଚନ୍ଦ୍ରରେ, ତୁମେ ଛାଡ଼ି କେହି ଏହି ସମସ୍ତ ଆକୃତି ଉତ୍ପନ୍ନ କରିନାହିଁ; ଆମର ଇଚ୍ଛା ନିବେଦନ କରିଛି, ସେଗୁଡିକ ପୂରଣ ହେଉ; ଆମେ ଧନର ନାୟକ ହେଉ। ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ପଛରେ, ସାମ୍ନାରେ, ମଝିରେ ଉଠି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହୋଇଛି; ଦେବମାନେ ସହିତ ଉତ୍କୃଷ୍ଟତାରେ ରହି, ଆମେ ଉପରି ଆନନ୍ଦ କରିବାକୁ ଚାହୁଁ। ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବୃଷଭ, ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ଯଜ୍ଞ କରିଛି, ଅକ୍ଷୟ ଧନ ଦିଅ। ପ୍ରଜାପତି, ତୁମେ ଛାଡ଼ି କେହି ଏହି ସମସ୍ତ ଆକୃତି ଉତ୍ପନ୍ନ କରିନାହିଁ; ଆମର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କର, ଆମେ ଧନର ନାୟକ ହେଉ। ପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ରାତିମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଥମ ଯଜ୍ଞ ଯୋଗ୍ୟ, ଅନ୍ୟମାନେ ଉପରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ତୁମକୁ ଯଜ୍ଞ ଦେଇ ସମ୍ମାନ କରୁଥିବା ଶୁଭ୍ରମାନେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଛନ୍ତି।