ଏକ ପବିତ୍ର ଅନୁଷ୍ଠାନରେ, ଋଷିମାନେ ଦେବତାଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରି କହିଲେ— “ପଖୀ ମାନଙ୍କର ଶର ଆମକୁ କ୍ଷତି ନଦିଅନ୍ତୁ, ପକ୍ଷୀ ନିଜ ସ୍ଥାନ ଅଗ୍ନିକୁଣ୍ଡରେ ନେଉନ୍ତୁ। ଆମର ଗୋଧନ ଓ ଲୋକମାନେ ସୁସ୍ଥ ରହୁନ୍ତୁ। ଦେବତାମାନେ କିମ୍ବା ପ୍ୟାରା ପକ୍ଷୀ ଆମକୁ କ୍ଷତି କରିବେ ନାହିଁ। ପକ୍ଷୀଟି ଯେଉଁଠାରେ ଅଶୁଭ ନେଇ ଆସିଛି, ଏହାକୁ ଏଠାରୁ ଦୂରେ ହଟାଇବା ପାଇଁ ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ି ତାକୁ ପ୍ରେରଣା କରିଲେ। ଏହି ଅବସରରେ ଗୋମାତାକୁ ଆନନ୍ଦରେ ପରିଭ୍ରମଣ କରାଯାଇଲା। ଅଶୁଭ ପଦକ୍ଷେପଗୁଡିକୁ ଆମ ପଛରେ ଛାଡ଼ି, ଶକ୍ତି ଓ ପୋଷଣର ପଥରେ ଆଗେ ବଢ଼ିବାକୁ ଆମେ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲୁ। ଏଠି ଅଗ୍ନି ଆମ ପାପକୁ କ୍ଷମା କରନ୍ତୁ, ଗୋମାତା ଆମ ପାଖକୁ ଫେରିଆସୁନ୍ତୁ। ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ଖ୍ୟାତି ଅର୍ଜନ କରିଛ, ଏହି ଗୋମାତାକୁ କିଏ କ୍ଷତି କରିପାରିବ? ଯିଏ ପ୍ରଥମେ ବିଭିନ୍ନ ପଥ ଖୋଜି ଅବତରଣ କଲେ, ଦ୍ୱିପଦ ଓ ଚତୁଷ୍ପଦ ଉପରେ ଶାସନ କରନ୍ତି, ସେ ଯମ, ମୃତ୍ୟୁଙ୍କୁ ଆମେ ନମନ କରୁ। ପଖୀର ଶର ଆମଠାରେ ନପଡ଼ୁ, ଉଲୁକ ଯଦି କିଛି କହେ, ତେବେ ସେଥିରେ କୌଣସି ଫଳ ନହେଉ। ପକ୍ଷୀ ଅଗ୍ନିରେ ଚିହ୍ନ ଦେଲେ ମଧ୍ୟ, ଏହା ଅଫଳ ହେଉ। ନିରୃତିଙ୍କ ଦୂତମାନେ, ପଠାଯାଇଥିବେ କିମ୍ବା ନ ପଠାଯାଇଥିବେ, ଯେଉଁମାନେ ଆମ ଘରକୁ ଆସିଛନ୍ତି, ପକ୍ଷୀ କିମ୍ବା ଉଲୁକ କୌଣସି ଚିହ୍ନ ଛାଡ଼ି ଯିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ। ଏହି ଅଶୁଭ ଏଠାରେ ଶତ୍ରୁତା ବିନା ପଡ଼ୁ, ଏଠାରେ ଶୂରବଳ ପାଇଁ ନିବାସ କରୁ। ତୁମେ ଦୂର ହେଉ, ପଥ ଛାଡ଼ି ଯିଅ, ଯେପରି ଯମଙ୍କ ଘରେ ଜୀବନ୍ତ ଦେଖିଲେ ନାହିଁ, ଏଠି ମଧ୍ୟ ଆମକୁ ଦେଖିବା ନାହିଁ। ଦେବତାମାନେ ସରସ୍ୱତୀ ତଟରେ ଶିଳା ଉପରେ ମଧୁ ମିଶିତ ଯବ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର, ହଳଚାଳନର ଅଧିପତି, ଶତଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଏଠାରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ, ମାରୁତମାନେ ଚାଷୀ ହେଇ କାମ କରୁଥିଲେ। ତୁମର ଅନିୟନ୍ତ୍ରିତ ମଦକୁ ଅନ୍ୟ ଅରଣ୍ୟରୁ ଦୂର ରଖ, ଶତଶାଖା ଶମୀ ଗଛ, ବୃଦ୍ଧି ପାଅ। ବଡ଼ ପତ୍ର ଶମୀ, ବର୍ଷାରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସତ୍ୟର ରକ୍ଷକ, ମାଆ ପରି ଆମ ଚୁଲିକୁ କୃପା କର। ଏଠି ଏକ ଚିତ୍ରିତ ଗାଈ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲା, ସେ ତାଙ୍କ ମାଆଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ବସିଲା, ଏବଂ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କୁ ଖୋଜି ଆଗେ ବଢ଼ିଲା। ସେ ଉଜ୍ୱଳ ଲୋକରେ ଚଳନ କରେ, ତାଙ୍କ ଶ୍ୱାସ ଓ ପ୍ରାଣ ବାୟୁରୁ, ମହାବୃଷଭ ଆଲୋକର ପ୍ରକାଶନ କଲେ। ସେ ତିରିଶି ନିବାସରେ ଆଲୋକିତ, ବାଣୀର ପକ୍ଷୀ ପ୍ରଭାତ ଡାକକୁ ଉତ୍ତର ଦେଇ ନିଜ ସ୍ଥାନ ନେଇଛି। ଏବେ ଅଗ୍ନିକୁ ଘୃତ ଦେଇ ଯାତୁଧାନ ଓ ଦୁଷ୍ଟ ଆତ୍ମାମାନେର ନାଶ କରାଯିବାର ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଗଲା। ଅଗ୍ନି, ଦୁରରୁ ଦାନବମାନେକୁ ଦଗ୍ଧ କର, ଆମ ଘରକୁ ନଆସ, ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର। ରୁଦ୍ର ତୁମ ଗଳାକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ଦୁଷ୍ଟ ଆତ୍ମାମାନେ ପୃଷ୍ଠ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ଯାତୁଧାନମାନେ ଶୁଣନ୍ତୁ। ଔଷଧମାନେ, ତୁମେ ଯମଙ୍କ ସହ ତୁମ ସମସ୍ତ ଶକ୍ତି ନେଇ ଏଠି ଆସିଛ। ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣ ଏଠି ଆମକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦିଅନ୍ତୁ, ଶତ୍ରୁ ଅଗ୍ନିକୁ ଦୂରେ ହଟାନ୍ତୁ। ଜଣା ଓ ଆଧାର ଆମେ କିଏ ତାହା ଚିହ୍ନଟ କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ବିଘ୍ନମାନେ ତାଙ୍କ ନିଜ ନିବାସକୁ ଯିଅନ୍ତୁ। ଏଠି ଧୂଳିକୁ ଯାହା ପ୍ରଶଂସା କରାଯାଏ, ତାହା ନୂତନ ଆଲୋକ, ଏହି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ମହା ମହିମା। କୌଣସି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରତିବାଦ କରିପାରେ ନାହିଁ, ପ୍ରାଚୀନ ସମୟରୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଖ୍ୟାତି ଅଜୟ। ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇନ୍ଦ୍ର ଆମକୁ ବିସ୍ତୃତ ସମ୍ପଦ ଦିଅନ୍ତୁ, ଯାହା କନ୍ସ୍ୟର ପରି ଚମକେ। ଏବେ ଆମେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧୋଷ କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟମ କଲୁ, ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟରେ ବୃଷଭ ଅଗ୍ନି ଆମକୁ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଟାଳି ଆଗେ ନେଉନ୍ତୁ। ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶିଖାରେ ଦୁଷ୍ଟମାନେକୁ ହଟାଉଥିବା ଅଗ୍ନି ଆମକୁ ଶତ୍ରୁଠାରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ସେ ଯିଏ ସର୍ବାଧିକ ଦୂରରେ ଆଲୋକିତ, ମରୁଭୂମିକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଛନ୍ତି, ସେ ଆମକୁ ଶତ୍ରୁଠାରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ସେ ଯିଏ ସବୁକିଛି ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ଏକାଠି ଦେଖନ୍ତି, ସେ ଆମକୁ ଶତ୍ରୁଠାରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଏହି ଉଜ୍ୱଳ ଅଗ୍ନି, ଏହି ବିସ୍ତୃତ ମାଟିର ଅପାର ପାରରେ ଜନ୍ମ ନେଇଛି, ସେ ଆମକୁ ଶତ୍ରୁଠାରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଏବେ ଆମେ ବାଇଶ୍ୱାନର ଅନୁଗ୍ରହ ଦୂରରୁ ଆମ ପାଖକୁ ଆସିବା ପାଇଁ ଆହ୍ୱାନ କଲୁ, ଅଗ୍ନି ଆମ ପ୍ରଶଂସାକୁ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ। ବାଇଶ୍ୱାନର ସମେତ ଏହି ଯଜ୍ଞରେ ଆସନ୍ତୁ, ଅଗ୍ନି ଆମର ମନ୍ତ୍ର ଓ ଅର୍ପଣରେ ବସିବେ। ବାଇଶ୍ୱାନର ଅଙ୍ଗିରସମାନଙ୍କର ପ୍ରଶଂସା ଓ ସ୍ତୁତି ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି, ସେଠି ଆମକୁ ମହିମା ଓ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ଦିଅନ୍ତୁ। ଆମେ ବାଇଶ୍ୱାନରଙ୍କୁ ଚାହୁଁଛୁ, ଯେଉଁଠି ଋତ ରଖିବେ, ପ୍ରକାଶ ଓ ସତ୍ୟର ନାୟକ, ଅକ୍ଷୟ ତାପ। ସେ ସମସ୍ତ ଋତୁକୁ ପୂରଣ କରିଛନ୍ତି, ସ୍ୱାମୀ ସେମାନେକୁ ମୁକ୍ତ କରନ୍ତି, ଆମେ ଯଜ୍ଞର ସନ୍ତାନ ଉତ୍ତିର୍ଣ୍ଣ ହୁଅଁ। ଅଗ୍ନି ଦୂର ଦେଶରେ ଭୂତ ଓ ଭବିଷ୍ୟତର ଆକାଂକ୍ଷା, ସେ ଏକମାତ୍ର ସ୍ୱାମୀ ଆଲୋକିତ। ସହସ୍ରଚକ୍ଷୁ ଏକ ଶପଥକୁ ନିଜ ରଥରେ ବାନ୍ଧି, ମୋ ଶାପକାରୀକୁ ଖୋଜି ଆସିଲେ, ଯେପରି ଏକ ନରହରି ଅସୁରକ୍ଷିତ ଗୁହାକୁ ଖୋଜେ। ଶପଥ ଆମଠାରୁ ଦୂରେ ହେଉ, ଯେପରି ଅଗ୍ନି ଜଳକୁ ଦଗ୍ଧ କରେ, ଏଠି ଆମ ଶାପକାରୀକୁ ମାର, ଯେପରି ବିଜୁଳି ଗଛକୁ ପଡ଼େ। ଯିଏ ଆମକୁ ଶାପ ଦେଉଛି, କିମ୍ବା ଆମେ ଯାହାକୁ ଦେଇଛୁ, କିମ୍ବା ଶାପ ଦ୍ୱାରା ଯିଏ ଆମକୁ ଶାପ ଦେଉଛି, ସେଉଁଠି ମୁଁ ତାକୁ ମୃତ୍ୟୁକୁ ଛାଡ଼ି ଦେଉଛି, ଯେପରି ଗଲାସା ଡାଲି କୁକୁରକୁ ଦିଅ। ସିଂହ, ବାଘ, ତିଲକ ଦୟାଳୁ ହେଉ, ଅଗ୍ନିର ଚମକ, ପ୍ରହିତ, ସୂର୍ଯ୍ୟର ତେଜରେ ଯେଉଁ ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲେ, ସେ ମହିମା ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ଆମ ପାଖକୁ ଆସନ୍ତୁ। ହାତୀ, ଦ୍ୱିଦନ୍ତୀ, ସୁନା, ଚମକ, ଜଳ, ଗୋଧନ, ମନୁଷ୍ୟରେ ଯେଉଁ ଦୟାଳୁ ଦେବୀ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲେ, ସେ ରଶ୍ମିରେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ଆସନ୍ତୁ। ରଥ, ଚକ୍ର, ବୃଷଭ, ବଳ, ପବନ, ବର୍ଷା, ବରୁଣଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଯେଉଁ ଦୟାଳୁ ଦେବୀ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଇଥିଲେ, ସେ ରଶ୍ମିରେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ଆସନ୍ତୁ।