ଏକ ଦିନ, ଦେବତାମାନେ ଏବଂ ଋଷିମାନେ ମିଶି ଏହି ପୃଥିବୀରେ ଶୁଭ ଓ ଶାନ୍ତିର ପ୍ରାର୍ଥନା କରିଥିଲେ। ସୋମଦେବ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମୁଣ୍ଡ ଓ ତାହାର ଉତ୍ପତ୍ତିରୁ ଜନ୍ମିଥିବା ସବୁକିଛି ଦ୍ୱାରା ମନର ଅସୁଦ୍ଧି, ହୃଦୟର ଦୁଃଖ ଓ ଚିନ୍ତାକୁ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ ଅଗ୍ନିରେ ଦାହ କରାଯାଉଥିଲା। ଏହି ମନର ଅସୁଦ୍ଧିକୁ ଜଣେ ବାୟୁ ଧୂଁଆଁକୁ ଯେମିତି ଚାଲିଯାଏ, ସେମିତି ମୋ ମନରୁ ସେସବୁ ଦୁଃଖ ଦୂର ହେଉ। ଏହି ମୂର୍ତ୍ତିମାନ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ମିତ୍ର, ବରୁଣ, ଦେବୀ ସରସ୍ୱତୀ ଓ ଭୂମିର ମଧ୍ୟଭାଗ ଓ ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱ ଏକତ୍ରିତ ହେଉ, ଏମିତି ଆଶୀର୍ବାଦ ମାଗାଯାଉଥିଲା। ଏହି ସମୟରେ ଯେଉଁ ଅସୁବିଧା ବା ରୁଦ୍ରଙ୍କ ତୀର ହୃଦୟ କିମ୍ବା ଅଙ୍ଗରେ ଲାଗିଥିଲା, ସେହି ଦିନେ ତାହାକୁ ଦୂର କରାଯାଉଥିଲା। ଅନେକ ଶର ଯେଉଁଠି ଅଙ୍ଗରେ ଅଟକିଯାଇଥିଲା, ସେସବୁରୁ ବିଷ ଦୂର କରି ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଉଥିଲା। ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ, ତାଙ୍କ ବିପକ୍ଷକୁ, ମୁକ୍ତିପ୍ରାପ୍ତକୁ, ଓ ତଳ ପଡ଼ିଥିବାକୁ ନମସ୍କାର କରାଯାଉଥିଲା। ଏଠି, ଅଷ୍ଟଫଳ ଓ ଷଡଫଳ ମିଶ୍ରଣରେ ପକାଯାଇଥିବା ଯବ ଦ୍ୱାରା ଦେହର ଦାଗ ପଶ୍ଚିମକୁ ଭାସିଯିବା ପାଇଁ ଇଚ୍ଛା କରାଯାଇଥିଲା। ବାୟୁ ତଳକୁ ବହିଥାଏ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ତଳକୁ ଜଳାଏ, ଅଦୁହିଯାଇଥିବା ଗାଈ ତଳକୁ ଦୁଧ ଦିଏ—ଏମିତି ଅପବିତ୍ରତା ମଧ୍ୟ ନିମ୍ନମୁଖୀ ହେଉ। ଜଳ ଚିକିତ୍ସାକାରୀ, ରୋଗ ଦୂର କରେ, ସମସ୍ତ ଦୁଃଖର ଉପଚାର—ସେହି ଜଳ ଚିକିତ୍ସା ଦିଅନ୍ତୁ। ଏଠି ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅଶ୍ୱକୁ ବାୟୁ ସମ ତୀବ୍ର କରି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପ୍ରେରଣାରେ ଅଗ୍ରସର କରାଯାଉଥିଲା। ମାରୁତମାନେ ତାହାକୁ ଯୋଜନ କରନ୍ତୁ, ତ୍ୱଷ୍ଟା ଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କ ପାଦକୁ ତୀବ୍ର କରନ୍ତୁ। ଏହି ଅଶ୍ୱର ଶକ୍ତି କେଉଁଠି ଲୁଚି ରହିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଏହା ସେ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପ୍ରତିଯୋଗ ଓ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଜୟ ପାଉ। ଅଶ୍ୱ ନିଜ ଆକୃତି ଦ୍ୱାରା ଦେହକୁ ନେଇଯାଉ, ଭଲ ଫଳ ଆମ ପାଖକୁ ଏବଂ ରକ୍ଷା ତାଙ୍କୁ ମିଳୁ। ଦେବତା ମହାବଳ ଦେଇ ତାଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କରନ୍ତୁ। ଏଠି, ଯମ, ମୃତ୍ୟୁ, ଅଘମାର, ନିରୃତି, ବଭ୍ରୁ, ଶର୍ବ, ଅଷ୍ଟା, ଓ ନୀଳଶିଖଣ୍ଡ—ଏହି ଦେବସେନା ଉପସ୍ଥିତ, ତେବେ ସେମାନେ ଆମ ସୂରମାମାନଙ୍କୁ ଅପମାଦ ରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ମୁଁ ମନ, ହୋମ, ଓ ଘୃତ ଦ୍ୱାରା ଶର୍ବ, ଅଷ୍ଟ୍ର, ଓ ଭବ ରାଜାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଓ ନମସ୍କାର କରେ, ସେମାନେ ଅପମାଦକୁ ଦୂର କରନ୍ତୁ। ସମସ୍ତ ଦେବତା, ମାରୁତ, ଅଗ୍ନି, ସୋମ, ବରୁଣ, ବାତ, ପର୍ଜନ୍ୟ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଏଠି, ମନ, ନିଶ୍ଚୟ, ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କ ଏକତା ହେଉ, ଯେଉଁମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏକତାରେ ଆସନ୍ତୁ। ମୋ ମନ ଦ୍ୱାରା ତୁମ ମନକୁ ଧରିବି, ମୋ ଚିନ୍ତା ତୁମ ଚିନ୍ତାରେ ପ୍ରବେଶ କରୁ, ତୁମ ହୃଦୟକୁ ମୋ ପାଖରେ ଆଣିବି, ତୁମେ ମୋ ପଥକୁ ଅନୁସରଣ କର। ଦ୍ୱିତୀୟ ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀ, ଦେବୀ ସରସ୍ୱତୀ, ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଅଗ୍ନି ମୋ ମଧ୍ୟରେ ବିଲିନ ହେଉ, ସରସ୍ୱତୀ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟରେ ମୋତେ ସଫଳତା ଦିଅନ୍ତୁ। ପିପଳ ଗଛ ଦେବତାଙ୍କର ନିବାସ, ଅନନ୍ତ ଆକାଶର ତୃତୀୟ ସ୍ଥାନ; ସେଠି ଦେବତାମାନେ ଅମୃତ ଦର୍ଶନ କୁଷ୍ଠ ଉପଚାର ଦେଖିଥିଲେ। ଏକ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଜାହାଜ ଆକାଶରେ ଚାଲିଥିଲା, ସେଠି ଦେବମାନେ ଅମୃତ ଫୁଲ କୁଷ୍ଠ ଉପଚାର ଦେଖିଥିଲେ। ଏହା ଉଦ୍ଭିଦର ଅଣ୍ଡ, ହିମାଳୟର ଅଣ୍ଡ, ସମସ୍ତର ଅଣ୍ଡ—ଏହାକୁ ଚିକିତ୍ସା ଅଔଷଧ କରିଦିଅ। ଏଠି, ଉଦ୍ଭିଦମାନେ, ସୋମଙ୍କ ରାଣୀମାନେ, ବ୍ରହସ୍ପତିଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିବା, ତୁମେ ଆମକୁ ଅପମାଦରୁ ମୁକ୍ତ କର। ଶାପ, ବରୁଣଙ୍କ ବନ୍ଧନ, ଯମଙ୍କ ଶୃଙ୍ଖଳ, ଓ ଦେବତାଙ୍କ ଅପରାଧରୁ ମୁକ୍ତ କର। ଚକ୍ଷୁ, ମନ, କିମ୍ବା ଉଚ୍ଚାରଣ ଦ୍ୱାରା ଜାଗ୍ରତ ବା ସ୍ୱପ୍ନରେ ଯାହା କିଛି ହୋଇଥିଲା, ସୋମ ତାହାକୁ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ପବିତ୍ର କରନ୍ତୁ। ଅଗ୍ନି, ସୋମ, ଇନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ଯଜ୍ଞ ସବୁ ଜୟଶୀଳ, ଯେଉଁଠି ଯୁଦ୍ଧ ଆସୁ, ମୁଁ ତାହାକୁ ଜୟ କରିବି; ଆମେ ଅଗ୍ନିହୋତ୍ର କରିବା। ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣ ଏଠି ଶକ୍ତି ଓ ମଧୁରତା ଦିଅନ୍ତୁ, ଅପମାଦ ଦୂର କରନ୍ତୁ, ଯଦି କିଛି ଅପରାଧ ହୋଇଥିଲେ ମୁକ୍ତ କରନ୍ତୁ। ମିତ୍ରମାନେ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଆନନ୍ଦ କର, ତାଙ୍କ ବଳରେ ଏକତ୍ରିତ ହେଉ। ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜୟୀ, ଧନ ଜିତନ୍ତି, ବଜ୍ରଧାରୀ, ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଜୟ ପାଉଥିବା, ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଚୁର୍ଣ୍ଣ କରନ୍ତି। ଇନ୍ଦ୍ର ଜୟଶୀଳ, ଅନ୍ୟ କେହି ଜୟୀ ହେଉନାହିଁ। ସେ ରାଜାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ପୂଜ୍ୟ, ଗୌରବମୟ, ଆସ୍ଥା କରିବାଯୋଗ୍ୟ। ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜା, ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଦେବଗଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନାୟକ; ତୁମ ରାଜଶକ୍ତି ଅମର ହେଉ। ପୂର୍ବ ଦିଗରୁ ତୁମେ ରାଜା, ଉତ୍ତରରୁ ଭୃତ୍ର ନାଶକ, ଯେଉଁଠି ନଦୀ ବହେ, ସେଠି ତୁମ ଜୟ; ଦକ୍ଷିଣରୁ ତୁମେ ହବି ଗ୍ରହଣ କର। ମୁଁ ଦୂରରୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଡାକେ, ଯେପରିକି ପୂର୍ବଜମାନେ କରିଥିଲେ। ଆଜି ଯେଉଁ ଶତ୍ରୁ ଆମକୁ ହନନ୍ତି, ସେ ଉଠିନପାରନ୍ତୁ, ଏଠି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶସ୍ତ୍ର ଚାରିପଟେ ରଖିଯାଉ। ଆମ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶସ୍ତ୍ର ଚାରିପଟେ ରଖିବା, ସାବିତା, ସୋମ ଆମକୁ ଶୁଭ ମନ ଦିଅନ୍ତୁ। ଦେବତା, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଆକାଶ, ପୃଥିବୀ ଦେଇଥିଲେ, ସରସ୍ୱତୀ ତିନିଥର ମନଦ୍ୱାରା ବିଷ ଦୂର କଲେ। ଦେବତାମାନେ ମରୁଭୂମିରେ ଯେଉଁ ଜଳ ଢାଳିଥିଲେ, ତାହା ଦ୍ୱାରା ଏହି ବିଷ ପବିତ୍ର ହେଉ। ତୁମେ ଅସୁରକନ୍ୟା, ଦେବୀଙ୍କ ଭଉଣୀ, ଦିବ୍ୟ ଜନନୀ—ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀରୁ ଜନ୍ମି, ତୁମେ ରସ ଓ ବିଷ ତିଆରି କରିଛ। ଏଠି, ଶରୀର ଉତ୍ଥାନ, ପ୍ରସ୍ଵାସ, ବୃଦ୍ଧି ଓ ବିସ୍ତାର ହେଉ; ଲିଙ୍ଗ ଯଥାଯୋଗ୍ୟ ଭାବେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉ, ଏହା ଦ୍ୱାରା ନାରୀଙ୍କୁ ବଶ କର। ଯେଉଁ ଉପାୟରେ କ୍ଷୀଣକୁ ସ୍ଥୂଳ କରି, ରୋଗୀକୁ ଦମନ କରାଯାଏ, ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ପତି, ସେଇ ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କ ଲିଙ୍ଗକୁ ଧନୁର ତାର ଭଳି ଦୀଘା କର। ମୁଁ ତୁମର ଲିଙ୍ଗକୁ ଧନୁର ତାର ଭଳି ଟାଣିବି, ଏକ ଲାଲ ବଳଦ ଭଳି ଏଗିଯାଅ, କ୍ଷୀଣ ହେଉନାହିଁ, ସବୁବେଳେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରୁହ। ଏଠି, ଯେପରି ଏହି ଘୋଡ଼ାମାନେ ଏକତା ଓ ସମନ୍ୱୟରେ ଚାଲିଥାଏ, ସେପରି ତୁମର ମନ ମଧ୍ୟ ମୋ ସହିତ ଏକତା ଓ ସମନ୍ୱୟରେ ଚାଲୁ।