ଏକ ସମୟର କଥା, ଯେଉଁଠାରେ ମଣିଷମାନେ ନିଜ ଜୀବନ ଓ ଧାନ୍ୟକୁ ବିଭିନ୍ନ ପିଡ଼ା, ଦୁଃଖ ଓ ବିପଦରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବାକୁ ଦେବତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରିଥିଲେ। ସେମାନେ ଆଶା କରିଥିଲେ ଯେ, ଅଶ୍ୱିନୀଦ୍ୱୟ ତାର୍ଦ୍ଦ, ସମଙ୍କ, ଆଖୁମା ପ୍ରଭୃତି କୀଟମାନେ ଯେଉଁମାନେ ଧାନ୍ୟକୁ ନଷ୍ଟ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ଦଳନ କରିବେ, ସେମାନଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଓ ପିଠି ଭାଙ୍ଗିଦେବେ। ଏହି କୀଟମାନେ ମୁହଁ ଖୋଲିବା ନାହିଁ, ଆମକୁ କ୍ଷତି କରିବା ନାହିଁ, ଏପରି ଦୟା କରନ୍ତୁ। ଏହିଭଳି ଦେବତାଙ୍କ ଦୟାରେ ଆମେ ନିରାପଦ ଓ ଧାନ୍ୟରେ ପ୍ରଚୁରତା ପାଉ। ତାର୍ଦ୍ଦ, ପତଙ୍ଗ, ଜଭ୍ୟ, ଉପକ୍ୱସା—ଏମାନେ ସମସ୍ତେ କୀଟ। ଯେପରି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଗୃହରେ ହୋମ ବଳି ଅକ୍ଷତ ଓ ଅସ୍ପୃଶ୍ୟ ରହେ, ସେପରି ଏହି ଯବ ଧାନ୍ୟମାନେ ଏହି କୀଟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅସ୍ପୃଶ୍ୟ ଓ ଅକ୍ଷତ ରହନ୍ତୁ। ଏହି କୀଟମାନଙ୍କ ନାୟକ, ଭୟଙ୍କର ଦାନ୍ତ ବିଶିଷ୍ଟ, ତୁମେ ଆମ ଆହ୍ୱାନ ଶୁଣ। ଜଙ୍ଗଲର ସମସ୍ତ କୀଟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଯେଉଁମାନେ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ଆମେ ଅଧୀନ କରିଦେଉଛୁ। ଏହିପରି, ସମାଜ ଏବଂ ପ୍ରକୃତିର ଶୁଦ୍ଧି ପାଇଁ, ବାୟୁରେ ପବିତ୍ର ହୋଇ, ଶୁଧ୍ଧିକାରୀ ସୋମ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଆଗେ ବଢ଼ିଯାଏ, ଯିଏ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସହ ବନ୍ଧୁ। ଜଳମାନେ ଆମ ମାତୃ, ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶୁଦ୍ଧି ହେଉ, ଘୃତରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯେଉଁ ଜଳ ଆମକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରନ୍ତୁ। ଦିବ୍ୟ ଜଳ ସମସ୍ତ ମଲିନତା ଦୂର କରେ, ପବିତ୍ର ହୋଇ ଆମେ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସୁଛୁ। ମଣିଷମାନେ ଅଜ୍ଞାନତା ବା ଇଚ୍ଛାରେ ଯେଉଁ ଅପରାଧ କରନ୍ତି, ହେ ବରୁଣ, ଦେବଗଣ ମଧ୍ୟରେ ଯାହା ହେଉ, ତାହାର ଦଣ୍ଡ ଆମେ ଭୋଗ କରିବା ନାହିଁ। ହେ ବୁଦ୍ଧିମାନ, ଆମକୁ ସେଇ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ କର। ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦିଗନ୍ତର ଗର୍ଭରୁ ଉଦିତ ହୋଇ ରାକ୍ଷସମାନେ ଦୂର କରେ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦୃଶ୍ୟ ଆଦିତ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ଶକ୍ତିମାନେକୁ ପାହାଡ଼ରୁ ନଷ୍ଟ କରେ। ଗାଁର ଗାଁ ଗୋଶାଳାରେ ଥାଏ, ଜଙ୍ଗଲ ଜନ୍ତୁ ଦୂରେ ହଟିଯାଏ, ନଦୀର ଜଳ ଶାନ୍ତ ହୋଇଯାଏ, ଅଦୃଶ୍ୟ ଶକ୍ତିମାନେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଯାନ୍ତି। ମୁଁ ଜୀବନ, ଜ୍ଞାନ ଓ ଖ୍ୟାତିଶାଳୀ କଣ୍ବ ଔଷଧି ଆଣିଛି, ସମସ୍ତ ରୋଗନାଶକ ଔଷଧ ଆଣିଛି—ସେମାନେ ଅଦୃଶ୍ୟ ଦୁଷ୍ଟ ଶକ୍ତିକୁ ଶାନ୍ତ କରନ୍ତୁ। ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ପୃଥିବୀ, ଉଭୟ ଜ୍ଞାନୀ, ମୋ ପାଇଁ ଏହି ଧନ୍ୟକୁ ତାଙ୍କ ଦୀପ୍ତିମାନ ବଡ଼ ହାତରେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ସୋମ, ଅଗ୍ନି, ବାୟୁ, ସବିତୃ, ଭଗ ନିଜ ନିଜ କ୍ରମରେ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଶ୍ୱାସ ଫେରିଆସୁ, ଆତ୍ମା ଫେରିଆସୁ, ଦୃଷ୍ଟି ଓ ପ୍ରାଣ ଫେରିଆସୁ। ଶରୀରରେ ବସିଥିବା ଅଅଭ୍ରାନ୍ତ ଓ ଅଜର ବୈଶ୍ୱାନର ଆମ ସମସ୍ତ ଅଶୁଭ କୁ ଦୂର କରନ୍ତୁ। ଆମେ ଦୀପ୍ତି, ବଳ, ଶରୀର, ମନ ଓ ଶୁଭତାରେ ଏକତ୍ରିତ ହେଉ। ତ୍ୱଷ୍ଟା ଏଠାରେ ଆମକୁ ଅଧିକ ଶକ୍ତି ଦିଅନ୍ତୁ, ଶରୀରର ଅସୁନ୍ଦରତା ଦୂର କରନ୍ତୁ। ଏହି ଯୁକ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶକ୍ତିକୁ ମୁଁ ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ, ବିଜୟ ପାଇଁ। ତାଙ୍କର ଶାସନ ଓ ଶ୍ରୀ ବର୍ଷାରେ ଘାସ ଭଳି ବୃଦ୍ଧି ପାଉ। ଅଗ୍ନି ଓ ସୋମ, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଶାସନ ଓ ଧନ ସ୍ଥାପନ କର, ଏହି ସଭାରେ ତାଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶକ୍ତି ଦିଅ। ଆମ ବନ୍ଧୁ ବା ଅବନ୍ଧୁ ଯେଉଁ ଆମକୁ ବିରୋଧ କରେ, ସେମାନଙ୍କୁ ଆମ ପାଇଁ, ହୋମ କରୁଥିବା ଯଜ୍ଞୀ ପାଇଁ, ନଶ୍ଟ କର। ଦେବତାଙ୍କର ଅନେକ ପଥ ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ପୃଥିବୀ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥାଏ। ଏହି ପଥ ଅନୁସରଣ କରିବାକୁ ଯେଉଁ ଚେଷ୍ଟା କରେ, ସମସ୍ତ ଦେବତା ତାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଗ୍ରୀଷ୍ମ, ଶୀତ, ହେମନ୍ତ, ବସନ୍ତ, ଶରତ୍, ବର୍ଷା—ପ୍ରତ୍ୟେକ ଋତୁ ତାଙ୍କର ଶୁଭତା ଆମ ଉପରେ ଦିଅନ୍ତୁ, ଏହି ଶୁଭତା ଆମର ଚତୁଷ୍ପଦ ଓ ପ୍ରଜାଙ୍କ ସହ ଅଂଶୀଭୂତ ହେଉ, ଆମେ ଦେବତାମାନେ ଦ୍ୱାରା ଆଶ୍ରୟ ପାଉ। ଏହି ବର୍ଷ ପାଇଁ, ପରବର୍ଷ ପାଇଁ, ସମସ୍ତ ବର୍ଷ ପାଇଁ ମହା ସମ୍ମାନ ଦିଅ। ଏହି ଦେବତାମାନେ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ସଦା ଶୁଭ ଚିନ୍ତା ଓ ମଙ୍ଗଳ ରେ ରୁହୁ। ଦେବତାମାନେ ନାଗମାନେ ଆମ, ଆମ ଘର, ଆମ ସହଚରଙ୍କୁ ଦଂଶ ଦେବେ ନାହିଁ; ସେମାନେ ବନ୍ଧନ ଛାଡ଼ିବେ ନାହିଁ, ଧରିଲେ ପଳାଇବେ ନାହିଁ। ଦେବତାମାନେକୁ ନମସ୍କାର, କଳା ନାଗ, ଧାରି ନାଗ, ଦୀର୍ଘାୟୁ ନାଗ, ପିତାମ୍ବର ନାଗକୁ ନମସ୍କାର, ଦେବତାମାନେକୁ ନମସ୍କାର। ମୁଁ ତୁମକୁ ତୁମର ଦାତା ଓ ସହଯୋଗୀମାନେ ସହିତ ଆଘାତ କରୁଛି, ଯେଉଁମାନେ ତୁମ ସହ ଆଘାତ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସହିତ। ମୁଁ ତୁମ ଜିଭାକୁ ମୋ ଜିଭାରେ ବନ୍ଧିଦେଉଛି, ମୋ ଶ୍ୱାସରେ ତୁମ ମୁହଁ ବନ୍ଦ କରୁଛି। ଏହି ହେଉଛି ଔଷଧ, ଏହି ହେଉଛି ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଔଷଧ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ଏକ ଲୋକଙ୍କୁ ଶତ ତୀରରୁ ରକ୍ଷା କରିଥିଲେ। ଜାଳ ବିଷର ଔଷଧ ଦ୍ୱାରା ଛିଟିଦିଅ, ଭୟଙ୍କର ଜାଳ ବିଷ ଔଷଧ ଦ୍ୱାରା ଆମ ପ୍ରାଣ ପାଇଁ କୃପା କର। ଆମ ପାଇଁ ଶୁଭ ଓ ଆନନ୍ଦ ହେଉ, କିଛି ମଧ୍ୟ ଆମକୁ କ୍ଷତି କରୁନାହିଁ। ପୃଥିବୀ କ୍ଷମା କର, ସମସ୍ତ ଆମ ପାଇଁ ଔଷଧ ହେଉ, ସମସ୍ତ ଆମକୁ ଉପଚାର ଦେଉ। ଇନ୍ଦ୍ର ଦାନଶୀଳ ଆମକୁ କୀର୍ତ୍ତି ଦିଅନ୍ତୁ, ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ପୃଥିବୀ ଆମକୁ କୀର୍ତ୍ତି ଦିଅନ୍ତୁ, ସବିତା ଦେବତା ମୋତେ କୀର୍ତ୍ତି ଦିଅନ୍ତୁ, ଏଠାରେ ଦାନକାରୀଙ୍କୁ ମୁଁ ପ୍ରିୟ ହେଉ। ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ପୃଥିବୀ ମଧ୍ୟରେ କୀର୍ତ୍ତିଶାଳୀ, ପାଣି ଓ ଉଦ୍ଭିଦ କୀର୍ତ୍ତିଶାଳୀ, ସେପରି ଆମେ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଓ ପ୍ରାଣୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ କୀର୍ତ୍ତିଶାଳୀ ହେଉ। ଇନ୍ଦ୍ର, ଅଗ୍ନି, ଜନ୍ମା ହୋଇଥିବା ସୋମ କୀର୍ତ୍ତିଶାଳୀ; ଆମେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସବୁଠୁ କୀର୍ତ୍ତିଶାଳୀ। ବଳଦେଉ ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ପ୍ରଥମ, ଗାଈମାନେ ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ଅରୁନ୍ଧତୀ; ଅବନ୍ଧ୍ୟା, ବାଳ୍ୟ ଓ ଚତୁଷ୍ପଦମାନେ ପାଇଁ ରକ୍ଷା ଦିଅ। ଉଦ୍ଭିଦ ଅରୁନ୍ଧତୀଦେବୀ ସହ ଗୋମାନ୍ୟଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ଗୋଶାଳା ଦୁଧରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ରୋଗମୁକ୍ତ ହେଉ, ପୁରୁଷମାନେ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି ହେଉ। ମୁଁ ସମସ୍ତ ଆକୃତି ଧାରଣ କରୁଥିବା, ଶୁଭ ଓ ଜୀବନ୍ତ ଦେବୀଙ୍କୁ ଡାକୁଛି; ସେ ଗାଈମାନେଠାରୁ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ରକୁ ଦୂରେ ନେଇଯାଉନ୍ତୁ। ଏଠି ଆର୍ୟମାନ୍ ଦୀପ୍ତିମାନ ହୋଇ ଆଗକୁ ଆସୁଛନ୍ତି, ତାଙ୍କ ପ୍ରଶଂସାରେ ଶୋଭିତ। ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କନ୍ୟା ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ବର ମିଳୁ, ବର ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ କନ୍ୟା ମିଳୁ।